快樂巴利palinanda.cc

增支部 · 九集·眾生居品 Sattāvāsavaggo

本經目錄三、眾生居品一、三處經二、馬駒經三、以渴愛為根本經四、眾生居經五、慧經六、石柱經七、第一怨經八、第二怨經九、嫌恨事經十、除嫌恨經十一、次第滅經眾生居品第三。

已對照

三、眾生居品

3. Sattāvāsavaggo
已對照

一、三處經

1. Tiṭhānasuttaṃ
21緬 3.198已對照

二十一、“諸比丘,北俱盧洲人以三種處勝過三十三天諸天與閻浮提人。以哪三種[處]呢?無我所、無攝持、壽量決定、有殊勝功德——諸比丘,北俱盧洲人以這三種處勝過三十三天諸天與閻浮提人。

21. ‘‘Tīhi, bhikkhave, ṭhānehi uttarakurukā manussā deve ca tāvatiṃse adhiggaṇhanti jambudīpake ca manusse. Katamehi tīhi? Amamā, apariggahā, niyatāyukā, visesaguṇā [visesabhuno (sī. syā. pī.)] – imehi kho, bhikkhave, tīhi ṭhānehi uttarakurukā manussā deve ca tāvatiṃse adhiggaṇhanti jambudīpake ca manusse.
已對照

“諸比丘,三十三天諸天以三種處勝過北俱盧洲人與閻浮提人。以哪三種[處]呢?以天的壽、天的色、天的樂——諸比丘,三十三天諸天以這三種處勝過北俱盧洲人與閻浮提人。

‘‘Tīhi, bhikkhave, ṭhānehi devā tāvatiṃsā uttarakuruke ca manusse adhiggaṇhanti jambudīpake ca manusse. Katamehi tīhi? Dibbena āyunā, dibbena vaṇṇena, dibbena sukhena – imehi kho, bhikkhave, tīhi ṭhānehi devā tāvatiṃsā uttarakuruke ca manusse adhiggaṇhanti jambudīpake ca manusse.
已對照

“諸比丘,閻浮提人以三種處勝過北俱盧洲人與三十三天諸天。以哪三種[處]呢?勇猛、具念、於此處有梵行之住——諸比丘,閻浮提人以這三種處勝過北俱盧洲人與三十三天諸天。”第一[經]。

[kathā. 271] ‘‘Tīhi, bhikkhave, ṭhānehi jambudīpakā manussā uttarakuruke ca manusse adhiggaṇhanti deve ca tāvatiṃse. Katamehi tīhi? Sūrā, satimanto, idha brahmacariyavāso – imehi kho, bhikkhave, tīhi ṭhānehi jambudīpakā manussā uttarakuruke ca manusse adhiggaṇhanti deve ca tāvatiṃse’’ti. Paṭhamaṃ.
已對照

二、馬駒經

2. Assakhaḷuṅkasuttaṃ
22PTS 4.397已對照

二十二、“諸比丘,我要說三種馬駒與三種人駒、三種勝馬與三種勝人、三種賢善的良種馬與三種賢善的良種人。你們要諦聽。

22. [a. ni. 3.141] ‘‘Tayo ca, bhikkhave, assakhaḷuṅke desessāmi tayo ca purisakhaḷuṅke tayo ca assaparasse [assasadasse (sī. syā. pī.) a. ni. 3.142] tayo ca purisaparasse [purisasadasse (sī. syā. pī.)] tayo ca bhadde assājānīye tayo ca bhadde purisājānīye. Taṃ suṇātha.
已對照

“諸比丘,什麼是三種馬駒呢?諸比丘,在此,有某馬駒具足速度,[但]不具足色,不具足高與圍。諸比丘,又在此,有某馬駒具足速度,也具足色,[但]不具足高與圍。諸比丘,又在此,有某馬駒具足速度,也具足色,也具足高與圍。諸比丘,這就是三種馬駒。

‘‘Katame ca, bhikkhave, tayo assakhaḷuṅkā? Idha, bhikkhave, ekacco assakhaḷuṅko javasampanno hoti, na vaṇṇasampanno, na ārohapariṇāhasampanno. Idha pana, bhikkhave, ekacco assakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca, na ārohapariṇāhasampanno. Idha pana, bhikkhave, ekacco assakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca. Ime kho, bhikkhave, tayo assakhaḷuṅkā.
緬 3.199已對照

