快樂巴利palinanda.cc

長部第32經 · 阿吒那胝經 Āṭānāṭiyasuttaṃ

275PTS 3.194緬 3.158已對照

如是我聞:一時,世尊住在王舍城靈鷲山(Gijjhakūṭa)。那時,四大天王以大夜叉軍、大乾闥婆軍、大鳩槃荼軍、大龍軍,於四方設置守護,於四方設置軍團,於四方設置遮障,在夜將盡時,以殊勝的容色遍照整座靈鷲山,來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。那些夜叉,有的禮敬世尊後坐在一旁,有的與世尊互相問候,交換了可慶慰、可憶念的話後坐在一旁,有的向世尊合掌後坐在一旁,有的報出名與姓後坐在一旁,有的默然坐在一旁。

275. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati gijjhakūṭe pabbate. Atha kho cattāro mahārājā [mahārājāno (ka.)] mahatiyā ca yakkhasenāya mahatiyā ca gandhabbasenāya mahatiyā ca kumbhaṇḍasenāya mahatiyā ca nāgasenāya catuddisaṃ rakkhaṃ ṭhapetvā catuddisaṃ gumbaṃ ṭhapetvā catuddisaṃ ovaraṇaṃ ṭhapetvā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṃ gijjhakūṭaṃ pabbataṃ obhāsetvā [gijjhakūṭaṃ obhāsetvā (sī. syā. pī.)] yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Tepi kho yakkhā appekacce bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu, appekacce bhagavatā saddhiṃ sammodiṃsu, sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdiṃsu, appekacce yena bhagavā tenañjaliṃ paṇāmetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu, appekacce nāmagottaṃ sāvetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu, appekacce tuṇhībhūtā ekamantaṃ nisīdiṃsu.
276PTS 3.195緬 3.159已對照

坐在一旁的毗沙門天王(Vessavaṇa mahārājā)對世尊這樣說:“尊者,有上等的夜叉對世尊不淨信;尊者,有上等的夜叉對世尊淨信。尊者,有中等的夜叉對世尊不淨信;尊者,有中等的夜叉對世尊淨信。尊者,有下劣的夜叉對世尊不淨信;尊者,有下劣的夜叉對世尊淨信。而尊者,夜叉大多對世尊不淨信。這是什麼緣故呢?尊者,因為世尊為離殺生而說法,為離不與取而說法,為離欲邪行而說法,為離虛妄語而說法,為離飲谷酒、花果酒[等]放逸之因而說法。而尊者,夜叉大多不遠離殺生,不遠離不與取,不遠離欲邪行,不遠離虛妄語,不遠離飲谷酒、花果酒[等]放逸之因。這對他們是不可愛、不可意的。尊者,世尊有弟子親近林野、樹林、邊遠的坐臥處,[那些地方]寂靜、無喧聲、離人之氣、屏於人事、宜於宴默。那裡住著上等的夜叉,他們對世尊的這個教說不淨信。尊者,為使他們生起淨信,願世尊受學阿吒那胝護咒(āṭānāṭiyā rakkhā),為了比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷的守護、防護、無惱害與安樂住。”世尊以默然應允。於是,毗沙門天王知道世尊已應允,就在那時誦出這阿吒那胝護咒——

276. Ekamantaṃ nisinno kho vessavaṇo mahārājā bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘santi hi, bhante, uḷārā yakkhā bhagavato appasannā. Santi hi, bhante, uḷārā yakkhā bhagavato pasannā. Santi hi, bhante, majjhimā yakkhā bhagavato appasannā. Santi hi, bhante, majjhimā yakkhā bhagavato pasannā. Santi hi, bhante, nīcā yakkhā bhagavato appasannā. Santi hi, bhante, nīcā yakkhā bhagavato pasannā. Yebhuyyena kho pana, bhante, yakkhā appasannāyeva bhagavato. Taṃ kissa hetu? Bhagavā hi, bhante, pāṇātipātā veramaṇiyā dhammaṃ deseti, adinnādānā veramaṇiyā dhammaṃ deseti, kāmesumicchācārā veramaṇiyā dhammaṃ deseti, musāvādā veramaṇiyā dhammaṃ deseti, surāmerayamajjappamādaṭṭhānā veramaṇiyā dhammaṃ deseti. Yebhuyyena kho pana, bhante, yakkhā appaṭiviratāyeva pāṇātipātā, appaṭiviratā adinnādānā, appaṭiviratā kāmesumicchācārā, appaṭiviratā musāvādā, appaṭiviratā surāmerayamajjappamādaṭṭhānā. Tesaṃ taṃ hoti appiyaṃ amanāpaṃ. Santi hi, bhante, bhagavato sāvakā araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevanti appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni [manussarāhaseyyakāni (sī. syā. pī.)] paṭisallānasāruppāni. Tattha santi uḷārā yakkhā nivāsino, ye imasmiṃ bhagavato pāvacane appasannā. Tesaṃ pasādāya uggaṇhātu, bhante, bhagavā āṭānāṭiyaṃ rakkhaṃ bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ guttiyā rakkhāya avihiṃsāya phāsuvihārāyā’’ti. Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena.
Atha kho vessavaṇo mahārājā bhagavato adhivāsanaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ āṭānāṭiyaṃ rakkhaṃ abhāsi –
277已對照

“禮敬毗婆屍(Vipassī),具眼者、具吉祥者。

277. ‘‘Vipassissa ca [ime cakārā porāṇapotthakesu natthi] namatthu, cakkhumantassa sirīmato.
已對照

也禮敬屍棄(Sikhī),悲憫一切眾生者。

Sikhissapi ca [ime cakārā porāṇapotthakesu natthi] namatthu, sabbabhūtānukampino.
已對照

“也禮敬毗舍浮(Vessabhū),已沐浴者、苦行者;

‘‘Vessabhussa ca [ime cakārā porāṇapotthakesu natthi] namatthu, nhātakassa tapassino;
PTS 3.196已對照

禮敬拘留孫(Kakusandha),摧破魔軍者。

Namatthu kakusandhassa, mārasenāpamaddino.
已對照

“禮敬拘那含牟尼(Koṇāgamana),已成[梵行]的婆羅門;

‘‘Koṇāgamanassa namatthu, brāhmaṇassa vusīmato;
已對照

也禮敬迦葉(Kassapa),於一切處已解脫者。

Kassapassa ca [ime cakārā porāṇapotthakesu natthi] namatthu, vippamuttassa sabbadhi.
已對照

“禮敬鴦耆羅娑(Aṅgīrasa),釋迦之子、具吉祥者;

‘‘Aṅgīrasassa namatthu, sakyaputtassa sirīmato;
已對照

是他宣說了這能除一切苦的法。

Yo imaṃ dhammaṃ desesi [dhammamadesesi (sī. syā. pī.), dhammaṃ deseti (?)], sabbadukkhāpanūdanaṃ.
已對照

