快樂巴利palinanda.cc

中部第55經 · 耆婆經 Jīvakasuttaṃ

本經目錄五、耆婆經

51緬 2.32已對照

五、耆婆經

五十一、如是我聞——一時,世尊住在王舍城耆婆·童子醫的芒果林。那時,耆婆·童子醫來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的耆婆·童子醫對世尊這樣說:“尊者,我聽到這樣的話——‘為沙門喬達摩而宰殺生物,沙門喬達摩明知而受用那特為[他]而作的肉,[這是]緣[他]而作之業(paṭiccakamma)。’尊者,那些這樣說的人——‘為沙門喬達摩而宰殺生物,沙門喬達摩明知而受用那特為[他]而作的肉,[這是]緣[他]而作之業’——他們是否是在轉述世尊所說的話?他們是否不曾以不實之事誹謗世尊?是否是隨法而解說法?是否沒有任何如法的論說或隨論會招致可責難之處?”

51. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati jīvakassa komārabhaccassa ambavane. Atha kho jīvako komārabhacco yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho jīvako komārabhacco bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘sutaṃ metaṃ, bhante – ‘samaṇaṃ gotamaṃ uddissa pāṇaṃ ārabhanti [ārambhanti (ka.)], taṃ samaṇo gotamo jānaṃ uddissakataṃ [uddissakaṭaṃ (sī. pī.)] maṃsaṃ paribhuñjati paṭiccakamma’nti. Ye te, bhante, evamāhaṃsu – ‘samaṇaṃ gotamaṃ uddissa pāṇaṃ ārabhanti, taṃ samaṇo gotamo jānaṃ uddissakataṃ maṃsaṃ paribhuñjati paṭiccakamma’nti, kacci te, bhante, bhagavato vuttavādino, na ca bhagavantaṃ abhūtena abbhācikkhanti, dhammassa cānudhammaṃ byākaronti, na ca koci sahadhammiko vādānuvādo gārayhaṃ ṭhānaṃ āgacchatī’’ti?
52PTS 1.369已對照

五十二、“耆婆,那些這樣說的人——‘為沙門喬達摩而宰殺生物,沙門喬達摩明知而受用那特為[他]而作的肉,[這是]緣[他]而作之業’——他們並不是在轉述我所說的話,而是以不實、不真之事誹謗我。耆婆,我說在三處,肉是不可受用的:所見、所聞、所疑——耆婆,我說在這三處,肉是不可受用的。耆婆,我說在三處,肉是可受用的:未見、未聞、未疑——耆婆,我說在這三處,肉是可受用的。

52. ‘‘Ye te, jīvaka, evamāhaṃsu – ‘samaṇaṃ gotamaṃ uddissa pāṇaṃ ārabhanti, taṃ samaṇo gotamo jānaṃ uddissakataṃ maṃsaṃ paribhuñjati paṭiccakamma’nti na me te vuttavādino, abbhācikkhanti ca maṃ te asatā abhūtena. Tīhi kho ahaṃ, jīvaka, ṭhānehi maṃsaṃ aparibhoganti vadāmi. Diṭṭhaṃ, sutaṃ, parisaṅkitaṃ – imehi kho ahaṃ, jīvaka, tīhi ṭhānehi maṃsaṃ aparibhoganti vadāmi. Tīhi kho ahaṃ, jīvaka, ṭhānehi maṃsaṃ paribhoganti vadāmi. Adiṭṭhaṃ, asutaṃ, aparisaṅkitaṃ – imehi kho ahaṃ, jīvaka, tīhi ṭhānehi maṃsaṃ paribhoganti vadāmi.
53緬 2.33已對照

五十三、“耆婆,在此,比丘依止某一村落或市鎮而住。他以與慈俱的心遍滿一方而住,第二[方]亦然,第三[方]亦然,第四[方]亦然。如是於上、下、四方,於一切處,以一切為己,以與慈俱的心,廣、大、無量、無怨、無惱害,遍滿一切世間而住。居士或居士子來到他那裡,以明日的飯食邀請[他]。耆婆,比丘若願意,便接受。他在那一夜過後,在上午穿好[下衣],取了缽與衣,來到那居士或居士子的住處;到了之後,坐在所敷設的座位上。那居士或居士子以上妙的缽食侍奉他。他不這樣想:‘這居士或居士子若以上妙的缽食侍奉我,真好啊!’‘啊,願這居士或居士子將來也以這樣上妙的缽食侍奉我!’——他也不這樣想。他不貪著、不迷醉、不沉溺,見其過患,以出離之慧而受用那缽食。耆婆,你認為怎樣?那時,那位比丘是思於自身的損害,或思於他人的損害,或思於兩者的損害嗎?”