“諸比丘,什麼是三種人駒呢?諸比丘,在此,有某人駒具足速度,[但]不具足色,不具足高與圍。諸比丘,又在此,有某人駒具足速度,也具足色,[但]不具足高與圍。諸比丘,又在此,有某人駒具足速度,也具足色,也具足高與圍。

‘‘Katame ca, bhikkhave, tayo purisakhaḷuṅkā? Idha, bhikkhave, ekacco purisakhaḷuṅko javasampanno hoti, na vaṇṇasampanno, na ārohapariṇāhasampanno. Idha pana, bhikkhave, ekacco purisakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca, na ārohapariṇāhasampanno. Idha pana, bhikkhave, ekacco purisakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca.
PTS 4.398已對照

“諸比丘,怎樣是人駒具足速度,[但]不具足色,不具足高與圍呢?諸比丘,在此,比丘如實了知‘此是苦’,如實了知‘此是苦集’,如實了知‘此是苦滅’,如實了知‘此是導至苦滅之道’。我說這是他的速度。然而在增上法、增上律上被問到問題時,他窘沉,不解答。我說這是他色上的不具足。然而他得不到衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具。我說這是他高與圍上的不具足。諸比丘,人駒就是這樣具足速度,[但]不具足色,不具足高與圍。

‘‘Kathañca, bhikkhave, purisakhaḷuṅko javasampanno hoti, na vaṇṇasampanno na ārohapariṇāhasampanno? Idha, bhikkhave, bhikkhu ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti, ‘ayaṃ dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṃ pajānāti, ‘ayaṃ dukkhanirodho’ti yathābhūtaṃ pajānāti, ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Idamassa javasmiṃ vadāmi. Abhidhamme kho pana abhivinaye pañhaṃ puṭṭho saṃsādeti [saṃsāreti (ka.) a. ni. 1.3.141], no vissajjeti. Idamassa na vaṇṇasmiṃ vadāmi. Na kho pana lābhī hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārānaṃ. Idamassa na ārohapariṇāhasmiṃ vadāmi. Evaṃ kho, bhikkhave, purisakhaḷuṅko javasampanno hoti, na vaṇṇasampanno na ārohapariṇāhasampanno.
已對照

“諸比丘,怎樣是人駒具足速度,也具足色,[但]不具足高與圍呢?諸比丘,在此,比丘如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。我說這是他的速度。而在增上法、增上律上被問到問題時,他解答,不窘沉。我說這是他的色。然而他得不到衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具。我說這是他高與圍上的不具足。諸比丘,人駒就是這樣具足速度,也具足色,[但]不具足高與圍。

‘‘Kathañca, bhikkhave, purisakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca, na ārohapariṇāhasampanno? Idha, bhikkhave, bhikkhu ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Idamassa javasmiṃ vadāmi. Abhidhamme kho pana abhivinaye pañhaṃ puṭṭho vissajjeti, no saṃsādeti. Idamassa vaṇṇasmiṃ vadāmi. Na kho pana lābhī hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārānaṃ. Idamassa na ārohapariṇāhasmiṃ vadāmi. Evaṃ kho, bhikkhave, purisakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca, na ārohapariṇāhasampanno.
PTS 4.399緬 3.200已對照

“諸比丘,怎樣是人駒具足速度,也具足色,也具足高與圍呢?諸比丘,在此,比丘如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。我說這是他的速度。而在增上法、增上律上被問到問題時,他解答,不窘沉。我說這是他的色。而他得到衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具。我說這是他的高與圍。諸比丘,人駒就是這樣具足速度,也具足色,也具足高與圍。諸比丘,這就是三種人駒。

‘‘Kathañca, bhikkhave, purisakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca? Idha, bhikkhave, bhikkhu ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Idamassa javasmiṃ vadāmi. Abhidhamme kho pana abhivinaye pañhaṃ puṭṭho vissajjeti, no saṃsādeti. Idamassa vaṇṇasmiṃ vadāmi. Lābhī kho pana hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārānaṃ. Idamassa ārohapariṇāhasmiṃ vadāmi. Evaṃ kho, bhikkhave, purisakhaḷuṅko javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca. Ime kho, bhikkhave, tayo purisakhaḷuṅkā.
已對照