“凡於世間已寂滅、如實觀見者,

‘‘Ye cāpi nibbutā loke, yathābhūtaṃ vipassisuṃ;
已對照

那些人不兩舌,是偉大的、離怯弱者。

Te janā apisuṇātha [apisuṇā (sī. syā. pī.)], mahantā vītasāradā.
已對照

“他們禮敬那利益天與人的喬達摩,

‘‘Hitaṃ devamanussānaṃ, yaṃ namassanti gotamaṃ;
已對照

具足明與行者、偉大者、離怯弱者。

Vijjācaraṇasampannaṃ, mahantaṃ vītasāradaṃ.
278PTS 3.197緬 3.160已對照

“太陽從那裡升起, [即]圓輪廣大的日輪(ādicca)。 當它升起時,夜也滅去; 當太陽昇起時,[那時]便稱為‘晝’。 “那裡也有深湖, [即]眾流所歸的大海; 人們就這樣知道那裡: ‘眾流所歸的大海’。 “從這裡[起]‘那是東方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸乾闥婆之主, 名為‘持國’(Dhataraṭṭha); 他被諸乾闥婆圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’

278. ‘‘Yato uggacchati sūriyo [suriyo (sī. syā. pī.)], ādicco maṇḍalī mahā.
Yassa cuggacchamānassa, saṃvarīpi nirujjhati;
Yassa cuggate sūriye, ‘divaso’ti pavuccati.
‘‘Rahadopi tattha gambhīro, samuddo saritodako;
Evaṃ taṃ tattha jānanti, ‘samuddo saritodako’.
‘‘Ito ‘sā purimā disā’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘‘Gandhabbānaṃ adhipati [ādhipati (sī. syā. pī.) evamuparipi], ‘dhataraṭṭho’ti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, gandhabbehi purakkhato.
‘‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tasmā evaṃ vademase.
‘‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotamaṃ’.
279PTS 3.198緬 3.161已對照

“凡[那一方]被稱說有鬼(peta)者—— 搬弄是非者、背後毀訾者, 殺生者、兇殘者, 盜賊與行詐之人。 “從這裡[起]‘那是南方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸鳩槃荼之主, 名為‘增長’(Virūḷha); 他被諸鳩槃荼圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’

279. ‘‘Yena petā pavuccanti, pisuṇā piṭṭhimaṃsikā.
Pāṇātipātino luddā [luddhā (pī. ka.)], corā nekatikā janā.
‘‘Ito ‘sā dakkhiṇā disā’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘‘Kumbhaṇḍānaṃ adhipati, ‘virūḷho’ iti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, kumbhaṇḍehi purakkhato.
‘‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tasmā evaṃ vademase.
‘‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotamaṃ’.
280PTS 3.199已對照

“太陽落到那裡, [即]圓輪廣大的日輪。 當它落下時,晝也滅去; 當太陽落下時,[那時]便稱為‘夜’。 “那裡也有深湖, [即]眾流所歸的大海; 人們就這樣知道那裡: ‘眾流所歸的大海’。 “從這裡[起]‘那是西方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸龍之主, 名為‘廣目’(Virūpakkha); 他被諸龍圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’

280. ‘‘Yattha coggacchati sūriyo, ādicco maṇḍalī mahā.
Yassa coggacchamānassa, divasopi nirujjhati;
Yassa coggate sūriye, ‘saṃvarī’ti pavuccati.
‘‘Rahadopi tattha gambhīro, samuddo saritodako;
Evaṃ taṃ tattha jānanti, ‘samuddo saritodako’.
‘‘Ito ‘sā pacchimā disā’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘‘Nāgānañca adhipati, ‘virūpakkho’ti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, nāgeheva purakkhato.
‘‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tasmā evaṃ vademase.
‘‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotamaṃ’.
281PTS 3.200緬 3.162已對照

“那一方有北俱盧洲(Uttarakuru), 有善見的大須彌(Mahāneru)。 人們生在那裡, 無我所,無攝持。 “他們不播種子, 也不牽犁; 人們受用 不耕而自熟的粳米。 “那[米]無糠、無殼、潔淨、 芬芳,是米之實; 在鍋(tuṇḍikīra)中煮熟後, 他們便食那食物。 “他們使牛成為獨蹄[之乘], 乘之而遍遊諸方; 使家畜成為獨蹄[之乘], 乘之而遍遊諸方。 “他們以女子為乘, 乘之而遍遊諸方; 以男子為乘, 乘之而遍遊諸方。 “他們以童女為乘, 乘之而遍遊諸方; 以童子為乘, 乘之而遍遊諸方。 “他們登上那些乘, 周行一切方—— [他們]是那位王的隨從。 “象乘、馬乘、 天乘,都已備辦; 還有宮殿與轎輿, 屬於那位有名聲的大王。 “他也有諸城, 善造於虛空之中: 阿吒那胝(Āṭānāṭā)、俱屍那吒(Kusināṭā)、波羅俱屍那吒(Parakusināṭā)、 那吒蘇利耶(Nāṭasuriyā)、波羅俱私吒那吒(Parakusiṭanāṭā)。 “北面有迦私萬多(Kasivanta), 西面有闍諾伽(Janogha); [又有]那婆那筏底(Navanavutiya)、安巴羅安巴羅筏底(Ambara-Ambaravatī), [以及]名為阿羅迦曼陀(Āḷakamandā)的王都。 “尊駕,俱毘羅(Kuvera)大王的王都名為毗沙那(Visāṇā); 因此俱毘羅大王被稱為‘毗沙門(Vessavaṇa)’。 “[那十二位夜叉族之臣]各自往來而宣告[名號]: 答托拉(Tatolā)、答答拉(Tattalā)、答托答拉(Tatotalā)、 奧迦西(Ojasi)、帖迦西(Tejasi)、答托迦西(Tatojasī)、 蘇羅(Sūra)、拉迦(Rājā)、蘇羅拉迦(Sūrorāja)、 阿利托(Ariṭṭha)、內密(Nemi)、阿利托內密(Ariṭṭhanemi)。 “那裡也有名為達拉尼(Dharaṇī)的湖, 雲從那裡降雨, 雨從那裡佈散; 那裡也有名為薩拉瓦提(Sālavatī)的集會堂。 “諸夜叉在那裡承事[大王], 那裡的樹木常年結果; 聚集著種種鳥群, 孔雀與蒼鷺鳴叫, 還有杜鵑等[鳥]的悅耳[之聲]。 “那裡有命命鳥(jīvañjīvaka)之聲, 又有烏吒婆質多迦(oṭṭhavacittaka); [有]雞(kukkuṭaka)、庫利拉迦(kuḷīraka), 林中有波卡拉薩塔迦(pokkharasātaka)。 “那裡有鸚鵡與鴝鵒之聲, 又有丹達曼那瓦迦(daṇḍamāṇavaka); 那俱毘羅[天王]的蓮池(Kuveranaḷinī), 一切時中常放光彩。 “從這裡[起]‘那是北方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸夜叉之主, 名為‘俱毘羅’(Kuvera); 他被諸夜叉圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’ “尊駕,這就是那阿吒那胝護咒,為了比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷的守護、防護、無惱害與安樂住。

