快樂巴利palinanda.cc

中部第37經 · 小愛盡經 Cūḷataṇhāsaṅkhayasuttaṃ

本經目錄七、小愛盡經

已對照

七、小愛盡經

7. Cūḷataṇhāsaṅkhayasuttaṃ
390緬 1.318已對照

三九〇、如是我聞——一時,世尊住在舍衛城(Sāvatthī)東園(Pubbārāma)鹿子母講堂(Migāramātupāsāda)。那時,諸天之主帝釋(Sakka devānaminda)來到世尊那裡;到了之後,禮敬世尊,站在一旁。站在一旁的諸天之主帝釋對世尊這樣說——“尊者,比丘要到什麼程度,才是簡略[而言]由渴愛滅盡而解脫(taṇhāsaṅkhayavimutta)者、究竟畢竟者、究竟安穩者、究竟梵行者、究竟終盡者、天與人中最上者呢?”

390. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati pubbārāme migāramātupāsāde. Atha kho sakko devānamindo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho sakko devānamindo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘kittāvatā nu kho, bhante, bhikkhu saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimutto hoti accantaniṭṭho accantayogakkhemī accantabrahmacārī accantapariyosāno seṭṭho devamanussāna’’nti?
PTS 1.252已對照

“諸天之主,於此,比丘聽聞‘一切法不足以執著(abhinivesa)’。諸天之主,比丘這樣聽聞了‘一切法不足以執著’,他便證知一切法;證知一切法之後遍知一切法;遍知一切法之後,凡所受的任何受——樂、或苦、或不苦不樂——他於那些受住於隨觀無常,住於隨觀離貪,住於隨觀滅,住於隨觀舍離。他於那些受住於隨觀無常、住於隨觀離貪、住於隨觀滅、住於隨觀舍離時,便不執取世間的任何東西。不執取則不戰慄(paritassati);不戰慄便各自般涅槃——他了知:‘生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。’諸天之主,比丘到這個程度,才是簡略[而言]由渴愛滅盡而解脫者、究竟畢竟者、究竟安穩者、究竟梵行者、究竟終盡者、天與人中最上者。”

‘‘Idha, devānaminda, bhikkhuno sutaṃ hoti – ‘sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ti. Evañcetaṃ, devānaminda, bhikkhuno sutaṃ hoti – ‘sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ti. So sabbaṃ dhammaṃ abhijānāti; sabbaṃ dhammaṃ abhiññāya sabbaṃ dhammaṃ parijānāti; sabbaṃ dhammaṃ pariññāya yaṃ kiñci vedanaṃ vedeti – sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā, so tāsu vedanāsu aniccānupassī viharati, virāgānupassī viharati, nirodhānupassī viharati, paṭinissaggānupassī viharati. So tāsu vedanāsu aniccānupassī viharanto, virāgānupassī viharanto, nirodhānupassī viharanto, paṭinissaggānupassī viharanto na kiñci loke upādiyati. Anupādiyaṃ na paritassati, aparitassaṃ paccattaññeva parinibbāyati – ‘khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti pajānāti. Ettāvatā kho, devānaminda, bhikkhu saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimutto hoti accantaniṭṭho accantayogakkhemī accantabrahmacārī accantapariyosāno seṭṭho devamanussāna’’nti.
已對照

那時,諸天之主帝釋歡喜、隨喜世尊之所說,禮敬世尊,右繞之後,就在那裡隱沒了。

Atha kho sakko devānamindo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyi.
391緬 1.319已對照