“諸比丘,什麼是三種勝馬呢?諸比丘,在此,有某勝馬……乃至……具足速度,也具足色,也具足高與圍。諸比丘,這就是三種勝馬。

‘‘Katame ca, bhikkhave, tayo assaparassā? Idha, bhikkhave, ekacco assaparasso…pe… javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca. Ime kho, bhikkhave, tayo assaparassā.
已對照

“諸比丘,什麼是三種勝人呢?諸比丘,在此,有某勝人……乃至……具足速度,也具足色,也具足高與圍。

‘‘Katame ca, bhikkhave, tayo purisaparassā? Idha, bhikkhave, ekacco purisaparasso…pe… javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca.
已對照

“諸比丘,怎樣是勝人……乃至……具足速度,也具足色,也具足高與圍呢?諸比丘,在此,比丘以五下分結的滅盡而為化生者,將在那裡般涅槃,不再從彼世間還來。我說這是他的速度。而在增上法、增上律上被問到問題時,他解答,不窘沉。我說這是他的色。而他得到衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具。我說這是他的高與圍。諸比丘,勝人就是這樣具足速度,也具足色,也具足高與圍。諸比丘,這就是三種勝人。

‘‘Kathañca, bhikkhave, purisaparasso…pe… javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca? Idha, bhikkhave, bhikkhu pañcannaṃ orambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā opapātiko hoti, tattha parinibbāyī anāvattidhammo tasmā lokā. Idamassa javasmiṃ vadāmi. Abhidhamme kho pana abhivinaye pañhaṃ puṭṭho vissajjeti, no saṃsādeti. Idamassa vaṇṇasmiṃ vadāmi. Lābhī kho pana hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārānaṃ. Idamassa ārohapariṇāhasmiṃ vadāmi. Evaṃ kho, bhikkhave, purisaparasso javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca. Ime kho, bhikkhave, tayo purisaparassā.
PTS 4.400已對照

“諸比丘,什麼是三種賢善的良種馬呢?諸比丘,在此,有某賢善的良種馬……乃至……具足速度,也具足色,也具足高與圍。諸比丘,這就是三種賢善的良種馬。

‘‘Katame ca, bhikkhave, tayo bhaddā assājānīyā? Idha, bhikkhave, ekacco bhaddo assājānīyo…pe… javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca. Ime kho, bhikkhave, tayo bhaddā assājānīyā.
已對照

“諸比丘,什麼是三種賢善的良種人呢?諸比丘,在此,有某賢善的良種人……乃至……具足速度,也具足色,也具足高與圍。

‘‘Katame ca, bhikkhave, tayo bhaddā purisājānīyā? Idha, bhikkhave, ekacco bhaddo purisājānīyo…pe… javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca.
緬 3.201已對照

“諸比丘,怎樣是賢善的良種人……乃至……具足速度,也具足色,也具足高與圍呢?諸比丘,在此,比丘由於諸漏的滅盡,就在現法中自己以證智證知無漏的心解脫、慧解脫,成就並住。我說這是他的速度。而在增上法、增上律上被問到問題時,他解答,不窘沉。我說這是他的色。而他得到衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具。我說這是他的高與圍。諸比丘,賢善的良種人就是這樣具足速度,也具足色,也具足高與圍。諸比丘,這就是三種賢善的良種人。”第二[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, bhaddo purisājānīyo…pe… javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca? Idha, bhikkhave, bhikkhu āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati. Idamassa javasmiṃ vadāmi. Abhidhamme kho pana abhivinaye pañhaṃ puṭṭho vissajjeti, no saṃsādeti. Idamassa vaṇṇasmiṃ vadāmi. Lābhī kho pana hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārānaṃ. Idamassa ārohapariṇāhasmiṃ vadāmi. Evaṃ kho, bhikkhave, bhaddo purisājānīyo javasampanno ca hoti vaṇṇasampanno ca ārohapariṇāhasampanno ca. Ime kho, bhikkhave, tayo bhaddā purisājānīyā’’ti. Dutiyaṃ.
已對照