281. ‘‘Yena uttarakuruvho [uttarakurū rammā (sī. syā. pī.)], mahāneru sudassano.
Manussā tattha jāyanti, amamā apariggahā.
‘‘Na te bījaṃ pavapanti, napi nīyanti naṅgalā;
Akaṭṭhapākimaṃ sāliṃ, paribhuñjanti mānusā.
‘‘Akaṇaṃ athusaṃ suddhaṃ, sugandhaṃ taṇḍulapphalaṃ;
Tuṇḍikīre pacitvāna, tato bhuñjanti bhojanaṃ.
‘‘Gāviṃ ekakhuraṃ katvā, anuyanti disodisaṃ;
Pasuṃ ekakhuraṃ katvā, anuyanti disodisaṃ.
‘‘Itthiṃ vā vāhanaṃ [itthī-vāhanaṃ (sī. pī.), itthīṃ vāhanaṃ (syā.)] katvā, anuyanti disodisaṃ;
Purisaṃ vāhanaṃ katvā, anuyanti disodisaṃ.
‘‘Kumāriṃ vāhanaṃ katvā, anuyanti disodisaṃ;
Kumāraṃ vāhanaṃ katvā, anuyanti disodisaṃ.
‘‘Te yāne abhiruhitvā,
Sabbā disā anupariyāyanti [anupariyanti (syā.)];
Pacārā tassa rājino.
‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, dibbaṃ yānaṃ upaṭṭhitaṃ;
Pāsādā sivikā ceva, mahārājassa yasassino.
‘‘Tassa ca nagarā ahu,
Antalikkhe sumāpitā;
Āṭānāṭā kusināṭā parakusināṭā,
Nāṭasuriyā [nāṭapuriyā (sī. pī.), nāṭapariyā (syā.)] parakusiṭanāṭā.
‘‘Uttarena kasivanto [kapivanto (sī. syā. pī)],
Janoghamaparena ca;
Navanavutiyo ambaraambaravatiyo,
Āḷakamandā nāma rājadhānī.
‘‘Kuverassa kho pana, mārisa, mahārājassa visāṇā nāma rājadhānī;
Tasmā kuvero mahārājā, ‘vessavaṇo’ti pavuccati.
‘‘Paccesanto pakāsenti, tatolā tattalā tatotalā;
Ojasi tejasi tatojasī, sūro rājā ariṭṭho nemi.
‘‘Rahadopi tattha dharaṇī nāma, yato meghā pavassanti;
Vassā yato patāyanti, sabhāpi tattha sālavatī [bhagalavatī (sī. syā. pī.)] nāma.
‘‘Yattha yakkhā payirupāsanti, tattha niccaphalā rukkhā;
Nānā dijagaṇā yutā, mayūrakoñcābhirudā;
Kokilādīhi vagguhi.
‘‘Jīvañjīvakasaddettha, atho oṭṭhavacittakā;
Kukkuṭakā [kukutthakā (sī. pī.)] kuḷīrakā, vane pokkharasātakā.
‘‘Sukasāḷikasaddettha, daṇḍamāṇavakāni ca;
Sobhati sabbakālaṃ sā, kuveranaḷinī sadā.
‘‘Ito ‘sā uttarā disā’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘‘Yakkhānañca adhipati, ‘kuvero’ iti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, yakkheheva purakkhato.
‘‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
‘‘Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tasmā evaṃ vademase.
‘‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotama’’’nti.
‘‘Ayaṃ kho sā, mārisa, āṭānāṭiyā rakkhā bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ guttiyā rakkhāya avihiṃsāya phāsuvihārāya.
282緬 3.164已對照

“尊駕,無論哪位比丘、比丘尼、優婆塞或優婆夷,若能善加受持、圓滿通曉這阿吒那胝護咒,倘若有非人——夜叉、夜叉女、夜叉幼子、夜叉幼女、夜叉大臣、夜叉廷臣、夜叉侍從,或乾闥婆、乾闥婆女、乾闥婆幼子、乾闥婆幼女、乾闥婆大臣、乾闥婆廷臣、乾闥婆侍從,或鳩槃荼、鳩槃荼女、鳩槃荼幼子、鳩槃荼幼女、鳩槃荼大臣、鳩槃荼廷臣、鳩槃荼侍從,或龍、龍女、龍幼子、龍幼女、龍大臣、龍廷臣、龍侍從——心懷惡意,跟隨行走的比丘、比丘尼、優婆塞或優婆夷,或近立於站立者,或近坐於坐者,或近臥於臥者:尊駕,那個非人便不能在村落或市鎮中得到恭敬或尊重;尊駕,那個非人便不能在名為阿羅迦曼陀的王都得到宅地或住處;尊駕,那個非人便不能前往夜叉的集會。尊駕,諸非人還會使他既不能娶也不能嫁;尊駕,諸非人還會以充滿[惡意]的罵詈之語罵詈他;尊駕,諸非人還會把空缽扣在他頭上;尊駕,諸非人還會把他的頭劈成七分。

282. ‘‘Yassa kassaci, mārisa, bhikkhussa vā bhikkhuniyā vā upāsakassa vā upāsikāya vā ayaṃ āṭānāṭiyā rakkhā suggahitā bhavissati samattā pariyāputā [pariyāpuṭā (ka.)]. Taṃ ce amanusso yakkho vā yakkhinī vā yakkhapotako vā yakkhapotikā vā yakkhamahāmatto vā yakkhapārisajjo vā yakkhapacāro vā, gandhabbo vā gandhabbī vā gandhabbapotako vā gandhabbapotikā vā gandhabbamahāmatto vā gandhabbapārisajjo vā gandhabbapacāro vā, kumbhaṇḍo vā kumbhaṇḍī vā kumbhaṇḍapotako vā kumbhaṇḍapotikā vā kumbhaṇḍamahāmatto vā kumbhaṇḍapārisajjo vā kumbhaṇḍapacāro vā, nāgo vā nāgī vā nāgapotako vā nāgapotikā vā nāgamahāmatto vā nāgapārisajjo vā nāgapacāro vā, paduṭṭhacitto bhikkhuṃ vā bhikkhuniṃ vā upāsakaṃ vā upāsikaṃ vā gacchantaṃ vā anugaccheyya, ṭhitaṃ vā upatiṭṭheyya, nisinnaṃ vā upanisīdeyya, nipannaṃ vā upanipajjeyya. Na me so, mārisa, amanusso labheyya gāmesu vā nigamesu vā sakkāraṃ vā garukāraṃ vā. Na me so, mārisa, amanusso labheyya āḷakamandāya nāma rājadhāniyā vatthuṃ vā vāsaṃ vā. Na me so, mārisa, amanusso labheyya yakkhānaṃ samitiṃ gantuṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā anāvayhampi naṃ kareyyuṃ avivayhaṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā attāhipi paripuṇṇāhi paribhāsāhi paribhāseyyuṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā rittaṃpissa pattaṃ sīse nikkujjeyyuṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā sattadhāpissa muddhaṃ phāleyyuṃ.
PTS 3.204緬 3.165已對照

“尊駕,確有暴戾、兇狠、粗魯的非人,他們既不理會諸大王,也不理會諸大王的從者,更不理會諸大王從者的從者。尊駕,這些非人便被稱為‘違逆諸大王者’。尊駕,譬如摩揭陀王的國土中有大盜賊,他們既不理會摩揭陀王,也不理會摩揭陀王的從者,更不理會摩揭陀王從者的從者——尊駕,這些大盜賊便被稱為‘違逆摩揭陀王者’。同樣地,尊駕,確有暴戾、兇狠、粗魯的非人,他們既不理會諸大王,也不理會諸大王的從者,更不理會諸大王從者的從者;尊駕,這些非人便被稱為‘違逆諸大王者’。尊駕,無論哪個非人——夜叉或夜叉女……乃至……乾闥婆或乾闥婆女……鳩槃荼或鳩槃荼女……龍、龍女、龍幼子、龍幼女、龍大臣、龍廷臣、龍侍從——心懷惡意,跟隨行走的比丘、比丘尼、優婆塞或優婆夷,或近立於站立者,或近坐於坐者,或近臥於臥者,就應當向這些夜叉、大夜叉、將軍、大將軍申訴、呼喊、大聲呼叫:‘這個夜叉執持[他],這個夜叉附入[他],這個夜叉惱[他],這個夜叉極惱[他],這個夜叉害[他],這個夜叉極害[他],這個夜叉不放舍[他]。’