三九一、而那時,具壽大目犍連(Mahāmoggallāna)正坐在離世尊不遠之處。那時,具壽大目犍連想:“那位夜叉(yakkha)究竟是證解(abhisamecca)了世尊之所說而隨喜的呢,還是沒有[證解]?我何不了知那位夜叉——那位夜叉究竟是證解了世尊之所說而隨喜,還是沒有[證解]呢?”那時,具壽大目犍連猶如有力之人伸展屈曲的手臂、或屈曲伸展的手臂那樣,從東園鹿子母講堂隱沒,出現於三十三天(Tāvatiṃsa)諸天之中。而那時,諸天之主帝釋正在一白蓮園(Ekapuṇḍarīka)中,為天上的五百[張]樂器(tūriya)所具備、所齊備而受用[天之成就]。諸天之主帝釋遠遠看見具壽大目犍連走來。看見之後,他令那天上的五百張樂器止歇,來到具壽大目犍連那裡;到了之後,對具壽大目犍連這樣說——“來吧,目犍連尊駕(mārisa),歡迎,目犍連尊駕!目犍連尊駕,您久違了才作這一番——即到此處來[這件事]。請坐,目犍連尊駕,這座位已經敷設好了。”具壽大目犍連便坐在敷設好的座位上。諸天之主帝釋也取了一個低座,坐在一旁。具壽大目犍連對坐在一旁的諸天之主帝釋這樣說——“憍屍迦(Kosiya),世尊究竟是怎樣簡略地說由渴愛滅盡而解脫(taṇhāsaṅkhayavimutti)的呢?我們也願有幸得聞這番話。”

391. Tena kho pana samayena āyasmā mahāmoggallāno bhagavato avidūre nisinno hoti. Atha kho āyasmato mahāmoggallānassa etadahosi – ‘‘kiṃ nu kho so yakkho bhagavato bhāsitaṃ abhisamecca anumodi udāhu no; yaṃnūnāhaṃ taṃ yakkhaṃ jāneyyaṃ – yadi vā so yakkho bhagavato bhāsitaṃ abhisamecca anumodi yadi vā no’’ti? Atha kho āyasmā mahāmoggallāno – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya, evameva – pubbārāme migāramātupāsāde antarahito devesu tāvatiṃsesu pāturahosi. Tena kho pana samayena sakko devānamindo ekapuṇḍarīke uyyāne dibbehi pañcahi tūriyasatehi [turiyasatehi (sī. syā. kaṃ. pī.)] samappito samaṅgībhūto paricāreti. Addasā kho sakko devānamindo āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna tāni dibbāni pañca tūriyasatāni paṭippaṇāmetvā yenāyasmā mahāmoggallāno tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ etadavoca – ‘‘ehi kho, mārisa moggallāna, svāgataṃ, mārisa moggallāna! Cirassaṃ kho, mārisa moggallāna, imaṃ pariyāyaṃ akāsi yadidaṃ idhāgamanāya. Nisīda, mārisa moggallāna, idamāsanaṃ paññatta’’nti. Nisīdi kho āyasmā mahāmoggallāno paññatte āsane. Sakkopi kho devānamindo aññataraṃ nīcaṃ āsanaṃ gahetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho sakkaṃ devānamindaṃ āyasmā mahāmoggallāno etadavoca – ‘‘yathā kathaṃ pana kho, kosiya, bhagavā saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimuttiṃ abhāsi? Sādhu mayampi etissā kathāya bhāgino assāma savanāyā’’ti.
392PTS 1.253緬 1.320已對照

三九二、“目犍連尊駕,我們事務繁多、所作繁多——自己的所作還少,而三十三天諸天的所作[卻多]。而且,目犍連尊駕,[縱然當時]善聽聞、善把持、善作意、善憶持,那[話]也很快就從我們[心中]消失了。目犍連尊駕,從前曾有天與阿修羅(asura)的戰爭聚集起來。而目犍連尊駕,在那場戰爭中諸天獲勝,阿修羅戰敗。目犍連尊駕,我戰勝那場戰爭、成為戰勝者之後,從那裡返回,建造了一座名為最勝殿(Vejayanta)的宮殿。目犍連尊駕,最勝殿有一百座樓閣(niyyūha);每一座樓閣各有七百重閣(kūṭāgāra);每一重閣各有七位天女(accharā);每一位天女各有七位侍女。目犍連尊駕,您想不想看看最勝殿的可喜之處呢?”具壽大目犍連以默然而應許。