三、以渴愛為根本經

3. Taṇhāmūlakasuttaṃ
23PTS 4.401已對照

二十三、“諸比丘,我要說九種以渴愛為根本的法,你們要諦聽。諸比丘,什麼是九種以渴愛為根本的法呢?緣於渴愛而有遍求,緣於遍求而有獲得,緣於獲得而有抉擇,緣於抉擇而有欲貪,緣於欲貪而有耽著,緣於耽著而有佔有,緣於佔有而有慳吝,緣於慳吝而有守護;因守護之故,便有執杖、執刀、爭吵、爭執、諍論、爾汝相斥、離間語、虛妄語等種種惡不善法生起。諸比丘,這就是九種以渴愛為根本的法。”第三[經]。

23. [dī. ni. 2.103] ‘‘Nava, bhikkhave, taṇhāmūlake dhamme desessāmi, taṃ suṇātha. Katame ca, bhikkhave, nava taṇhāmūlakā dhammā? Taṇhaṃ paṭicca pariyesanā, pariyesanaṃ paṭicca lābho, lābhaṃ paṭicca vinicchayo, vinicchayaṃ paṭicca chandarāgo, chandarāgaṃ paṭicca ajjhosānaṃ, ajjhosānaṃ paṭicca pariggaho, pariggahaṃ paṭicca macchariyaṃ, macchariyaṃ paṭicca ārakkho, ārakkhādhikaraṇaṃ daṇḍādānaṃ satthādānaṃ kalahaviggahavivādatuvaṃtuvaṃpesuññamusāvādā aneke pāpakā akusalā dhammā sambhavanti. Ime kho, bhikkhave, nava taṇhāmūlakā dhammā’’ti. Tatiyaṃ.
已對照

四、眾生居經

4. Sattāvāsasuttaṃ
24已對照

二十四、“諸比丘,有這九種眾生居。哪九種[眾生居]呢?諸比丘,有眾生身有種種、想有種種,譬如人、一部分諸天、一部分墮處者——這是第一眾生居。

24. [dī. ni. 3.341] ‘‘Navayime, bhikkhave, sattāvāsā. Katame nava? Santi, bhikkhave, sattā nānattakāyā nānattasaññino, seyyathāpi manussā, ekacce ca devā, ekacce ca vinipātikā. Ayaṃ paṭhamo sattāvāso.
已對照

“諸比丘,有眾生身有種種而想同一,譬如最初生起的梵身天(brahmakāyika)諸天——這是第二眾生居。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā nānattakāyā ekattasaññino, seyyathāpi devā brahmakāyikā paṭhamābhinibbattā. Ayaṃ dutiyo sattāvāso.
已對照

“諸比丘,有眾生身同一而想有種種,譬如光音天(Ābhassara)諸天——這是第三眾生居。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā ekattakāyā nānattasaññino, seyyathāpi devā ābhassarā. Ayaṃ tatiyo sattāvāso.
已對照

“諸比丘,有眾生身同一、想亦同一,譬如遍淨天(Subhakiṇha)諸天——這是第四眾生居。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā ekattakāyā ekattasaññino, seyyathāpi devā subhakiṇhā. Ayaṃ catuttho sattāvāso.
已對照

“諸比丘,有眾生是無想的、無所領受的,譬如無想眾生(asaññasatta)諸天——這是第五眾生居。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā asaññino appaṭisaṃvedino, seyyathāpi devā asaññasattā. Ayaṃ pañcamo sattāvāso.
緬 3.202已對照

“諸比丘,有眾生完全超越色想,有對想滅沒,不作意種種想,[知]‘虛空是無邊的’,到達空無邊處——這是第六眾生居。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ‘ananto ākāso’ti ākāsānañcāyatanūpagā. Ayaṃ chaṭṭho sattāvāso.
已對照

“諸比丘,有眾生完全超越空無邊處,[知]‘識是無邊的’,到達識無邊處——這是第七眾生居。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma ‘anantaṃ viññāṇa’nti viññāṇañcāyatanūpagā. Ayaṃ sattamo sattāvāso.
已對照

“諸比丘,有眾生完全超越識無邊處,[知]‘什麼都沒有’,到達無所有處——這是第八眾生居。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ‘natthi kiñcī’ti ākiñcaññāyatanūpagā. Ayaṃ aṭṭhamo sattāvāso.
已對照

