快樂巴利palinanda.cc

中部第121經 · 小空經 Cūḷasuññatasuttaṃ

本經目錄一、小空經

176PTS 3.105緬 3.147已對照

一、小空經

一七六、如是我聞——一時,世尊住在舍衛城(Sāvatthī)東園(Pubbārāma)鹿子母講堂(Migāramātupāsāda)。於是,具壽阿難(Ānanda)於傍晚時分從靜坐起身,來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的具壽阿難對世尊這樣說——“尊者,有一次,世尊住在釋迦[國](Sakka),[有]一座名叫那伽羅迦(Nagaraka)的釋迦人市鎮。尊者,在那裡,這是我當面從世尊聽聞、當面領受的:‘阿難,我現在多以空性住(suññatāvihāra)而住。’尊者,這[話]我是否已善聽聞、善把持、善作意、善憶持了呢?”“阿難,你確實對這[話]善聽聞、善把持、善作意、善憶持了。阿難,我從前與現在都多以空性住而住。阿難,猶如這鹿子母講堂於象、牛、馬、牝馬是空的,於金銀是空的,於男女的集會是空的,而有的是這不空性,即:緣比丘僧團而有的單一性(ekatta);阿難,正是這樣,比丘不作意村想(gāmasaññā),不作意人想(manussasaññā),緣林野想(araññasaññā)而作意單一性。他的心趣入林野想,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘凡緣村想而有的焦慮(daratha),於此都沒有了;凡緣人想而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量(darathamattā),即:緣林野想而有的單一性。’他了知:‘這想之域(saññāgata)於村想是空的’;他了知:‘這想之域於人想是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣林野想而有的單一性。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的進入空性(suññatāvakkanti)。

176. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati pubbārāme migāramātupāsāde. Atha kho āyasmā ānando sāyanhasamayaṃ paṭisallānā vuṭṭhito yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘ekamidaṃ, bhante, samayaṃ bhagavā sakkesu viharati nagarakaṃ nāma sakyānaṃ nigamo. Tattha me, bhante, bhagavato sammukhā sutaṃ, sammukhā paṭiggahitaṃ – ‘suññatāvihārenāhaṃ, ānanda, etarahi bahulaṃ viharāmī’ti. Kacci metaṃ, bhante, sussutaṃ suggahitaṃ sumanasikataṃ sūpadhārita’’nti? ‘‘Taggha te etaṃ, ānanda, sussutaṃ suggahitaṃ sumanasikataṃ sūpadhāritaṃ. Pubbepāhaṃ [pubbecāhaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)], ānanda, etarahipi [etarahi ca (sabbattha)] suññatāvihārena bahulaṃ viharāmi. Seyyathāpi, ānanda, ayaṃ migāramātupāsādo suñño hatthigavassavaḷavena, suñño jātarūparajatena, suñño itthipurisasannipātena atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – bhikkhusaṅghaṃ paṭicca ekattaṃ; evameva kho, ānanda, bhikkhu amanasikaritvā gāmasaññaṃ, amanasikaritvā manussasaññaṃ, araññasaññaṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa araññasaññāya cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā gāmasaññaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā manussasaññaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – araññasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ gāmasaññāyā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ manussasaññāyā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – araññasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’’’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā suññatāvakkanti bhavati.
177緬 3.148已對照

一七七、“再者,阿難,比丘不作意人想,不作意林野想,緣地想(pathavīsaññā)而作意單一性。他的心趣入地想,淨信,安住,勝解。阿難,猶如公牛的皮以一百根橛子撐開,撐得平整,沒有皺褶;阿難,正是這樣,比丘對這大地上凡是高低不平之地、河流險處、樹樁荊棘之處、險峻的山,不作意那一切,而緣地想作意單一性。他的心趣入地想,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘凡緣人想而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣林野想而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量,即:緣地想而有的單一性。’他了知:‘這想之域於人想是空的’;他了知:‘這想之域於林野想是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣地想而有的單一性。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的進入空性。

177. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhu amanasikaritvā manussasaññaṃ, amanasikaritvā araññasaññaṃ, pathavīsaññaṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa pathavīsaññāya cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. Seyyathāpi, ānanda, āsabhacammaṃ saṅkusatena suvihataṃ vigatavalikaṃ; evameva kho, ānanda, bhikkhu yaṃ imissā pathaviyā ukkūlavikkūlaṃ nadīviduggaṃ khāṇukaṇṭakaṭṭhānaṃ pabbatavisamaṃ taṃ sabbaṃ [sabbaṃ (ka.)] amanasikaritvā pathavīsaññaṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa pathavīsaññāya cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā manussasaññaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā araññasaññaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – pathavīsaññaṃ paṭicca ekatta’nti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ manussasaññāyā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ araññasaññāyā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – pathavīsaññaṃ paṭicca ekatta’nti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā suññatāvakkanti bhavati.
178PTS 3.106已對照

一七八、“再者,阿難,比丘不作意林野想,不作意地想,緣空無邊處想而作意單一性。他的心趣入空無邊處想,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘凡緣林野想而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣地想而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量,即:緣空無邊處想而有的單一性。’他了知:‘這想之域於林野想是空的’;他了知:‘這想之域於地想是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣空無邊處想而有的單一性。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的進入空性。

178. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhu amanasikaritvā araññasaññaṃ, amanasikaritvā pathavīsaññaṃ, ākāsānañcāyatanasaññaṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa ākāsānañcāyatanasaññāya cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā araññasaññaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā pathavīsaññaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – ākāsānañcāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ araññasaññāyā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ pathavīsaññāyā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – ākāsānañcāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā suññatāvakkanti bhavati.
179緬 3.149已對照

一七九、“再者,阿難,比丘不作意地想,不作意空無邊處想,緣識無邊處想而作意單一性。他的心趣入識無邊處想,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘凡緣地想而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣空無邊處想而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量,即:緣識無邊處想而有的單一性。’他了知:‘這想之域於地想是空的’;他了知:‘這想之域於空無邊處想是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣識無邊處想而有的單一性。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的進入空性。

179. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhu amanasikaritvā pathavīsaññaṃ, amanasikaritvā ākāsānañcāyatanasaññaṃ, viññāṇañcāyatanasaññaṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa viññāṇañcāyatanasaññāya cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā pathavīsaññaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā ākāsānañcāyatanasaññaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – viññāṇañcāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ pathavīsaññāyā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ ākāsānañcāyatanasaññāyā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – viññāṇañcāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā suññatāvakkanti bhavati.
180PTS 3.107已對照

一八〇、“再者,阿難,比丘不作意空無邊處想,不作意識無邊處想,緣無所有處想而作意單一性。他的心趣入無所有處想,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘凡緣空無邊處想而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣識無邊處想而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量,即:緣無所有處想而有的單一性。’他了知:‘這想之域於空無邊處想是空的’;他了知:‘這想之域於識無邊處想是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣無所有處想而有的單一性。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的進入空性。

180. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhu amanasikaritvā ākāsānañcāyatanasaññaṃ, amanasikaritvā viññāṇañcāyatanasaññaṃ, ākiñcaññāyatanasaññaṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa ākiñcaññāyatanasaññāya cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā ākāsānañcāyatanasaññaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā viññāṇañcāyatanasaññaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – ākiñcaññāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ ākāsānañcāyatanasaññāyā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ viññāṇañcāyatanasaññāyā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – ākiñcaññāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā suññatāvakkanti bhavati.
181緬 3.150已對照

一八一、“再者,阿難,比丘不作意識無邊處想,不作意無所有處想,緣非想非非想處想而作意單一性。他的心趣入非想非非想處想,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘凡緣識無邊處想而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣無所有處想而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量,即:緣非想非非想處想而有的單一性。’他了知:‘這想之域於識無邊處想是空的’;他了知:‘這想之域於無所有處想是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣非想非非想處想而有的單一性。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的進入空性。

181. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda bhikkhu amanasikaritvā viññāṇañcāyatanasaññaṃ, amanasikaritvā ākiñcaññāyatanasaññaṃ, nevasaññānāsaññāyatanasaññaṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa nevasaññānāsaññāyatanasaññāya cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā viññāṇañcāyatanasaññaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā ākiñcaññāyatanasaññaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – nevasaññānāsaññāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ viññāṇañcāyatanasaññāyā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ ākiñcaññāyatanasaññāyā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – nevasaññānāsaññāyatanasaññaṃ paṭicca ekatta’nti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā suññatāvakkanti bhavati.
182PTS 3.108已對照

一八二、“再者,阿難,比丘不作意無所有處想,不作意非想非非想處想,緣無相心定(animitta cetosamādhi)而作意單一性。他的心趣入無相心定,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘凡緣無所有處想而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣非想非非想處想而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量,即:緣這具身體本身而有的、與六處相關的、以命為緣的[焦慮]。’他了知:‘這想之域於無所有處想是空的’;他了知:‘這想之域於非想非非想處想是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣這具身體本身而有的、與六處相關的、以命為緣的[不空性]。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的進入空性。

182. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhu amanasikaritvā ākiñcaññāyatanasaññaṃ, amanasikaritvā nevasaññānāsaññāyatanasaññaṃ, animittaṃ cetosamādhiṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa animitte cetosamādhimhi cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā ākiñcaññāyatanasaññaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā nevasaññānāsaññāyatanasaññaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – imameva kāyaṃ paṭicca saḷāyatanikaṃ jīvitapaccayā’ti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ ākiñcaññāyatanasaññāyā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ nevasaññānāsaññāyatanasaññāyā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – imameva kāyaṃ paṭicca saḷāyatanikaṃ jīvitapaccayā’ti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā suññatāvakkanti bhavati.
183PTS 3.109緬 3.151已對照

一八三、“再者,阿難,比丘不作意無所有處想,不作意非想非非想處想,緣無相心定而作意單一性。他的心趣入無相心定,淨信,安住,勝解。他這樣了知:‘這無相心定也是被造作的、被思所策發的。’他了知:‘凡任何被造作的、被思所策發的,那是無常的、滅法。’當他如此知、如此見時,心從欲漏解脫,心從有漏解脫,心從無明漏解脫。於解脫時,有‘已解脫’之智。他了知:‘生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。’他這樣了知:‘凡緣欲漏而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣有漏而有的焦慮,於此都沒有了;凡緣無明漏而有的焦慮,於此都沒有了;而有的唯有這焦慮之量,即:緣這具身體本身而有的、與六處相關的、以命為緣的[焦慮]。’他了知:‘這想之域於欲漏是空的’;他了知:‘這想之域於有漏是空的’;他了知:‘這想之域於無明漏是空的’;[他了知:]‘而有的是這不空性,即:緣這具身體本身而有的、與六處相關的、以命為緣的[不空性]。’如是,凡於其中所沒有的,他便以此隨觀那為空;而凡於其中所剩餘的,他了知那:‘這是現存的,是有的。’阿難,這樣,他也就有了這如實的、不顛倒的、遍淨的、最上、無上的進入空性。

