快樂巴利palinanda.cc

中部第142經 · 供施分別經 Dakkhiṇāvibhaṅgasuttaṃ

本經目錄十二、供施分別經

376PTS 3.253緬 3.296已對照

十二、供施分別經

三七六、如是我聞——一時,世尊住在釋迦[國]迦毘羅衛(Kapilavatthu)的尼拘陀園(Nigrodhārāma)。那時,摩訶波闍波提瞿曇彌(Mahāpajāpati Gotamī)帶著一雙新衣來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的摩訶波闍波提瞿曇彌對世尊這樣說——“尊者,這一雙新衣是我為世尊親自紡、親自織的。尊者,願世尊出於悲憫而接受我這[雙衣]。”這樣說時,世尊對摩訶波闍波提瞿曇彌這樣說——“瞿曇彌,你施給僧團吧。你施給了僧團,我就受到供養,僧團也[受到供養]。”第二次,摩訶波闍波提瞿曇彌對世尊這樣說——“尊者,這一雙新衣是我為世尊親自紡、親自織的。尊者,願世尊出於悲憫而接受我這[雙衣]。”第二次,世尊對摩訶波闍波提瞿曇彌這樣說——“瞿曇彌,你施給僧團吧。你施給了僧團,我就受到供養,僧團也[受到供養]。”第三次,摩訶波闍波提瞿曇彌對世尊這樣說——“尊者,這一雙新衣是我為世尊親自紡、親自織的。尊者,願世尊出於悲憫而接受我這[雙衣]。”第三次,世尊對摩訶波闍波提瞿曇彌這樣說——“瞿曇彌,你施給僧團吧。你施給了僧團,我就受到供養,僧團也[受到供養]。”

376. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sakkesu viharati kapilavatthusmiṃ nigrodhārāme. Atha kho mahāpajāpati [mahāpajāpatī (sī. syā. kaṃ. pī.)] gotamī navaṃ dussayugaṃ ādāya yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnā kho mahāpajāpati gotamī bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘idaṃ me, bhante, navaṃ dussayugaṃ bhagavantaṃ uddissa sāmaṃ kantaṃ sāmaṃ vāyitaṃ. Taṃ me, bhante, bhagavā paṭiggaṇhātu anukampaṃ upādāyā’’ti. Evaṃ vutte, bhagavā mahāpajāpatiṃ gotamiṃ etadavoca – ‘‘saṅghe, gotami, dehi. Saṅghe te dinne ahañceva pūjito bhavissāmi saṅgho cā’’ti. Dutiyampi kho mahāpajāpati gotamī bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘idaṃ me, bhante, navaṃ dussayugaṃ bhagavantaṃ uddissa sāmaṃ kantaṃ sāmaṃ vāyitaṃ. Taṃ me, bhante, bhagavā paṭiggaṇhātu anukampaṃ upādāyā’’ti. Dutiyampi kho bhagavā mahāpajāpatiṃ gotamiṃ etadavoca – ‘‘saṅghe, gotami, dehi. Saṅghe te dinne ahañceva pūjito bhavissāmi saṅgho cā’’ti. Tatiyampi kho mahāpajāpati gotamī bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘idaṃ me, bhante, navaṃ dussayugaṃ bhagavantaṃ uddissa sāmaṃ kantaṃ sāmaṃ vāyitaṃ. Taṃ me, bhante, bhagavā paṭiggaṇhātu anukampaṃ upādāyā’’ti. Tatiyampi kho bhagavā mahāpajāpatiṃ gotamiṃ etadavoca – ‘‘saṅghe, gotami, dehi. Saṅghe te dinne ahañceva pūjito bhavissāmi saṅgho cā’’ti.
377PTS 3.254已對照

