快樂巴利palinanda.cc

相應部 · 天神相應·燃燒品 5. Ādittavaggo

本經目錄五、燃燒品一、燃燒經二、施何經三、食經四、一根經五、圓滿經六、天女經七、種林經八、祇樹林經九、慳吝經十、伽提伽羅經

已對照

五、燃燒品

5. Ādittavaggo
已對照

一、燃燒經

1. Ādittasuttaṃ
41緬 1.29已對照

四一、如是我聞——一時,世尊住在舍衛城(Sāvatthī)祇樹林(Jetavana)給孤獨(Anāthapiṇḍika)園。那時,有一位天神(devatā)在夜將盡時容色殊勝,遍照整座祇樹林,來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,站在一旁。站在一旁的那位天神在世尊面前說了這些偈——

41. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho aññatarā devatā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhitā kho sā devatā bhagavato santike imā gāthāyo abhāsi –
已對照

“於燃燒的家中,凡[人]搬出的器物,

‘‘Ādittasmiṃ agārasmiṃ, yaṃ nīharati bhājanaṃ;
已對照

那[器物]對他才有用,而於其中被燒的則[無用]。

Taṃ tassa hoti atthāya, no ca yaṃ tattha ḍayhati.
已對照

“這世間也如是被燃燒著——由衰老與死亡[而燃燒];

‘‘Evaṃ ādittako loko, jarāya maraṇena ca;
已對照

唯應以布施搬出,所施者即是善搬出者。

Nīharetheva dānena, dinnaṃ hoti sunīhataṃ.
PTS 1.32已對照

“所施者有安樂之果,未施者則不如是;

‘‘Dinnaṃ sukhaphalaṃ hoti, nādinnaṃ hoti taṃ tathā;
已對照

盜賊奪去、諸王[奪去],火燒燬、[或]失亡。

Corā haranti rājāno, aggi ḍahati nassati.
已對照

“又於終[命]之時,[人]捨棄身體與所執之物;

‘‘Atha antena jahati, sarīraṃ sapariggahaṃ;
已對照

智者了知此[理],既應受用,亦應布施;

Etadaññāya medhāvī, bhuñjetha ca dadetha ca;
已對照

既隨[己]力而施、而受用,

Datvā ca bhutvā ca yathānubhāvaṃ;
已對照

[他]便不受呵責而往生天界之處。”

Anindito saggamupeti ṭhāna’’nti.
42已對照

二、施何經

2. Kiṃdadasuttaṃ
42.
已對照未對底本

四二、

已對照

“施與何者成為施力者?施與何者成為施容色者?

‘‘Kiṃdado balado hoti, kiṃdado hoti vaṇṇado;
已對照

施與何者成為施樂者?施與何者成為施眼者?

Kiṃdado sukhado hoti, kiṃdado hoti cakkhudo;
已對照

誰又是一切施者?我[如是]問,請為我說。”

Ko ca sabbadado hoti, taṃ me akkhāhi pucchito’’ti.
已對照

“施食者是施力者,施衣者是施容色者;

‘‘Annado balado hoti, vatthado hoti vaṇṇado;
已對照

施乘者是施樂者,施燈者是施眼者。

Yānado sukhado hoti, dīpado hoti cakkhudo.
已對照

“而凡施與住處者,他是一切施者;

‘‘So ca sabbadado hoti, yo dadāti upassayaṃ;
已對照

而凡教誡法者,他即是施不死者。”

Amataṃ dado ca so hoti, yo dhammamanusāsatī’’ti.
43已對照

三、食經

3. Annasuttaṃ
43.
已對照未對底本

四三、

已對照

“食(anna)正是人與天兩者所欣求的;

‘‘Annamevābhinandanti, ubhaye devamānusā;
已對照

那麼,有什麼夜叉(yakkha)不欣求食呢?”

Atha ko nāma so yakkho, yaṃ annaṃ nābhinandatī’’ti.
緬 1.30已對照

“凡以信、以淨信之心施與它者,

‘‘Ye naṃ dadanti saddhāya, vippasannena cetasā;
已對照

那食正親附於他,於此世與他世。

Tameva annaṃ bhajati, asmiṃ loke paramhi ca.
已對照

“故應調除慳吝,勝諸垢者應行布施;

‘‘Tasmā vineyya maccheraṃ, dajjā dānaṃ malābhibhū;
已對照

諸福在他世,是眾生的依止處。”

Puññāni paralokasmiṃ, patiṭṭhā honti pāṇina’’nti.
44已對照

四、一根經

4. Ekamūlasuttaṃ
44.
已對照未對底本

四四、

已對照

“[渴愛]一根、二轉、三垢、五布,

‘‘Ekamūlaṃ dvirāvaṭṭaṃ, timalaṃ pañcapattharaṃ;
已對照

[如]海、十二轉、[如]深淵——仙人已渡[之]。”

