快樂巴利palinanda.cc

法集論·心生起品 Cittuppādakaṇḍaṃ Kāmāvacarakusalaṃ Padabhājanī

本經目錄無色界唯作。唯作無記。心生起品終。

1已對照

一、心生起品

欲界善

句分別

一、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與喜悅俱行、與智相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有喜悅根、有命根、有正見、有正思惟、有正精進、有正念、有正定、有信力、有精進力、有念力、有定力、有慧力、有慚力、有愧力、有無貪、有無瞋、有無痴、有無貪欲、有無瞋恚、有正見、有慚、有愧、有身輕安、有心輕安、有身輕快性、有心輕快性、有身柔軟性、有心柔軟性、有身適業性、有心適業性、有身練達性、有心練達性、有身正直性、有心正直性、有念、有正知、有止、有觀、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

1Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ [viriyindriyaṃ (sī. syā.)] hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ [viriyabalaṃ (sī. syā.)] hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, paññābalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, amoho hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, sammādiṭṭhi hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi [kāyappassaddhi (syā.)] hoti, cittapassaddhi [cittappassaddhi (syā.)] hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti, kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā [kāyujjukatā (sī. ka.)] hoti, cittujukatā [cittujjukatā (sī. ka.)] hoti, sati hoti, sampajaññaṃ hoti, samatho hoti, vipassanā hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
2已對照

二、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

2Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
3已對照

三、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的受。

3Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
4已對照

四、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

4Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
5已對照

五、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

5Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ [sañcetayitattaṃ (syā.)] – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
6已對照

六、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的心。

6Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
7已對照

七、於那時,什麼是尋?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、正思惟——這是於那時的尋。

7Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
8已對照

八、於那時,什麼是伺?凡於那時的伺行、伺、隨伺、近伺、心的隨結合性、隨觀察性——這是於那時的伺。

8Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
9已對照

九、於那時,什麼是喜?凡於那時的喜、愉悅、歡悅、極歡悅、笑、大笑、欣喜、踴躍、心的滿意——這是於那時的喜。

9Katamā tasmiṃ samaye pīti hoti? Yā tasmiṃ samaye pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ attamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye pīti hoti.
10已對照

十、於那時,什麼是樂?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的樂。

10Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
11已對照

十一、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的心一境性。

11Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
12已對照

十二、於那時,什麼是信根?凡於那時的信、信受、確信、深淨信、信、信根、信力——這是於那時的信根。

12Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti.
13已對照

十三、於那時,什麼是精進根?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進——這是於那時的精進根。

13Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho [viriyārambho (sī. syā.)] nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī [ussoḷhi (sī.)] thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti.
14已對照

十四、於那時,什麼是念根?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——這是於那時的念根。

14Katamaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti.
15已對照

十五、於那時,什麼是定根?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的定根。

15Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti.
16已對照

十六、於那時,什麼是慧根?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的慧根。

16Katamaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti.
17已對照

十七、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意根。

17Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
18已對照

十八、於那時,什麼是喜悅根?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的喜悅根。

18Katamaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti.
19已對照

十九、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根。

19Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā [irīyanā (sī.)] vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti.
20已對照

二十、於那時,什麼是正見?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的正見。

20Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
21已對照

二十一、於那時,什麼是正思惟?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、正思惟——這是於那時的正思惟。

21Katamo tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti.
22已對照

二十二、於那時,什麼是正精進?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進——這是於那時的正精進。

22Katamo tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti.
23已對照

二十三、於那時,什麼是正念?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——這是於那時的正念。

23Katamā tasmiṃ samaye sammāsati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsati hoti.
24已對照

二十四、於那時,什麼是正定?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的正定。

24Katamo tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti.
25已對照

二十五、於那時,什麼是信力?凡於那時的信、信受、確信、深淨信、信、信根、信力——這是於那時的信力。

25Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti.
26已對照

二十六、於那時,什麼是精進力?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進——這是於那時的精進力。

26Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti.
27已對照

二十七、於那時,什麼是念力?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——這是於那時的念力。

27Katamaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti.
28已對照

二十八、於那時,什麼是定力?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的定力。

28Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti.
29已對照

二十九、於那時,什麼是慧力?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的慧力。

29Katamaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti.
30已對照

三十、於那時,什麼是慚力?凡於那時慚,對應當慚[的事]而慚,對諸惡不善法的進入而慚——這是於那時的慚力。

30Katamaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti.
31已對照

三十一、於那時,什麼是愧力?凡於那時愧,對應當愧[的事]而愧,對諸惡不善法的進入而愧——這是於那時的愧力。

31Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti.
32已對照

三十二、於那時,什麼是無貪?凡於那時的無貪、不貪著、不貪著之性、無極貪、不極貪著、不極貪著之性、無貪欲、無貪善根——這是於那時的無貪。

32Katamo tasmiṃ samaye alobho hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye alobho hoti.
33已對照

三十三、於那時,什麼是無瞋?凡於那時的無瞋、不瞋著、不瞋著之性、無瞋恚、無惱害、無瞋善根——這是於那時的無瞋。

33Katamo tasmiṃ samaye adoso hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ [adūsanā adūsitattaṃ (syā.)] abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye adoso hoti?
34已對照

三十四、於那時,什麼是無痴?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、無痴善根——這是於那時的無痴。

34Katamo tasmiṃ samaye amoho hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi amoho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye amoho hoti.
35已對照

三十五、於那時,什麼是無貪欲?凡於那時的無貪、不貪著、不貪著之性、無極貪、不極貪著、不極貪著之性、無貪欲、無貪善根——這是於那時的無貪欲。

35Katamā tasmiṃ samaye anabhijjhā hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye anabhijjhā hoti.
36已對照

三十六、於那時,什麼是無瞋恚?凡於那時的無瞋、不瞋著、不瞋著之性、無瞋恚、無惱害、無瞋善根——這是於那時的無瞋恚。

36Katamo tasmiṃ samaye abyāpādo hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye abyāpādo hoti.
37已對照

三十七、於那時,什麼是正見?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的正見。

37Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
38已對照

三十八、於那時,什麼是慚?凡於那時慚,對應當慚[的事]而慚,對諸惡不善法的進入而慚——這是於那時的慚。

38Katamā tasmiṃ samaye hirī hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – ayaṃ tasmiṃ samaye hirī hoti.
39已對照

三十九、於那時,什麼是愧?凡於那時愧,對應當愧[的事]而愧,對諸惡不善法的進入而愧——這是於那時的愧。

39Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappaṃ hoti.
40已對照

四十、於那時,什麼是身輕安?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的輕安、極輕安、止息、極止息、已極止息之性——這是於那時的身輕安。

40Katamā tasmiṃ samaye kāyapassaddhi hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa passaddhi paṭipassaddhi [paṭippassaddhi (sī. syā.)] passambhanā paṭipassambhanā [paṭippassambhanā (sī. syā.)] paṭipassambhitattaṃ [paṭippassambhitattaṃ (sī. syā.)] – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyapassaddhi hoti.
41已對照

四十一、於那時,什麼是心輕安?凡於那時識蘊的輕安、極輕安、止息、極止息、已極止息之性——這是於那時的心輕安。

41Katamā tasmiṃ samaye cittapassaddhi hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa passaddhi paṭipassaddhi passambhanā paṭipassambhanā paṭipassambhitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cittapassaddhi hoti.
42已對照

四十二、於那時,什麼是身輕快性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的輕快性、輕快轉變性、不遲鈍性、不呆滯性——這是於那時的身輕快性。

42Katamā tasmiṃ samaye kāyalahutā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa lahutā lahupariṇāmatā adandhanatā avitthanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyalahutā hoti.
43已對照

四十三、於那時,什麼是心輕快性?凡於那時識蘊的輕快性、輕快轉變性、不遲鈍性、不呆滯性——這是於那時的心輕快性。

43Katamā tasmiṃ samaye cittalahutā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa lahutā lahupariṇāmatā adandhanatā avitthanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittalahutā hoti.
44已對照

四十四、於那時,什麼是身柔軟性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的柔軟性、柔軟之態、不粗硬性、不堅硬性——這是於那時的身柔軟性。

44Katamā tasmiṃ samaye kāyamudutā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa mudutā maddavatā akakkhaḷatā akathinatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyamudutā hoti.
45已對照

四十五、於那時,什麼是心柔軟性?凡於那時識蘊的柔軟性、柔軟之態、不粗硬性、不堅硬性——這是於那時的心柔軟性。

45Katamā tasmiṃ samaye cittamudutā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa mudutā maddavatā akakkhaḷatā akathinatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittamudutā hoti.
46已對照

四十六、於那時,什麼是身適業性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的適業性、適業狀、適業之性——這是於那時的身適業性。

46Katamā tasmiṃ samaye kāyakammaññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa kammaññatā kammaññattaṃ kammaññabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyakammaññatā hoti.
47已對照

四十七、於那時,什麼是心適業性?凡於那時識蘊的適業性、適業狀、適業之性——這是於那時的心適業性。

47Katamā tasmiṃ samaye cittakammaññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa kammaññatā kammaññattaṃ kammaññabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye cittakammaññatā hoti.
48已對照

四十八、於那時,什麼是身練達性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的練達性、練達狀、練達之性——這是於那時的身練達性。

48Katamā tasmiṃ samaye kāyapāguññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa paguṇatā paguṇattaṃ paguṇabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyapāguññatā hoti.
49已對照

四十九、於那時,什麼是心練達性?凡於那時識蘊的練達性、練達狀、練達之性——這是於那時的心練達性。

49Katamā tasmiṃ samaye cittapāguññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa paguṇatā paguṇattaṃ paguṇabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye cittapāguññatā hoti.
50已對照

五十、於那時,什麼是身正直性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的正直、正直性、不歪曲性、不偏曲性、不彎曲性——這是於那時的身正直性。

50Katamā tasmiṃ samaye kāyujukatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa ujutā ujukatā ajimhatā avaṅkatā akuṭilatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyujukatā hoti.
51已對照

五十一、於那時,什麼是心正直性?凡於那時識蘊的正直、正直性、不歪曲性、不偏曲性、不彎曲性——這是於那時的心正直性。

51Katamā tasmiṃ samaye cittujukatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa ujutā ujukatā ajimhatā avaṅkatā akuṭilatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittujukatā hoti.
52已對照

五十二、於那時,什麼是念?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——這是於那時的念。

52Katamā tasmiṃ samaye sati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – ayaṃ tasmiṃ samaye sati hoti.
53已對照

五十三、於那時,什麼是正知?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的正知。

53Katamaṃ tasmiṃ samaye sampajaññaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye sampajaññaṃ hoti.
54已對照

五十四、於那時,什麼是止?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的止。

54Katamo tasmiṃ samaye samatho hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye samatho hoti.
55已對照

五十五、於那時,什麼是觀?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的觀。

55Katamā tasmiṃ samaye vipassanā hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye vipassanā hoti.
56已對照

五十六、於那時,什麼是策勵?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進——這是於那時的策勵。

56Katamo tasmiṃ samaye paggāho hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye paggāho hoti.
57已對照

五十七、於那時,什麼是不散亂?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的不散亂。

或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

57Katamo tasmiṃ samaye avikkhepo hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye avikkhepo hoti. Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
58已對照

句分別。

第一誦分。

部類分

五十八、而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具五支的禪,有具五支的道,有七力,有三因,有一觸,有一受,有一想,有一思,有一心,有一受蘊,有一想蘊,有一行蘊,有一識蘊,有一意處,有一意根,有一意識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

58Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, pañcaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti, ekā vedanā hoti, ekā saññā hoti, ekā cetanā hoti, ekaṃ cittaṃ hoti, eko vedanākkhandho hoti, eko saññākkhandho hoti, eko saṅkhārakkhandho hoti, eko viññāṇakkhandho hoti, ekaṃ manāyatanaṃ hoti, ekaṃ manindriyaṃ hoti, ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
59已對照

五十九、於那時,哪些是四蘊?受蘊、想蘊、行蘊、識蘊。

59Katame tasmiṃ samaye cattāro khandhā honti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho.
60已對照

六十、於那時,什麼是受蘊?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的受蘊。

60Katamo tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti.
61已對照

六十一、於那時,什麼是想蘊?凡於那時的想、想知、已想知之性——這是於那時的想蘊。

61Katamo tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti? Yā tasmiṃ samaye saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti.
62已對照

六十二、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正思惟、正精進、正念、正定、信力、精進力、念力、定力、慧力、慚力、愧力、無貪、無瞋、無痴、無貪欲、無瞋恚、正見、慚、愧、身輕安、心輕安、身輕快性、心輕快性、身柔軟性、心柔軟性、身適業性、心適業性、身練達性、心練達性、身正直性、心正直性、念、正知、止、觀、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊。

62Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ paññābalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso amoho anabhijjhā abyāpādo sammādiṭṭhi hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati sampajaññaṃ samatho vipassanā paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā [thapetvā (ka.)] vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti.
63已對照

六十三、於那時,什麼是識蘊?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的識蘊。

63Katamo tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti.
64已對照

這些是於那時的四蘊。

六十四、於那時,哪些是兩處?意處、法處。

64Katamāni tasmiṃ samaye dvāyatanāni honti? Manāyatanaṃ dhammāyatanaṃ.
65已對照

六十五、於那時,什麼是意處?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意處。

65Katamaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti.
66已對照

六十六、於那時,什麼是法處?受蘊、想蘊、行蘊——這是於那時的法處。

66Katamaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – idaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti.
67已對照

這些是於那時的兩處。

六十七、於那時,哪些是兩界?意識界、法界。

67Katamā tasmiṃ samaye dve dhātuyo honti? Manoviññāṇadhātu, dhammadhātu.
68已對照

六十八、於那時,什麼是意識界?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意識界。

68Katamā tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti.
69已對照

六十九、於那時,什麼是法界?受蘊、想蘊、行蘊——這是於那時的法界。

69Katamā tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – ayaṃ tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti.
70已對照

這些是於那時的兩界。

七十、於那時,哪些是三食?觸食、意思食、識食。

70Katame tasmiṃ samaye tayo āhārā honti? Phassāhāro, manosañcetanāhāro, viññāṇāhāro.
71已對照

七十一、於那時,什麼是觸食?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸食。

71Katamo tasmiṃ samaye phassāhāro hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phassāhāro hoti.
72已對照

七十二、於那時,什麼是意思食?凡於那時的思、意思、已思之性——這是於那時的意思食。

72Katamo tasmiṃ samaye manosañcetanāhāro hoti? Yā tasmiṃ samaye cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye manosañcetanāhāro hoti.
73已對照

七十三、於那時,什麼是識食?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的識食。

73Katamo tasmiṃ samaye viññāṇāhāro hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye viññāṇāhāro hoti.
74已對照

這些是於那時的三食。

七十四、於那時,哪些是八根?信根、精進根、念根、定根、慧根、意根、喜悅根、命根。

74Katamāni tasmiṃ samaye aṭṭhindriyāni honti? Saddhindriyaṃ, vīriyindriyaṃ, satindriyaṃ, samādhindriyaṃ, paññindriyaṃ, manindriyaṃ, somanassindriyaṃ, jīvitindriyaṃ.
75已對照