53. ‘‘Idha, jīvaka, bhikkhu aññataraṃ gāmaṃ vā nigamaṃ vā upanissāya viharati. So mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ. Iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati. Tamenaṃ gahapati vā gahapatiputto vā upasaṅkamitvā svātanāya bhattena nimanteti. Ākaṅkhamānova [ākaṅkhamāno (syā. kaṃ.)], jīvaka, bhikkhu adhivāseti. So tassā rattiyā accayena pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena tassa gahapatissa vā gahapatiputtassa vā nivesanaṃ tenupasaṅkamati; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdati. Tamenaṃ so gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena piṇḍapātena parivisati. Tassa na evaṃ hoti – ‘sādhu vata māyaṃ [maṃ + ayaṃ = māyaṃ] gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena piṇḍapātena pariviseyyāti! Aho vata māyaṃ gahapati vā gahapatiputto vā āyatimpi evarūpena paṇītena piṇḍapātena pariviseyyā’ti – evampissa na hoti. So taṃ piṇḍapātaṃ agathito [agadhito (syā. kaṃ. ka.)] amucchito anajjhopanno [anajjhāpanno (syā. kaṃ. ka.)] ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjati. Taṃ kiṃ maññasi, jīvaka, api nu so bhikkhu tasmiṃ samaye attabyābādhāya vā ceteti, parabyābādhāya vā ceteti, ubhayabyābādhāya vā cetetī’’ti?
已對照

“不是的,尊者。”

‘‘No hetaṃ, bhante’’.
已對照

“耆婆,那時,那位比丘豈不正是在受用無過失的食物嗎?”

‘‘Nanu so, jīvaka, bhikkhu tasmiṃ samaye anavajjaṃyeva āhāraṃ āhāretī’’ti?
PTS 1.370已對照

“是的,尊者。尊者,我聽到這樣的話——‘梵天是慈住者。’尊者,那[話],我在世尊[身上]親眼見到了;尊者,因為世尊是慈住者。”“耆婆,[人]由於那貪、那瞋、那痴而會成為有瞋恚者,那樣的貪、那樣的瞋、那樣的痴,如來已斷,根已斷,已作成如斷[頂]的多羅樹[樁],已令歸於不存在,未來不再生起之法。耆婆,若你是就此而說的,我就認可你這[話]。”“尊者,我正是就此而說的。”

‘‘Evaṃ, bhante. Sutaṃ metaṃ, bhante – ‘brahmā mettāvihārī’ti. Taṃ me idaṃ, bhante, bhagavā sakkhidiṭṭho; bhagavā hi, bhante, mettāvihārī’’ti. ‘‘Yena kho, jīvaka, rāgena yena dosena yena mohena byāpādavā assa so rāgo so doso so moho tathāgatassa pahīno ucchinnamūlo tālāvatthukato anabhāvaṃkato [anabhāvakato (sī. pī.), anabhāvaṃgato (syā. kaṃ.)] āyatiṃ anuppādadhammo. Sace kho te, jīvaka, idaṃ sandhāya bhāsitaṃ anujānāmi te eta’’nti. ‘‘Etadeva kho pana me, bhante, sandhāya bhāsitaṃ’’ [bhāsitanti (syā.)].
54緬 2.34已對照

五十四、“耆婆,在此,比丘依止某一村落或市鎮而住。他以與悲俱的心……乃至……以與喜俱的心……乃至……以與舍俱的心遍滿一方而住,第二[方]亦然,第三[方]亦然,第四[方]亦然。如是於上、下、四方,於一切處,以一切為己,以與舍俱的心,廣、大、無量、無怨、無惱害,遍滿一切世間而住。居士或居士子來到他那裡,以明日的飯食邀請[他]。耆婆,比丘若願意,便接受。他在那一夜過後,在上午穿好[下衣],取了缽與衣,來到居士或居士子的住處;到了之後,坐在所敷設的座位上。那居士或居士子以上妙的缽食侍奉他。他不這樣想:‘這居士或居士子若以上妙的缽食侍奉我,真好啊!’‘啊,願這居士或居士子將來也以這樣上妙的缽食侍奉我!’——他也不這樣想。他不貪著、不迷醉、不沉溺,見其過患,以出離之慧而受用那缽食。耆婆,你認為怎樣?那時,那位比丘是思於自身的損害,或思於他人的損害,或思於兩者的損害嗎?”

54. ‘‘Idha, jīvaka, bhikkhu aññataraṃ gāmaṃ vā nigamaṃ vā upanissāya viharati. So karuṇāsahagatena cetasā…pe… muditāsahagatena cetasā…pe… upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ. Iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati. Tamenaṃ gahapati vā gahapatiputto vā upasaṅkamitvā svātanāya bhattena nimanteti. Ākaṅkhamānova, jīvaka, bhikkhu adhivāseti. So tassā rattiyā accayena pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena gahapatissa vā gahapatiputtassa vā nivesanaṃ tenupasaṅkamati; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdati. Tamenaṃ so gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena piṇḍapātena parivisati. Tassa na evaṃ hoti – ‘sādhu vata māyaṃ gahapati vā gahapatiputto vā paṇītena piṇḍapātena pariviseyyāti! Aho vata māyaṃ gahapati vā gahapatiputto vā āyatimpi evarūpena paṇītena piṇḍapātena pariviseyyā’ti – evampissa na hoti. So taṃ piṇḍapātaṃ agathito amucchito anajjhopanno ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjati. Taṃ kiṃ maññasi, jīvaka, api nu so bhikkhu tasmiṃ samaye attabyābādhāya vā ceteti, parabyābādhāya vā ceteti, ubhayabyābādhāya vā cetetī’’ti?
已對照

“不是的,尊者。”

‘‘No hetaṃ, bhante’’.
已對照

“耆婆,那時,那位比丘豈不正是在受用無過失的食物嗎?”