Samuddaṃ dvādasāvaṭṭaṃ, pātālaṃ atarī isī’’ti.
45已對照

五、圓滿經

5. Anomasuttaṃ
45.
已對照未對底本

四五、

PTS 1.33已對照

“[他]名號圓滿(anomanāma)、見微細義,施與慧、於欲之棲處(kāmālaya)無所著;

‘‘Anomanāmaṃ nipuṇatthadassiṃ, paññādadaṃ kāmālaye asattaṃ;
已對照

你們看那一切知者、善慧者,那行於聖道的大仙。”

Taṃ passatha sabbaviduṃ sumedhaṃ, ariye pathe kamamānaṃ mahesi’’nti.
46已對照

六、天女經

6. Accharāsuttaṃ
46.
已對照未對底本

四六、

已對照

“[此處]為天女眾(accharāgaṇa)所喧響,為鬼魅眾(pisācagaṇa)所棲止;

‘‘Accharāgaṇasaṅghuṭṭhaṃ, pisācagaṇasevitaṃ;
已對照

[這]名為‘令迷’(mohana)的林中之地,如何得以出脫?”

Vanantaṃ mohanaṃ nāma, kathaṃ yātrā bhavissatī’’ti.
已對照

“那道名為‘正直’,那方位名為‘無畏’;

‘‘Ujuko nāma so maggo, abhayā nāma sā disā;
已對照

[那]車名為‘無聲’,以諸法輪而結系。

Ratho akūjano nāma, dhammacakkehi saṃyuto.
已對照

“慚(hirī)是它的靠板,念是它的圍障;

‘‘Hirī tassa apālambo, satyassa parivāraṇaṃ;
已對照

我說法為御者,以正見為前導。

Dhammāhaṃ sārathiṃ brūmi, sammādiṭṭhipurejavaṃ.
已對照

“無論女人或男子,凡有這樣的車乘者,

‘‘Yassa etādisaṃ yānaṃ, itthiyā purisassa vā;
已對照

他便憑這車乘,正是近於涅槃。”

Sa ve etena yānena, nibbānasseva santike’’ti.
47已對照

七、種林經

7. Vanaropasuttaṃ
47.
已對照未對底本

四七、

已對照

“誰的福德晝與夜常時增長?

‘‘Kesaṃ divā ca ratto ca, sadā puññaṃ pavaḍḍhati;
已對照

哪些人是住於法者、具戒者、往生天界者?”

Dhammaṭṭhā sīlasampannā, ke janā saggagāmino’’ti.
已對照

“種園林者、種林者,凡造橋者,

‘‘Ārāmaropā vanaropā, ye janā setukārakā;
已對照

以及施與水亭(papā)、井與住處者——

Papañca udapānañca, ye dadanti upassayaṃ.
緬 1.31已對照

“他們的福德晝與夜常時增長;

‘‘Tesaṃ divā ca ratto ca, sadā puññaṃ pavaḍḍhati;
已對照

這些人是住於法者、具戒者、往生天界者。”

Dhammaṭṭhā sīlasampannā, te janā saggagāmino’’ti.
48已對照

八、祇樹林經

8. Jetavanasuttaṃ
48.
已對照未對底本

四八、

已對照

“這就是那祇樹林(Jetavana),為仙人眾(isisaṅgha)所依止;

‘‘Idañhi taṃ jetavanaṃ, isisaṅghanisevitaṃ;
已對照

為法王所住過,[它]令我生喜。

Āvutthaṃ [āvuṭṭhaṃ (ka.)] dhammarājena, pītisañjananaṃ mama.
PTS 1.34已對照

“業與明與法,戒、最上之活命;

‘‘Kammaṃ vijjā ca dhammo ca, sīlaṃ jīvitamuttamaṃ;
已對照

眾生由此得清淨,不由種姓或財富。

Etena maccā sujjhanti, na gottena dhanena vā.
已對照

“故有智之人觀見自己的利益,

‘‘Tasmā hi paṇḍito poso, sampassaṃ atthamattano;
已對照

應如理簡擇法,如是便於其中得清淨。

Yoniso vicine dhammaṃ, evaṃ tattha visujjhati.
已對照

“唯舍利弗(Sāriputta)以慧、以戒與寂止[為最];

‘‘Sāriputtova paññāya, sīlena upasamena ca;
已對照

縱是已到彼岸的比丘,至多亦不過如此。”

Yopi pāraṅgato bhikkhu, etāvaparamo siyā’’ti.
49已對照

九、慳吝經

9. Maccharisuttaṃ
49.
已對照未對底本

四九、

已對照

“世間此處凡慳吝者、慳嗇者(kadariya)、謾罵者,

‘‘Yedha maccharino loke, kadariyā paribhāsakā;
已對照

[即]於他人行施時作障礙的人們——

Aññesaṃ dadamānānaṃ, antarāyakarā narā.
已對照

“他們的果報如何?來世又如何?