七十五、於那時,什麼是信根?凡於那時的信、信受、確信、深淨信、信、信根、信力——這是於那時的信根。

75Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti.
76已對照

七十六、於那時,什麼是精進根?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進——這是於那時的精進根。

76Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti.
77已對照

七十七、於那時,什麼是念根?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——這是於那時的念根。

77Katamaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti.
78已對照

七十八、於那時,什麼是定根?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的定根。

78Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti.
79已對照

七十九、於那時,什麼是慧根?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的慧根。

79Katamaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti.
80已對照

八十、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意根。

80Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
81已對照

八十一、於那時,什麼是喜悅根?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的喜悅根。

81Katamaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti.
82已對照

八十二、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根。

82Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti.
83已對照

這些是於那時的八根。

八十三、於那時,什麼是具五支的禪?尋、伺、喜、樂、心一境性。

83Katamaṃ tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti? Vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā.
84已對照

八十四、於那時,什麼是尋?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、正思惟——這是於那時的尋。

84Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
85已對照

八十五、於那時,什麼是伺?凡於那時的伺行、伺、隨伺、近伺、心的隨結合性、隨觀察性——這是於那時的伺。

85Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
86已對照

八十六、於那時,什麼是喜?凡於那時的喜、愉悅、歡悅、極歡悅、笑、大笑、欣喜、踴躍、心的滿意——這是於那時的喜。

86Katamā tasmiṃ samaye pīti hoti? Yā tasmiṃ samaye pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ attamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye pīti hoti.
87已對照

八十七、於那時,什麼是樂?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的樂。

87Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
88已對照

八十八、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的心一境性。

88Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
89已對照

這是於那時的具五支的禪。

八十九、於那時,什麼是具五支的道?正見、正思惟、正精進、正念、正定。

89Katamo tasmiṃ samaye pañcaṅgiko maggo hoti? Sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi.
90已對照

九十、於那時,什麼是正見?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的正見。

90Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
91已對照

九十一、於那時,什麼是正思惟?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、正思惟——這是於那時的正思惟。

91Katamo tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti.
92已對照

九十二、於那時,什麼是正精進?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進——這是於那時的正精進。

92Katamo tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti.
93已對照

九十三、於那時,什麼是正念?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——這是於那時的正念。

93Katamā tasmiṃ samaye sammāsati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsati hoti.
94已對照

九十四、於那時,什麼是正定?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的正定。

94Katamo tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti.
95已對照

這是於那時的具五支的道。

九十五、於那時,哪些是七力?信力、精進力、念力、定力、慧力、慚力、愧力。

95Katamāni tasmiṃ samaye satta balāni honti? Saddhābalaṃ, vīriyabalaṃ, satibalaṃ, samādhibalaṃ, paññābalaṃ, hiribalaṃ, ottappabalaṃ.
96已對照

九十六、於那時,什麼是信力?凡於那時的信、信受、確信、深淨信、信、信根、信力——這是於那時的信力。

96Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti.
97已對照

九十七、於那時,什麼是精進力?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進——這是於那時的精進力。

97Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti.
98已對照

九十八、於那時,什麼是念力?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——這是於那時的念力。

98Katamaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti.
99已對照

九十九、於那時,什麼是定力?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定——這是於那時的定力。

99Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti.
100已對照

一百、於那時,什麼是慧力?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見——這是於那時的慧力。

100Katamaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti.
101已對照

一百零一、於那時,什麼是慚力?凡於那時慚,對應當慚[的事]而慚,對諸惡不善法的進入而慚——這是於那時的慚力。

101Katamaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti.
102已對照

一百零二、於那時,什麼是愧力?凡於那時愧,對應當愧[的事]而愧,對諸惡不善法的進入而愧——這是於那時的愧力。

102Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti.
103已對照

這些是於那時的七力。

一百零三、於那時,哪些是三因?無貪、無瞋、無痴。

103Katame tasmiṃ samaye tayo hetū honti? Alobho, adoso, amoho.
104已對照

一百零四、於那時,什麼是無貪?凡於那時的無貪、不貪著、不貪著之性、無極貪、不極貪著、不極貪著之性、無貪欲、無貪善根——這是於那時的無貪。

104Katamo tasmiṃ samaye alobho hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye alobho hoti.
105已對照

一百零五、於那時,什麼是無瞋?凡於那時的無瞋、不瞋著、不瞋著之性、無瞋恚、無惱害、無瞋善根——這是於那時的無瞋。

105Katamo tasmiṃ samaye adoso hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye adoso hoti.
106已對照

一百零六、於那時,什麼是無痴?凡於那時的慧、了知……乃至……無痴、擇法、正見——這是於那時的無痴。

106Katamo tasmiṃ samaye amoho hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā…pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye amoho hoti.
107已對照

這些是於那時的三因。

一百零七、於那時,什麼是一觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的一觸。

107Katamo tasmiṃ samaye eko phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye eko phasso hoti.
108已對照

一百零八、於那時,什麼是一受?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的一受。

108Katamā tasmiṃ samaye ekā vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā vedanā hoti.
109已對照

一百零九、於那時,什麼是一想?凡於那時的想、想知、已想知之性——這是於那時的一想。

109Katamā tasmiṃ samaye ekā saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā saññā hoti.
110已對照

一百一十、於那時,什麼是一思?凡於那時的思、意思、已思之性——這是於那時的一思。

110Katamā tasmiṃ samaye ekā cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā cetanā hoti.
111已對照

一百一十一、於那時,什麼是一心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的一心。

111Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ cittaṃ hoti.
112已對照

一百一十二、於那時,什麼是一受蘊?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的一受蘊。

112Katamo tasmiṃ samaye eko vedanākkhandho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye eko vedanākkhandho hoti.
113已對照

一百一十三、於那時,什麼是一想蘊?凡於那時的想、想知、已想知之性——這是於那時的一想蘊。

113Katamo tasmiṃ samaye eko saññākkhandho hoti? Yā tasmiṃ samaye saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye eko saññākkhandho hoti.
114已對照

一百一十四、於那時,什麼是一行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正思惟、正精進、正念、正定、信力、精進力、念力、定力、慧力、慚力、愧力、無貪、無瞋、無痴、無貪欲、無瞋恚、正見、慚、愧、身輕安、心輕安、身輕快性、心輕快性、身柔軟性、心柔軟性、身適業性、心適業性、身練達性、心練達性、身正直性、心正直性、念、正知、止、觀、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的一行蘊。

114Katamo tasmiṃ samaye eko saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ paññābalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso amoho anabhijjhā abyāpādo sammādiṭṭhi hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati sampajaññaṃ samatho vipassanā paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye eko saṅkhārakkhandho hoti.
115已對照

一百一十五、於那時,什麼是一識蘊?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的一識蘊。

115Katamo tasmiṃ samaye eko viññāṇakkhandho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye eko viññāṇakkhandho hoti.
116已對照

一百一十六、於那時,什麼是一意處?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的一意處。

116Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manāyatanaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manāyatanaṃ hoti.
117已對照

一百一十七、於那時,什麼是一意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的一意根。

117Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manindriyaṃ hoti.
118已對照

一百一十八、於那時,什麼是一意識界?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的一意識界。

118Katamā tasmiṃ samaye ekā manoviññāṇadhātu hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā manoviññāṇadhātu hoti.
119已對照

一百一十九、於那時,什麼是一法處?受蘊、想蘊、行蘊——這是於那時的一法處。

119Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti.
120已對照

一百二十、於那時,什麼是一法界?受蘊、想蘊、行蘊——這是於那時的一法界。

或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

120Katamā tasmiṃ samaye ekā dhammadhātu hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā dhammadhātu hoti. Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
121已對照

部類分。

空性分

一百二十一、而於那時,有諸法,有諸蘊,有諸處,有諸界,有諸食,有諸根,有禪,有道,有諸力,有諸因,有觸,有受,有想,有思,有心,有受蘊,有想蘊,有行蘊,有識蘊,有意處,有意根,有意識界,有法處,有法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

121Tasmiṃ kho pana samaye dhammā honti, khandhā honti, āyatanāni honti, dhātuyo honti, āhārā honti, indriyāni honti, jhānaṃ hoti, maggo hoti, balāni honti, hetū honti, phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vedanākkhandho hoti, saññākkhandho hoti, saṅkhārakkhandho hoti, viññāṇakkhandho hoti, manāyatanaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, manoviññāṇadhātu hoti, dhammāyatanaṃ hoti, dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
122已對照

一百二十二、於那時,哪些是諸法?受蘊、想蘊、行蘊、識蘊——這些是於那時的諸法。

122Katame tasmiṃ samaye dhammā honti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho – ime tasmiṃ samaye dhammā honti.
123已對照

一百二十三、於那時,哪些是諸蘊?受蘊、想蘊、行蘊、識蘊——這些是於那時的諸蘊。

123Katame tasmiṃ samaye khandhā honti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho – ime tasmiṃ samaye khandhā honti.
124已對照

一百二十四、於那時,哪些是諸處?意處、法處——這些是於那時的諸處。

124Katamāni tasmiṃ samaye āyatanāni honti? Manāyatanaṃ, dhammāyatanaṃ – imāni tasmiṃ samaye āyatanāni honti.
125已對照

一百二十五、於那時,哪些是諸界?意識界、法界——這些是於那時的諸界。

125Katamā tasmiṃ samaye dhātuyo honti? Manoviññāṇadhātu, dhammadhātu – imā tasmiṃ samaye dhātuyo honti.
126已對照

一百二十六、於那時,哪些是諸食?觸食、意思食、識食——這些是於那時的諸食。

126Katame tasmiṃ samaye āhārā honti? Phassāhāro, manosañcetanāhāro, viññāṇāhāro – ime tasmiṃ samaye āhārā honti.
127已對照

一百二十七、於那時,哪些是諸根?信根、精進根、念根、定根、慧根、意根、喜悅根、命根——這些是於那時的諸根。

127Katamāni tasmiṃ samaye indriyāni honti? Saddhindriyaṃ, vīriyindriyaṃ, satindriyaṃ, samādhindriyaṃ, paññindriyaṃ, manindriyaṃ, somanassindriyaṃ, jīvitindriyaṃ – imāni tasmiṃ samaye indriyāni honti.
128已對照

一百二十八、於那時,什麼是禪?尋、伺、喜、樂、心一境性——這是於那時的禪。

128Katamaṃ tasmiṃ samaye jhānaṃ hoti? Vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā – idaṃ tasmiṃ samaye jhānaṃ hoti.
129已對照

一百二十九、於那時,什麼是道?正見、正思惟、正精進、正念、正定——這是於那時的道。

129Katamo tasmiṃ samaye maggo hoti? Sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye maggo hoti.
130已對照

一百三十、於那時,哪些是諸力?信力、精進力、念力、定力、慧力、慚力、愧力——這些是於那時的諸力。

130Katamāni tasmiṃ samaye balāni honti? Saddhābalaṃ, vīriyabalaṃ, satibalaṃ, samādhibalaṃ, paññābalaṃ, hiribalaṃ, ottappabalaṃ – imāni tasmiṃ samaye balāni honti.
131已對照

一百三十一、於那時,哪些是諸因?無貪、無瞋、無痴——這些是於那時的諸因。

131Katame tasmiṃ samaye hetū honti? Alobho, adoso, amoho – ime tasmiṃ samaye hetū honti.
132已對照

一百三十二、於那時,什麼是觸……乃至……這是於那時的觸。

132Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
133已對照

一百三十三、於那時,什麼是受……乃至……這是於那時的受。

133Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
134已對照

一百三十四、於那時,什麼是想……乃至……這是於那時的想。

134Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
135已對照

一百三十五、於那時,什麼是思……乃至……這是於那時的思。

135Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti?
136已對照

一百三十六、於那時,什麼是心……乃至……這是於那時的心。

136Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti…pe… idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
137已對照

一百三十七、於那時,什麼是受蘊……乃至……這是於那時的受蘊。

137Katamo tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti.
138已對照

一百三十八、於那時,什麼是想蘊……乃至……這是於那時的想蘊。

138Katamo tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti.
139已對照

一百三十九、於那時,什麼是行蘊……乃至……這是於那時的行蘊。

139Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti.
140已對照

一百四十、於那時,什麼是識蘊……乃至……這是於那時的識蘊。

140Katamo tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti.
141已對照

一百四十一、於那時,什麼是意處……乃至……這是於那時的意處。

141Katamaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti…pe… idaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti.
142已對照

一百四十二、於那時,什麼是意根……乃至……這是於那時的意根。

142Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti…pe… idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
143已對照

一百四十三、於那時,什麼是意識界……乃至……這是於那時的意識界。

143Katamā tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti.
144已對照

一百四十四、於那時,什麼是法處?受蘊、想蘊、行蘊——這是於那時的法處。

144Katamaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – idaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti.
145已對照

一百四十五、於那時,什麼是法界?受蘊、想蘊、行蘊——這是於那時的法界。

或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

145Katamā tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – ayaṃ tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti. Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
146已對照

空性分。

第一心。

一百四十六、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與喜悅俱行、與智相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

146Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
147已對照

第二心。

一百四十七、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與喜悅俱行、與智不相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有意根、有喜悅根、有命根、有正思惟、有正精進、有正念、有正定、有信力、有精進力、有念力、有定力、有慚力、有愧力、有無貪、有無瞋、有無貪欲、有無瞋恚、有慚、有愧、有身輕安、有心輕安、有身輕快性、有心輕快性、有身柔軟性、有心柔軟性、有身適業性、有心適業性、有身練達性、有心練達性、有身正直性、有心正直性、有念、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有七根,有具五支的禪,有具四支的道,有六力,有兩因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

147Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti, kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, sattindriyāni honti, pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, cha balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
148已對照

一百四十八、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、信根、精進根、念根、定根、命根、正思惟、正精進、正念、正定、信力、精進力、念力、定力、慚力、愧力、無貪、無瞋、無貪欲、無瞋恚、慚、愧、身輕安、心輕安、身輕快性、心輕快性、身柔軟性、心柔軟性、身適業性、心適業性、身練達性、心練達性、身正直性、心正直性、念、止、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

148Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso anabhijjhā abyāpādo hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
149已對照

第三心。

一百四十九、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與喜悅俱行、與智不相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

149Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
150已對照

第四心。

一百五十、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與舍俱行、與智相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有舍根、有命根、有正見、有正思惟、有正精進、有正念、有正定、有信力、有精進力、有念力、有定力、有慧力、有慚力、有愧力、有無貪、有無瞋、有無痴、有無貪欲、有無瞋恚、有正見、有慚、有愧、有身輕安、有心輕安、有身輕快性、有心輕快性、有身柔軟性、有心柔軟性、有身適業性、有心適業性、有身練達性、有心練達性、有身正直性、有心正直性、有念、有正知、有止、有觀、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

150Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, paññābalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, amoho hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, sammādiṭṭhi hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, sampajaññaṃ hoti, samatho hoti, vipassanā hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
151已對照