“諸比丘,有眾生完全超越無所有處,到達非想非非想處——這是第九眾生居。諸比丘,這就是九種眾生居。”第四[經]。

‘‘Santi, bhikkhave, sattā sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanūpagā. Ayaṃ navamo sattāvāso. Ime kho, bhikkhave, nava sattāvāsā’’ti. Catutthaṃ.
已對照

五、慧經

5. Paññāsuttaṃ
25PTS 4.402已對照

二十五、“諸比丘,當比丘的心以慧善加積集時,諸比丘,對那位比丘而言,說這[話]才是適當的:‘我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。’”

25. ‘‘Yato kho, bhikkhave, bhikkhuno paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti, tassetaṃ, bhikkhave, bhikkhuno kallaṃ vacanāya – ‘khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti.
已對照

“諸比丘,怎樣是比丘的心以慧善加積集呢?‘我的心已離貪’——心以慧善加積集;‘我的心已離瞋’——心以慧善加積集;‘我的心已離痴’——心以慧善加積集;‘我的心是無貪染之法’——心以慧善加積集;‘我的心是無瞋染之法’——心以慧善加積集;‘我的心是無痴染之法’——心以慧善加積集;‘我的心對欲有是不還轉之法’——心以慧善加積集;‘我的心對色有是不還轉之法’——心以慧善加積集;‘我的心對無色有是不還轉之法’——心以慧善加積集。諸比丘,當比丘的心以慧善加積集時,諸比丘,對那位比丘而言,說這[話]才是適當的:‘我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。’”第五[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, bhikkhuno paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti? ‘Vītarāgaṃ me citta’nti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘vītadosaṃ me citta’nti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘vītamohaṃ me citta’nti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘asarāgadhammaṃ me citta’nti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘asadosadhammaṃ me citta’nti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘asamohadhammaṃ me citta’nti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘anāvattidhammaṃ me cittaṃ kāmabhavāyā’ti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘anāvattidhammaṃ me cittaṃ rūpabhavāyā’ti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘anāvattidhammaṃ me cittaṃ arūpabhavāyā’ti paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti. Yato kho, bhikkhave, bhikkhuno paññāya cittaṃ suparicitaṃ hoti, tassetaṃ, bhikkhave, bhikkhuno kallaṃ vacanāya – ‘khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti. Pañcamaṃ.
已對照

六、石柱經

6. Silāyūpasuttaṃ
26PTS 4.403緬 3.203已對照

二十六、一時,具壽舍利弗與具壽旃提迦子(Candikāputta)住在王舍城竹林迦蘭陀園。在那裡,具壽旃提迦子召喚諸比丘——“賢友們,提婆達多這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’”

26. Ekaṃ samayaṃ āyasmā ca sāriputto āyasmā ca candikāputto rājagahe viharanti veḷuvane kalandakanivāpe. Tatra kho āyasmā candikāputto bhikkhū āmantesi ( ) [(āvuso…pe… etadavoca) (sī.)] – ‘‘devadatto, āvuso, bhikkhūnaṃ evaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā citaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – ‘khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti.
已對照

這樣說時,具壽舍利弗對具壽旃提迦子這樣說——“賢友旃提迦子,提婆達多並不是這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’賢友旃提迦子,提婆達多是這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心善加積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’”

Evaṃ vutte āyasmā sāriputto āyasmantaṃ candikāputtaṃ etadavoca – ‘‘na kho, āvuso candikāputta, devadatto bhikkhūnaṃ evaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā citaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’ti. Evañca kho, āvuso, candikāputta, devadatto bhikkhūnaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti.
已對照

第二次,具壽旃提迦子召喚諸比丘——“賢友們,提婆達多這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’”第二次,具壽舍利弗對具壽旃提迦子這樣說——“賢友旃提迦子,提婆達多並不是這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’賢友旃提迦子,提婆達多是這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心善加積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’”

Dutiyampi kho āyasmā candikāputto bhikkhū āmantesi – ‘‘devadatto, āvuso, bhikkhūnaṃ evaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā citaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti. Dutiyampi kho āyasmā sāriputto āyasmantaṃ candikāputtaṃ etadavoca – ‘‘na kho, āvuso candikāputta, devadatto bhikkhūnaṃ evaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā citaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’ti. Evañca kho, āvuso candikāputta, devadatto bhikkhūnaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti.
緬 3.204已對照