183. ‘‘Puna caparaṃ, ānanda, bhikkhu amanasikaritvā ākiñcaññāyatanasaññaṃ, amanasikaritvā nevasaññānāsaññāyatanasaññaṃ, animittaṃ cetosamādhiṃ paṭicca manasi karoti ekattaṃ. Tassa animitte cetosamādhimhi cittaṃ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati adhimuccati. So evaṃ pajānāti – ‘ayampi kho animitto cetosamādhi abhisaṅkhato abhisañcetayito’. ‘Yaṃ kho pana kiñci abhisaṅkhataṃ abhisañcetayitaṃ tadaniccaṃ nirodhadhamma’nti pajānāti. Tassa evaṃ jānato evaṃ passato kāmāsavāpi cittaṃ vimuccati, bhavāsavāpi cittaṃ vimuccati, avijjāsavāpi cittaṃ vimuccati. Vimuttasmiṃ vimuttamiti ñāṇaṃ hoti. ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti pajānāti. So evaṃ pajānāti – ‘ye assu darathā kāmāsavaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā bhavāsavaṃ paṭicca tedha na santi, ye assu darathā avijjāsavaṃ paṭicca tedha na santi, atthi cevāyaṃ darathamattā yadidaṃ – imameva kāyaṃ paṭicca saḷāyatanikaṃ jīvitapaccayā’ti. So ‘suññamidaṃ saññāgataṃ kāmāsavenā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ bhavāsavenā’ti pajānāti, ‘suññamidaṃ saññāgataṃ avijjāsavenā’ti pajānāti, ‘atthi cevidaṃ asuññataṃ yadidaṃ – imameva kāyaṃ paṭicca saḷāyatanikaṃ jīvitapaccayā’ti. Iti yañhi kho tattha na hoti tena taṃ suññaṃ samanupassati, yaṃ pana tattha avasiṭṭhaṃ hoti taṃ ‘santamidaṃ atthī’ti pajānāti. Evampissa esā, ānanda, yathābhuccā avipallatthā parisuddhā paramānuttarā suññatāvakkanti bhavati.
184已對照

一八四、“阿難,凡是過去世的任何沙門或婆羅門,曾成就並住於遍淨、最上、無上的空性者,他們全都是成就並住於這同一遍淨、最上、無上的空性。阿難,凡是未來世的任何沙門或婆羅門,將成就並住於遍淨、最上、無上的空性者,他們全都將成就並住於這同一遍淨、最上、無上的空性。阿難,凡是現在的任何沙門或婆羅門,成就並住於遍淨、最上、無上的空性者,他們全都是成就並住於這同一遍淨、最上、無上的空性。阿難,因此在此,‘我們將成就並住於遍淨、最上、無上的空性’——阿難,你們應當這樣學。”

世尊說了這[番話]。具壽阿難滿意、歡喜世尊之所說。

184. ‘‘Yepi hi keci, ānanda, atītamaddhānaṃ samaṇā vā brāhmaṇā vā parisuddhaṃ paramānuttaraṃ suññataṃ upasampajja vihariṃsu, sabbe te imaṃyeva parisuddhaṃ paramānuttaraṃ suññataṃ upasampajja vihariṃsu. Yepi [ye (sī. pī.)] hi keci, ānanda, anāgatamaddhānaṃ samaṇā vā brāhmaṇā vā parisuddhaṃ paramānuttaraṃ suññataṃ upasampajja viharissanti, sabbe te imaṃyeva parisuddhaṃ paramānuttaraṃ suññataṃ upasampajja viharissanti. Yepi [ye (sī. pī.)] hi keci, ānanda, etarahi samaṇā vā brāhmaṇā vā parisuddhaṃ paramānuttaraṃ suññataṃ upasampajja viharanti, sabbe te imaṃyeva parisuddhaṃ paramānuttaraṃ suññataṃ upasampajja viharanti. Tasmātiha, ānanda, ‘parisuddhaṃ paramānuttaraṃ suññataṃ upasampajja viharissāmā’ti [viharissāmīti (pī. ka.)] – evañhi vo [te (ka.)], ānanda, sikkhitabba’’nti.
Idamavoca bhagavā. Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṃ abhinandīti.
Cūḷasuññatasuttaṃ niṭṭhitaṃ paṭhamaṃ.
已對照

《小空經》終,[《空品》中之]第一[經]。