不死 amata
在本站已譯經文中的出處
經文DN14·§71 DN18·§290 MN10 MN18·§203 SN1-5 SN6·§172 AN1-20·§600 AN1-20·§601 Vism7·§133 Vism7·§134 KV1·§303 KV2·§353 DN19·§319 DN21 等共 104 處
義注DN9·§424 MN1·§13 SN3·§114 AN1-5·§41 Vism7·§134 DS·卷首 VB3·§183 KV9·§549 DN14·§71 DN16·§166 DN21·§344 DN21·§348 DN22·§373 DN22·§401 等共 79 處
復注DN14·§71 DN18·§290 MN1·§1 MN3·§29 SN8·§216 SN12-4·§32 AN1-3·§29 AN1-14.1·§189 DS·卷首 DN21·§348 DN21·§360 MN3·§30 MN5·§63 MN18·§200 等共 33 處
新復注/隨復注VB2·§167
漢語詞典(PCED 2.0.2 九部)
巴漢詞典(明法增訂)Amata
1 (a無+mata mar(梵mr)死【過分】;梵amrta ),【中】無死。amatandada,【形】帶來不死境。amatapada,【中】達到無死。amatamagga,【陽】導致不死之道。amatadvāra(=amatassa dvāra),不死之門(進入涅槃之門;S.12.27.﹑28﹑33﹑49﹑50)。S.45.7./V,8.︰“Yo kho, bhikkhu, rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo--idaṁ vuccati amataṁ. (比丘!凡是滅盡染?滅盡瞋?滅盡痴者,這被叫做‘無死’。)SA.8.5./I,275.︰Amatāti sādhubhāvena amatasadisā.Vuttampi hetaṁ--“saccaṁ have sādutaraṁ rasānan”ti nibbānāmatapaccayattā vā amatā.(無死:變成妥善,等於無死。即所說的這個:“真實最上諸味”,或‘涅槃無死’的緣性為‘無死’。) SA.43.12-33/III,112.︰Maraṇābhāvena amataṁ.(死亡的不存在,為‘無死’)。KhA.180.(on Sn.v.225.)︰Yasmā panassa na uppādo paññāyati, na vayo, na ṭhitassa aññathattaṁ tasmā taṁ na jāyati na jīyati na mīyatīti katvā amatanti vuccati.(因為生不出現,不滅,不住於變動;所以,不生、不老、不死,建立之後,被稱為‘無死’。) DhA.vv.21-23./CS:pg.1.103.︰Amatapadanti amataṁ vuccati nibbānaṁ.(不死的路:「不死」被叫做「涅槃」。) S.12.50./II,80.︰“Yato kho, bhikkhave, ariyasāvako evaṁ lokassa samudayañca atthaṅgamañca yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ vuccati, bhikkhave, ariyasāvako diṭṭhisampanno itipi, dassanasampanno itipi, āgato imaṁ saddhammaṁ itipi, passati imaṁ saddhammaṁ itipi, sekkhena ñāṇena samannāgato itipi sekkhāya vijjāya samannāgato itipi, dhammasotaṁ samāpanno itipi, ariyo nibbedhikapañño itipi, amatadvāraṁ āhacca tiṭṭhati itipī”ti.(諸比丘!聖弟子如是如實知此世間之集與滅。諸比丘!對此,聖弟子可謂具足(正)見(diṭṭhisampanno= maggadiṭṭhiyā道之見)、具足觀(意義同前)、達到正法、見到正法、具足學智、具足學明、具足法流、(具足)聖抉擇慧,立於無死之門。)
1 (a無+mata mar(梵mr)死【過分】;梵amrta ),【中】無死。amatandada,【形】帶來不死境。amatapada,【中】達到無死。amatamagga,【陽】導致不死之道。amatadvāra(=amatassa dvāra),不死之門(進入涅槃之門;S.12.27.﹑28﹑33﹑49﹑50)。S.45.7./V,8.︰“Yo kho, bhikkhu, rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo--idaṁ vuccati amataṁ. (比丘!凡是滅盡染?滅盡瞋?滅盡痴者,這被叫做‘無死’。)SA.8.5./I,275.︰Amatāti sādhubhāvena amatasadisā.Vuttampi hetaṁ--“saccaṁ have sādutaraṁ rasānan”ti nibbānāmatapaccayattā vā amatā.(無死:變成妥善,等於無死。即所說的這個:“真實最上諸味”,或‘涅槃無死’的緣性為‘無死’。) SA.43.12-33/III,112.︰Maraṇābhāvena amataṁ.(死亡的不存在,為‘無死’)。KhA.180.(on Sn.v.225.)︰Yasmā panassa na uppādo paññāyati, na vayo, na ṭhitassa aññathattaṁ tasmā taṁ na jāyati na jīyati na mīyatīti katvā amatanti vuccati.(因為生不出現,不滅,不住於變動;所以,不生、不老、不死,建立之後,被稱為‘無死’。) DhA.vv.21-23./CS:pg.1.103.︰Amatapadanti amataṁ vuccati nibbānaṁ.(不死的路:「不死」被叫做「涅槃」。) S.12.50./II,80.︰“Yato kho, bhikkhave, ariyasāvako evaṁ lokassa samudayañca atthaṅgamañca yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ vuccati, bhikkhave, ariyasāvako diṭṭhisampanno itipi, dassanasampanno itipi, āgato imaṁ saddhammaṁ itipi, passati imaṁ saddhammaṁ itipi, sekkhena ñāṇena samannāgato itipi sekkhāya vijjāya samannāgato itipi, dhammasotaṁ samāpanno itipi, ariyo nibbedhikapañño itipi, amatadvāraṁ āhacca tiṭṭhati itipī”ti.(諸比丘!聖弟子如是如實知此世間之集與滅。諸比丘!對此,聖弟子可謂具足(正)見(diṭṭhisampanno= maggadiṭṭhiyā道之見)、具足觀(意義同前)、達到正法、見到正法、具足學智、具足學明、具足法流、(具足)聖抉擇慧,立於無死之門。)
巴漢詞典(明法增訂)Amata
2,【形】諸天的食物,甘露(The drink of the gods, ambrosia, water of immortality)。cp. BSk. amrta-varsa “rain of Ambrosia(甘露雨)” Jtm 221.