392. ‘‘Mayaṃ kho, mārisa moggallāna, bahukiccā bahukaraṇīyā – appeva sakena karaṇīyena, api ca devānaṃyeva tāvatiṃsānaṃ karaṇīyena. Api ca, mārisa moggallāna, sussutaṃyeva hoti suggahitaṃ sumanasikataṃ sūpadhāritaṃ, yaṃ no khippameva antaradhāyati. Bhūtapubbaṃ, mārisa moggallāna, devāsurasaṅgāmo samupabyūḷho [samūpabyuḷho (syā. kaṃ.), samūpabbūḷho (sī.)] ahosi. Tasmiṃ kho pana, mārisa moggallāna, saṅgāme devā jiniṃsu, asurā parājiniṃsu. So kho ahaṃ, mārisa moggallāna, taṃ saṅgāmaṃ abhivijinitvā vijitasaṅgāmo tato paṭinivattitvā vejayantaṃ nāma pāsādaṃ māpesiṃ. Vejayantassa kho, mārisa moggallāna, pāsādassa ekasataṃ niyyūhaṃ. Ekekasmiṃ niyyūhe satta satta kūṭāgārasatāni. Ekamekasmiṃ kūṭāgāre satta satta accharāyo. Ekamekissā accharāya satta satta paricārikāyo. Iccheyyāsi no tvaṃ, mārisa moggallāna, vejayantassa pāsādassa rāmaṇeyyakaṃ daṭṭhu’’nti? Adhivāsesi kho āyasmā mahāmoggallāno tuṇhībhāvena.
393PTS 1.254已對照

三九三、那時,諸天之主帝釋與毗沙門大王(Vessavaṇa mahārājā)讓具壽大目犍連在前,一同前往最勝殿。諸天之主帝釋的侍女們遠遠看見具壽大目犍連走來;看見之後,她們愧懼、羞慚,各自進入自己的內室(ovaraka)。猶如兒媳見到公公便愧懼、羞慚;正是如此,諸天之主帝釋的侍女們看見具壽大目犍連之後,便愧懼、羞慚,各自進入自己的內室。那時,諸天之主帝釋與毗沙門大王引具壽大目犍連在最勝殿中來回經行、四處巡行[並說]——“目犍連尊駕,請看這也是最勝殿的可喜之處;目犍連尊駕,請看這也是最勝殿的可喜之處。”“具壽憍屍迦的這[宮殿]顯得莊嚴,正如從前造了福業者[所應有的]。人們見到任何可喜之物,也會這樣說——‘諸位,這真莊嚴啊,就像三十三天諸天的[一樣]。’具壽憍屍迦的這[宮殿]顯得莊嚴,正如從前造了福業者[所應有的]。”那時,具壽大目犍連想:“這位夜叉住得實在太過放逸了。我何不令這位夜叉悚懼呢?”於是具壽大目犍連作了這樣一種神通的造作(iddhābhisaṅkhāra),以腳拇指使最勝殿震動、遍震動、極震動。那時,諸天之主帝釋、毗沙門大王與三十三天諸天都生起了稀有、未曾有之心——“諸位,真是稀有啊!諸位,真是未曾有啊!沙門有這樣的大神通力、大威德力,竟能以腳拇指使天的住處震動、遍震動、極震動!”那時,具壽大目犍連知道諸天之主帝釋已悚懼、身毛豎立,便對諸天之主帝釋這樣說——“憍屍迦,世尊究竟是怎樣簡略地說由渴愛滅盡而解脫的呢?我們也願有幸得聞這番話。”