一百五十一、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

151Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
152已對照

一百五十二、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的受……乃至……。

152Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti…pe….
153已對照

一百五十三、於那時,什麼是舍?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍……乃至……。

153Katamā tasmiṃ samaye upekkhā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye upekkhā hoti…pe….
154已對照

一百五十四、於那時,什麼是舍根?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍根……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具四支的禪,有具五支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

154Katamaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, pañcaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
155已對照

一百五十五、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正思惟、正精進、正念、正定、信力、精進力、念力、定力、慧力、慚力、愧力、無貪、無瞋、無痴、無貪欲、無瞋恚、正見、慚、愧、身輕安、心輕安、身輕快性、心輕快性、身柔軟性、心柔軟性、身適業性、心適業性、身練達性、心練達性、身正直性、心正直性、念、正知、止、觀、策勵、不散亂。

或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

155Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ paññābalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso amoho anabhijjhā abyāpādo sammādiṭṭhi hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati sampajaññaṃ samatho vipassanā paggāho avikkhepo. Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
156已對照

第五心。

一百五十六、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與舍俱行、與智相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

156Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
157已對照

第六心。

一百五十七、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與舍俱行、與智不相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有意根、有舍根、有命根、有正思惟、有正精進、有正念、有正定、有信力、有精進力、有念力、有定力、有慚力、有愧力、有無貪、有無瞋、有無貪欲、有無瞋恚、有慚、有愧、有身輕安、有心輕安、有身輕快性、有心輕快性、有身柔軟性、有心柔軟性、有身適業性、有心適業性、有身練達性、有心練達性、有身正直性、有心正直性、有念、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有七根,有具四支的禪,有具四支的道,有六力,有兩因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

157Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti, kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, sattindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, cha balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
158已對照

一百五十八、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、信根、精進根、念根、定根、命根、正思惟、正精進、正念、正定、信力、精進力、念力、定力、慚力、愧力、無貪、無瞋、無貪欲、無瞋恚、慚、愧、身輕安、心輕安、身輕快性、心輕快性、身柔軟性、心柔軟性、身適業性、心適業性、身練達性、心練達性、身正直性、心正直性、念、止、策勵、不散亂。

或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

158Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso anabhijjhā abyāpādo hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati samatho paggāho avikkhepo. Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
159已對照

第七心。

一百五十九、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與舍俱行、與智不相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

159Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
160已對照

第八心。

八欲界大善心。

第二誦分。

色界善

四種法

一百六十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲,離諸不善法,有尋、有伺,離生喜、樂,成就並住於初禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

160Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṃ savicāraṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ [paṭhamajjhānaṃ (sī.)] upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
161已對照

一百六十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止,內潔淨,心專一性,無尋、無伺,定生喜、樂,成就並住於第二禪——地遍[禪],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有喜、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有喜悅根、有命根、有正見、有正精進……乃至……有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具三支的禪,有具四支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

161Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā ajjhattaṃ sampasādanaṃ cetaso ekodibhāvaṃ avitakkaṃ avicāraṃ samādhijaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ [dutiyajjhānaṃ (sī.)] upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāvāyāmo hoti…pe… paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, tivaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
162已對照

一百六十二、於那時,什麼是行蘊?觸、思、喜、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正精進……乃至……策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

162Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāvāyāmo…pe… paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
163已對照

一百六十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,離喜,住於舍,具念與正知,以身受樂,正如聖者們所說的:“舍、具念、樂住。”成就並住於第三禪——地遍[禪],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有喜悅根、有命根、有正見、有正精進……乃至……有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具兩支的禪,有具四支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

163Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā upekkhako ca viharati sato ca sampajāno sukhañca kāyena paṭisaṃvedeti, yaṃ taṃ ariyā ācikkhanti – ‘‘upekkhako satimā sukhavihārī’’ti tatiyaṃ jhānaṃ [tatiyajjhānaṃ (sī.)] upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāvāyāmo hoti…pe… paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
164已對照

一百六十四、於那時,什麼是行蘊?觸、思、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正精進……乃至……策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

164Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāvāyāmo…pe… paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
165已對照

一百六十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,舍斷樂與舍斷苦,先前的喜、憂已經滅沒,不苦不樂,舍念清淨,成就並住於第四禪——地遍[禪],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有舍、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有舍根、有命根、有正見、有正精進……乃至……有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具兩支的禪,有具四支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

165Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṃ atthaṅgamā adukkhamasukhaṃ upekkhāsatipārisuddhiṃ catutthaṃ jhānaṃ [catutthajjhānaṃ (sī.)] upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāvāyāmo hoti…pe… paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
166已對照

一百六十六、於那時,什麼是行蘊?觸、思、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正精進……乃至……策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

166Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāvāyāmo…pe… paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
167已對照

四種法。

五種法

一百六十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

167Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ – tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
168已對照

一百六十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,無尋、唯伺,定生喜、樂,成就並住於第二禪——地遍[禪],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有喜悅根、有命根、有正見、有正精進……乃至……有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具四支的禪,有具四支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

168Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti avitakkaṃ vicāramattaṃ samādhijaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāvāyāmo hoti…pe… paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
169已對照

一百六十九、於那時,什麼是行蘊?觸、思、伺、喜、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正精進……乃至……策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

169Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāvāyāmo…pe… paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
170已對照

一百七十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……成就並住於第三禪——地遍[禪],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有喜、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有喜悅根、有命根、有正見、有正精進……乃至……有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具三支的禪,有具四支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

170Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāvāyāmo hoti…pe… paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, tivaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
171已對照

一百七十一、於那時,什麼是行蘊?觸、思、喜、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正精進……乃至……策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

171Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāvāyāmo…pe… paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
172已對照

一百七十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,離喜……乃至……成就並住於第四禪——地遍[禪],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有喜悅根、有命根、有正見、有正精進……乃至……有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具兩支的禪,有具四支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

172Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāvāyāmo hoti…pe… paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
173已對照

一百七十三、於那時,什麼是行蘊?觸、思、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正精進……乃至……策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

173Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāvāyāmo…pe… paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
174已對照

一百七十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,舍斷樂……乃至……成就並住於第五禪——地遍[禪],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有舍、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有舍根、有命根、有正見、有正精進……乃至……有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有八根,有具兩支的禪,有具四支的道,有七力,有三因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

174Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sukhassa ca pahānā…pe… pañcamaṃ jhānaṃ [pañcamajjhānaṃ (sī.)] upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāvāyāmo hoti…pe… paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
175已對照

一百七十五、於那時,什麼是行蘊?觸、思、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、正見、正精進……乃至……策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

175Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāvāyāmo…pe… paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
176已對照

五種法。

四行道

一百七十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智(dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ)、地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

176Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ [dukkhāpaṭipadaṃ (bahūsu)] dandhābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
177已對照

一百七十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智(dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ)、地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

177Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
178已對照

一百七十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智(sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ)、地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

178Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ [sukhāpaṭipadaṃ (bahūsu)] dandhābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
179已對照

一百七十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智(sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ)、地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的……乃至……。

179Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā…pe….
180已對照

一百八十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、地遍[禪]……乃至……苦行道速證智、地遍[禪]……乃至……樂行道遲證智、地遍[禪]……乃至……樂行道速證智、地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

180Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ pathavīkasiṇaṃ – tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
181已對照

四行道。

四所緣

一百八十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——有限的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

181Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
182已對照

一百八十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——有限的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

182Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ – tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
183已對照

一百八十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無量的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

183Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
184已對照

一百八十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無量的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

184Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
185已對照

一百八十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——有限的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……有限的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……無量的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……無量的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

185Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
186已對照

四所緣。

十六回

一百八十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、有限的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

186Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
187已對照

一百八十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、有限的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

187Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
188已對照

一百八十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無量的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

188Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
189已對照

一百八十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無量的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

189Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
190已對照

一百九十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、有限的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

190Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
191已對照

一百九十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、有限的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

191Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
192已對照

一百九十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、無量的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

192Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
193已對照

一百九十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、無量的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

193Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
194已對照

一百九十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、有限的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

194Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
195已對照

一百九十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、有限的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

195Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
196已對照

一百九十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、無量的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

196Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
197已對照

一百九十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、無量的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

197Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
198已對照

一百九十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、有限的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

198Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
199已對照

一百九十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、有限的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

199Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
200已對照

二百、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、無量的、有限所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

200Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
201已對照

二百零一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、無量的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

201Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
202已對照

二百零二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、有限的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……苦行道遲證智、有限的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……苦行道遲證智、無量的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……苦行道遲證智、無量的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……苦行道速證智、有限的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……苦行道速證智、有限的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……苦行道速證智、無量的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……苦行道速證智、無量的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道遲證智、有限的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道遲證智、有限的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道遲證智、無量的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道遲證智、無量的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道速證智、有限的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道速證智、有限的、無量所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道速證智、無量的、有限所緣的地遍[禪]……乃至……樂行道速證智、無量的、無量所緣的地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

202Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ pathavīkasiṇaṃ – tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
203已對照

十六回。

八遍十六回

二百零三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——水遍[禪]……乃至……火遍[禪]……乃至……風遍[禪]……乃至……青遍[禪]……乃至……黃遍[禪]……乃至……赤遍[禪]……乃至……白遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

203Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati āpokasiṇaṃ…pe… tejokasiṇaṃ…pe… vāyokasiṇaṃ…pe… nīlakasiṇaṃ…pe… pītakasiṇaṃ…pe… lohitakasiṇaṃ…pe… odātakasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
204已對照

八遍十六回。

勝處·少的

二百零四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

204Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
205已對照

二百零五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

205Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ …pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
206已對照

四行道

二百零六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

206Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
207已對照

二百零七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

207Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
208已對照

二百零八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

208Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
209已對照

二百零九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

209Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
210已對照

二百一十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智……乃至……苦行道速證智……乃至……樂行道遲證智……乃至……樂行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

210Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ …pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
211已對照

四行道。

兩所緣

二百一十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——有限的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

211Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati parittaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
212已對照

二百一十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無量的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

212Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
213已對照

二百一十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——有限的、有限所緣的……乃至……無量的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

213Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati parittaṃ parittārammaṇaṃ…pe… appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
214已對照

兩所緣。

八回

二百一十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、有限的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

214Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
215已對照

二百一十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無量的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

215Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
216已對照

二百一十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、有限的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

216Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
217已對照

二百一十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、無量的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

217Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
218已對照

二百一十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、有限的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

218Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
219已對照

二百一十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、無量的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

219Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
220已對照

二百二十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、有限的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

220Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
221已對照

二百二十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、無量的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

221Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
222已對照

二百二十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、有限的、有限所緣的……乃至……苦行道遲證智、無量的、有限所緣的……乃至……苦行道速證智、有限的、有限所緣的……乃至……苦行道速證智、無量的、有限所緣的……乃至……樂行道遲證智、有限的、有限所緣的……乃至……樂行道遲證智、無量的、有限所緣的……乃至……樂行道速證智、有限的、有限所緣的……乃至……樂行道速證智、無量的、有限所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

222Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ parittārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
223已對照

八回。

這也是八回

二百二十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的、美色的與醜色的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

223Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni suvaṇṇadubbaṇṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
224已對照

二百二十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是少的、美色的與醜色的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

224Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati parittāni suvaṇṇadubbaṇṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
225已對照

這也是八回。

無量的

二百二十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

225Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
226已對照

二百二十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

226Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
227已對照

四行道

二百二十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

227Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
228已對照

二百二十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

228Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
229已對照

二百二十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

229Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
230已對照

二百三十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

230Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
231已對照

二百三十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智……乃至……苦行道速證智……乃至……樂行道遲證智……乃至……樂行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

231Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
232已對照

四行道。

兩所緣

二百三十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——有限的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

232Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
233已對照

二百三十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無量的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

233Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
234已對照

二百三十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——有限的、無量所緣的……乃至……無量的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

234Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
235已對照

兩所緣。

另一八回

二百三十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、有限的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

235Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
236已對照

二百三十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無量的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

236Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
237已對照

二百三十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、有限的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

237Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
238已對照

二百三十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、無量的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

238Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
239已對照

二百三十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、有限的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

239Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
240已對照

二百四十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、無量的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

240Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
241已對照

二百四十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、有限的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

241Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
242已對照

二百四十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、無量的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

242Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
243已對照

二百四十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、有限的、無量所緣的……乃至……苦行道遲證智、無量的、無量所緣的……乃至……苦行道速證智、有限的、無量所緣的……乃至……苦行道速證智、無量的、無量所緣的……乃至……樂行道遲證智、有限的、無量所緣的……乃至……樂行道遲證智、無量的、無量所緣的……乃至……樂行道速證智、有限的、無量所緣的……乃至……樂行道速證智、無量的、無量所緣的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

243Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ parittaṃ appamāṇārammaṇaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appamāṇaṃ appamāṇārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
244已對照

另一八回。

這也是八回

二百四十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的、美色的與醜色的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

244Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni suvaṇṇadubbaṇṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
245已對照

二百四十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是無量的、美色的與醜色的,[想]“我勝過它們而知、而見”,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

245Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni suvaṇṇadubbaṇṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
246已對照

這也是八回。

二百四十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是青的、青色的、青所顯的、青光的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

246Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati nīlāni nīlavaṇṇāni nīlanidassanāni nīlanibhāsāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
247已對照

二百四十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,是黃的、黃色的、黃所顯的、黃光的……乃至……是赤的、赤色的、赤所顯的、赤光的……乃至……是白的、白色的、白所顯的、白光的,[想]“我勝過它們而知、而見”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

247Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati pītāni pītavaṇṇāni pītanidassanāni pītanibhāsāni…pe… lohitakāni lohitakavaṇṇāni lohitakanidassanāni lohitakanibhāsāni…pe… odātāni odātavaṇṇāni odātanidassanāni odātanibhāsāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
248已對照

這些勝處也是十六回。

三解脫十六回

二百四十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,有色者見諸色,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

248Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti rūpī rūpāni passati vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
249已對照

二百四十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,內無色想者見外諸色,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

249Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti ajjhattaṃ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
250已對照

二百五十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,[勝解為]“淨”,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

250Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti subhanti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
251已對照

這三解脫也是十六回。

四梵住禪十六回

二百五十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——與慈俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

251Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
252已對照

二百五十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……成就並住於第二禪——與慈俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

252Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
253已對照

二百五十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,離喜……乃至……成就並住於第三禪——與慈俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

253Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
254已對照

二百五十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——與慈俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

254Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
255已對照

二百五十五、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,無尋、唯伺,定生喜、樂,成就並住於第二禪——與慈俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

255Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti avitakkaṃ vicāramattaṃ samādhijaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
256已對照

二百五十六、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……成就並住於第三禪——與慈俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

256Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
257已對照

二百五十七、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,離喜……乃至……成就並住於第四禪——與慈俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

257Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
258已對照

二百五十八、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——與悲俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

258Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
259已對照

二百五十九、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第四禪——與悲俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

259Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
260已對照

二百六十、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——與喜(muditā)俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

260Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
261已對照

二百六十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第四禪——與喜俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

261Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
262已對照

二百六十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,舍斷樂……乃至……成就並住於第四禪——與舍俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

262Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
263已對照

四梵住禪十六回。

不淨禪十六回

二百六十三、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——與膨脹想俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

263Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati uddhumātakasaññāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
264已對照

二百六十四、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——與青瘀想俱行的……乃至……與膿爛想俱行的……乃至……與斷壞想俱行的……乃至……與食殘想俱行的……乃至……與散亂想俱行的……乃至……與斬斫離散想俱行的……乃至……與血塗想俱行的……乃至……與蟲聚想俱行的……乃至……與骨想俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

264Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati vinīlakasaññāsahagataṃ…pe… vipubbakasaññāsahagataṃ…pe… vicchiddakasaññāsahagataṃ…pe… vikkhāyitakasaññāsahagataṃ…pe… vikkhittakasaññāsahagataṃ…pe… hatavikkhittakasaññāsahagataṃ…pe… lohitakasaññāsahagataṃ…pe… puḷavakasaññāsahagataṃ [puḷuvakasaññāsahagataṃ (ka.)] …pe… aṭṭhikasaññāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
265已對照

不淨禪十六回。

色界善。

無色界善

四無色禪十六回

二百六十五、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越色想,有對想滅沒,不作意種種想,舍斷樂……乃至……成就並住於與空無邊處想俱行的第四禪——與舍俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

265Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ākāsānañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
266已對照

二百六十六、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越空無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與識無邊處想俱行的第四禪——與舍俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

266Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma viññāṇañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
267已對照

二百六十七、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越識無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與無所有處想俱行的第四禪——與舍俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

267Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ākiñcaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
268已對照

二百六十八、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越無所有處,舍斷樂……乃至……成就並住於與非想非非想處想俱行的第四禪——與舍俱行的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

268Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
269已對照

四無色禪十六回。

無色界善。

三地善

欲界善

二百六十九、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與喜悅俱行、與智相應,下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以審察為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

269Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
270已對照

二百七十、哪些法是善的?於某時,欲界善心生起,與喜悅俱行、與智相應,有行地……乃至……與喜悅俱行、與智不相應……乃至……與喜悅俱行、與智不相應,有行地……乃至……與舍俱行、與智相應……乃至……與舍俱行、與智相應,有行地……乃至……與舍俱行、與智不相應……乃至……與舍俱行、與智不相應,有行地,下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

270Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ sasaṅkhārena…pe… somanassasahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ…pe… somanassasahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ sasaṅkhārena…pe… upekkhāsahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ…pe… upekkhāsahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ sasaṅkhārena…pe… upekkhāsahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ…pe… upekkhāsahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ sasaṅkhārena hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
271已對照

欲界善。

色界善

二百七十一、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——地遍[禪],下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以審察為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

271Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
272已對照

二百七十二、哪些法是善的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——地遍[禪],下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以審察為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

272Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
273已對照

色界善。

無色界善

二百七十三、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越色想,有對想滅沒,不作意種種想,舍斷樂……乃至……成就並住於與空無邊處想俱行的第四禪——下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以審察為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

273Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ākāsānañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
274已對照

二百七十四、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越空無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與識無邊處想俱行的第四禪——下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以審察為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

274Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma viññāṇañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
275已對照

二百七十五、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越識無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與無所有處想俱行的第四禪——下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以審察為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

275Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ākiñcaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
276已對照

二百七十六、哪些法是善的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越無所有處,舍斷樂……乃至……成就並住於與非想非非想處想俱行的第四禪——下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的……乃至……以欲為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以精進為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以心為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的……乃至……以審察為增上的、下劣的……乃至……中等的……乃至……殊勝的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

276Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ…pe… chandādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ hīnaṃ…pe… majjhimaṃ…pe… paṇītaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
277已對照

無色界善。

出世間善

純粹行道

二百七十七、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有信根、有精進根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有喜悅根、有命根、有未知當知根、有正見、有正思惟、有正語、有正業、有正命、有正精進、有正念、有正定、有信力、有精進力、有念力、有定力、有慧力、有慚力、有愧力、有無貪、有無瞋、有無痴、有無貪欲、有無瞋恚、有正見、有慚、有愧、有身輕安、有心輕安、有身輕快性、有心輕快性、有身柔軟性、有心柔軟性、有身適業性、有心適業性、有身練達性、有心練達性、有身正直性、有心正直性、有念、有正知、有止、有觀、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

277Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, anaññātaññassāmītindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvācā hoti, sammākammanto hoti, sammāājīvo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, paññābalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, amoho hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, sammādiṭṭhi hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti, kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, sampajaññaṃ hoti, samatho hoti, vipassanā hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
278已對照

二百七十八、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

278Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
279已對照

二百七十九、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的受。

279Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
280已對照

二百八十、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

280Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
281已對照

二百八十一、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

281Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
282已對照

二百八十二、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的心。

282Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
283已對照

二百八十三、於那時,什麼是尋?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、正思惟、道支、道所攝——這是於那時的尋。

283Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
284已對照

二百八十四、於那時,什麼是伺?凡於那時的伺行、伺、隨伺、近伺、心的隨結合性、隨觀察性——這是於那時的伺。

284Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
285已對照

二百八十五、於那時,什麼是喜?凡於那時的喜、愉悅、歡悅、極歡悅、笑、大笑、欣喜、踴躍、心的滿意、喜覺支——這是於那時的喜。

285Katamā tasmiṃ samaye pīti hoti? Yā tasmiṃ samaye pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ attamanatā cittassa pītisambojjhaṅgo – ayaṃ tasmiṃ samaye pīti hoti.
286已對照

二百八十六、於那時,什麼是樂?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的樂。

286Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
287已對照

二百八十七、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定、定覺支、道支、道所攝——這是於那時的心一境性。

287Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
288已對照

二百八十八、於那時,什麼是信根?凡於那時的信、信受、確信、深淨信、信、信根、信力——這是於那時的信根。

288Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti.
289已對照

二百八十九、於那時,什麼是精進根?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進、精進覺支、道支、道所攝——這是於那時的精進根。

289Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo vīriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti.
290已對照

二百九十、於那時,什麼是念根?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念、念覺支、道支、道所攝——這是於那時的念根。

290Katamaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti.
291已對照

二百九十一、於那時,什麼是定根?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定、定覺支、道支、道所攝——這是於那時的定根。

291Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti.
292已對照

二百九十二、於那時,什麼是慧根?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的慧根。

292Katamaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti.
293已對照

二百九十三、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意根。

293Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
294已對照

二百九十四、於那時,什麼是喜悅根?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的喜悅根。

294Katamaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti.
295已對照

二百九十五、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根。

295Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti.
296已對照

二百九十六、於那時,什麼是未知當知根?凡為了作證那些未知的、未見的、未達到的、未了知的、未作證的法的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的未知當知根。

296Katamaṃ tasmiṃ samaye anaññātaññassāmītindriyaṃ hoti? Yā tesaṃ dhammānaṃ anaññātānaṃ adiṭṭhānaṃ appattānaṃ aviditānaṃ asacchikatānaṃ sacchikiriyāya paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye anaññātaññassāmītindriyaṃ hoti.
297已對照

二百九十七、於那時,什麼是正見?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的正見。

297Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
298已對照

二百九十八、於那時,什麼是正思惟?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、正思惟、道支、道所攝——這是於那時的正思惟。

298Katamo tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti.
299已對照

二百九十九、於那時,什麼是正語?凡於那時對四種語惡行的止離、離、遠離、戒離、不作、不為、不犯、不越界限、破橋、正語、道支、道所攝——這是於那時的正語。

299Katamā tasmiṃ samaye sammāvācā hoti? Yā tasmiṃ samaye catūhi vacīduccaritehi ārati virati paṭivirati veramaṇī akiriyā akaraṇaṃ anajjhāpatti velāanatikkamo setughāto sammāvācā maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāvācā hoti.
300已對照

三百、於那時,什麼是正業?凡於那時對三種身惡行的止離、離、遠離、戒離、不作、不為、不犯、不越界限、破橋、正業、道支、道所攝——這是於那時的正業。

300Katamo tasmiṃ samaye sammākammanto hoti? Yā tasmiṃ samaye tīhi kāyaduccaritehi ārati virati paṭivirati veramaṇī akiriyā akaraṇaṃ anajjhāpatti velāanatikkamo setughāto sammākammanto maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammākammanto hoti.
301已對照

三百零一、於那時,什麼是正命?凡於那時對邪命的止離、離、遠離、戒離、不作、不為、不犯、不越界限、破橋、正命、道支、道所攝——這是於那時的正命。

301Katamo tasmiṃ samaye sammāājīvo hoti? Yā tasmiṃ samaye micchāājīvā ārati virati paṭivirati veramaṇī akiriyā akaraṇaṃ anajjhāpatti velāanatikkamo setughāto sammāājīvo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāājīvo hoti.
302已對照

三百零二、於那時,什麼是正精進?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進、精進覺支、道支、道所攝——這是於那時的正精進。

302Katamo tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo vīriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti.
303已對照

三百零三、於那時,什麼是正念?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念、念覺支、道支、道所攝——這是於那時的正念。

303Katamā tasmiṃ samaye sammāsati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsati hoti.
304已對照

三百零四、於那時,什麼是正定?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定、定覺支、道支、道所攝——這是於那時的正定。

304Katamo tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti.
305已對照

三百零五、於那時,什麼是信力?凡於那時的信、信受、確信、深淨信、信、信根、信力——這是於那時的信力。

305Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti.
306已對照

三百零六、於那時,什麼是精進力?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進、精進覺支、道支、道所攝——這是於那時的精進力。

306Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo vīriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti.
307已對照

三百零七、於那時,什麼是念力?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念、念覺支、道支、道所攝——這是於那時的念力。

307Katamaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti.
308已對照

三百零八、於那時,什麼是定力?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定、定覺支、道支、道所攝——這是於那時的定力。

308Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti.
309已對照

三百零九、於那時,什麼是慧力?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的慧力。

309Katamaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti.
310已對照

三百一十、於那時,什麼是慚力?凡於那時慚,對應當慚[的事]而慚,對諸惡不善法的進入而慚——這是於那時的慚力。

310Katamaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti.
311已對照

三百一十一、於那時,什麼是愧力?凡於那時愧,對應當愧[的事]而愧,對諸惡不善法的進入而愧——這是於那時的愧力。

311Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti.
312已對照

三百一十二、於那時,什麼是無貪?凡於那時的無貪、不貪著、不貪著之性、無極貪、不極貪著、不極貪著之性、無貪欲、無貪善根——這是於那時的無貪。

312Katamo tasmiṃ samaye alobho hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye alobho hoti.
313已對照

三百一十三、於那時,什麼是無瞋?凡於那時的無瞋、不瞋著、不瞋著之性、無瞋恚、無惱害、無瞋善根——這是於那時的無瞋。

313Katamo tasmiṃ samaye adoso hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye adoso hoti.
314已對照

三百一十四、於那時,什麼是無痴?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的無痴。

314Katamo tasmiṃ samaye amoho hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye amoho hoti.
315已對照

三百一十五、於那時,什麼是無貪欲?凡於那時的無貪、不貪著、不貪著之性、無極貪、不極貪著、不極貪著之性、無貪欲、無貪善根——這是於那時的無貪欲。

315Katamā tasmiṃ samaye anabhijjhā hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye anabhijjhā hoti.
316已對照

三百一十六、於那時,什麼是無瞋恚?凡於那時的無瞋、不瞋著、不瞋著之性、無瞋恚、無惱害、無瞋善根——這是於那時的無瞋恚。

316Katamo tasmiṃ samaye abyāpādo hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye abyāpādo hoti.
317已對照

三百一十七、於那時,什麼是正見?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的正見。

317Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
318已對照

三百一十八、於那時,什麼是慚?凡於那時慚,對應當慚[的事]而慚,對諸惡不善法的進入而慚——這是於那時的慚。

318Katamā tasmiṃ samaye hirī hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – ayaṃ tasmiṃ samaye hirī hoti.
319已對照

三百一十九、於那時,什麼是愧?凡於那時愧,對應當愧[的事]而愧,對諸惡不善法的進入而愧——這是於那時的愧。

319Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappaṃ hoti.
320已對照

三百二十、於那時,什麼是身輕安?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的輕安、極輕安、止息、極止息、已極止息之性、輕安覺支——這是於那時的身輕安。

320Katamā tasmiṃ samaye kāyapassaddhi hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa passaddhi paṭipassaddhi passambhanā paṭipassambhanā paṭipassambhitattaṃ passaddhisambojjhaṅgo – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyapassaddhi hoti.
321已對照

三百二十一、於那時,什麼是心輕安?凡於那時識蘊的輕安、極輕安、止息、極止息、已極止息之性、輕安覺支——這是於那時的心輕安。

321Katamā tasmiṃ samaye cittapassaddhi hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa passaddhi paṭipassaddhi passambhanā paṭipassambhanā paṭipassambhitattaṃ passaddhisambojjhaṅgo – ayaṃ tasmiṃ samaye cittapassaddhi hoti.
322已對照

三百二十二、於那時,什麼是身輕快性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的輕快性、輕快轉變性、不遲鈍性、不呆滯性——這是於那時的身輕快性。

322Katamā tasmiṃ samaye kāyalahutā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa lahutā lahupariṇāmatā adandhanatā avitthanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyalahutā hoti.
323已對照

三百二十三、於那時,什麼是心輕快性?凡於那時識蘊的輕快性、輕快轉變性、不遲鈍性、不呆滯性——這是於那時的心輕快性。

323Katamā tasmiṃ samaye cittalahutā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa lahutā lahupariṇāmatā adandhanatā avitthanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittalahutā hoti.
324已對照

三百二十四、於那時,什麼是身柔軟性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的柔軟性、柔軟之態、不粗硬性、不堅硬性——這是於那時的身柔軟性。

324Katamā tasmiṃ samaye kāyamudutā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa mudutā maddavatā akakkhaḷatā akathinatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyamudutā hoti.
325已對照

三百二十五、於那時,什麼是心柔軟性?凡於那時識蘊的柔軟性、柔軟之態、不粗硬性、不堅硬性——這是於那時的心柔軟性。

325Katamā tasmiṃ samaye cittamudutā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa mudutā maddavatā akakkhaḷatā akathinatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittamudutā hoti.
326已對照

三百二十六、於那時,什麼是身適業性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的適業性、適業狀、適業之性——這是於那時的身適業性。

326Katamā tasmiṃ samaye kāyakammaññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa kammaññatā kammaññattaṃ kammaññabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyakammaññatā hoti.
327已對照

三百二十七、於那時,什麼是心適業性?凡於那時識蘊的適業性、適業狀、適業之性——這是於那時的心適業性。

327Katamā tasmiṃ samaye cittakammaññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa kammaññatā kammaññattaṃ kammaññabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye cittakammaññatā hoti.
328已對照

三百二十八、於那時,什麼是身練達性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的練達性、練達狀、練達之性——這是於那時的身練達性。

328Katamā tasmiṃ samaye kāyapāguññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa paguṇatā paguṇattaṃ paguṇabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyapāguññatā hoti.
329已對照