第三次,具壽旃提迦子召喚諸比丘——“賢友們,提婆達多這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’”第三次,具壽舍利弗對具壽旃提迦子這樣說——“賢友旃提迦子,提婆達多並不是這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’賢友旃提迦子,提婆達多是這樣為諸比丘說法:‘賢友們,當比丘的心以心善加積集時,對那位比丘而言,記說這[話]才是適當的:“我了知生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。”’”

Tatiyampi kho āyasmā candikāputto bhikkhū āmantesi – ‘‘devadatto, āvuso, bhikkhūnaṃ evaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā citaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti. Tatiyampi kho āyasmā sāriputto āyasmantaṃ candikāputtaṃ etadavoca – ‘‘na kho, āvuso candikāputta, devadatto bhikkhūnaṃ evaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā citaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’ti. Evañca kho, āvuso candikāputta, devadatto bhikkhūnaṃ dhammaṃ deseti – ‘yato kho, āvuso, bhikkhuno cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti, tassetaṃ bhikkhuno kallaṃ veyyākaraṇāya – khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī’’’ti.
PTS 4.404已對照

“賢友,怎樣是比丘的心以心善加積集呢?‘我的心已離貪’——心以心善加積集;‘我的心已離瞋’——心以心善加積集;‘我的心已離痴’——心以心善加積集;‘我的心是無貪染之法’——心以心善加積集;‘我的心是無瞋染之法’——心以心善加積集;‘我的心是無痴染之法’——心以心善加積集;‘我的心對欲有是不還轉之法’——心以心善加積集;‘我的心對色有是不還轉之法’——心以心善加積集;‘我的心對無色有是不還轉之法’——心以心善加積集。賢友,對心已如是正解脫的比丘而言,即使強盛的眼所識的諸色進入眼的領域,也不會完全佔據他的心;他的心唯是不混雜的、住立的、達到不動的,並且他隨觀其滅去。

‘‘Kathañca, āvuso, bhikkhuno cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti? ‘Vītarāgaṃ me citta’nti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘vītadosaṃ me citta’nti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘vītamohaṃ me citta’nti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘asarāgadhammaṃ me citta’nti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘asadosadhammaṃ me citta’nti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘asamohadhammaṃ me citta’nti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘anāvattidhammaṃ me cittaṃ kāmabhavāyā’ti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘anāvattidhammaṃ me cittaṃ rūpabhavāyā’ti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti; ‘anāvattidhammaṃ me cittaṃ arūpabhavāyā’ti cetasā cittaṃ suparicitaṃ hoti. Evaṃ sammā vimuttacittassa kho, āvuso, bhikkhuno bhusā cepi cakkhuviññeyyā rūpā cakkhussa āpāthaṃ āgacchanti, nevassa cittaṃ pariyādiyanti; amissīkatamevassa cittaṃ hoti ṭhitaṃ āneñjappattaṃ, vayaṃ cassānupassati.
PTS 4.405緬 3.205已對照

“賢友,猶如有一根十六肘的石柱,它有八肘在下方入於基礎,八肘在基礎之上。若從東方有猛烈的風雨到來,它既不會震動,也不會大震動;若從西方……若從北方……若從南方有猛烈的風雨到來,它既不會震動,也不會大震動。這是什麼緣故呢?賢友,由於基礎之深、石柱之善加埋下。同樣,賢友,對心已正解脫的比丘而言,即使強盛的眼所識的諸色進入眼的領域,也不會完全佔據他的心;他的心唯是不混雜的、住立的、達到不動的,並且他隨觀其滅去。

‘‘Seyyathāpi, āvuso, silāyūpo soḷasakukkuko. Tassassu aṭṭha kukkū heṭṭhā nemaṅgamā, aṭṭha kukkū upari nemassa. Atha puratthimāya cepi disāya āgaccheyya bhusā vātavuṭṭhi, neva naṃ saṅkampeyya na sampavedheyya; atha pacchimāya… atha uttarāya… atha dakkhiṇāya cepi disāya āgaccheyya bhusā vātavuṭṭhi, neva naṃ saṅkampeyya na sampavedheyya. Taṃ kissa hetu? Gambhīrattā, āvuso, nemassa, sunikhātattā silāyūpassa. Evamevaṃ kho, āvuso, sammā vimuttacittassa bhikkhuno bhusā cepi cakkhuviññeyyā rūpā cakkhussa āpāthaṃ āgacchanti, nevassa cittaṃ pariyādiyanti; amissīkatamevassa cittaṃ hoti ṭhitaṃ āneñjappattaṃ, vayaṃ cassānupassati.
已對照