三七七、這樣說時,具壽阿難(Ānanda)對世尊這樣說——“尊者,願世尊接受摩訶波闍波提瞿曇彌的一雙新衣。尊者,摩訶波闍波提瞿曇彌於世尊是多所助益的:[她是]世尊的姨母、養育者、撫養者、給乳者;世尊的生母命終時,她以乳哺育了[世尊]。尊者,世尊於摩訶波闍波提瞿曇彌也是多所助益的。尊者,依靠世尊,摩訶波闍波提瞿曇彌已皈依佛、已皈依法、已皈依僧。尊者,依靠世尊,摩訶波闍波提瞿曇彌遠離殺生,遠離不與取,遠離欲邪行,遠離妄語,遠離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類。尊者,依靠世尊,摩訶波闍波提瞿曇彌對佛具足不壞淨信,對法具足不壞淨信,對僧具足不壞淨信,具足聖者所愛樂的諸戒。尊者,依靠世尊,摩訶波闍波提瞿曇彌於苦無疑惑,於苦集無疑惑,於苦滅無疑惑,於導至苦滅之道無疑惑。尊者,世尊於摩訶波闍波提瞿曇彌也是多所助益的。”

377. Evaṃ vutte, āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘paṭiggaṇhātu, bhante, bhagavā mahāpajāpatiyā gotamiyā navaṃ dussayugaṃ. Bahūpakārā [bahukārā (syā. kaṃ.)], bhante, mahāpajāpati gotamī bhagavato mātucchā āpādikā posikā khīrassa dāyikā; bhagavantaṃ janettiyā kālaṅkatāya thaññaṃ pāyesi. Bhagavāpi, bhante, bahūpakāro mahāpajāpatiyā gotamiyā. Bhagavantaṃ, bhante, āgamma mahāpajāpati gotamī buddhaṃ saraṇaṃ gatā, dhammaṃ saraṇaṃ gatā, saṅghaṃ saraṇaṃ gatā. Bhagavantaṃ, bhante, āgamma mahāpajāpati gotamī pāṇātipātā paṭiviratā adinnādānā paṭiviratā kāmesumicchācārā paṭiviratā musāvādā paṭiviratā surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratā. Bhagavantaṃ, bhante, āgamma mahāpajāpati gotamī buddhe aveccappasādena samannāgatā, dhamme aveccappasādena samannāgatā, saṅghe aveccappasādena samannāgatā ariyakantehi sīlehi samannāgatā. Bhagavantaṃ, bhante, āgamma mahāpajāpati gotamī dukkhe nikkaṅkhā, dukkhasamudaye nikkaṅkhā, dukkhanirodhe nikkaṅkhā, dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya nikkaṅkhā. Bhagavāpi, bhante, bahūpakāro mahāpajāpatiyā gotamiyā’’ti.
378緬 3.297已對照

三七八、“阿難,正是這樣。阿難,凡有人依靠某人而已皈依佛、已皈依法、已皈依僧,阿難,我說:對這[為師的]人,這[為弟子的]人以禮拜、起立、合掌、恭敬之業,以及衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具的供給,是不易報答的。

378. ‘‘Evametaṃ, ānanda. Yaṃ hānanda, puggalo puggalaṃ āgamma buddhaṃ saraṇaṃ gato hoti, dhammaṃ saraṇaṃ gato hoti, saṅghaṃ saraṇaṃ gato hoti, imassānanda, puggalassa iminā puggalena na suppatikāraṃ vadāmi, yadidaṃ – abhivādana-paccuṭṭhāna-añjalikamma sāmīcikammacīvarapiṇḍapātasenāsanagilā- nappaccayabhesajjaparikkhārānuppadānena.
已對照

“阿難,凡有人依靠某人而遠離殺生,遠離不與取,遠離欲邪行,遠離妄語,遠離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類,阿難,我說:對這[為師的]人,這[為弟子的]人以禮拜、起立、合掌、恭敬之業,以及衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具的供給,是不易報答的。