393. Atha kho sakko ca devānamindo vessavaṇo ca mahārājā āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ purakkhatvā yena vejayanto pāsādo tenupasaṅkamiṃsu. Addasaṃsu kho sakkassa devānamindassa paricārikāyo āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ dūratova āgacchantaṃ; disvā ottappamānā hirīyamānā sakaṃ sakaṃ ovarakaṃ pavisiṃsu. Seyyathāpi nāma suṇisā sasuraṃ disvā ottappati hirīyati, evameva sakkassa devānamindassa paricārikāyo āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ disvā ottappamānā hirīyamānā sakaṃ sakaṃ ovarakaṃ pavisiṃsu. Atha kho sakko ca devānamindo vessavaṇo ca mahārājā āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ vejayante pāsāde anucaṅkamāpenti anuvicarāpenti – ‘‘idampi, mārisa moggallāna, passa vejayantassa pāsādassa rāmaṇeyyakaṃ; idampi, mārisa moggallāna, passa vejayantassa pāsādassa rāmaṇeyyaka’’nti. ‘‘Sobhati idaṃ āyasmato kosiyassa, yathā taṃ pubbe katapuññassa. Manussāpi kiñcideva rāmaṇeyyakaṃ disvā [diṭṭhā (sī. pī. ka.)] evamāhaṃsu – ‘sobhati vata bho yathā devānaṃ tāvatiṃsāna’nti. Tayidaṃ āyasmato kosiyassa sobhati, yathā taṃ pubbe katapuññassā’’ti. Atha kho āyasmato mahāmoggallānassa etadahosi – ‘‘atibāḷhaṃ kho ayaṃ yakkho pamatto viharati. Yaṃnūnāhaṃ imaṃ yakkhaṃ saṃvejeyya’’nti. Atha kho āyasmā mahāmoggallāno tathārūpaṃ iddhābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkhāsi [abhisaṅkhāresi (ka.), abhisaṅkhāreti (syā. kaṃ.)] yathā vejayantaṃ pāsādaṃ pādaṅguṭṭhakena saṅkampesi sampakampesi sampavedhesi. Atha kho sakko ca devānamindo, vessavaṇo ca mahārājā, devā ca tāvatiṃsā acchariyabbhutacittajātā ahesuṃ – ‘‘acchariyaṃ vata, bho, abbhutaṃ vata, bho, samaṇassa mahiddhikatā mahānubhāvatā, yatra hi nāma dibbabhavanaṃ pādaṅguṭṭhakena saṅkampessati sampakampessati sampavedhessatī’’ti! Atha kho āyasmā mahāmoggallāno sakkaṃ devānamindaṃ saṃviggaṃ lomahaṭṭhajātaṃ viditvā sakkaṃ devānamindaṃ etadavoca – ‘‘yathā kathaṃ pana kho, kosiya, bhagavā saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimuttiṃ abhāsi? Sādhu mayampi etissā kathāya bhāgino assāma savanāyā’’ti.
394緬 1.321已對照

三九四、“目犍連尊駕,於此,我來到世尊那裡;到了之後,禮敬世尊,站在一旁。目犍連尊駕,站在一旁的我對世尊這樣說——‘尊者,比丘要到什麼程度,才是簡略[而言]由渴愛滅盡而解脫者、究竟畢竟者、究竟安穩者、究竟梵行者、究竟終盡者、天與人中最上者呢?’”

394. ‘‘Idhāhaṃ, mārisa moggallāna, yena bhagavā tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsiṃ. Ekamantaṃ ṭhito kho ahaṃ, mārisa moggallāna, bhagavantaṃ etadavocaṃ – ‘kittāvatā nu kho, bhante, bhikkhu saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimutto hoti accantaniṭṭho accantayogakkhemī accantabrahmacārī accantapariyosāno seṭṭho devamanussāna’’’nti?
已對照