三百二十九、於那時,什麼是心練達性?凡於那時識蘊的練達性、練達狀、練達之性——這是於那時的心練達性。

329Katamā tasmiṃ samaye cittapāguññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa paguṇatā paguṇattaṃ paguṇabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye cittapāguññatā hoti.
330已對照

三百三十、於那時,什麼是身正直性?凡於那時受蘊、想蘊、行蘊的正直、正直性、不歪曲性、不偏曲性、不彎曲性——這是於那時的身正直性。

330Katamā tasmiṃ samaye kāyujukatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa ujutā ujukatā ajimhatā avaṅkatā akuṭilatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyujukatā hoti.
331已對照

三百三十一、於那時,什麼是心正直性?凡於那時識蘊的正直、正直性、不歪曲性、不偏曲性、不彎曲性——這是於那時的心正直性。

331Katamā tasmiṃ samaye cittujukatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa ujutā ujukatā ajimhatā avaṅkatā akuṭilatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittujukatā hoti.
332已對照

三百三十二、於那時,什麼是念?凡於那時的念、隨念、憶念、念、憶持性、任持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念、念覺支、道支、道所攝——這是於那時的念。

332Katamā tasmiṃ samaye sati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye sati hoti.
333已對照

三百三十三、於那時,什麼是正知?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的正知。

333Katamaṃ tasmiṃ samaye sampajaññaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye sampajaññaṃ hoti.
334已對照

三百三十四、於那時,什麼是止?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定、定覺支、道支、道所攝——這是於那時的止。

334Katamo tasmiṃ samaye samatho hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye samatho hoti.
335已對照

三百三十五、於那時,什麼是觀?凡於那時的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的觀。

335Katamā tasmiṃ samaye vipassanā hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye vipassanā hoti.
336已對照

三百三十六、於那時,什麼是策勵?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、正精進、精進覺支、道支、道所攝——這是於那時的策勵。

336Katamo tasmiṃ samaye paggāho hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo vīriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye paggāho hoti.
337已對照

三百三十七、於那時,什麼是不散亂?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、正定、定覺支、道支、道所攝——這是於那時的不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有九根,有具五支的禪,有具八支的道,有七力,有三因,有一觸,有一受,有一想,有一思,有一心,有一受蘊,有一想蘊,有一行蘊,有一識蘊,有一意處,有一意根,有一意識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的……乃至……。

337Katamo tasmiṃ samaye avikkhepo hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, navindriyāni honti, pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, aṭṭhaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti, ekā vedanā hoti, ekā saññā hoti, ekā cetanā hoti, ekaṃ cittaṃ hoti, eko vedanākkhandho hoti, eko saññākkhandho hoti, eko saṅkhārakkhandho hoti, eko viññāṇakkhandho hoti, ekaṃ manāyatanaṃ hoti, ekaṃ manindriyaṃ hoti, ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
338已對照

三百三十八、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、信根、精進根、念根、定根、慧根、命根、未知當知根、正見、正思惟、正語、正業、正命、正精進、正念、正定、信力、精進力、念力、定力、慧力、慚力、愧力、無貪、無瞋、無痴、無貪欲、無瞋恚、正見、慚、愧、身輕安、心輕安、身輕快性、心輕快性、身柔軟性、心柔軟性、身適業性、心適業性、身練達性、心練達性、身正直性、心正直性、念、正知、止、觀、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是善的。

338Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ anaññātaññassāmītindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvācā sammākammanto sammāājīvo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ paññābalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso amoho anabhijjhā abyāpādo sammādiṭṭhi hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati sampajaññaṃ samatho vipassanā paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
339已對照

三百三十九、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

339Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
340已對照

三百四十、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

340Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
341已對照

三百四十一、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

341Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
342已對照

三百四十二、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智……乃至……苦行道速證智……乃至……樂行道遲證智……乃至……樂行道速證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

342Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā …pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
343已對照

純粹行道。

空

三百四十三、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

343Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
344已對照

三百四十四、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

344Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
345已對照

空。

以空為根本的行道

三百四十五、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

345Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
346已對照

三百四十六、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

346Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
347已對照

三百四十七、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

347Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
348已對照

三百四十八、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

348Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
349已對照

三百四十九、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、空……乃至……苦行道速證智、空……乃至……樂行道遲證智、空……乃至……樂行道速證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

349Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
350已對照

以空為根本的行道。

無願

三百五十、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

350Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
351已對照

三百五十一、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

351Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
352已對照

無願。

以無願為根本的行道

三百五十二、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

352Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
353已對照

三百五十三、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

353Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
354已對照

三百五十四、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

354Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
355已對照

三百五十五、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——樂行道速證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

355Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
356已對照

三百五十六、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、無願……乃至……苦行道速證智、無願……乃至……樂行道遲證智、無願……乃至……樂行道速證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

356Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
357已對照

以無願為根本的行道。

二十大方法

三百五十七、哪些法是善的?於某時,修習出世間道……乃至……修習出世間念處……乃至……修習出世間正勤……乃至……修習出世間神足……乃至……修習出世間根……乃至……修習出世間力……乃至……修習出世間覺支……乃至……修習出世間諦……乃至……修習出世間止……乃至……修習出世間法……乃至……修習出世間蘊……乃至……修習出世間處……乃至……修習出世間界……乃至……修習出世間食……乃至……修習出世間觸……乃至……修習出世間受……乃至……修習出世間想……乃至……修習出世間思……乃至……修習能出離的、趣向損減的出世間心,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

357Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ maggaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ satipaṭṭhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ sammappadhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ iddhipādaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ indriyaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ balaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ bojjhaṅgaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saccaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ samathaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhammaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ khandhaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āyatanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhātuṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āhāraṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ phassaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ vedanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saññaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cetanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cittaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
358已對照

二十大方法。

增上

三百五十八、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

358Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
359已對照

三百五十九、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

359Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ …pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
360已對照

三百六十、哪些法是善的?於某時,修習出世間道……乃至……修習出世間念處……乃至……修習出世間正勤……乃至……修習出世間神足……乃至……修習出世間根……乃至……修習出世間力……乃至……修習出世間覺支……乃至……修習出世間諦……乃至……修習出世間止……乃至……修習出世間法……乃至……修習出世間蘊……乃至……修習出世間處……乃至……修習出世間界……乃至……修習出世間食……乃至……修習出世間觸……乃至……修習出世間受……乃至……修習出世間想……乃至……修習出世間思……乃至……修習能出離的、趣向損減的出世間心,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

360Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ maggaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ satipaṭṭhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ sammappadhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ iddhipādaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ indriyaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ balaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ bojjhaṅgaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saccaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ samathaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhammaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ khandhaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āyatanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhātuṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āhāraṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ phassaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ vedanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saññaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cetanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cittaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
361已對照

增上。

第一道。

三百六十一、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為欲貪與瞋恚的薄弱、為證得第二地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有已知根……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

361Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ kāmarāgabyāpādānaṃ tanubhāvāya dutiyāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
362已對照

第二道。

三百六十二、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為欲貪與瞋恚的無餘舍斷、為證得第三地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有已知根……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。

362Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ kāmarāgabyāpādānaṃ anavasesappahānāya tatiyāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
363已對照

第三道。

三百六十三、哪些法是善的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為色貪、無色貪、慢、掉舉、無明的無餘舍斷、為證得第四地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有已知根……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的……乃至……。

363Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ rūparāgaarūparāgamānauddhaccaavijjāya anavasesappahānāya catutthāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā…pe….
364已對照

三百六十四、於那時,什麼是已知根?凡為了作證那些已知、已見、已得、已了知、已作證之法的慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的已知根……乃至……有不散亂……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是善的。

364Katamaṃ tasmiṃ samaye aññindriyaṃ hoti? Yā tesaṃ dhammānaṃ ñātānaṃ diṭṭhānaṃ pattānaṃ viditānaṃ sacchikatānaṃ sacchikiriyāya paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ, idaṃ tasmiṃ samaye aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
365已對照

第四道。

出世間心。

十二不善

三百六十五、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與喜悅俱行、與見執相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有喜悅根、有命根、有邪見、有邪思惟、有邪精進、有邪定、有精進力、有定力、有無慚力、有無愧力、有貪、有痴、有貪欲、有邪見、有無慚、有無愧、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

365Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ diṭṭhigatasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, micchādiṭṭhi hoti, micchāsaṅkappo hoti, micchāvāyāmo hoti, micchāsamādhi hoti, vīriyabalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, ahirikabalaṃ hoti, anottappabalaṃ hoti, lobho hoti, moho hoti, abhijjhā hoti, micchādiṭṭhi hoti, ahirikaṃ hoti, anottappaṃ hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā.
366已對照

三百六十六、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

366Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
367已對照

三百六十七、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的受。

367Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
368已對照

三百六十八、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

368Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
369已對照

三百六十九、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

369Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
370已對照

三百七十、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的心。

370Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
371已對照

三百七十一、於那時,什麼是尋?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、邪思惟——這是於那時的尋。

371Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā micchāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
372已對照

三百七十二、於那時,什麼是伺?凡於那時的伺行、伺、隨伺、近伺、心的隨結合性、隨觀察性——這是於那時的伺。

372Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
373已對照

三百七十三、於那時,什麼是喜?凡於那時的喜、愉悅、歡悅、極歡悅、笑、大笑、欣喜、踴躍、心的滿意——這是於那時的喜。

373Katamā tasmiṃ samaye pīti hoti? Yā tasmiṃ samaye pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ attamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye pīti hoti.
374已對照

三百七十四、於那時,什麼是樂?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的樂。

374Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
375已對照

三百七十五、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、邪定——這是於那時的心一境性。

375Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ micchāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
376已對照

三百七十六、於那時,什麼是精進根?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、邪精進——這是於那時的精進根。

376Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ micchāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti.
377已對照

三百七十七、於那時,什麼是定根?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、邪定——這是於那時的定根。

377Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ micchāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti?
378已對照

三百七十八、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意根。

378Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
379已對照

三百七十九、於那時,什麼是喜悅根?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的喜悅根。

379Katamaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti.
380已對照

三百八十、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根。

380Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti.
381已對照

三百八十一、於那時,什麼是邪見?凡於那時的見、見執、見稠林、見曠野、見乖諍、見異動、見結、執、固執、執著、執取、邪路、邪道、邪性、外道處、顛倒執——這是於那時的邪見。

381Katamā tasmiṃ samaye micchādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye diṭṭhi diṭṭhigataṃ diṭṭhigahanaṃ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṃ diṭṭhivipphanditaṃ diṭṭhisaṃyojanaṃ gāho patiṭṭhāho [paṭiggāho (sī. syā.)] abhiniveso parāmāso kummaggo micchāpatho micchattaṃ titthāyatanaṃ vipariyāsaggāho [vipariyesagāho (ka.)] – ayaṃ tasmiṃ samaye micchādiṭṭhi hoti.
382已對照

三百八十二、於那時,什麼是邪思惟?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發、邪思惟——這是於那時的邪思惟。

382Katamo tasmiṃ samaye micchāsaṅkappo hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā micchāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye micchāsaṅkappo hoti.
383已對照

三百八十三、於那時,什麼是邪精進?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、邪精進——這是於那時的邪精進。

383Katamo tasmiṃ samaye micchāvāyāmo hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ micchāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye micchāvāyāmo hoti.
384已對照

三百八十四、於那時,什麼是邪定?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、邪定——這是於那時的邪定。

384Katamo tasmiṃ samaye micchāsamādhi hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ micchāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye micchāsamādhi hoti.
385已對照

三百八十五、於那時,什麼是精進力?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、邪精進——這是於那時的精進力。

385Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ micchāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti.
386已對照

三百八十六、於那時,什麼是定力?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、邪定——這是於那時的定力。

386Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ micchāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti.
387已對照

三百八十七、於那時,什麼是無慚力?凡於那時不慚,對應當慚[的事]不慚,對諸惡不善法的進入不慚——這是於那時的無慚力。

387Katamaṃ tasmiṃ samaye ahirikabalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye na hirīyati hiriyitabbena na hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ahirikabalaṃ hoti.
388已對照

三百八十八、於那時,什麼是無愧力?凡於那時不愧,對應當愧[的事]不愧,對諸惡不善法的進入不愧——這是於那時的無愧力。

388Katamaṃ tasmiṃ samaye anottappabalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye na ottappati ottappitabbena na ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye anottappabalaṃ hoti.
389已對照

三百八十九、於那時,什麼是貪?凡於那時的貪、貪著、已貪著之性、極貪、極貪著、已極貪著之性、貪欲、貪不善根——這是於那時的貪。

389Katamo tasmiṃ samaye lobho hoti? Yo tasmiṃ samaye lobho lubbhanā lubbhitattaṃ sārāgo sārajjanā sārajjitattaṃ abhijjhā lobho akusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye lobho hoti.
390已對照

三百九十、於那時,什麼是痴?凡於那時的無智、不見、不現觀、不隨覺、不正覺、不通達、不攝取、不深入、不平等觀察、不省察、不現前作、劣慧、愚痴、不正知、痴、極痴、迷痴、無明、無明暴流、無明軛、無明隨眠、無明纏、無明門閂、痴不善根——這是於那時的痴。

390Katamo tasmiṃ samaye moho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye aññāṇaṃ adassanaṃ anabhisamayo ananubodho asambodho appaṭivedho asaṃgāhanā apariyogāhanā asamapekkhanā apaccavekkhanā apaccakkhakammaṃ dummejjhaṃ bālyaṃ asampajaññaṃ moho pamoho sammoho avijjā avijjogho avijjāyogo avijjānusayo avijjāpariyuṭṭhānaṃ avijjālaṅgī moho akusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye moho hoti.
391已對照

三百九十一、於那時,什麼是貪欲?凡於那時的貪、貪著、已貪著之性、極貪、極貪著、已極貪著之性、貪欲、貪不善根——這是於那時的貪欲。

391Katamā tasmiṃ samaye abhijjhā hoti? Yo tasmiṃ samaye lobho lubbhanā lubbhitattaṃ sārāgo sārajjanā sārajjitattaṃ abhijjhā lobho akusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye abhijjhā hoti.
392已對照

三百九十二、於那時,什麼是邪見?凡於那時的見、見執、見稠林、見曠野、見乖諍、見異動、見結、執、固執、執著、執取、邪路、邪道、邪性、外道處、顛倒執——這是於那時的邪見。

392Katamā tasmiṃ samaye micchādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye diṭṭhi diṭṭhigataṃ diṭṭhigahanaṃ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṃ diṭṭhivipphanditaṃ diṭṭhisaṃyojanaṃ gāho patiṭṭhāho abhiniveso parāmāso kummaggo micchāpatho micchattaṃ titthāyatanaṃ vipariyāsaggāho – ayaṃ tasmiṃ samaye micchādiṭṭhi hoti.
393已對照

三百九十三、於那時,什麼是無慚?凡於那時不慚,對應當慚[的事]不慚,對諸惡不善法的進入不慚——這是於那時的無慚。

393Katamaṃ tasmiṃ samaye ahirikaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye na hirīyati hiriyitabbena na hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ahirikaṃ hoti.
394已對照