2,【形】諸天的食物,甘露(The drink of the gods, ambrosia, water of immortality)。cp. BSk. amrta-varsa “rain of Ambrosia(甘露雨)” Jtm 221.
巴漢詞典(明法增訂)Amatā
【陰】餘甘子(東印度的一種喬木 (Phyllantus emblica) 與其它的訶子一起用於鞣革)為灌木,高1-3米。細短枝條上互生線狀橢圓形小葉,宛如羽狀複葉。花簇生葉腋;花後結蒴果,外果皮肉質可食。它是「三果粉」(Triphala churna)的三種成份之一。
【陰】餘甘子(東印度的一種喬木 (Phyllantus emblica) 與其它的訶子一起用於鞣革)為灌木,高1-3米。細短枝條上互生線狀橢圓形小葉,宛如羽狀複葉。花簇生葉腋;花後結蒴果,外果皮肉質可食。它是「三果粉」(Triphala churna)的三種成份之一。
漢譯水野弘元《巴利語辭典》(黃秉榮譯)amata
a. n. [a-mata, Sk. amṛta] 不死的, 不死, 甘露, 涅槃. -gāmin 引導至不死(境界). -dundubhi 不死之鼓, 甘露之鼓. -dasa 見(領會)不死(境界)的人. -dvāra 通往不死之門. -patta 已達(到)不死(境界)的. -pada 不死句, 涅槃之境. -phala 不死涅槃之果.
a. n. [a-mata, Sk. amṛta] 不死的, 不死, 甘露, 涅槃. -gāmin 引導至不死(境界). -dundubhi 不死之鼓, 甘露之鼓. -dasa 見(領會)不死(境界)的人. -dvāra 通往不死之門. -patta 已達(到)不死(境界)的. -pada 不死句, 涅槃之境. -phala 不死涅槃之果.
巴漢詞典(Mahāñāṇo)Amata
【中】 神的食物,特別美味的食物,不死境。 ~ndada, 【形】 帶來不死境。 ~pada, 【中】 達到不死。 ~magga, 【陽】 導致不死之道。(p38)
【中】 神的食物,特別美味的食物,不死境。 ~ndada, 【形】 帶來不死境。 ~pada, 【中】 達到不死。 ~magga, 【陽】 導致不死之道。(p38)
巴漢詞典(Mahāñāṇo)Amatā
【陰】 餘甘子(東印度的一種喬木 (Phyllantus emblica) 與其它的訶子一起用於鞣革)(p38)
【陰】 餘甘子(東印度的一種喬木 (Phyllantus emblica) 與其它的訶子一起用於鞣革)(p38)
Digital Pāḷi Dictionary
amata 1.1 ✓
deathless state; immortality; freedom from death; epithet of Nibbāna; lit. not dead
deathless state; immortality; freedom from death; epithet of Nibbāna; lit. not dead
nt · na > a + √mar + ta · √mar 1 a (die) · amṛta [mṛ]
amata 1.2 ✓
deathless; immortal; undying; lit. not dead
deathless; immortal; undying; lit. not dead
pp · na > a + √mar + ta · √mar 1 a (die) · amṛta [mṛ]
amata 1.3 ✓
ambrosia; drink of immortality; divine nectar; lit. not dead
ambrosia; drink of immortality; divine nectar; lit. not dead
nt · na > a + √mar + ta · √mar 1 a (die) · amṛta [mṛ]
PTS 巴英詞典
載入中…
本站定名的記錄
此詞的譯名沿用既定術語體系,勘誤記錄中沒有針對它的改動條目。
本頁地址
/w/amata/純 ASCII,粘到哪裡都不變形/术语/不死/