‘‘Yaṃ hānanda, puggalo puggalaṃ āgamma pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti, imassānanda, puggalassa iminā puggalena na suppatikāraṃ vadāmi, yadidaṃ – abhivādana-paccuṭṭhāna-añjalikamma-sāmīcikammacīvarapiṇḍapātasenāsanagilā- nappaccayabhesajjaparikkhārānuppadānena.
已對照

“阿難,凡有人依靠某人而對佛具足不壞淨信,對法……對僧……具足聖者所愛樂的諸戒,阿難,我說:對這[為師的]人,這[為弟子的]人以禮拜、起立、合掌、恭敬之業,以及衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具的供給,是不易報答的。

‘‘Yaṃ hānanda, puggalo puggalaṃ āgamma buddhe aveccappasādena samannāgato hoti, dhamme… saṅghe… ariyakantehi sīlehi samannāgato hoti, imassānanda, puggalassa iminā puggalena na suppatikāraṃ vadāmi, yadidaṃ – abhivādana-paccuṭṭhāna-añjalikamma-sāmīcikammacīvarapiṇḍapātasenāsanagilā- nappaccayabhesajjaparikkhārānuppadānena.
已對照

“阿難,凡有人依靠某人而於苦無疑惑,於苦集無疑惑,於苦滅無疑惑,於導至苦滅之道無疑惑,阿難,我說:對這[為師的]人,這[為弟子的]人以禮拜、起立、合掌、恭敬之業,以及衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具的供給,是不易報答的。

‘‘Yaṃ hānanda, puggalo puggalaṃ āgamma dukkhe nikkaṅkho hoti, dukkhasamudaye nikkaṅkho hoti, dukkhanirodhe nikkaṅkho hoti, dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya nikkaṅkho hoti, imassānanda, puggalassa iminā puggalena na suppatikāraṃ vadāmi, yadidaṃ – abhivādana-paccuṭṭhānaañjalikamma-sāmīcikamma-cīvarapiṇḍapātasenāsanagilā- nappaccayabhesajjaparikkhārānuppadānena.
379PTS 3.255緬 3.298已對照

三七九、“阿難,有這十四種個人的供施。哪十四種[個人的供施]呢?向如來、阿羅漢、正等正覺者布施——這是第一種個人的供施。向獨覺佛布施——這是第二種個人的供施。向如來的阿羅漢弟子布施——這是第三種個人的供施。向為作證阿羅漢果而行道者布施——這是第四種個人的供施。向阿那含布施——這是第五種個人的供施。向為作證阿那含果而行道者布施——這是第六種個人的供施。向斯陀含布施——這是第七種個人的供施。向為作證斯陀含果而行道者布施——這是第八種個人的供施。向須陀洹布施——這是第九種個人的供施。向為作證須陀洹果而行道者布施——這是第十種個人的供施。向於諸欲已離貪的教外者布施——這是第十一種個人的供施。向具戒的凡夫布施——這是第十二種個人的供施。向破戒的凡夫布施——這是第十三種個人的供施。向畜生布施——這是第十四種個人的供施。

379. ‘‘Cuddasa kho panimānanda, pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Katamā cuddasa? Tathāgate arahante sammāsambuddhe dānaṃ deti – ayaṃ paṭhamā pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Paccekasambuddhe [paccekabuddhe (sī. pī.)] dānaṃ deti – ayaṃ dutiyā pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Tathāgatasāvake arahante dānaṃ deti – ayaṃ tatiyā pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Arahattaphalasacchikiriyāya paṭipanne dānaṃ deti – ayaṃ catutthī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Anāgāmissa dānaṃ deti – ayaṃ pañcamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Anāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipanne dānaṃ deti – ayaṃ chaṭṭhī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Sakadāgāmissa dānaṃ deti – ayaṃ sattamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Sakadāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipanne dānaṃ deti – ayaṃ aṭṭhamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Sotāpanne dānaṃ deti – ayaṃ navamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipanne dānaṃ deti – ayaṃ dasamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Bāhirake kāmesu vītarāge dānaṃ deti – ayaṃ ekādasamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Puthujjanasīlavante dānaṃ deti – ayaṃ dvādasamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Puthujjanadussīle dānaṃ deti – ayaṃ terasamī pāṭipuggalikā dakkhiṇā. Tiracchānagate dānaṃ deti – ayaṃ cuddasamī pāṭipuggalikā dakkhiṇāti.
已對照