三百九十四、於那時,什麼是無愧?凡於那時不愧,對應當愧[的事]不愧,對諸惡不善法的進入不愧——這是於那時的無愧。

394Katamaṃ tasmiṃ samaye anottappaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye na ottappati ottappitabbena na ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye anottappaṃ hoti.
395已對照

三百九十五、於那時,什麼是止?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、邪定——這是於那時的止。

395Katamo tasmiṃ samaye samatho hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ micchāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye samatho hoti.
396已對照

三百九十六、於那時,什麼是策勵?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力、邪精進——這是於那時的策勵。

396Katamo tasmiṃ samaye paggāho hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ micchāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye paggāho hoti.
397已對照

三百九十七、於那時,什麼是不散亂?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力、邪定——這是於那時的不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有具五支的禪,有具四支的道,有四力,有兩因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

397Katamo tasmiṃ samaye avikkhepo hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ micchāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, cattāri balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe….
398已對照

三百九十八、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、精進根、定根、命根、邪見、邪思惟、邪精進、邪定、精進力、定力、無慚力、無愧力、貪、痴、貪欲、邪見、無慚、無愧、止、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是不善的。

398Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchādiṭṭhi micchāsaṅkappo micchāvāyāmo micchāsamādhi vīriyabalaṃ samādhibalaṃ ahirikabalaṃ anottappabalaṃ lobho moho abhijjhā micchādiṭṭhi ahirikaṃ anottappaṃ samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā akusalā.
399已對照

三百九十九、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與喜悅俱行、與見執相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是不善的。

399Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ diṭṭhigatasampayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā akusalā.
400已對照

四百、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與喜悅俱行、與見執不相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有喜悅根、有命根、有邪思惟、有邪精進、有邪定、有精進力、有定力、有無慚力、有無愧力、有貪、有痴、有貪欲、有無慚、有無愧、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有具五支的禪,有具三支的道,有四力,有兩因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

400Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ diṭṭhigatavippayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, micchāsaṅkappo hoti, micchāvāyāmo hoti, micchāsamādhi hoti, vīriyabalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, ahirikabalaṃ hoti, anottappabalaṃ hoti, lobho hoti, moho hoti, abhijjhā hoti, ahirikaṃ hoti, anottappaṃ hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, tivaṅgiko maggo hoti, cattāri balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe….
401已對照

四百零一、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、精進根、定根、命根、邪思惟、邪精進、邪定、精進力、定力、無慚力、無愧力、貪、痴、貪欲、無慚、無愧、止、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是不善的。

401Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchāsaṅkappo micchāvāyāmo micchāsamādhi vīriyabalaṃ samādhibalaṃ ahirikabalaṃ anottappabalaṃ lobho moho abhijjhā ahirikaṃ anottappaṃ samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā akusalā.
402已對照

四百零二、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與喜悅俱行、與見執不相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是不善的。

402Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ diṭṭhigatavippayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā akusalā.
403已對照

四百零三、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與舍俱行、與見執相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有舍根、有命根、有邪見、有邪思惟、有邪精進、有邪定、有精進力、有定力、有無慚力、有無愧力、有貪、有痴、有貪欲、有邪見、有無慚、有無愧、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

403Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ diṭṭhigatasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, micchādiṭṭhi hoti, micchāsaṅkappo hoti, micchāvāyāmo hoti, micchāsamādhi hoti, vīriyabalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, ahirikabalaṃ hoti, anottappabalaṃ hoti, lobho hoti, moho hoti, abhijjhā hoti, micchādiṭṭhi hoti, ahirikaṃ hoti, anottappaṃ hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā.
404已對照

四百零四、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

404Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
405已對照

四百零五、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的受……乃至……。

405Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti…pe….
406已對照

四百零六、於那時,什麼是舍?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍……乃至……。

406Katamā tasmiṃ samaye upekkhā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye upekkhā hoti…pe….
407已對照

四百零七、於那時,什麼是舍根?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍根……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有具四支的禪,有具四支的道,有四力,有兩因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

407Katamaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, cattāri balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe….
408已對照

四百零八、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、精進根、定根、命根、邪見、邪思惟、邪精進、邪定、精進力、定力、無慚力、無愧力、貪、痴、貪欲、邪見、無慚、無愧、止、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是不善的。

408Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchādiṭṭhi micchāsaṅkappo micchāvāyāmo micchāsamādhi vīriyabalaṃ samādhibalaṃ ahirikabalaṃ anottappabalaṃ lobho moho abhijjhā micchādiṭṭhi ahirikaṃ anottappaṃ samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā akusalā.
409已對照

四百零九、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與舍俱行、與見執相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是不善的。

409Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ diṭṭhigatasampayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā akusalā.
410已對照

四百一十、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與舍俱行、與見執不相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有舍根、有命根、有邪思惟、有邪精進、有邪定、有精進力、有定力、有無慚力、有無愧力、有貪、有痴、有貪欲、有無慚、有無愧、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有具四支的禪,有具三支的道,有四力,有兩因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

410Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ diṭṭhigatavippayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, micchāsaṅkappo hoti, micchāvāyāmo hoti, micchāsamādhi hoti, vīriyabalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, ahirikabalaṃ hoti, anottappabalaṃ hoti, lobho hoti, moho hoti, abhijjhā hoti, ahirikaṃ hoti, anottappaṃ hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, tivaṅgiko maggo hoti, cattāri balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe….
411已對照

四百一十一、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、精進根、定根、命根、邪思惟、邪精進、邪定、精進力、定力、無慚力、無愧力、貪、痴、貪欲、無慚、無愧、止、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是不善的。

411Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchāsaṅkappo micchāvāyāmo micchāsamādhi vīriyabalaṃ samādhibalaṃ ahirikabalaṃ anottappabalaṃ lobho moho abhijjhā ahirikaṃ anottappaṃ samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā akusalā.
412已對照

四百一十二、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與舍俱行、與見執不相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是不善的。

412Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ diṭṭhigatavippayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā akusalā.
413已對照

四百一十三、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與憂俱行、與瞋相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有苦、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有憂根、有命根、有邪思惟、有邪精進、有邪定、有精進力、有定力、有無慚力、有無愧力、有瞋、有痴、有瞋恚、有無慚、有無愧、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

413Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti domanassasahagataṃ paṭighasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, dukkhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, domanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, micchāsaṅkappo hoti, micchāvāyāmo hoti, micchāsamādhi hoti, vīriyabalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, ahirikabalaṃ hoti, anottappabalaṃ hoti, doso hoti, moho hoti, byāpādo hoti, ahirikaṃ hoti, anottappaṃ hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā.
414已對照

四百一十四、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

414Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
415已對照

四百一十五、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的不適、心的苦,由心觸所生的不適、苦的感受,由心觸所生的不適、苦的受——這是於那時的受……乃至……。

415Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ asātaṃ cetasikaṃ dukkhaṃ cetosamphassajaṃ asātaṃ dukkhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā asātā dukkhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti…pe….
416已對照

四百一十六、於那時,什麼是苦?凡於那時心的不適、心的苦,由心觸所生的不適、苦的感受,由心觸所生的不適、苦的受——這是於那時的苦……乃至……。

416Katamaṃ tasmiṃ samaye dukkhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ asātaṃ cetasikaṃ dukkhaṃ cetosamphassajaṃ asātaṃ dukkhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā asātā dukkhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye dukkhaṃ hoti…pe….
417已對照

四百一十七、於那時,什麼是憂根?凡於那時心的不適、心的苦,由心觸所生的不適、苦的感受,由心觸所生的不適、苦的受——這是於那時的憂根……乃至……。

417Katamaṃ tasmiṃ samaye domanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ asātaṃ cetasikaṃ dukkhaṃ cetosamphassajaṃ asātaṃ dukkhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā asātā dukkhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye domanassindriyaṃ hoti…pe….
418已對照

四百一十八、於那時,什麼是瞋?凡於那時的瞋、瞋著、已瞋著之性、恚害、恚害著、已恚害著之性、違逆、對抗、暴戾、粗言、心的不滿意——這是於那時的瞋……乃至……。

418Katamo tasmiṃ samaye doso hoti? Yo tasmiṃ samaye doso dussanā dussitattaṃ byāpatti byāpajjanā byāpajjitattaṃ virodho paṭivirodho caṇḍikkaṃ asuropo anattamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye doso hoti…pe….
419已對照

四百一十九、於那時,什麼是瞋恚?凡於那時的瞋、瞋著、已瞋著之性、恚害、恚害著、已恚害著之性、違逆、對抗、暴戾、粗言、心的不滿意——這是於那時的瞋恚……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有具四支的禪,有具三支的道,有四力,有兩因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

419Katamo tasmiṃ samaye byāpādo hoti? Yo tasmiṃ samaye doso dussanā dussitattaṃ byāpatti byāpajjanā byāpajjitattaṃ virodho paṭivirodho caṇḍikkaṃ asuropo anattamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye byāpādo hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, tivaṅgiko maggo hoti, cattāri balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe….
420已對照

四百二十、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、精進根、定根、命根、邪思惟、邪精進、邪定、精進力、定力、無慚力、無愧力、瞋、痴、瞋恚、無慚、無愧、止、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是不善的。

420Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchāsaṅkappo micchāvāyāmo micchāsamādhi vīriyabalaṃ samādhibalaṃ ahirikabalaṃ anottappabalaṃ doso moho byāpādo ahirikaṃ anottappaṃ samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā akusalā.
421已對照

四百二十一、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與憂俱行、與瞋相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是不善的。

421Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti domanassasahagataṃ paṭighasampayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā akusalā.
422已對照

四百二十二、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與舍俱行、與疑相應,以色為所緣,或以聲為所緣,或以香為所緣,或以味為所緣,或以所觸為所緣,或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有精進根、有意根、有舍根、有命根、有邪思惟、有邪精進、有精進力、有無慚力、有無愧力、有疑、有痴、有無慚、有無愧、有策勵;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

422Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ vicikicchāsampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, micchāsaṅkappo hoti, micchāvāyāmo hoti, vīriyabalaṃ hoti, ahirikabalaṃ hoti, anottappabalaṃ hoti, vicikicchā hoti, moho hoti, ahirikaṃ hoti, anottappaṃ hoti, paggāho hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā.
423已對照

四百二十三、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸……乃至……。

423Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti…pe….
424已對照

四百二十四、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立——這是於那時的心一境性……乃至……。

424Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti…pe….
425已對照

四百二十五、於那時,什麼是疑?凡於那時的疑惑、疑惑著、已疑惑著之性、異慧、疑、二途、歧路、猶豫、非一向之取、徘徊、遍徘徊、不深入、心的僵滯、意的抓搔——這是於那時的疑……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有四根,有具四支的禪,有具兩支的道,有三力,有一因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

425Katamā tasmiṃ samaye vicikicchā hoti? Yā tasmiṃ samaye kaṅkhā kaṅkhāyanā kaṅkhāyitattaṃ vimati vicikicchā dveḷhakaṃ dvedhāpatho saṃsayo anekaṃsaggāho āsappanā parisappanā apariyogāhanā thambhitattaṃ cittassa manovilekho – ayaṃ tasmiṃ samaye vicikicchā hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, cattāri indriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, duvaṅgiko maggo hoti, tīṇi balāni honti, eko hetu hoti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe….
426已對照

四百二十六、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、精進根、命根、邪思惟、邪精進、精進力、無慚力、無愧力、疑、痴、無慚、無愧、策勵;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是不善的。

426Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā vīriyindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchāsaṅkappo micchāvāyāmo vīriyabalaṃ ahirikabalaṃ anottappabalaṃ vicikicchā moho ahirikaṃ anottappaṃ paggāho; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā akusalā.
427已對照

四百二十七、哪些法是不善的?於某時,不善心生起,與舍俱行、與掉舉相應,以色為所緣,或……乃至……或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有舍根、有命根、有邪思惟、有邪精進、有邪定、有精進力、有定力、有無慚力、有無愧力、有掉舉、有痴、有無慚、有無愧、有止、有策勵、有不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

427Katame dhammā akusalā? Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ uddhaccasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā…pe… yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, micchāsaṅkappo hoti, micchāvāyāmo hoti, micchāsamādhi hoti, vīriyabalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, ahirikabalaṃ hoti, anottappabalaṃ hoti, uddhaccaṃ hoti, moho hoti, ahirikaṃ hoti, anottappaṃ hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā.
428已對照

四百二十八、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸……乃至……。

428Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti…pe….
429已對照

四百二十九、於那時,什麼是掉舉?凡於那時心的掉舉、不寂止、心的散亂、心的迷亂——這是於那時的掉舉……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有具四支的禪,有具三支的道,有四力,有一因,有一觸……乃至……有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是不善的……乃至……。

429Katamaṃ tasmiṃ samaye uddhaccaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittassa uddhaccaṃ avūpasamo cetaso vikkhepo bhantattaṃ cittassa – idaṃ tasmiṃ samaye uddhaccaṃ hoti …pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, tivaṅgiko maggo hoti, cattāri balāni honti, eko hetu hoti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā akusalā…pe….
430已對照

四百三十、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、精進根、定根、命根、邪思惟、邪精進、邪定、精進力、定力、無慚力、無愧力、掉舉、痴、無慚、無愧、止、策勵、不散亂;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是不善的。

430Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchāsaṅkappo micchāvāyāmo micchāsamādhi vīriyabalaṃ samādhibalaṃ ahirikabalaṃ anottappabalaṃ uddhaccaṃ moho ahirikaṃ anottappaṃ samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā akusalā.
431已對照

十二不善心。

異熟無記

善異熟五識

四百三十一、哪些法是無記的?於某時,由於欲界善業已作、已積集,異熟的眼識生起,與舍俱行,以色為所緣,於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有舍、有心一境性、有意根、有舍根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

431Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ cakkhuviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ rūpārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
432已對照

四百三十二、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

432Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
433已對照

四百三十三、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的眼識界之觸所生的心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的受。

433Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjācakkhuviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
434已對照

四百三十四、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的眼識界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

434Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjācakkhuviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
435已對照

四百三十五、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的眼識界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

435Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjācakkhuviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
436已對照

四百三十六、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的眼識界——這是於那時的心。

436Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjācakkhuviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
437已對照

四百三十七、於那時,什麼是舍?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍。

437Katamā tasmiṃ samaye upekkhā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye upekkhā hoti.
438已對照

四百三十八、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立——這是於那時的心一境性。

438Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
439已對照

四百三十九、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的眼識界——這是於那時的意根。

439Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjācakkhuviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
440已對照

四百四十、於那時,什麼是舍根?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍根。

440Katamaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti.
441已對照

四百四十一、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一眼識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

441Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā cakkhuviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
442已對照

四百四十二、於那時,什麼是行蘊?觸、思、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

442Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
443已對照

四百四十三、哪些法是無記的?於某時,由於欲界善業已作、已積集,異熟的耳識生起,與舍俱行,以聲為所緣……乃至……鼻識生起,與舍俱行,以香為所緣……乃至……舌識生起,與舍俱行,以味為所緣……乃至……身識生起,與樂俱行,以所觸為所緣,於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有樂、有心一境性、有意根、有樂根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

443Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sotaviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ saddārammaṇaṃ…pe… ghānaviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ gandhārammaṇaṃ…pe… jivhāviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ rasārammaṇaṃ…pe… kāyaviññāṇaṃ uppannaṃ hoti sukhasahagataṃ phoṭṭhabbārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, sukhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
444已對照

四百四十四、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

444Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
445已對照

四百四十五、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的身識界之觸所生的身的適、身的樂,由身觸所生的適、樂的感受,由身觸所生的適、樂的受——這是於那時的受。

445Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjākāyaviññāṇadhātusamphassajaṃ kāyikaṃ sātaṃ kāyikaṃ sukhaṃ kāyasamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ kāyasamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
446已對照

四百四十六、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的身識界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

446Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjākāyaviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
447已對照

四百四十七、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的身識界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

447Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjākāyaviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
448已對照

四百四十八、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的身識界——這是於那時的心。

448Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjākāyaviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
449已對照

四百四十九、於那時,什麼是樂?凡於那時身的適、身的樂,由身觸所生的適、樂的感受,由身觸所生的適、樂的受——這是於那時的樂。

449Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye kāyikaṃ sātaṃ kāyikaṃ sukhaṃ kāyasamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ kāyasamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
450已對照

四百五十、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立——這是於那時的心一境性。

450Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
451已對照

四百五十一、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的身識界——這是於那時的意根。

451Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjākāyaviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
452已對照

四百五十二、於那時,什麼是樂根?凡於那時身的適、身的樂,由身觸所生的適、樂的感受,由身觸所生的適、樂的受——這是於那時的樂根。

452Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye kāyikaṃ sātaṃ kāyikaṃ sukhaṃ kāyasamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ kāyasamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhindriyaṃ hoti.
453已對照

四百五十三、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一身識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

453Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā kāyaviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
454已對照

四百五十四、於那時,什麼是行蘊?觸、思、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

454Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
455已對照

善異熟五識。

善異熟意界

四百五十五、哪些法是無記的?於某時,由於欲界善業已作、已積集,異熟的意界生起,與舍俱行,以色為所緣,或……乃至……或以所觸為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有意根、有舍根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

455Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākā manodhātu uppannā hoti upekkhāsahagatā rūpārammaṇā vā…pe… phoṭṭhabbārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
456已對照

四百五十六、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

456Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
457已對照

四百五十七、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意界之觸所生的心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的受。

457Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanodhātusamphassajaṃ cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
458已對照

四百五十八、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的意界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

458Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanodhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
459已對照

四百五十九、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的意界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

459Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanodhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
460已對照

四百六十、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意界——這是於那時的心。

460Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanodhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
461已對照

四百六十一、於那時,什麼是尋?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發——這是於那時的尋。

461Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
462已對照

四百六十二、於那時,什麼是伺?凡於那時的伺行、伺、隨伺、近伺、心的隨結合性、隨觀察性——這是於那時的伺。

462Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
463已對照

四百六十三、於那時,什麼是舍?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍。

463Katamā tasmiṃ samaye upekkhā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye upekkhā hoti.
464已對照

四百六十四、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立——這是於那時的心一境性。

464Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
465已對照

四百六十五、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意界——這是於那時的意根。

465Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanodhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
466已對照

四百六十六、於那時,什麼是舍根?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍根。

466Katamaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti.
467已對照

四百六十七、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一意界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

467Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manodhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
468已對照

四百六十八、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

468Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
469已對照

善異熟意界。

與喜悅俱行的善異熟意識界

四百六十九、哪些法是無記的?於某時,由於欲界善業已作、已積集,異熟的意識界生起,與喜悅俱行,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有意根、有喜悅根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

469Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākā manoviññāṇadhātu uppannā hoti somanassasahagatā rūpārammaṇā vā…pe… dhammārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
470已對照

四百七十、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

470Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
471已對照

四百七十一、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的受。

471Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
472已對照

四百七十二、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

472Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
473已對照

四百七十三、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

473Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti. Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
474已對照

四百七十四、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的心。

474Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
475已對照

四百七十五、於那時,什麼是尋?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發——這是於那時的尋。

475Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
476已對照

四百七十六、於那時,什麼是伺?凡於那時的伺行、伺、隨伺、近伺、心的隨結合性、隨觀察性——這是於那時的伺。

476Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
477已對照

四百七十七、於那時,什麼是喜?凡於那時的喜、愉悅、歡悅、極歡悅、笑、大笑、欣喜、踴躍、心的滿意——這是於那時的喜。

477Katamā tasmiṃ samaye pīti hoti? Yā tasmiṃ samaye pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ attamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye pīti hoti.
478已對照

四百七十八、於那時,什麼是樂?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的樂。

478Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
479已對照

四百七十九、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立——這是於那時的心一境性。

479Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
480已對照

四百八十、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意根。

480Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
481已對照

四百八十一、於那時,什麼是喜悅根?凡於那時心的適、心的樂,由心觸所生的適、樂的感受,由心觸所生的適、樂的受——這是於那時的喜悅根。

481Katamaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti.
482已對照

四百八十二、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一意識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

482Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
483已對照

四百八十三、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

483Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
484已對照

與喜悅俱行的善異熟意識界。

與舍俱行的善異熟意識界

四百八十四、哪些法是無記的?於某時,由於欲界善業已作、已積集,異熟的意識界生起,與舍俱行,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有意根、有舍根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

484Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākā manoviññāṇadhātu uppannā hoti upekkhāsahagatā rūpārammaṇā vā…pe… dhammārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
485已對照

四百八十五、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

485Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
486已對照

四百八十六、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的受。

486Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
487已對照

四百八十七、於那時,什麼是想?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的想、想知、已想知之性——這是於那時的想。

487Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
488已對照

四百八十八、於那時,什麼是思?凡於那時由彼而生的意識界之觸所生的思、意思、已思之性——這是於那時的思。

488Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
489已對照

四百八十九、於那時,什麼是心?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的心。

489Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
490已對照

四百九十、於那時,什麼是尋?凡於那時的思慮、尋、思惟、安止、極安止、心的引發——這是於那時的尋。

490Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
491已對照

四百九十一、於那時,什麼是伺?凡於那時的伺行、伺、隨伺、近伺、心的隨結合性、隨觀察性——這是於那時的伺。

491Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
492已對照

四百九十二、於那時,什麼是舍?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍。

492Katamā tasmiṃ samaye upekkhā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye upekkhā hoti.
493已對照

四百九十三、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立——這是於那時的心一境性。

493Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
494已對照

四百九十四、於那時,什麼是意根?凡於那時的心、意、意所、內心、白淨、意、意處、意根、識、識蘊、由彼而生的意識界——這是於那時的意根。

494Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
495已對照

四百九十五、於那時,什麼是舍根?凡於那時心的非適非不適,由心觸所生的不苦不樂的感受,由心觸所生的不苦不樂受——這是於那時的舍根。

495Katamaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti.
496已對照

四百九十六、於那時,什麼是命根?凡那些非色諸法的壽、住、存續、維持、活動、轉起、護持、命、命根——這是於那時的命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一意識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

496Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
497已對照

四百九十七、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

497Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
498已對照

與舍俱行的善異熟意識界。

八大異熟

四百九十八、哪些法是無記的?於某時,由於欲界善業已作、已積集,異熟的意識界生起,與喜悅俱行、與智相應……乃至……與喜悅俱行、與智相應,有行地……乃至……與喜悅俱行、與智不相應……乃至……與喜悅俱行、與智不相應,有行地……乃至……與舍俱行、與智相應……乃至……與舍俱行、與智相應,有行地……乃至……與舍俱行、與智不相應……乃至……與舍俱行、與智不相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的……乃至……無貪無記根……乃至……無瞋無記根……乃至……這些法是無記的。

498Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākā manoviññāṇadhātu uppannā hoti somanassasahagatā ñāṇasampayuttā…pe… somanassasahagatā ñāṇasampayuttā sasaṅkhārena…pe… somanassasahagatā ñāṇavippayuttā…pe… somanassasahagatā ñāṇavippayuttā sasaṅkhārena…pe… upekkhāsahagatā ñāṇasampayuttā…pe… upekkhāsahagatā ñāṇasampayuttā sasaṅkhārena…pe… upekkhāsahagatā ñāṇavippayuttā…pe… upekkhāsahagatā ñāṇavippayuttā sasaṅkhārena rūpārammaṇā vā…pe… dhammārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti …pe… ime dhammā abyākatā…pe… alobho abyākatamūlaṃ…pe… adoso abyākatamūlaṃ…pe… ime dhammā abyākatā.
499已對照

八大異熟。

色界異熟

四百九十九、哪些法是無記的?於某時,為生於色界而修習道,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一色界善業已作、已積集,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

499Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
500已對照

五百、哪些法是無記的?於某時,為生於色界而修習道,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一色界善業已作、已積集,作為異熟,舍斷樂……乃至……成就並住於第五禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

500Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sukhassa ca pahānā…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
501已對照

色界異熟。

無色界異熟

五百零一、哪些法是無記的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越色想,有對想滅沒,不作意種種想,舍斷樂……乃至……成就並住於與空無邊處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一無色界善業已作、已積集,作為異熟,完全超越色想,有對想滅沒,不作意種種想,舍斷樂……乃至……成就並住於與空無邊處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

501Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ākāsānañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva arūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ākāsānañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
502已對照

五百零二、哪些法是無記的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越空無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與識無邊處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一無色界善業已作、已積集,作為異熟,完全超越空無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與識無邊處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

502Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma viññāṇañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva arūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma viññāṇañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
503已對照

五百零三、哪些法是無記的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越識無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與無所有處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一無色界善業已作、已積集,作為異熟,完全超越識無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與無所有處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

503Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ākiñcaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva arūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ākiñcaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
504已對照

五百零四、哪些法是無記的?於某時,為生於無色界而修習道,完全超越無所有處,舍斷樂……乃至……成就並住於與非想非非想處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一無色界善業已作、已積集,作為異熟,完全超越無所有處,舍斷樂……乃至……成就並住於與非想非非想處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

504Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva arūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
505已對照

無色界異熟。

出世間異熟——第一道異熟

純粹行道

五百零五、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有已知根……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

505Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
506已對照

五百零六、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無相,於那時有觸……乃至……有已知根……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

506Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
507已對照

五百零七、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有已知根……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

507Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
508已對照

五百零八、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“苦行道遲證智”是善……乃至……“苦行道遲證智、空”是異熟……乃至……“苦行道遲證智”是善……乃至……“苦行道遲證智、無相”是異熟……乃至……“苦行道遲證智”是善……乃至……“苦行道遲證智、無願”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

508Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññatanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
509已對照

五百零九、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智……乃至……樂行道遲證智……乃至……樂行道速證智……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“樂行道速證智”是善……乃至……“樂行道速證智、空”是異熟……乃至……“樂行道速證智”是善……乃至……“樂行道速證智、無相”是異熟……乃至……“樂行道速證智”是善……乃至……“樂行道速證智、無願”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

509Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññatanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ animittanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
510已對照

純粹行道。

純粹空

五百一十、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

510Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
511已對照

五百一十一、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無相,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

511Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati animittaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
512已對照

五百一十二、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

512Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
513已對照

五百一十三、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“空”是善……乃至……“空”是異熟……乃至……“空”是善……乃至……“無相”是異熟……乃至……“空”是善……乃至……“無願”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

513Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññatanti kusalaṃ…pe… suññatanti vipāko…pe… suññatanti kusalaṃ…pe… animittanti vipāko…pe… suññatanti kusalaṃ…pe… appaṇihitanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
514已對照

純粹空。

空行道

五百一十四、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

514Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
515已對照

五百一十五、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無相,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

515Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti …pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
516已對照

五百一十六、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

516Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
517已對照

五百一十七、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“苦行道遲證智、空”是善……乃至……“苦行道遲證智、空”是異熟……乃至……“苦行道遲證智、空”是善……乃至……“苦行道遲證智、無相”是異熟……乃至……“苦行道遲證智、空”是善……乃至……“苦行道遲證智、無願”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

517Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññatanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññatanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññatanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññatanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
518已對照

五百一十八、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、空……乃至……樂行道遲證智、空……乃至……樂行道速證智、空……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“樂行道速證智、空”是善……乃至……“樂行道速證智、空”是異熟……乃至……“樂行道速證智、空”是善……乃至……“樂行道速證智、無相”是異熟……乃至……“樂行道速證智、空”是善……乃至……“樂行道速證智、無願”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

518Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ …pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññatanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññatanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññatanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ animittanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññatanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
519已對照

空行道。

純粹無願

五百一十九、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

519Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
520已對照

五百二十、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無相,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

520Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati animittaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
521已對照

五百二十一、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

521Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
522已對照

五百二十二、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“無願”是善……乃至……“無願”是異熟……乃至……“無願”是善……乃至……“無相”是異熟……乃至……“無願”是善……乃至……“空”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

522Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitanti kusalaṃ…pe… appaṇihitanti vipāko…pe… appaṇihitanti kusalaṃ…pe… animittanti vipāko…pe… appaṇihitanti kusalaṃ…pe… suññatanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
523已對照

純粹無願。

無願行道

五百二十三、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

523Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
524已對照

五百二十四、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無相,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

524Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
525已對照

五百二十五、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

525Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
526已對照

五百二十六、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“苦行道遲證智、無願”是善……乃至……“苦行道遲證智、無願”是異熟……乃至……“苦行道遲證智、無願”是善……乃至……“苦行道遲證智、無相”是異熟……乃至……“苦行道遲證智、無願”是善……乃至……“苦行道遲證智、空”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

526Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññatanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
527已對照

五百二十七、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、無願……乃至……樂行道遲證智、無願……乃至……樂行道速證智、無願……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——“樂行道速證智、無願”是善……乃至……“樂行道速證智、無願”是異熟……乃至……“樂行道速證智、無願”是善……乃至……“樂行道速證智、無相”是異熟……乃至……“樂行道速證智、無願”是善……乃至……“樂行道速證智、空”是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

527Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ animittanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññatanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
528已對照

無願行道。

二十大方法

五百二十八、哪些法是無記的?於某時,修習出世間道……乃至……修習出世間念處……乃至……修習出世間正勤……乃至……修習出世間神足……乃至……修習出世間根……乃至……修習出世間力……乃至……修習出世間覺支……乃至……修習出世間諦……乃至……修習出世間止……乃至……修習出世間法……乃至……修習出世間蘊……乃至……修習出世間處……乃至……修習出世間界……乃至……修習出世間食……乃至……修習出世間觸……乃至……修習出世間受……乃至……修習出世間想……乃至……修習出世間思……乃至……修習能出離的、趣向損減的出世間心,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空……乃至……無相……乃至……無願,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

528Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ maggaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ satipaṭṭhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ sammappadhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ iddhipādaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ indriyaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ balaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ bojjhaṅgaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saccaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ samathaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhammaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ khandhaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āyatanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhātuṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āhāraṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ phassaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ vedanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saññaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cetanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cittaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti …pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ…pe… animittaṃ …pe… appaṇihitaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
529已對照

二十大方法。

以欲為增上的純粹行道

五百二十九、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

529Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
530已對照

五百三十、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、無相、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

530Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
531已對照

五百三十一、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

531Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
532已對照

五百三十二、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、空、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……苦行道遲證智、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……苦行道遲證智、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

532Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
533已對照

五百三十三、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、以欲為增上的……乃至……樂行道遲證智、以欲為增上的……乃至……樂行道速證智、以欲為增上的……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——樂行道速證智、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、空、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……樂行道速證智、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……樂行道速證智、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、無願、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

533Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
534已對照

以欲為增上的純粹行道。

以欲為增上的純粹空

五百三十四、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

534Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
535已對照

五百三十五、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——無相、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

535Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati animittaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
536已對照

五百三十六、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

536Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
537已對照

五百三十七、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……空、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……無願、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

537Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
538已對照

以欲為增上的純粹空。

五百三十八、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

538Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
539已對照

五百三十九、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、無相、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

539Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
540已對照

五百四十、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

540Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
541已對照

五百四十一、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、空、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……苦行道遲證智、空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……苦行道遲證智、空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

541Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
542已對照

五百四十二、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、空、以欲為增上的……乃至……樂行道遲證智、空、以欲為增上的……乃至……樂行道速證智、空、以欲為增上的……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——樂行道速證智、空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、空、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……樂行道速證智、空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……樂行道速證智、空、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、無願、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

542Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ …pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
543已對照

五百四十三、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

543Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
544已對照

五百四十四、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——無相、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

544Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, animittaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
545已對照

五百四十五、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

545Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
546已對照

五百四十六、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……無願、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……空、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

546Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ …pe… animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
547已對照

五百四十七、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

547Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
548已對照

五百四十八、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、無相、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

548Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
549已對照

五百四十九、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、空、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

549Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
550已對照

五百五十、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……苦行道遲證智、無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……苦行道遲證智、空、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

550Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
551已對照

五百五十一、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道速證智、無願、以欲為增上的……乃至……樂行道遲證智、無願、以欲為增上的……乃至……樂行道速證智、無願、以欲為增上的……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——樂行道速證智、無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、無願、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……樂行道速證智、無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、無相、以欲為增上的,[這]是異熟……乃至……樂行道速證智、無願、以欲為增上的,[這]是善……乃至……樂行道速證智、空、以欲為增上的,[這]是異熟,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

551Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ animittaṃ chandādhipateyyanti vipāko…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ appaṇihitaṃ chandādhipateyyanti kusalaṃ…pe… sukhapaṭipadaṃ khippābhiññaṃ suññataṃ chandādhipateyyanti vipāko, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
552已對照

五百五十二、哪些法是無記的?於某時,修習出世間道……乃至……修習出世間念處……乃至……修習出世間正勤……乃至……修習出世間神足……乃至……修習出世間根……乃至……修習出世間力……乃至……修習出世間覺支……乃至……修習出世間諦……乃至……修習出世間止……乃至……修習出世間法……乃至……修習出世間蘊……乃至……修習出世間處……乃至……修習出世間界……乃至……修習出世間食……乃至……修習出世間觸……乃至……修習出世間受……乃至……修習出世間想……乃至……修習出世間思……乃至……修習能出離的、趣向損減的出世間心,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、以欲為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、空……乃至……無相……乃至……無願、以欲為增上的……乃至……以精進為增上的……乃至……以心為增上的……乃至……以審察為增上的,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

552Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ maggaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ satipaṭṭhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ sammappadhānaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ iddhipādaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ indriyaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ balaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ bojjhaṅgaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saccaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ samathaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhammaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ khandhaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āyatanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ dhātuṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ āhāraṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ phassaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ vedanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ saññaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cetanaṃ bhāveti…pe… lokuttaraṃ cittaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ chandādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ…pe… animittaṃ…pe… appaṇihitaṃ chandādhipateyyaṃ…pe… vīriyādhipateyyaṃ…pe… cittādhipateyyaṃ…pe… vīmaṃsādhipateyyaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
553已對照

第一道異熟。

第二道等的異熟

五百五十三、哪些法是無記的?於某時,修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為欲貪與瞋恚的薄弱、為證得第二地……乃至……為欲貪與瞋恚的無餘舍斷、為證得第三地……乃至……為色貪、無色貪、慢、掉舉、無明的無餘舍斷、為證得第四地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有已知根……乃至……有不散亂……乃至……這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,已離諸欲……乃至……成就並住於異熟的初禪——苦行道遲證智、空,於那時有觸……乃至……有具知根……乃至……有不散亂……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

553Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ kāmarāgabyāpādānaṃ tanubhāvāya dutiyāya bhūmiyā pattiyā…pe… kāmarā gabyāpādānaṃ anavasesappahānāya tatiyāya bhūmiyā pattiyā…pe… rūparāgaarūparāgamānauddhaccaavijjāya anavasesappahānāya catutthāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… aññātāvindriyaṃ hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
554已對照

五百五十四、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸……乃至……。

554Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti…pe….
555已對照

五百五十五、於那時,什麼是具知根?凡那些已具知的諸法的究竟智、慧、了知、簡擇、遍簡擇、擇法、觀察、近觀察、別觀察、聰敏、善巧、精細、明辨、思、詳察、廣慧、敏慧、引導者、觀、正知、刺[棒]、慧、慧根、慧力、慧刀、慧殿、慧明、慧光、慧燈、慧寶、無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這是於那時的具知根……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

555Katamaṃ tasmiṃ samaye aññātāvindriyaṃ hoti? Yā tesaṃ aññātāvīnaṃ dhammānaṃ aññā paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye aññātāvindriyaṃ hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
556已對照

第二道等的異熟。

出世間異熟。

不善異熟無記

不善異熟五識

五百五十六、哪些法是無記的?於某時,由於不善業已作、已積集,異熟的眼識生起,與舍俱行,以色為所緣……乃至……耳識生起,與舍俱行,以聲為所緣……乃至……鼻識生起,與舍俱行,以香為所緣……乃至……舌識生起,與舍俱行,以味為所緣……乃至……身識生起,與苦俱行,以所觸為所緣,於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有苦、有心一境性、有意根、有苦根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

556Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye akusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ cakkhuviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ rūpārammaṇaṃ…pe… sotaviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ saddārammaṇaṃ…pe… ghānaviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ gandhārammaṇaṃ …pe… jivhāviññāṇaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ rasārammaṇaṃ…pe… kāyaviññāṇaṃ uppannaṃ hoti dukkhasahagataṃ phoṭṭhabbārammaṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, dukkhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, dukkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
557已對照

五百五十七、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸。

557Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
558已對照

五百五十八、於那時,什麼是受?凡於那時由彼而生的身識界之觸所生的身的不適、身的苦,由身觸所生的不適、苦的感受,由身觸所生的不適、苦的受——這是於那時的受……乃至……。

558Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjākāyaviññāṇadhātusamphassajaṃ kāyikaṃ asātaṃ kāyikaṃ dukkhaṃ kāyasamphassajaṃ asātaṃ dukkhaṃ vedayitaṃ kāyasamphassajā asātā dukkhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti…pe….
559已對照

五百五十九、於那時,什麼是苦?凡於那時身的不適、身的苦,由身觸所生的不適、苦的感受,由身觸所生的不適、苦的受——這是於那時的苦……乃至……。

559Katamaṃ tasmiṃ samaye dukkhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye kāyikaṃ asātaṃ kāyikaṃ dukkhaṃ kāyasamphassajaṃ asātaṃ dukkhaṃ vedayitaṃ kāyasamphassajā asātā dukkhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye dukkhaṃ hoti…pe….
560已對照

五百六十、於那時,什麼是苦根?凡於那時身的不適、身的苦,由身觸所生的不適、苦的感受,由身觸所生的不適、苦的受——這是於那時的苦根……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一身識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

560Katamaṃ tasmiṃ samaye dukkhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye kāyikaṃ asātaṃ kāyikaṃ dukkhaṃ kāyasamphassajaṃ asātaṃ dukkhaṃ vedayitaṃ kāyasamphassajā asātā dukkhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye dukkhindriyaṃ hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā kāyaviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
561已對照

五百六十一、於那時,什麼是行蘊?觸、思、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

561Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
562已對照

不善異熟五識。

不善異熟意界

五百六十二、哪些法是無記的?於某時,由於不善業已作、已積集,異熟的意界生起,與舍俱行,以色為所緣,或……乃至……或以所觸為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有意根、有舍根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一意界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

562Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye akusalassa kammassa katattā upacitattā vipākā manodhātu uppannā hoti upekkhāsahagatā rūpārammaṇā vā…pe… phoṭṭhabbārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manodhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
563已對照

五百六十三、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

563Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
564已對照

不善異熟意界。

不善異熟意識界

五百六十四、哪些法是無記的?於某時,由於不善業已作、已積集,異熟的意識界生起,與舍俱行,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有意根、有舍根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一意識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

564Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye akusalassa kammassa katattā upacitattā vipākā manoviññāṇadhātu uppannā hoti upekkhāsahagatā rūpārammaṇā vā…pe… dhammārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
565已對照

五百六十五、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

565Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
566已對照

不善異熟意識界。

異熟無記。

無因唯作無記

唯作意界

五百六十六、哪些法是無記的?於某時,意界生起,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,與舍俱行,以色為所緣,或……乃至……或以所觸為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有意根、有舍根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有三根,有一觸……乃至……有一意界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

566Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye manodhātu uppannā hoti kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā upekkhāsahagatā rūpārammaṇā vā…pe… phoṭṭhabbārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, tīṇindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manodhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
567已對照

五百六十七、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

567Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
568已對照

唯作意界。

與喜悅俱行的唯作意識界

五百六十八、哪些法是無記的?於某時,意識界生起,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,與喜悅俱行,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有喜、有樂、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有喜悅根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

568Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu uppannā hoti kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā somanassasahagatā rūpārammaṇā vā…pe… dhammārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā.
569已對照

五百六十九、於那時,什麼是觸?凡於那時的觸、觸著、正觸著、已正觸著之性——這是於那時的觸……乃至……。

569Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti…pe….
570已對照

五百七十、於那時,什麼是心一境性?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力——這是於那時的心一境性。

570Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
571已對照

五百七十一、於那時,什麼是精進根?凡於那時心的精進發勤、出離、勇猛、努力、精勤、熱心、奮發、力、堅毅、不鬆懈的勇猛性、不放下欲性、不放下軛性、擔荷軛、精進、精進根、精進力——這是於那時的精進根。

571Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti.
572已對照

五百七十二、於那時,什麼是定根?凡於那時心的住立、安住、堅住、不散逸、不散亂、意不散逸之性、止、定根、定力——這是於那時的定根……乃至……或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有一觸……乃至……有一意識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

572Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
573已對照

五百七十三、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、喜、心一境性、精進根、定根、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

573Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
574已對照

與喜悅俱行的唯作意識界。

與舍俱行的唯作意識界

五百七十四、哪些法是無記的?於某時,意識界生起,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,與舍俱行,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸、有受、有想、有思、有心、有尋、有伺、有舍、有心一境性、有精進根、有定根、有意根、有舍根、有命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

而於那時,有四蘊,有兩處,有兩界,有三食,有五根,有一觸……乃至……有一意識界,有一法處,有一法界;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法——這些法是無記的……乃至……。

574Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu uppannā hoti kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā upekkhāsahagatā rūpārammaṇā vā…pe… dhammārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, vīriyindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe…. Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, pañcindriyāni honti, eko phasso hoti…pe… ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā abyākatā…pe….
575已對照

五百七十五、於那時,什麼是行蘊?觸、思、尋、伺、心一境性、精進根、定根、命根;或者凡於那時另有其他緣所生的非色諸法,除了受蘊、除了想蘊、除了識蘊——這是於那時的行蘊……乃至……這些法是無記的。

575Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
576已對照

與舍俱行的唯作意識界。

無因唯作無記。

有因欲界唯作

五百七十六、哪些法是無記的?於某時,意識界生起,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,與喜悅俱行、與智相應……乃至……與喜悅俱行、與智相應,有行地……乃至……與喜悅俱行、與智不相應……乃至……與喜悅俱行、與智不相應,有行地……乃至……與舍俱行、與智相應……乃至……與舍俱行、與智相應,有行地……乃至……與舍俱行、與智不相應……乃至……與舍俱行、與智不相應,有行地,以色為所緣,或……乃至……或以法為所緣,或緣於任何[所緣],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的……乃至……無貪無記根……乃至……無瞋無記根……乃至……這些法是無記的。

576Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu uppannā hoti kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā somanassasahagatā ñāṇasampayuttā…pe… somanassasahagatā ñāṇasampayuttā sasaṅkhārena…pe… somanassasahagatā ñāṇavippayuttā…pe… somanassasahagatā ñāṇavippayuttā sasaṅkhārena…pe… upekkhāsahagatā ñāṇasampayuttā…pe… upekkhāsahagatā ñāṇasampayuttā sasaṅkhārena…pe… upekkhāsahagatā ñāṇavippayuttā…pe… upekkhāsahagatā ñāṇavippayuttā sasaṅkhārena rūpārammaṇā vā…pe… dhammārammaṇā vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti …pe… ime dhammā abyākatā…pe… alobho abyākatamūlaṃ…pe… adoso abyākatamūlaṃ…pe… ime dhammā abyākatā.
577已對照

有因欲界唯作。

色界唯作

五百七十七、哪些法是無記的?於某時,修習色界禪,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,為現法樂住,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

577Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye rūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
578已對照

五百七十八、哪些法是無記的?於某時,修習色界禪,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,為現法樂住,尋、伺寂止……乃至……第二禪……乃至……第三禪……乃至……第四禪……乃至……初禪……乃至……成就並住於第五禪——地遍[禪],於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

578Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye rūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
579已對照

色界唯作。

無色界唯作

五百七十九、哪些法是無記的?於某時,修習無色界禪,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,為現法樂住,完全超越色想,有對想滅沒,不作意種種想,舍斷樂……乃至……成就並住於與空無邊處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

579Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ākāsānañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
580已對照

五百八十、哪些法是無記的?於某時,修習無色界禪,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,為現法樂住,完全超越空無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與識無邊處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

580Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma viññāṇañcāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
581已對照

五百八十一、哪些法是無記的?於某時,修習無色界禪,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,為現法樂住,完全超越識無邊處,舍斷樂……乃至……成就並住於與無所有處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的。

581Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ākiñcaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā.
582已對照

五百八十二、哪些法是無記的?於某時,修習無色界禪,[是]唯作的,既非善、亦非不善、亦非業的異熟,為現法樂住,完全超越無所有處,舍斷樂……乃至……成就並住於與非想非非想處想俱行的第四禪,於那時有觸……乃至……有不散亂……乃至……這些法是無記的……乃至……無貪無記根……乃至……無瞋無記根……乃至……無痴無記根……乃至……這些法是無記的。

582Katame dhammā abyākatā? Yasmiṃ samaye arūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā abyākatā…pe… alobho abyākatamūlaṃ…pe… adoso abyākatamūlaṃ…pe… amoho abyākatamūlaṃ…pe… ime dhammā abyākatā.
已對照

無色界唯作。

已對照

唯作無記。

已對照

心生起品終。