“即使強盛的耳所識的諸聲……鼻所識的諸香……舌所識的諸味……身所識的諸所觸……意所識的諸法進入意的領域,也不會完全佔據他的心;他的心唯是不混雜的、住立的、達到不動的,並且他隨觀其滅去。”第六[經]。

‘‘Bhusā cepi sotaviññeyyā saddā… ghānaviññeyyā gandhā… jivhāviññeyyā rasā… kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā… manoviññeyyā dhammā manassa āpāthaṃ āgacchanti, nevassa cittaṃ pariyādiyanti; amissīkatamevassa cittaṃ hoti ṭhitaṃ āneñjappattaṃ, vayaṃ cassānupassatī’’ti. Chaṭṭhaṃ.
已對照

七、第一怨經

7. Paṭhamaverasuttaṃ
27已對照

二十七、那時,給孤獨居士來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。世尊對坐在一旁的給孤獨居士這樣說——

27. [a. ni. 9.92; saṃ. ni. 5.1024] Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho anāthapiṇḍikaṃ gahapatiṃ bhagavā etadavoca –
已對照

“居士,當聖弟子的五種怖畏與怨已平息,並且具足四須陀洹支時,他若願意,便能自己為自己記說:‘我已盡地獄,已盡畜生胎,已盡餓鬼界,已盡苦界、惡趣、墮處;我是須陀洹,不墮惡趣,[趣向]決定,以正覺為歸趣。’”

‘‘Yato kho, gahapati, ariyasāvakassa pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti, catūhi ca sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṃ byākareyya – ‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto, sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’’’ti.
PTS 4.406已對照

“哪五種怖畏與怨已平息呢?居士,凡殺生者以殺生為緣,既生出現法的怖畏與怨,也生出來世的怖畏與怨,也感受心的苦、憂——離殺生者既不生出現法的怖畏與怨,也不生出來世的怖畏與怨,也不感受心的苦、憂。對離殺生者而言,那怖畏與怨便這樣已平息。

‘‘Katamāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti? Yaṃ, gahapati, pāṇātipātī pāṇātipātapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, pāṇātipātā paṭivirato neva diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, na samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, na cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti. Pāṇātipātā paṭiviratassa evaṃ taṃ bhayaṃ veraṃ vūpasantaṃ hoti.
緬 3.206已對照

“居士,凡取不與者……乃至……欲邪行者……虛妄語者……住於谷酒、花果酒[等]酒類之放逸者,以[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類為緣,既生出現法的怖畏與怨,也生出來世的怖畏與怨,也感受心的苦、憂——離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者既不生出現法的怖畏與怨,也不生出來世的怖畏與怨,也不感受心的苦、憂。對離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者而言,那怖畏與怨便這樣已平息。這五種怖畏與怨已平息。

‘‘Yaṃ, gahapati, adinnādāyī…pe… kāmesumicchācārī… musāvādī… surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī surāmerayamajjapamādaṭṭhānapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato neva diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, na samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, na cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti. Surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratassa evaṃ taṃ bhayaṃ veraṃ vūpasantaṃ hoti. Imāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti.
已對照

“具足哪四須陀洹支呢?居士,於此,聖弟子對佛具足不壞淨信——‘那位世尊亦即是阿羅漢、正等正覺者、明行具足、善逝、世間解、無上者、調御丈夫、天人導師、佛陀、世尊。’”

‘‘Katamehi catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti? Idha, gahapati, ariyasāvako buddhe aveccappasādena samannāgato hoti – ‘itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’’’ti.
已對照

“對法具足不壞淨信——‘法是世尊所善說的,是現見的、無時的、來見的、引導的、智者應各自證知的。’”

Dhamme aveccappasādena samannāgato hoti – ‘svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṃ veditabbo viññūhī’ti.
PTS 4.407已對照

“對僧具足不壞淨信——‘世尊的弟子僧是善行道者,世尊的弟子僧是正直行道者,世尊的弟子僧是如理行道者,世尊的弟子僧是正當行道者,也就是四雙八輩之人——這就是世尊的弟子僧,應供養、應款待、應奉施、應合掌,是世間無上的福田。’”