“目犍連尊駕,這樣說時,世尊對我這樣說——‘諸天之主,於此,比丘聽聞「一切法不足以執著」。諸天之主,比丘這樣聽聞了「一切法不足以執著」,他便證知一切法,證知一切法之後遍知一切法,遍知一切法之後,凡所受的任何受——樂、或苦、或不苦不樂。他於那些受住於隨觀無常,住於隨觀離貪,住於隨觀滅,住於隨觀舍離。他於那些受住於隨觀無常、住於隨觀離貪、住於隨觀滅、住於隨觀舍離時,便不執取世間的任何東西;不執取則不戰慄;不戰慄便各自般涅槃——他了知:「生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。」諸天之主,比丘到這個程度,才是簡略[而言]由渴愛滅盡而解脫者、究竟畢竟者、究竟安穩者、究竟梵行者、究竟終盡者、天與人中最上者。’目犍連尊駕,世尊就是這樣對我簡略地說由渴愛滅盡而解脫的。”

‘‘Evaṃ vutte, mārisa moggallāna, bhagavā maṃ etadavoca – ‘idha, devānaminda, bhikkhuno sutaṃ hoti – sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ti. Evaṃ cetaṃ devānaminda bhikkhuno sutaṃ hoti ‘sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ti. So sabbaṃ dhammaṃ abhijānāti, sabbaṃ dhammaṃ abhiññāya sabbaṃ dhammaṃ parijānāti, sabbaṃ dhammaṃ pariññāya yaṃ kiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā. So tāsu vedanāsu aniccānupassī viharati, virāgānupassī viharati, nirodhānupassī viharati, paṭinissaggānupassī viharati. So tāsu vedanāsu aniccānupassī viharanto, virāgānupassī viharanto, nirodhānupassī viharanto, paṭinissaggānupassī viharanto na kiñci loke upādiyati, anupādiyaṃ na paritassati, aparitassaṃ paccattaññeva parinibbāyati – ‘khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti pajānāti. Ettāvatā kho, devānaminda, bhikkhu saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimutto hoti accantaniṭṭho accantayogakkhemī accantabrahmacārī accantapariyosāno seṭṭho devamanussānanti. Evaṃ kho me, mārisa moggallāna, bhagavā saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimuttiṃ abhāsī’’ti.
PTS 1.255已對照

那時,具壽大目犍連歡喜、隨喜諸天之主帝釋之所說,猶如有力之人伸展屈曲的手臂、或屈曲伸展的手臂那樣,從三十三天諸天之中隱沒,出現於東園鹿子母講堂。那時,具壽大目犍連離去不久,諸天之主帝釋的侍女們對諸天之主帝釋這樣說——“尊駕,那位就是您的導師世尊嗎?”“諸位尊駕,那位不是我的導師世尊;這位具壽大目犍連是我的同梵行者(sabrahmacārī)。”“尊駕,您真是有得,[尊駕,您真是善得,]能有這樣大神通力、這樣大威德力的同梵行者!那麼您的那位導師世尊,想必[更是如此]啊!”

Atha kho āyasmā mahāmoggallāno sakkassa devānamindassa bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya evameva – devesu tāvatiṃsesu antarahito pubbārāme migāramātupāsāde pāturahosi. Atha kho sakkassa devānamindassa paricārikāyo acirapakkante āyasmante mahāmoggallāne sakkaṃ devānamindaṃ etadavocuṃ – ‘‘eso nu te, mārisa, so bhagavā satthā’’ti? ‘‘Na kho me, mārisa, so bhagavā satthā. Sabrahmacārī me eso āyasmā mahāmoggallāno’’ti. ‘‘Lābhā te, mārisa, (suladdhaṃ te, mārisa) [( ) natthi (sī. pī.)] yassa te sabrahmacārī evaṃmahiddhiko evaṃmahānubhāvo! Aho nūna te so bhagavā satthā’’ti.
395緬 1.322已對照

三九五、那時,具壽大目犍連來到世尊那裡;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的具壽大目犍連對世尊這樣說——“尊者,世尊是否憶念曾為一位眾所知的、威勢廣大的夜叉簡略地說過由渴愛滅盡而解脫呢?”“目犍連,我憶念。於此,諸天之主帝釋來到我這裡;到了之後,禮敬我,站在一旁。目犍連,站在一旁的諸天之主帝釋對我這樣說——‘尊者,比丘要到什麼程度,才是簡略[而言]由渴愛滅盡而解脫者、究竟畢竟者、究竟安穩者、究竟梵行者、究竟終盡者、天與人中最上者呢?’