‘‘Santi hi, mārisa, amanussā caṇḍā ruddhā [ruddā (sī. pī.)] rabhasā, te neva mahārājānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ purisakānaṃ ādiyanti. Te kho te, mārisa, amanussā mahārājānaṃ avaruddhā nāma vuccanti. Seyyathāpi, mārisa, rañño māgadhassa vijite mahācorā. Te neva rañño māgadhassa ādiyanti, na rañño māgadhassa purisakānaṃ ādiyanti, na rañño māgadhassa purisakānaṃ purisakānaṃ ādiyanti. Te kho te, mārisa, mahācorā rañño māgadhassa avaruddhā nāma vuccanti. Evameva kho, mārisa, santi amanussā caṇḍā ruddhā rabhasā, te neva mahārājānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ purisakānaṃ ādiyanti. Te kho te, mārisa, amanussā mahārājānaṃ avaruddhā nāma vuccanti. Yo hi koci, mārisa, amanusso yakkho vā yakkhinī vā…pe… gandhabbo vā gandhabbī vā … kumbhaṇḍo vā kumbhaṇḍī vā… nāgo vā nāgī vā nāgapotako vā nāgapotikā vā nāgamahāmatto vā nāgapārisajjo vā nāgapacāro vā paduṭṭhacitto bhikkhuṃ vā bhikkhuniṃ vā upāsakaṃ vā upāsikaṃ vā gacchantaṃ vā anugaccheyya, ṭhitaṃ vā upatiṭṭheyya, nisinnaṃ vā upanisīdeyya, nipannaṃ vā upanipajjeyya. Imesaṃ yakkhānaṃ mahāyakkhānaṃ senāpatīnaṃ mahāsenāpatīnaṃ ujjhāpetabbaṃ vikkanditabbaṃ viravitabbaṃ – ‘ayaṃ yakkho gaṇhāti, ayaṃ yakkho āvisati, ayaṃ yakkho heṭheti, ayaṃ yakkho viheṭheti, ayaṃ yakkho hiṃsati, ayaṃ yakkho vihiṃsati, ayaṃ yakkho na muñcatī’ti.
283PTS 3.205緬 3.166已對照

“是哪些夜叉、大夜叉、將軍、大將軍呢? “因陀羅(Inda)、蘇摩(Soma)、婆樓那(Varuṇa), 婆羅墮婆闍(Bhāradvāja)、波闍波提(Pajāpati); 旃檀那(Candana)、迦摩色陀(Kāmaseṭṭha), 緊尼建都(kinnughaṇḍu)、尼建都(Nighaṇḍu)。 “波那陀(Panāda)、烏波曼若(Opamañña), 還有天神的御者摩多利(Mātali); 乾闥婆質多斯那(Cittasena), 那羅(Naḷa)王、迦內色婆(Janesabha)。 “薩多山(Sātāgira)、雪山(Hemavata), 富那迦(Puṇṇaka)、迦羅底耶(Karatiya)、骨羅(Guḷa); 屍婆迦(Sivaka)、目支鄰陀(Mucalinda), 毗舍蜜多(Vessāmitta)、由乾陀(Yugandhara)。 “瞿波羅(Gopāla)、蘇波羅陀(Supparodha), 希利(Hiri)、涅底(Netti)、曼提耶(Mandiya); 般遮羅旃陀(Pañcālacaṇḍa)、阿羅婆迦(Āḷavaka), 帕俱那(Pajjunna)、蘇摩那(Sumana)、蘇牟佉(Sumukha); 陀提牟佉(Dadhimukha)、摩尼(Maṇi)、摩尼婆羅(Māṇivara)、提伽(Dīgha), 還有謝里薩迦(Serīsaka)一併在內。 “應當向這些夜叉、大夜叉、將軍、大將軍申訴、呼喊、大聲呼叫:‘這個夜叉執持[他],這個夜叉附入[他],這個夜叉惱[他],這個夜叉極惱[他],這個夜叉害[他],這個夜叉極害[他],這個夜叉不放舍[他]。’ “尊駕,這就是那阿吒那胝護咒,為了比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷的守護、防護、無惱害與安樂住。那麼,尊駕,我們現在就走了,我們事務繁多、所作繁多。”“諸位大王,現在你們認為是時候,[就請自便]。”

283. ‘‘Katamesaṃ yakkhānaṃ mahāyakkhānaṃ senāpatīnaṃ mahāsenāpatīnaṃ?
‘‘Indo somo varuṇo ca, bhāradvājo pajāpati;
Candano kāmaseṭṭho ca, kinnughaṇḍu nighaṇḍu ca.
‘‘Panādo opamañño ca, devasūto ca mātali;
Cittaseno ca gandhabbo, naḷo rājā janesabho [janosabho (syā.)].
‘‘Sātāgiro hemavato, puṇṇako karatiyo guḷo;
Sivako mucalindo ca, vessāmitto yugandharo.
‘‘Gopālo supparodho ca [suppagedho ca (sī. syā. pī.)], hiri netti [hirī nettī (sī. pī.)] ca mandiyo;
Pañcālacaṇḍo āḷavako, pajjunno sumano sumukho;
Dadhimukho maṇi māṇivaro [maṇi mānicaro (syā. pī.)] dīgho, atho serīsako saha.
‘‘Imesaṃ yakkhānaṃ mahāyakkhānaṃ senāpatīnaṃ mahāsenāpatīnaṃ ujjhāpetabbaṃ vikkanditabbaṃ viravitabbaṃ – ‘ayaṃ yakkho gaṇhāti, ayaṃ yakkho āvisati, ayaṃ yakkho heṭheti, ayaṃ yakkho viheṭheti, ayaṃ yakkho hiṃsati, ayaṃ yakkho vihiṃsati, ayaṃ yakkho na muñcatī’ti.
‘‘Ayaṃ kho sā, mārisa, āṭānāṭiyā rakkhā bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ guttiyā rakkhāya avihiṃsāya phāsuvihārāya. Handa ca dāni mayaṃ, mārisa, gacchāma bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyā’’ti. ‘‘Yassadāni tumhe mahārājāno kālaṃ maññathā’’ti.
284PTS 3.206已對照

於是,四大天王從座而起,禮敬世尊,右繞之後,就在那裡隱沒了。那些夜叉也從座而起:有的禮敬世尊,右繞之後就在那裡隱沒了;有的與世尊互相問候,交換了可慶慰、可憶念的話後就在那裡隱沒了;有的向世尊合掌後就在那裡隱沒了;有的報出名與姓後就在那裡隱沒了;有的默然就在那裡隱沒了。 第一誦品終。