“阿難,此中,向畜生布施之後,應期待供施有百倍[利益];向破戒的凡夫布施之後,應期待供施有千倍[利益];向具戒的凡夫布施之後,應期待供施有十萬倍[利益];向於諸欲已離貪的教外者布施之後,應期待供施有十萬俱胝倍[利益];向為作證須陀洹果而行道者布施之後,應期待供施不可數、不可量,更何況[向]須陀洹,更何況[向]為作證斯陀含果而行道者,更何況[向]斯陀含,更何況[向]為作證阿那含果而行道者,更何況[向]阿那含,更何況[向]為作證阿羅漢果而行道者,更何況[向]阿羅漢,更何況[向]獨覺佛,更何況[向]如來、阿羅漢、正等正覺者!

‘‘Tatrānanda, tiracchānagate dānaṃ datvā sataguṇā dakkhiṇā pāṭikaṅkhitabbā, puthujjanadussīle dānaṃ datvā sahassaguṇā dakkhiṇā pāṭikaṅkhitabbā, puthujjanasīlavante dānaṃ datvā satasahassaguṇā dakkhiṇā pāṭikaṅkhitabbā, bāhirake kāmesu vītarāge dānaṃ datvā koṭisatasahassaguṇā dakkhiṇā pāṭikaṅkhitabbā, sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipanne dānaṃ datvā asaṅkheyyā appameyyā dakkhiṇā pāṭikaṅkhitabbā, ko pana vādo sotāpanne, ko pana vādo sakadāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipanne, ko pana vādo sakadāgāmissa, ko pana vādo anāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipanne, ko pana vādo anāgāmissa, ko pana vādo arahattaphalasacchikiriyāya paṭipanne, ko pana vādo arahante, ko pana vādo paccekasambuddhe, ko pana vādo tathāgate arahante sammāsambuddhe!
380PTS 3.256已對照

三八〇、“阿難,有這七種施僧的供施。哪七種[施僧的供施]呢?向以佛陀為首的兩部僧團布施——這是第一種施僧的供施。如來般涅槃後,向兩部僧團布施——這是第二種施僧的供施。向比丘僧團布施——這是第三種施僧的供施。向比丘尼僧團布施——這是第四種施僧的供施。[說]‘請從僧團中為我指定這麼多比丘與比丘尼’而布施——這是第五種施僧的供施。[說]‘請從僧團中為我指定這麼多比丘’而布施——這是第六種施僧的供施。[說]‘請從僧團中為我指定這麼多比丘尼’而布施——這是第七種施僧的供施。

380. ‘‘Satta kho panimānanda, saṅghagatā dakkhiṇā. Katamā satta? Buddhappamukhe ubhatosaṅghe dānaṃ deti – ayaṃ paṭhamā saṅghagatā dakkhiṇā. Tathāgate parinibbute ubhatosaṅghe dānaṃ deti – ayaṃ dutiyā saṅghagatā dakkhiṇā. Bhikkhusaṅghe dānaṃ deti – ayaṃ tatiyā saṅghagatā dakkhiṇā. Bhikkhunisaṅghe dānaṃ deti – ayaṃ catutthī saṅghagatā dakkhiṇā. ‘Ettakā me bhikkhū ca bhikkhuniyo ca saṅghato uddissathā’ti dānaṃ deti – ayaṃ pañcamī saṅghagatā dakkhiṇā. ‘Ettakā me bhikkhū saṅghato uddissathā’ti dānaṃ deti – ayaṃ chaṭṭhī saṅghagatā dakkhiṇā. ‘Ettakā me bhikkhuniyo saṅghato uddissathā’ti dānaṃ deti – ayaṃ sattamī saṅghagatā dakkhiṇā.
緬 3.299已對照