‘‘Kīdiso tesaṃ vipāko, samparāyo ca kīdiso;
已對照

我等前來請問世尊,我等如何得知此[答]?”

Bhagavantaṃ puṭṭhumāgamma, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti.
已對照

“世間此處凡慳吝者、慳嗇者、謾罵者,

‘‘Yedha maccharino loke, kadariyā paribhāsakā;
已對照

[即]於他人行施時作障礙的人們——

Aññesaṃ dadamānānaṃ, antarāyakarā narā.
已對照

“[他們]往生地獄、畜生趣、閻摩之世界;

‘‘Nirayaṃ tiracchānayoniṃ, yamalokaṃ upapajjare;
已對照

若來到人身,[則]生於貧窮之家。

Sace enti manussattaṃ, dalidde jāyare kule.
已對照

“衣、食、樂、戲,於彼處艱難方得;

‘‘Coḷaṃ piṇḍo ratī khiḍḍā, yattha kicchena labbhati;
已對照

諸愚人[唯]從他人[處]希求,而那[所求]他們也得不到;

Parato āsīsare [āsiṃsare (sī. syā. kaṃ. pī.)] bālā, tampi tesaṃ na labbhati;
已對照

這是現法中所見的果報,而於來世又是惡趣。”

Diṭṭhe dhammesa vipāko, samparāye [samparāyo (syā. kaṃ. pī.)] ca duggatī’’ti.
已對照

“此[義]我等已如是知;喬達摩,我等另問:

‘‘Itihetaṃ vijānāma, aññaṃ pucchāma gotama;
已對照

此處凡已得人身、為知求者(vadaññū)、離慳吝者,

Yedha laddhā manussattaṃ, vadaññū vītamaccharā.
緬 1.32已對照

“於佛淨信、於法[淨信],於僧有深切恭敬——

‘‘Buddhe pasannā dhamme ca, saṅghe ca tibbagāravā;
已對照

他們的果報如何?來世又如何?

Kīdiso tesaṃ vipāko, samparāyo ca kīdiso;
已對照

我等前來請問世尊,我等如何得知此[答]?”

Bhagavantaṃ puṭṭhumāgamma, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti.
已對照

“此處凡已得人身、為知求者、離慳吝者;

‘‘Yedha laddhā manussattaṃ, vadaññū vītamaccharā;
已對照

於佛淨信、於法[淨信],於僧有深切恭敬——

Buddhe pasannā dhamme ca, saṅghe ca tibbagāravā;
已對照

這些天界顯耀,他們往生其中。

Ete saggā [sagge (sī. syā. kaṃ.)] pakāsanti, yattha te upapajjare.
PTS 1.35已對照

“若來到人身,[則]生於富有之家;

‘‘Sace enti manussattaṃ, aḍḍhe ājāyare kule;
已對照

衣、食、樂、戲,於彼處不艱難而得。

Coḷaṃ piṇḍo ratī khiḍḍā, yatthākicchena labbhati.
已對照

“於他人所積聚的財物中,[他們]如自在[天]者而歡喜;

‘‘Parasambhatesu bhogesu, vasavattīva modare;
已對照

這是現法中所見的果報,而於來世又是善趣。”

Diṭṭhe dhammesa vipāko, samparāye ca suggatī’’ti.
50已對照

十、伽提伽羅經

10. Ghaṭīkārasuttaṃ
50.
已對照未對底本

五〇、

已對照

“往生無煩[天](Avihā)的七位比丘已解脫,

‘‘Avihaṃ upapannāse, vimuttā satta bhikkhavo;
已對照

貪與瞋已遍盡,已渡世間之貪著。”

Rāgadosaparikkhīṇā, tiṇṇā loke visattika’’nti.
已對照

“又是哪些人渡過了泥沼、極難渡的死[王]領域(maccudheyya)?

‘‘Ke ca te ataruṃ paṅkaṃ [saṅgaṃ (sī. syā.)], maccudheyyaṃ suduttaraṃ;
已對照

是哪些人舍了人身,超越了天之軛(dibbayoga)?”