284. Atha kho cattāro mahārājā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyiṃsu. Tepi kho yakkhā uṭṭhāyāsanā appekacce bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce bhagavatā saddhiṃ sammodiṃsu, sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce yena bhagavā tenañjaliṃ paṇāmetvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce nāmagottaṃ sāvetvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce tuṇhībhūtā tatthevantaradhāyiṃsūti.
Paṭhamabhāṇavāro niṭṭhito.
Dutiyabhāṇavāro
285已對照

那時,世尊在那一夜過後對比丘們說:“諸比丘,昨夜四大天王以大夜叉軍、大乾闥婆軍、大鳩槃荼軍、大龍軍,於四方設置守護,於四方設置軍團,於四方設置遮障,在夜將盡時,以殊勝的容色遍照整座靈鷲山,來到我這裡;到了之後,禮敬我,坐在一旁。諸比丘,那些夜叉,有的禮敬我後坐在一旁;有的與我互相問候,交換了可慶慰、可憶念的話後坐在一旁;有的向我合掌後坐在一旁;有的報出名與姓後坐在一旁;有的默然坐在一旁。

285. Atha kho bhagavā tassā rattiyā accayena bhikkhū āmantesi – ‘‘imaṃ, bhikkhave, rattiṃ cattāro mahārājā mahatiyā ca yakkhasenāya mahatiyā ca gandhabbasenāya mahatiyā ca kumbhaṇḍasenāya mahatiyā ca nāgasenāya catuddisaṃ rakkhaṃ ṭhapetvā catuddisaṃ gumbaṃ ṭhapetvā catuddisaṃ ovaraṇaṃ ṭhapetvā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṃ gijjhakūṭaṃ pabbataṃ obhāsetvā yenāhaṃ tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā maṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Tepi kho, bhikkhave, yakkhā appekacce maṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Appekacce mayā saddhiṃ sammodiṃsu, sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Appekacce yenāhaṃ tenañjaliṃ paṇāmetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Appekacce nāmagottaṃ sāvetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Appekacce tuṇhībhūtā ekamantaṃ nisīdiṃsu.
286緬 3.167已對照

“諸比丘,坐在一旁的毗沙門天王對我這樣說:‘尊者,有上等的夜叉對世尊不淨信……乃至……尊者,有下劣的夜叉對世尊淨信。而尊者,夜叉大多對世尊不淨信。這是什麼緣故呢?尊者,因為世尊為離殺生而說法……為離飲谷酒、花果酒[等]放逸之因而說法。而尊者,夜叉大多不遠離殺生……不遠離飲谷酒、花果酒[等]放逸之因。這對他們是不可愛、不可意的。尊者,世尊有弟子親近林野、樹林、邊遠的坐臥處,[那些地方]寂靜、無喧聲、離人之氣、屏於人事、宜於宴默。那裡住著上等的夜叉,他們對世尊的這個教說不淨信;為使他們生起淨信,願世尊受學阿吒那胝護咒,為了比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷的守護、防護、無惱害與安樂住。’諸比丘,我以默然應允了。於是,諸比丘,毗沙門天王知道我已應允,就在那時誦出這阿吒那胝護咒——

286. ‘‘Ekamantaṃ nisinno kho, bhikkhave, vessavaṇo mahārājā maṃ etadavoca – ‘santi hi, bhante, uḷārā yakkhā bhagavato appasannā…pe… santi hi, bhante nīcā yakkhā bhagavato pasannā. Yebhuyyena kho pana, bhante, yakkhā appasannāyeva bhagavato. Taṃ kissa hetu? Bhagavā hi, bhante, pāṇātipātā veramaṇiyā dhammaṃ deseti… surāmerayamajjappamādaṭṭhānā veramaṇiyā dhammaṃ deseti. Yebhuyyena kho pana, bhante, yakkhā appaṭiviratāyeva pāṇātipātā… appaṭiviratā surāmerayamajjappamādaṭṭhānā. Tesaṃ taṃ hoti appiyaṃ amanāpaṃ. Santi hi, bhante, bhagavato sāvakā araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevanti appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppāni. Tattha santi uḷārā yakkhā nivāsino, ye imasmiṃ bhagavato pāvacane appasannā, tesaṃ pasādāya uggaṇhātu, bhante, bhagavā āṭānāṭiyaṃ rakkhaṃ bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ guttiyā rakkhāya avihiṃsāya phāsuvihārāyā’ti. Adhivāsesiṃ kho ahaṃ, bhikkhave, tuṇhībhāvena. Atha kho, bhikkhave, vessavaṇo mahārājā me adhivāsanaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ āṭānāṭiyaṃ rakkhaṃ abhāsi –
287已對照

“禮敬毗婆屍(Vipassī),具眼者、具吉祥者。

287. ‘Vipassissa ca namatthu, cakkhumantassa sirīmato.
已對照

也禮敬屍棄(Sikhī),悲憫一切眾生者。

Sikhissapi ca namatthu, sabbabhūtānukampino.
已對照

“也禮敬毗舍浮(Vessabhū),已沐浴者、苦行者;

‘Vessabhussa ca namatthu, nhātakassa tapassino;
已對照

禮敬拘留孫(Kakusandha),摧破魔軍者。

Namatthu kakusandhassa, mārasenāpamaddino.
已對照

“禮敬拘那含牟尼(Koṇāgamana),已成[梵行]的婆羅門;

‘Koṇāgamanassa namatthu, brāhmaṇassa vusīmato;
已對照

也禮敬迦葉(Kassapa),於一切處已解脫者。

Kassapassa ca namatthu, vippamuttassa sabbadhi.
已對照

“禮敬鴦耆羅娑(Aṅgīrasa),釋迦之子、具吉祥者;

‘Aṅgīrasassa namatthu, sakyaputtassa sirīmato;
已對照

是他宣說了這能除一切苦的法。

Yo imaṃ dhammaṃ desesi, sabbadukkhāpanūdanaṃ.
已對照

“凡於世間已寂滅、如實觀見者,

‘Ye cāpi nibbutā loke, yathābhūtaṃ vipassisuṃ;
已對照

那些人不兩舌,是偉大的、離怯弱者。

Te janā apisuṇātha, mahantā vītasāradā.
已對照

“他們禮敬那利益天與人的喬達摩,

‘Hitaṃ devamanussānaṃ, yaṃ namassanti gotamaṃ;
已對照

具足明與行者、偉大者、離怯弱者。

Vijjācaraṇasampannaṃ, mahantaṃ vītasāradaṃ.
288緬 3.168已對照

“太陽從那裡升起, [即]圓輪廣大的日輪(ādicca)。 當它升起時,夜也滅去; 當太陽昇起時,[那時]便稱為‘晝’。 “那裡也有深湖, [即]眾流所歸的大海; 人們就這樣知道那裡: ‘眾流所歸的大海’。 “從這裡[起]‘那是東方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸乾闥婆之主, 名為‘持國’(Dhataraṭṭha); 他被諸乾闥婆圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’

288. ‘Yato uggacchati sūriyo, ādicco maṇḍalī mahā.
Yassa cuggacchamānassa, saṃvarīpi nirujjhati;
Yassa cuggate sūriye, ‘‘divaso’’ti pavuccati.
‘Rahadopi tattha gambhīro, samuddo saritodako;
Evaṃ taṃ tattha jānanti, ‘‘samuddo saritodako’’.
‘Ito ‘‘sā purimā disā’’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘Gandhabbānaṃ adhipati, ‘‘dhataraṭṭho’’ti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, gandhabbehi purakkhato.
‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
‘Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tassā evaṃ vademase.
‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotamaṃ’’.
289緬 3.169已對照