‘‘Nanu so, jīvaka, bhikkhu tasmiṃ samaye anavajjaṃyeva āhāraṃ āhāretī’’ti?
PTS 1.371已對照

“是的,尊者。尊者,我聽到這樣的話——‘梵天是舍住者。’尊者,那[話],我在世尊[身上]親眼見到了;尊者,因為世尊是舍住者。”“耆婆,[人]由於那貪、那瞋、那痴而會成為有惱害者、有不樂者、有瞋者,那樣的貪、那樣的瞋、那樣的痴,如來已斷,根已斷,已作成如斷[頂]的多羅樹[樁],已令歸於不存在,未來不再生起之法。耆婆,若你是就此而說的,我就認可你這[話]。”“尊者,我正是就此而說的。”

‘‘Evaṃ, bhante. Sutaṃ metaṃ, bhante – ‘brahmā upekkhāvihārī’ti. Taṃ me idaṃ, bhante, bhagavā sakkhidiṭṭho; bhagavā hi, bhante, upekkhāvihārī’’ti. ‘‘Yena kho, jīvaka, rāgena yena dosena yena mohena vihesavā assa arativā assa paṭighavā assa so rāgo so doso so moho tathāgatassa pahīno ucchinnamūlo tālāvatthukato anabhāvaṃkato āyatiṃ anuppādadhammo. Sace kho te, jīvaka, idaṃ sandhāya bhāsitaṃ, anujānāmi te eta’’nti. ‘‘Etadeva kho pana me, bhante, sandhāya bhāsitaṃ’’.
55緬 2.35已對照

五十五、“耆婆,凡為如來或如來的弟子而宰殺生物者,他以五處生起許多非福。那居士這樣說:‘你們去,把名叫某某的生物帶來。’——以這第一處,他生起許多非福。那生物被[繩]纏著脖頸牽來時,感受苦、憂——以這第二處,他生起許多非福。他這樣說:‘你們去,宰殺這生物。’——以這第三處,他生起許多非福。那生物被宰殺時,感受苦、憂——以這第四處,他生起許多非福。他以不許可的[肉]冒犯如來或如來的弟子——以這第五處,他生起許多非福。耆婆,凡為如來或如來的弟子而宰殺生物者,他以這五處生起許多非福。”

這樣說時,耆婆·童子醫對世尊這樣說:“稀有啊,尊者!未曾有啊,尊者!尊者,諸比丘確實受用許可的食物;尊者,諸比丘確實受用無過失的食物。奇哉!尊者,奇哉!尊者……乃至……願世尊憶持我為優婆塞,從今日起,終生皈依。”

55. ‘‘Yo kho, jīvaka, tathāgataṃ vā tathāgatasāvakaṃ vā uddissa pāṇaṃ ārabhati so pañcahi ṭhānehi bahuṃ apuññaṃ pasavati. Yampi so, gahapati, evamāha – ‘gacchatha, amukaṃ nāma pāṇaṃ ānethā’ti, iminā paṭhamena ṭhānena bahuṃ apuññaṃ pasavati. Yampi so pāṇo galappaveṭhakena [galappavedhakena (bahūsu)] ānīyamāno dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, iminā dutiyena ṭhānena bahuṃ apuññaṃ pasavati. Yampi so evamāha – ‘gacchatha imaṃ pāṇaṃ ārabhathā’ti, iminā tatiyena ṭhānena bahuṃ apuññaṃ pasavati. Yampi so pāṇo ārabhiyamāno dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, iminā catutthena ṭhānena bahuṃ apuññaṃ pasavati. Yampi so tathāgataṃ vā tathāgatasāvakaṃ vā akappiyena āsādeti, iminā pañcamena ṭhānena bahuṃ apuññaṃ pasavati. Yo kho, jīvaka, tathāgataṃ vā tathāgatasāvakaṃ vā uddissa pāṇaṃ ārabhati so imehi pañcahi ṭhānehi bahuṃ apuññaṃ pasavatī’’ti.
Evaṃ vutte, jīvako komārabhacco bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘acchariyaṃ, bhante, abbhutaṃ, bhante! Kappiyaṃ vata, bhante, bhikkhū āhāraṃ āhārenti; anavajjaṃ vata, bhante, bhikkhū āhāraṃ āhārenti. Abhikkantaṃ, bhante, abhikkantaṃ, bhante…pe… upāsakaṃ maṃ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gata’’nti.
Jīvakasuttaṃ niṭṭhitaṃ pañcamaṃ.
已對照

《耆婆經》終,[《居士品》中之]第五[經]。