眼 cakkhu
在本站已譯經文中的出處
經文DN1·§49 MN4·§53 SN4·§155 AN2·篇首·§1 Vism1·§13 DS3·§596 VB2·§154 PP3·§57 KV1·§104 YA3·§2 DN2·§213 DN2·§246 DN2·§247 DN8·§382 等共 647 處
義注DN2·§213 MN1·§2 SN1-1·§1 AN1-1·§1 Vism·卷首·§4 DS·卷首 VB2·§154 PP4·§104 KV1·§118 YA3·§1 DN2·§214 DN2·§235 DN6·§374 DN8·§384 等共 226 處
漢語詞典(PCED 2.0.2 九部)
巴漢詞典(明法增訂)Cakkhu
(‹梵caks),【中】眼睛。cakkhuka,【形】有眼睛的。cakkhuda, cakkhudada,【形】給(慧) 眼的人。cakkhudhātu,【陰】眼界(即:視覺感官)。cakkhupatha,【陽】視野(視覺的範圍)。cakkhubhūta,【形】親眼目睹。cakkhumantu,【形】賦予眼睛的。cakkhulola,【形】貪看許多事物的(眼貪)。cakkhuviññāṇa,【中】眼識(=視覺)。cakkhuviññeyya,【形】是藉著視力感知的。cakkhusamphassa,【陽】眼接觸(視覺與顏色的接觸)。cakkhāyatana,【中】眼處(視覺感官)。cakkhindriya,【中】眼根(視覺官能)。SA.35.1./II,354.︰cakkhunti dve cakkhūni-- ñāṇacakkhu ceva maṁsacakkhu ca. Tattha ñāṇacakkhu pañcavidhaṁ-- Buddhacakkhu, dhammacakkhu, samantacakkhu, dibbacakkhu, paññācakkhūti. Tesu Buddhacakkhu nāma āsayānusayañāṇañceva indriyaparopariyattañāṇañca, yaṁ-- “Buddhacakkhunā lokaṁ volokento”ti āgataṁ. Dhammacakkhu nāma heṭṭhimā tayo maggā tīṇi ca phalāni, yaṁ-- “Virajaṁ vītamalaṁ dhammacakkhuṁ udapādī”ti āgataṁ. Samantacakkhu nāma sabbaññutaññāṇaṁ, yaṁ-- “pāsādamāruyha samantacakkhū”ti āgataṁ. Dibbacakkhu nāma ālokapharaṇena uppannaṁ ñāṇaṁ, yaṁ-- “dibbena cakkhunā visuddhenā”ti (pārā.13 ma.ni.2.341) āgataṁ. Paññācakkhu nāma catusaccaparicchedakañāṇaṁ, yaṁ-- “cakkhuṁ udapādī”ti (sa.ni.5.1081 mahāva.15) āgataṁ. Maṁsacakkhupi duvidhaṁ-- sasambhāracakkhu, pasādacakkhūti. (眼有智眼和肉眼。智眼有佛眼,法眼,普眼,天眼,慧眼。佛眼即排出隨眠之智,根的超越聽聞之智;那是來自--‘以佛眼熟視世間’。法眼即低下的三道三果;那是來自--‘遠塵,離垢,生起法眼淨’。普眼即一切知智;那是來自(娑婆世界主之梵天勸請語)--‘願普眼升起歡喜’。天眼即以充滿光明而生起的智;那是來自--‘以清淨的天眼’。慧眼即四聖諦的全尺度之智;那是來自--‘生起天眼’。肉眼有兩種,有形的眼和眼淨色。) Thag.v.501.“Cakkhumāssa yathā andho, sotavā badhiro yathā; Paññavāssa yathā mūgo, balavā dubbaloriva. Atha
(‹梵caks),【中】眼睛。cakkhuka,【形】有眼睛的。cakkhuda, cakkhudada,【形】給(慧) 眼的人。cakkhudhātu,【陰】眼界(即:視覺感官)。cakkhupatha,【陽】視野(視覺的範圍)。cakkhubhūta,【形】親眼目睹。cakkhumantu,【形】賦予眼睛的。cakkhulola,【形】貪看許多事物的(眼貪)。cakkhuviññāṇa,【中】眼識(=視覺)。cakkhuviññeyya,【形】是藉著視力感知的。cakkhusamphassa,【陽】眼接觸(視覺與顏色的接觸)。cakkhāyatana,【中】眼處(視覺感官)。cakkhindriya,【中】眼根(視覺官能)。SA.35.1./II,354.