“凡[那一方]被稱說有鬼(peta)者—— 搬弄是非者、背後毀訾者, 殺生者、兇殘者, 盜賊與行詐之人。 “從這裡[起]‘那是南方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸鳩槃荼之主, 名為‘增長’(Virūḷha); 他被諸鳩槃荼圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’

289. ‘Yena petā pavuccanti, pisuṇā piṭṭhimaṃsikā.
Pāṇātipātino luddā, corā nekatikā janā.
‘Ito ‘‘sā dakkhiṇā disā’’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘Kumbhaṇḍānaṃ adhipati, ‘‘virūḷho’’ iti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, kumbhaṇḍehi purakkhato.
‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
‘Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tasmā evaṃ vademase.
‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotamaṃ’’.
290已對照

“太陽落到那裡, [即]圓輪廣大的日輪。 當它落下時,晝也滅去; 當太陽落下時,[那時]便稱為‘夜’。 “那裡也有深湖, [即]眾流所歸的大海; 人們就這樣知道那裡: ‘眾流所歸的大海’。 “從這裡[起]‘那是西方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸龍之主, 名為‘廣目’(Virūpakkha); 他被諸龍圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’

290. ‘Yattha coggacchati sūriyo, ādicco maṇḍalī mahā.
Yassa coggacchamānassa, divasopi nirujjhati;
Yassa coggate sūriye, ‘‘saṃvarī’’ti pavuccati.
‘Rahadopi tattha gambhīro, samuddo saritodako;
Evaṃ taṃ tattha jānanti, samuddo saritodako.
‘Ito ‘‘sā pacchimā disā’’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘Nāgānañca adhipati, ‘‘virūpakkho’’ti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, nāgeheva purakkhato.
‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
‘Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tasmā evaṃ vademase.
‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotamaṃ’’.
291緬 3.170已對照

“那一方有北俱盧洲(Uttarakuru), 有善見的大須彌(Mahāneru)。 人們生在那裡, 無我所,無攝持。 “他們不播種子, 也不牽犁; 人們受用 不耕而自熟的粳米。 “那[米]無糠、無殼、潔淨、 芬芳,是米之實; 在鍋(tuṇḍikīra)中煮熟後, 他們便食那食物。 “他們使牛成為獨蹄[之乘], 乘之而遍遊諸方; 使家畜成為獨蹄[之乘], 乘之而遍遊諸方。 “他們以女子為乘, 乘之而遍遊諸方; 以男子為乘, 乘之而遍遊諸方。 “他們以童女為乘, 乘之而遍遊諸方; 以童子為乘, 乘之而遍遊諸方。 “他們登上那些乘, 周行一切方—— [他們]是那位王的隨從。 “象乘、馬乘、 天乘,都已備辦; 還有宮殿與轎輿, 屬於那位有名聲的大王。 “他也有諸城, 善造於虛空之中: 阿吒那胝(Āṭānāṭā)、俱屍那吒(Kusināṭā)、波羅俱屍那吒(Parakusināṭā)、 那吒蘇利耶(Nāṭasuriyā)、波羅俱私吒那吒(Parakusiṭanāṭā)。 “北面有迦私萬多(Kasivanta), 西面有闍諾伽(Janogha); [又有]那婆那筏底(Navanavutiya)、安巴羅安巴羅筏底(Ambara-Ambaravatī), [以及]名為阿羅迦曼陀(Āḷakamandā)的王都。 “尊駕,俱毘羅(Kuvera)大王的王都名為毗沙那(Visāṇā); 因此俱毘羅大王被稱為‘毗沙門(Vessavaṇa)’。 “[那十二位夜叉族之臣]各自往來而宣告[名號]: 答托拉(Tatolā)、答答拉(Tattalā)、答托答拉(Tatotalā)、 奧迦西(Ojasi)、帖迦西(Tejasi)、答托迦西(Tatojasī)、 蘇羅(Sūra)、拉迦(Rājā)、蘇羅拉迦(Sūrorāja)、 阿利托(Ariṭṭha)、內密(Nemi)、阿利托內密(Ariṭṭhanemi)。 “那裡也有名為達拉尼(Dharaṇī)的湖, 雲從那裡降雨, 雨從那裡佈散; 那裡也有名為薩拉瓦提(Sālavatī)的集會堂。 “諸夜叉在那裡承事[大王], 那裡的樹木常年結果; 聚集著種種鳥群, 孔雀與蒼鷺鳴叫, 還有杜鵑等[鳥]的悅耳[之聲]。 “那裡有命命鳥(jīvañjīvaka)之聲, 又有烏吒婆質多迦(oṭṭhavacittaka); [有]雞(kukkuṭaka)、庫利拉迦(kuḷīraka), 林中有波卡拉薩塔迦(pokkharasātaka)。 “那裡有鸚鵡與鴝鵒之聲, 又有丹達曼那瓦迦(daṇḍamāṇavaka); 那俱毘羅[天王]的蓮池(Kuveranaḷinī), 一切時中常放光彩。 “從這裡[起]‘那是北方’——人們這樣稱說它; 守護那一方的,是那位有名聲的大王。 “他是諸夜叉之主, 名為‘俱毘羅’(Kuvera); 他被諸夜叉圍繞, 以歌舞為樂。 “據我所聞,他也有眾多兒子,同為一名; 八十、十,又一[共九十一位],名為因陀羅(Inda),有大力。 “他們見到佛陀,見到日種佛陀之後, 從遠處便禮敬這位偉大的、離怯弱者。 “禮敬您,人中良駿!禮敬您,人中最上者! 您以善巧觀察,連非人也禮敬您; 這是我們屢次聽聞的,所以我們這樣說: “‘你們禮敬勝者喬達摩!我們禮敬勝者喬達摩! 我們禮敬具足明與行的佛陀喬達摩。’