Ke hitvā mānusaṃ dehaṃ, dibbayogaṃ upaccagu’’nti.
已對照

“優波迦(Upaka)與波羅犍陀(Palagaṇḍa),及弗迦邏娑利(Pukkusāti),此三人;

‘‘Upako palagaṇḍo ca, pukkusāti ca te tayo;
已對照

跋提耶(Bhaddiya)與騫陀提婆(Khaṇḍadeva),婆睺羅祇(Bāhuraggi)與辛耆耶(Siṅgiya);

Bhaddiyo khaṇḍadevo ca, bāhuraggi ca siṅgiyo [bahudantī ca piṅgayo (sī.)];
已對照

他們舍了人身,超越了天之軛。”

Te hitvā mānusaṃ dehaṃ, dibbayogaṃ upaccagu’’nti.
已對照

“你善巧地稱說他們——那些已舍魔之罥索(mārapāsa)者;

‘‘Kusalī bhāsasī tesaṃ, mārapāsappahāyinaṃ;
已對照

他們了知了誰的法,而斷了有之繫縛?”

Kassa te dhammamaññāya, acchiduṃ bhavabandhana’’nti.
已對照

“不異於世尊,不異於您的教法;

‘‘Na aññatra bhagavatā, nāññatra tava sāsanā;
已對照

他們了知了他的法,而斷了有之繫縛。

Yassa te dhammamaññāya, acchiduṃ bhavabandhanaṃ.
已對照

“於名與色無餘止息之處——

‘‘Yattha nāmañca rūpañca, asesaṃ uparujjhati;
已對照

他們於此了知了那法,而斷了有之繫縛。”

Taṃ te dhammaṃ idhaññāya, acchiduṃ bhavabandhana’’nti.
已對照

“你所說之語甚深,難知、極難悟;

‘‘Gambhīraṃ bhāsasī vācaṃ, dubbijānaṃ sudubbudhaṃ;
已對照

你了知了誰的法,而說這樣的話?”

Kassa tvaṃ dhammamaññāya, vācaṃ bhāsasi īdisa’’nti.
緬 1.33已對照

“我從前是陶師,在鞞迦陵伽(Vekaḷiṅga)[名叫]伽提伽羅(Ghaṭīkāra);

‘‘Kumbhakāro pure āsiṃ, vekaḷiṅge [vehaḷiṅge (sī.), vebhaḷiṅge (syā. kaṃ.)] ghaṭīkaro;
已對照

我是奉養父母者,是迦葉[佛](Kassapa)的優婆塞。

Mātāpettibharo āsiṃ, kassapassa upāsako.
PTS 1.36已對照

“[我]離於淫慾之法,是無餌的(nirāmisa)梵行者;

‘‘Virato methunā dhammā, brahmacārī nirāmiso;
已對照

[我]曾是你的同村人,曾是你從前的朋友。

Ahuvā te sagāmeyyo, ahuvā te pure sakhā.
已對照

“正是我知道這七位已解脫的比丘,

‘‘Sohamete pajānāmi, vimutte satta bhikkhavo;
已對照

[他們]貪與瞋已遍盡,已渡世間之貪著。”

Rāgadosaparikkhīṇe, tiṇṇe loke visattika’’nti.
已對照

“房伽婆(Bhaggava),當時正如你所說;

‘‘Evametaṃ tadā āsi, yathā bhāsasi bhaggava;
已對照

[你]從前是陶師,在鞞迦陵伽[名叫]伽提伽羅;

Kumbhakāro pure āsi, vekaḷiṅge ghaṭīkaro;
已對照

[你]是奉養父母者,是迦葉[佛]的優婆塞。

Mātāpettibharo āsi, kassapassa upāsako.
已對照

“[你]離於淫慾之法,是無餌的梵行者;

‘‘Virato methunā dhammā, brahmacārī nirāmiso;
已對照

[你]曾是我的同村人,曾是我從前的朋友。”

Ahuvā me sagāmeyyo, ahuvā me pure sakhā’’ti.
已對照

“如是,往昔諸友有了這次相會;

‘‘Evametaṃ purāṇānaṃ, sahāyānaṃ ahu saṅgamo;
已對照

二人皆已修自[體],皆持最後之身。”

Ubhinnaṃ bhāvitattānaṃ, sarīrantimadhārina’’nti.
已對照

燃燒品第五。

Ādittavaggo pañcamo.
已對照

其攝頌——

Tassuddānaṃ –
已對照

燃燒、施何、食,一根、圓滿;

Ādittaṃ kiṃdadaṃ annaṃ, ekamūlaanomiyaṃ;
已對照

天女、種林、祇[樹林],與慳吝,[及]伽提伽羅。

Accharāvanaropajetaṃ, maccharena ghaṭīkaroti.