“阿難,未來世將有種姓者,頸纏袈裟,破戒,有惡法。[人們]將指向僧團而布施給那些破戒者。阿難,即使那時,我說施僧的供施也是不可數、不可量的。阿難,而我說:無論以任何理趣,個人的布施都不比施僧的供施果報更大。

‘‘Bhavissanti kho panānanda, anāgatamaddhānaṃ gotrabhuno kāsāvakaṇṭhā dussīlā pāpadhammā. Tesu dussīlesu saṅghaṃ uddissa dānaṃ dassanti. Tadāpāhaṃ, ānanda, saṅghagataṃ dakkhiṇaṃ asaṅkheyyaṃ appameyyaṃ vadāmi. Na tvevāhaṃ, ānanda, kenaci pariyāyena saṅghagatāya dakkhiṇāya pāṭipuggalikaṃ dānaṃ mahapphalataraṃ vadāmi.
381–382PTS 3.257已對照

三八一、“阿難,有這四種奉施清淨。哪四種[奉施清淨]呢?阿難,有奉施由施者而清淨,不由受者。阿難,有奉施由受者而清淨,不由施者。阿難,有奉施既不由施者清淨,也不由受者。阿難,有奉施既由施者清淨,也由受者。

“阿難,奉施怎樣由施者而清淨,不由受者呢?阿難,在此,施者是具戒者、有善法者;受者們是破戒者、有惡法者。阿難,奉施就是這樣由施者而清淨,不由受者。

“阿難,奉施怎樣由受者而清淨,不由施者呢?阿難,在此,施者是破戒者、有惡法者;受者們是具戒者、有善法者。阿難,奉施就是這樣由受者而清淨,不由施者。

“阿難,奉施怎樣既不由施者清淨,也不由受者呢?阿難,在此,施者是破戒者、有惡法者;受者們也是破戒者、有惡法者。阿難,奉施就是這樣既不由施者清淨,也不由受者。

“阿難,奉施怎樣既由施者清淨,也由受者呢?阿難,在此,施者是具戒者、有善法者;受者們也是具戒者、有善法者。阿難,奉施就是這樣既由施者清淨,也由受者。阿難,這就是四種奉施清淨。”

世尊說了這[番話]。善逝說了這[番話]之後,導師又接著這樣說:

381. ‘‘Catasso kho imā, ānanda, dakkhiṇā visuddhiyo. Katamā catasso? Atthānanda, dakkhiṇā dāyakato visujjhati no paṭiggāhakato. Atthānanda, dakkhiṇā paṭiggāhakato visujjhati no dāyakato. Atthānanda, dakkhiṇā neva dāyakato visujjhati no paṭiggāhakato. Atthānanda, dakkhiṇā dāyakato ceva visujjhati paṭiggāhakato ca.
‘‘Kathañcānanda, dakkhiṇā dāyakato visujjhati no paṭiggāhakato? Idhānanda, dāyako hoti sīlavā kalyāṇadhammo, paṭiggāhakā honti dussīlā pāpadhammā – evaṃ kho, ānanda, dakkhiṇā dāyakato visujjhati no paṭiggāhakato.
‘‘Kathañcānanda, dakkhiṇā paṭiggāhakato visujjhati no dāyakato? Idhānanda, dāyako hoti dussīlo pāpadhammo, paṭiggāhakā honti sīlavanto [sīlavantā (sī.)] kalyāṇadhammā – evaṃ kho, ānanda, dakkhiṇā paṭiggāhakato visujjhati no dāyakato.
‘‘Kathañcānanda, dakkhiṇā neva dāyakato visujjhati no paṭiggāhakato? Idhānanda, dāyako ca hoti dussīlo pāpadhammo, paṭiggāhakā ca honti dussīlā pāpadhammā – evaṃ kho, ānanda, dakkhiṇā neva dāyakato visujjhati no paṭiggāhakato.
‘‘Kathañcānanda, dakkhiṇā dāyakato ceva visujjhati paṭiggāhakato ca? Idhānanda, dāyako ca hoti sīlavā kalyāṇadhammo, paṭiggāhakā ca honti sīlavanto kalyāṇadhammā – evaṃ kho, ānanda, dakkhiṇā dāyakato ceva visujjhati paṭiggāhakato ca. Imā kho, ānanda, catasso dakkhiṇā visuddhiyo’’ti.
Idamavoca bhagavā. Idaṃ vatvāna sugato athāparaṃ etadavoca satthā –
382.
緬 3.300已對照