291. ‘Yena uttarakuruvho, mahāneru sudassano.
Manussā tattha jāyanti, amamā apariggahā.
‘Na te bījaṃ pavapanti, nāpi nīyanti naṅgalā;
Akaṭṭhapākimaṃ sāliṃ, paribhuñjanti mānusā.
‘Akaṇaṃ athusaṃ suddhaṃ, sugandhaṃ taṇḍulapphalaṃ;
Tuṇḍikīre pacitvāna, tato bhuñjanti bhojanaṃ.
‘Gāviṃ ekakhuraṃ katvā, anuyanti disodisaṃ;
Pasuṃ ekakhuraṃ katvā, anuyanti disodisaṃ.
‘Itthiṃ vā vāhanaṃ katvā, anuyanti disodisaṃ;
Purisaṃ vāhanaṃ katvā, anuyanti disodisaṃ.
‘Kumāriṃ vāhanaṃ katvā, anuyanti disodisaṃ;
Kumāraṃ vāhanaṃ katvā, anuyanti disodisaṃ.
‘Te yāne abhiruhitvā,
Sabbā disā anupariyāyanti;
Pacārā tassa rājino.
‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ,
Dibbaṃ yānaṃ upaṭṭhitaṃ;
Pāsādā sivikā ceva,
Mahārājassa yasassino.
‘Tassa ca nagarā ahu,
Antalikkhe sumāpitā;
Āṭānāṭā kusināṭā parakusināṭā,
Nāṭasuriyā parakusiṭanāṭā.
‘Uttarena kasivanto,
Janoghamaparena ca;
Navanavutiyo ambaraambaravatiyo,
Āḷakamandā nāma rājadhānī.
‘Kuverassa kho pana, mārisa, mahārājassa visāṇā nāma rājadhānī;
Tasmā kuvero mahārājā, ‘‘vessavaṇo’’ti pavuccati.
‘Paccesanto pakāsenti, tatolā tattalā tatotalā;
Ojasi tejasi tatojasī, sūro rājā ariṭṭho nemi.
‘Rahadopi tattha dharaṇī nāma, yato meghā pavassanti;
Vassā yato patāyanti, sabhāpi tattha sālavatī nāma.
‘Yattha yakkhā payirupāsanti, tattha niccaphalā rukkhā;
Nānā dijagaṇā yutā, mayūrakoñcābhirudā;
Kokilādīhi vagguhi.
‘Jīvañjīvakasaddettha, atho oṭṭhavacittakā;
Kukkuṭakā kuḷīrakā, vane pokkharasātakā.
‘Sukasāḷika saddettha, daṇḍamāṇavakāni ca;
Sobhati sabbakālaṃ sā, kuveranaḷinī sadā.
‘Ito ‘‘sā uttarā disā’’, iti naṃ ācikkhatī jano;
Yaṃ disaṃ abhipāleti, mahārājā yasassi so.
‘Yakkhānañca adhipati, ‘‘kuvero’’ iti nāmaso;
Ramatī naccagītehi, yakkheheva purakkhato.
‘Puttāpi tassa bahavo, ekanāmāti me sutaṃ;
Asīti dasa eko ca, indanāmā mahabbalā.
‘Te cāpi buddhaṃ disvāna, buddhaṃ ādiccabandhunaṃ;
Dūratova namassanti, mahantaṃ vītasāradaṃ.
‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
Kusalena samekkhasi, amanussāpi taṃ vandanti;
Sutaṃ netaṃ abhiṇhaso, tasmā evaṃ vademase.
‘‘Jinaṃ vandatha gotamaṃ, jinaṃ vandāma gotamaṃ;
Vijjācaraṇasampannaṃ, buddhaṃ vandāma gotama’’nti.
292緬 3.173已對照

“‘尊駕,這就是那阿吒那胝護咒,為了比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷的守護、防護、無惱害與安樂住。尊駕,無論哪位比丘、比丘尼、優婆塞或優婆夷,若能善加受持、圓滿通曉這阿吒那胝護咒,倘若有非人——夜叉或夜叉女……乃至……乾闥婆或乾闥婆女……乃至……鳩槃荼或鳩槃荼女……乃至……龍、龍女、龍幼子、龍幼女、龍大臣、龍廷臣、龍侍從——心懷惡意,跟隨行走的比丘、比丘尼、優婆塞或優婆夷,或近立於站立者,或近坐於坐者,或近臥於臥者:尊駕,那個非人便不能在村落或市鎮中得到恭敬或尊重;尊駕,那個非人便不能在名為阿羅迦曼陀的王都得到宅地或住處;尊駕,那個非人便不能前往夜叉的集會。尊駕,諸非人還會使他既不能娶也不能嫁;尊駕,諸非人還會以充滿[惡意]的罵詈之語罵詈他;尊駕,諸非人還會把空缽扣在他頭上;尊駕,諸非人還會把他的頭劈成七分。尊駕,確有暴戾、兇狠、粗魯的非人,他們既不理會諸大王,也不理會諸大王的從者,更不理會諸大王從者的從者。尊駕,這些非人便被稱為‘違逆諸大王者’。尊駕,譬如摩揭陀王的國土中有大盜賊,他們既不理會摩揭陀王,也不理會摩揭陀王的從者,更不理會摩揭陀王從者的從者——尊駕,這些大盜賊便被稱為‘違逆摩揭陀王者’。同樣地,尊駕,確有暴戾、兇狠、粗魯的非人,他們既不理會諸大王,也不理會諸大王的從者,更不理會諸大王從者的從者;尊駕,這些非人便被稱為‘違逆諸大王者’。尊駕,無論哪個非人——夜叉或夜叉女……乃至……乾闥婆或乾闥婆女……乃至……鳩槃荼或鳩槃荼女……乃至……龍或龍女……乃至……——心懷惡意,跟隨行走的比丘、比丘尼、優婆塞或優婆夷,或近立於站立者,或近坐於坐者,或近臥於臥者,就應當向這些夜叉、大夜叉、將軍、大將軍申訴、呼喊、大聲呼叫:‘這個夜叉執持[他],這個夜叉附入[他],這個夜叉惱[他],這個夜叉極惱[他],這個夜叉害[他],這個夜叉極害[他],這個夜叉不放舍[他]。’

292. ‘Ayaṃ kho sā, mārisa, āṭānāṭiyā rakkhā bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ guttiyā rakkhāya avihiṃsāya phāsuvihārāya. Yassa kassaci, mārisa, bhikkhussa vā bhikkhuniyā vā upāsakassa vā upāsikāya vā ayaṃ āṭānāṭiyā rakkhā suggahitā bhavissati samattā pariyāputā taṃ ce amanusso yakkho vā yakkhinī vā…pe… gandhabbo vā gandhabbī vā…pe… kumbhaṇḍo vā kumbhaṇḍī vā…pe… nāgo vā nāgī vā nāgapotako vā nāgapotikā vā nāgamahāmatto vā nāgapārisajjo vā nāgapacāro vā, paduṭṭhacitto bhikkhuṃ vā bhikkhuniṃ vā upāsakaṃ vā upāsikaṃ vā gacchantaṃ vā anugaccheyya, ṭhitaṃ vā upatiṭṭheyya, nisinnaṃ vā upanisīdeyya, nipannaṃ vā upanipajjeyya. Na me so, mārisa, amanusso labheyya gāmesu vā nigamesu vā sakkāraṃ vā garukāraṃ vā. Na me so, mārisa, amanusso labheyya āḷakamandāya nāma rājadhāniyā vatthuṃ vā vāsaṃ vā. Na me so, mārisa, amanusso labheyya yakkhānaṃ samitiṃ gantuṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā anāvayhampi naṃ kareyyuṃ avivayhaṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā attāhi paripuṇṇāhi paribhāsāhi paribhāseyyuṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā rittaṃpissa pattaṃ sīse nikkujjeyyuṃ. Apissu naṃ, mārisa, amanussā sattadhāpissa muddhaṃ phāleyyuṃ. Santi hi, mārisa, amanussā caṇḍā ruddhā rabhasā, te neva mahārājānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ purisakānaṃ ādiyanti. Te kho te, mārisa, amanussā mahārājānaṃ avaruddhā nāma vuccanti. Seyyathāpi, mārisa, rañño māgadhassa vijite mahācorā. Te neva rañño māgadhassa ādiyanti, na rañño māgadhassa purisakānaṃ ādiyanti, na rañño māgadhassa purisakānaṃ purisakānaṃ ādiyanti. Te kho te, mārisa, mahācorā rañño māgadhassa avaruddhā nāma vuccanti. Evameva kho, mārisa, santi amanussā caṇḍā ruddhā rabhasā, te neva mahārājānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ purisakānaṃ ādiyanti. Te kho te, mārisa, amanussā mahārājānaṃ avaruddhā nāma vuccanti. Yo hi koci, mārisa, amanusso yakkho vā yakkhinī vā…pe… gandhabbo vā gandhabbī vā…pe… kumbhaṇḍo vā kumbhaṇḍī vā…pe… nāgo vā nāgī vā…pe… paduṭṭhacitto bhikkhuṃ vā bhikkhuniṃ vā upāsakaṃ vā upāsikaṃ vā gacchantaṃ vā upagaccheyya, ṭhitaṃ vā upatiṭṭheyya, nisinnaṃ vā upanisīdeyya, nipannaṃ vā upanipajjeyya. Imesaṃ yakkhānaṃ mahāyakkhānaṃ senāpatīnaṃ mahāsenāpatīnaṃ ujjhāpetabbaṃ vikkanditabbaṃ viravitabbaṃ – ‘ayaṃ yakkho gaṇhāti, ayaṃ yakkho āvisati, ayaṃ yakkho heṭheti, ayaṃ yakkho viheṭheti, ayaṃ yakkho hiṃsati, ayaṃ yakkho vihiṃsati, ayaṃ yakkho na muñcatī’ti.
293已對照