395. Atha kho āyasmā mahāmoggallāno yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā mahāmoggallāno bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘abhijānāti no, bhante, bhagavā ahu [ahunaññeva (sī. syā. kaṃ.)] ñātaññatarassa mahesakkhassa yakkhassa saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimuttiṃ bhāsitā’’ti [abhāsitthāti (ka.)]? ‘‘Abhijānāmahaṃ, moggallāna, idha sakko devānamindo yenāhaṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā maṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho, moggallāna, sakko devānamindo maṃ etadavoca – ‘kittāvatā nu kho, bhante, bhikkhu saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimutto hoti accantaniṭṭho accantayogakkhemī accantabrahmacārī accantapariyosāno seṭṭho devamanussāna’’nti.
PTS 1.256已對照

“目犍連,這樣說時,我對諸天之主帝釋這樣說:‘諸天之主,於此,比丘聽聞「一切法不足以執著」。諸天之主,比丘這樣聽聞了「一切法不足以執著」,他便證知一切法,證知一切法之後遍知一切法,遍知一切法之後,凡所受的任何受——樂、或苦、或不苦不樂。他於那些受住於隨觀無常,住於隨觀離貪,住於隨觀滅,住於隨觀舍離。他於那些受住於隨觀無常、住於隨觀離貪、住於隨觀滅、住於隨觀舍離時,便不執取世間的任何東西;不執取則不戰慄;不戰慄便各自般涅槃——他了知:「生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。」諸天之主,比丘到這個程度,才是簡略[而言]由渴愛滅盡而解脫者、究竟畢竟者、究竟安穩者、究竟梵行者、究竟終盡者、天與人中最上者。’目犍連,我就是這樣憶念曾為諸天之主帝釋簡略地說由渴愛滅盡而解脫的。”

Evaṃ vutte ahaṃ, moggallāna, sakkaṃ devānamindaṃ etadavocaṃ ‘‘idha devānaminda bhikkhuno sutaṃ hoti ‘sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ti. Evaṃ cetaṃ devānaminda bhikkhuno sutaṃ hoti ‘sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ti. So sabbaṃ dhammaṃ abhijānāti, sabbaṃ dhammaṃ abhiññāya sabbaṃ dhammaṃ parijānāti, sabbaṃ dhammaṃ pariññāya yaṃ kiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā. So tāsu vedanāsu aniccānupassī viharati, virāgānupassī viharati, nirodhānupassī viharati, paṭinissaggānupassī viharati. So tāsu vedanāsu aniccānupassī viharanto, virāgānupassī viharanto, nirodhānupassī viharanto, paṭinissaggānupassī viharanto na kiñci loke upādiyati, anupādiyaṃ na paritassati, aparitassaṃ paccattaññeva parinibbāyati – ‘khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti pajānāti. Ettāvatā kho, devānaminda, bhikkhu saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimutto hoti accantaniṭṭho accantayogakkhemī accantabrahmacārī accantapariyosāno seṭṭho devamanussānanti. Evaṃ kho ahaṃ, moggallāna, abhijānāmi sakkassa devānamindassa saṃkhittena taṇhāsaṅkhayavimuttiṃ bhāsitā’’ti.
已對照

世尊說了這[番話]。具壽大目犍連滿意、歡喜世尊之所說。

Idamavoca bhagavā. Attamano āyasmā mahāmoggallāno bhagavato bhāsitaṃ abhinandīti.
已對照

《小愛盡經》終,[《大雙品》中之]第七[經]。

Cūḷataṇhāsaṅkhayasuttaṃ niṭṭhitaṃ sattamaṃ.