三百八十二

“凡具戒者對諸破戒者布施,

[施物]如法而得,心極淨信,

深信業果廣大——

那奉施由施者而清淨。

“凡破戒者對諸具戒者布施,

[施物]非法而得,心不淨信,

不信業果廣大——

那奉施由受者而清淨。

“凡破戒者對諸破戒者布施,

[施物]非法而得,心不淨信,

不信業果廣大——

我說那布施不是果廣大的。

“凡具戒者對諸具戒者布施,

[施物]如法而得,心極淨信,

深信業果廣大——

我說那布施確是果廣大的。

“凡離貪者對諸離貪者布施,

[施物]如法而得,心極淨信,

深信業果廣大——

那布施確是諸財施中最上的。”

‘‘Yo sīlavā dussīlesu dadāti dānaṃ,
Dhammena laddhaṃ [laddhā (sī. pī.)] supasannacitto;
Abhisaddahaṃ kammaphalaṃ uḷāraṃ,
Sā dakkhiṇā dāyakato visujjhati.
‘‘Yo dussīlo sīlavantesu dadāti dānaṃ,
Adhammena laddhaṃ appasannacitto;
Anabhisaddahaṃ kammaphalaṃ uḷāraṃ,
Sā dakkhiṇā paṭiggāhakato visujjhati.
‘‘Yo dussīlo dussīlesu dadāti dānaṃ,
Adhammena laddhaṃ appasannacitto;
Anabhisaddahaṃ kammaphalaṃ uḷāraṃ,
Na taṃ dānaṃ vipulapphalanti brūmi.
‘‘Yo sīlavā sīlavantesu dadāti dānaṃ,
Dhammena laddhaṃ supasannacitto;
Abhisaddahaṃ kammaphalaṃ uḷāraṃ,
Taṃ ve dānaṃ vipulapphalanti brūmi [sā dakkhiṇā nevubhato visujjhati (sī. pī.)].
‘‘Yo vītarāgo vītarāgesu dadāti dānaṃ,
Dhammena laddhaṃ supasannacitto;
Abhisaddahaṃ kammaphalaṃ uḷāraṃ,
Taṃ ve dānaṃ āmisadānānamagga’’ [taṃ ve dānaṃ vipulanti brūmi (sī.)] nti.
Dakkhiṇāvibhaṅgasuttaṃ niṭṭhitaṃ dvādasamaṃ.
Vibhaṅgavaggo niṭṭhito catuttho.
已對照

《供施分別經》終,[《分別品》中之]第十二[經]。

《分別品》終,第四[品]。

其攝頌——

賢善一夜、阿難、迦旃延,盧夷強耆、須婆;

大業、六處之分別,綱要、無諍、界、諦,

Tassuddānaṃ –
Bhaddekānandakaccāna, lomasakaṅgiyāsubho;
Mahākammasaḷāyatanavibhaṅgā, uddesaaraṇā dhātu saccaṃ.
Dakkhiṇāvibhaṅgasuttanti.
5. Saḷāyatanavaggo
已對照

以及供施分別經。