“‘是哪些夜叉、大夜叉、將軍、大將軍呢? “因陀羅(Inda)、蘇摩(Soma)、婆樓那(Varuṇa), 婆羅墮婆闍(Bhāradvāja)、波闍波提(Pajāpati); 旃檀那(Candana)、迦摩色陀(Kāmaseṭṭha), 緊尼建都(kinnughaṇḍu)、尼建都(Nighaṇḍu)。 “波那陀(Panāda)、烏波曼若(Opamañña), 還有天神的御者摩多利(Mātali); 乾闥婆質多斯那(Cittasena), 那羅(Naḷa)王、迦內色婆(Janesabha)。 “薩多山(Sātāgira)、雪山(Hemavata), 富那迦(Puṇṇaka)、迦羅底耶(Karatiya)、骨羅(Guḷa); 屍婆迦(Sivaka)、目支鄰陀(Mucalinda), 毗舍蜜多(Vessāmitta)、由乾陀(Yugandhara)。 “瞿波羅(Gopāla)、蘇波羅陀(Supparodha), 希利(Hiri)、涅底(Netti)、曼提耶(Mandiya); 般遮羅旃陀(Pañcālacaṇḍa)、阿羅婆迦(Āḷavaka), 帕俱那(Pajjunna)、蘇摩那(Sumana)、蘇牟佉(Sumukha); 陀提牟佉(Dadhimukha)、摩尼(Maṇi)、摩尼婆羅(Māṇivara)、提伽(Dīgha), 還有謝里薩迦(Serīsaka)一併在內。 “‘應當向這些夜叉、大夜叉、將軍、大將軍申訴、呼喊、大聲呼叫:‘這個夜叉執持[他],這個夜叉附入[他],這個夜叉惱[他],這個夜叉極惱[他],這個夜叉害[他],這個夜叉極害[他],這個夜叉不放舍[他]。’ 尊駕,這就是阿吒那胝護咒,為了比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷的守護、防護、無惱害與安樂住。那麼,尊駕,我們現在就走了,我們事務繁多、所作繁多。’”“‘諸位大王,現在你們認為是時候,[就請自便]。’”

293. ‘Katamesaṃ yakkhānaṃ mahāyakkhānaṃ senāpatīnaṃ mahāsenāpatīnaṃ?
‘Indo somo varuṇo ca, bhāradvājo pajāpati;
Candano kāmaseṭṭho ca, kinnughaṇḍu nighaṇḍu ca.
‘Panādo opamañño ca, devasūto ca mātali;
Cittaseno ca gandhabbo, naḷo rājā janesabho.
‘Sātāgiro hevamato, puṇṇako karatiyo guḷo;
Sivako mucalindo ca, vessāmitto yugandharo.
‘Gopālo supparodho ca, hiri netti ca mandiyo;
Pañcālacaṇḍo āḷavako, pajjunno sumano sumukho;
Dadhimukho maṇi māṇivaro dīgho, atho serīsako saha.
‘Imesaṃ yakkhānaṃ mahāyakkhānaṃ senāpatīnaṃ mahāsenāpatīnaṃ ujjhāpetabbaṃ vikkanditabbaṃ viravitabbaṃ – ‘‘ayaṃ yakkho gaṇhāti, ayaṃ yakkho āvisati, ayaṃ yakkho heṭheti, ayaṃ yakkho viheṭheti, ayaṃ yakkho hiṃsati, ayaṃ yakkho vihiṃsati, ayaṃ yakkho na muñcatī’’ti. Ayaṃ kho, mārisa, āṭānāṭiyā rakkhā bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ guttiyā rakkhāya avihiṃsāya phāsuvihārāya. Handa ca dāni mayaṃ, mārisa, gacchāma, bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyā’’’ti. ‘‘‘Yassa dāni tumhe mahārājāno kālaṃ maññathā’’’ti.
294緬 3.174已對照

“於是,諸比丘,四大天王從座而起,禮敬我,右繞之後,就在那裡隱沒了。諸比丘,那些夜叉也從座而起:有的禮敬我,右繞之後就在那裡隱沒了;有的與我互相問候,交換了可慶慰、可憶念的話後就在那裡隱沒了;有的向我合掌後就在那裡隱沒了;有的報出名與姓後就在那裡隱沒了;有的默然就在那裡隱沒了。

294. ‘‘Atha kho, bhikkhave, cattāro mahārājā uṭṭhāyāsanā maṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyiṃsu. Tepi kho, bhikkhave, yakkhā uṭṭhāyāsanā appekacce maṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce mayā saddhiṃ sammodiṃsu, sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce yenāhaṃ tenañjaliṃ paṇāmetvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce nāmagottaṃ sāvetvā tatthevantaradhāyiṃsu. Appekacce tuṇhībhūtā tatthevantaradhāyiṃsu.
295已對照

“諸比丘,你們要受學阿吒那胝護咒;諸比丘,你們要通曉阿吒那胝護咒;諸比丘,你們要憶持阿吒那胝護咒。諸比丘,阿吒那胝護咒具有義利,為了比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷的守護、防護、無惱害與安樂住。”世尊說了這[番話]。那些比丘滿意,歡喜世尊之所說。 《阿吒那胝經》第九,終。

295. ‘‘Uggaṇhātha, bhikkhave, āṭānāṭiyaṃ rakkhaṃ. Pariyāpuṇātha, bhikkhave, āṭānāṭiyaṃ rakkhaṃ. Dhāretha, bhikkhave, āṭānāṭiyaṃ rakkhaṃ. Atthasaṃhitā [atthasaṃhitāyaṃ (syā.)], bhikkhave, āṭānāṭiyā rakkhā bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ guttiyā rakkhāya avihiṃsāya phāsuvihārāyā’’ti. Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti.
Āṭānāṭiyasuttaṃ niṭṭhitaṃ navamaṃ.