︰cakkhunti dve cakkhūni-- ñāṇacakkhu ceva maṁsacakkhu ca. Tattha ñāṇacakkhu pañcavidhaṁ-- Buddhacakkhu, dhammacakkhu, samantacakkhu, dibbacakkhu, paññācakkhūti. Tesu Buddhacakkhu nāma āsayānusayañāṇañceva indriyaparopariyattañāṇañca, yaṁ-- “Buddhacakkhunā lokaṁ volokento”ti āgataṁ. Dhammacakkhu nāma heṭṭhimā tayo maggā tīṇi ca phalāni, yaṁ-- “Virajaṁ vītamalaṁ dhammacakkhuṁ udapādī”ti āgataṁ. Samantacakkhu nāma sabbaññutaññāṇaṁ, yaṁ-- “pāsādamāruyha samantacakkhū”ti āgataṁ. Dibbacakkhu nāma ālokapharaṇena uppannaṁ ñāṇaṁ, yaṁ-- “dibbena cakkhunā visuddhenā”ti (pārā.13 ma.ni.2.341) āgataṁ. Paññācakkhu nāma catusaccaparicchedakañāṇaṁ, yaṁ-- “cakkhuṁ udapādī”ti (sa.ni.5.1081 mahāva.15) āgataṁ. Maṁsacakkhupi duvidhaṁ-- sasambhāracakkhu, pasādacakkhūti. (眼有智眼和肉眼。智眼有佛眼,法眼,普眼,天眼,慧眼。佛眼即排出隨眠之智,根的超越聽聞之智;那是來自--‘以佛眼熟視世間’。法眼即低下的三道三果;那是來自--‘遠塵,離垢,生起法眼淨’。普眼即一切知智;那是來自(娑婆世界主之梵天勸請語)--‘願普眼升起歡喜’。天眼即以充滿光明而生起的智;那是來自--‘以清淨的天眼’。慧眼即四聖諦的全尺度之智;那是來自--‘生起天眼’。肉眼有兩種,有形的眼和眼淨色。) Thag.v.501.“Cakkhumāssa yathā andho, sotavā badhiro yathā; Paññavāssa yathā mūgo, balavā dubbaloriva. Atha
漢譯水野弘元《巴利語辭典》(黃秉榮譯)cakkhu
n. [Sk. cakṣu] 眼, 目. nom. acc. cakkhuṃ. -karaṇa 作眼(產生洞察力, producing insight). ñāṇa-cakkhu-karaṇa 作智眼(產生智慧及正確洞察力, producing right insight and knowledge). -dasaka 眼十法. -dvāra 眼門. -pasāda 眼淨. -bhūta 有眼者, 具眼者(已生眼者, 已生智者). -mant 有眼的, 具眼者.
n. [Sk. cakṣu] 眼, 目. nom. acc. cakkhuṃ. -karaṇa 作眼(產生洞察力, producing insight). ñāṇa-cakkhu-karaṇa 作智眼(產生智慧及正確洞察力, producing right insight and knowledge). -dasaka 眼十法. -dvāra 眼門. -pasāda 眼淨. -bhūta 有眼者, 具眼者(已生眼者, 已生智者). -mant 有眼的, 具眼者.
巴漢詞典(Mahāñāṇo)Cakkhu
【中】 眼睛。 ~ka, 【形】 有眼睛的。 ~da, ~dada, 【形】 給(慧)眼的人。 ~dhātu, 【陰】 眼界(視覺的要素,即:視覺感官)。 ~patha,【陽】 視野(視覺的範圍)。 ~bhūta, 【形】 持有正確理解的人。 ~mantu,【形】 賦予眼睛的。 ~lola, 【形】 貪看許多事物的。 ~viññāṇa, 【中】眼識,視覺。 ~viññeyya, 【形】 是藉著視力感感知的。 ~samphassa, 【陽】眼接觸(視覺與形象的接觸)。~āyatana,【 中】 眼處(視覺感官)。 ~indriya,【中】 眼根(視覺官能)。(p124)
【中】 眼睛。 ~ka, 【形】 有眼睛的。 ~da, ~dada, 【形】 給(慧)眼的人。 ~dhātu, 【陰】 眼界(視覺的要素,即:視覺感官)。 ~patha,【陽】 視野(視覺的範圍)。 ~bhūta, 【形】 持有正確理解的人。 ~mantu,【形】 賦予眼睛的。 ~lola, 【形】 貪看許多事物的。 ~viññāṇa, 【中】眼識,視覺。 ~viññeyya, 【形】 是藉著視力感感知的。 ~samphassa, 【陽】眼接觸(視覺與形象的接觸)。~āyatana,【 中】 眼處(視覺感官)。 ~indriya,【中】 眼根(視覺官能)。(p124)
四念住課程巴利語字彙(葛印卡)cakkhu
眼
眼
Digital Pāḷi Dictionary
cakkhu 1 ✓
eye
eye
nt · √cakkh + u · √cakkh 1 a (see) · cakṣus [cakṣ]
cakkhu 2 ✓
eyesight; faculty of seeing
eyesight; faculty of seeing
nt · √cakkh + u · √cakkh 1 a (see) · cakṣus [cakṣ]
cakkhu 3 ✓
vision; insight; understanding
vision; insight; understanding
nt · √cakkh + u · √cakkh 1 a (see) · cakṣu [cakṣ]
緬文 nissaya 逐詞注
cakkhu စက္ခုဟူသော義注 103:605
cakkhu ပညာစက္ခုသည်義注 103:828
cakkhu စက္ခုပသာဒသည်義注 103:860
釋義原文為緬文,此處顯示的中文為本項目所譯。
PTS 巴英詞典
載入中…
本站定名的記錄
此詞的譯名沿用既定術語體系,勘誤記錄中沒有針對它的改動條目。
本頁地址
/w/cakkhu/純 ASCII,粘到哪裡都不變形/术语/眼/