Saṅghe aveccappasādena samannāgato hoti – ‘suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho ujuppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho ñāyappaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho sāmīcippaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho; yadidaṃ cattāri purisayugāni aṭṭha purisapuggalā esa bhagavato sāvakasaṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā’ti.
已對照

“具足聖者所愛樂的諸戒——無毀、無穿、無斑、無雜、自在、智者所贊、不被執取、導向定。他具足這四須陀洹支。

Ariyakantehi sīlehi samannāgato hoti akhaṇḍehi acchiddehi asabalehi akammāsehi bhujissehi viññuppasatthehi aparāmaṭṭhehi samādhisaṃvattanikehi. Imehi catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti.
已對照

“居士,當聖弟子的這五種怖畏與怨已平息,並且具足這四須陀洹支時,他若願意,便能自己為自己記說:‘我已盡地獄,已盡畜生胎,已盡餓鬼界,已盡苦界、惡趣、墮處;我是須陀洹,不墮惡趣,[趣向]決定,以正覺為歸趣。’”第七[經]。

‘‘Yato kho, gahapati, ariyasāvakassa imāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti, imehi ca catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṃ byākareyya – ‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto; sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’’’ti. Sattamaṃ.
已對照

八、第二怨經

8. Dutiyaverasuttaṃ
28緬 3.207已對照

二十八、“諸比丘,當聖弟子的五種怖畏與怨已平息,並且具足四須陀洹支時,他若願意,便能自己為自己記說:‘我已盡地獄,已盡畜生胎,已盡餓鬼界,已盡苦界、惡趣、墮處;我是須陀洹,不墮惡趣,[趣向]決定,以正覺為歸趣。’”

28. [saṃ. ni. 5.1025] ‘‘Yato kho, bhikkhave, ariyasāvakassa pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti, catūhi ca sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṃ byākareyya – ‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto; sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’’’ti.
已對照

“哪五種怖畏與怨已平息呢?諸比丘,凡殺生者以殺生為緣,既生出現法的怖畏與怨,也生出來世的怖畏與怨,也感受心的苦、憂——離殺生者……乃至……那怖畏與怨便這樣已平息。

‘‘Katamāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti? Yaṃ, bhikkhave, pāṇātipātī pāṇātipātapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, pāṇātipātā paṭivirato…pe… evaṃ taṃ bhayaṃ veraṃ vūpasantaṃ hoti.
已對照

“諸比丘,凡取不與者……乃至……住於谷酒、花果酒[等]酒類之放逸者,以[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類為緣,既生出現法的怖畏與怨,也生出來世的怖畏與怨,也感受心的苦、憂——離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者既不生出現法的怖畏與怨,也不生出來世的怖畏與怨,也不感受心的苦、憂。對離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者而言,那怖畏與怨便這樣已平息。這五種怖畏與怨已平息。

‘‘Yaṃ, bhikkhave, adinnādāyī…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī surāmerayamajjapamādaṭṭhānapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato neva diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, na samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, na cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti. Surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratassa evaṃ taṃ bhayaṃ veraṃ vūpasantaṃ hoti. Imāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti.
已對照

“具足哪四須陀洹支呢?諸比丘,於此,聖弟子對佛具足不壞淨信——‘那位世尊亦即是……乃至……天人導師、佛陀、世尊。’對法……乃至……對僧……具足聖者所愛樂的諸戒——無毀、無穿、無斑、無雜、自在、智者所贊、不被執取、導向定。他具足這四須陀洹支。

‘‘Katamehi catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti? Idha, bhikkhave, ariyasāvako buddhe aveccappasādena samannāgato hoti – ‘itipi so bhagavā…pe… satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’ti. Dhamme…pe… saṅghe… ariyakantehi sīlehi samannāgato hoti akhaṇḍehi acchiddehi asabalehi akammāsehi bhujissehi viññuppasatthehi aparāmaṭṭhehi samādhisaṃvattanikehi. Imehi catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti.
PTS 4.408緬 3.208已對照

“諸比丘,當聖弟子的這五種怖畏與怨已平息,並且具足這四須陀洹支時,他若願意,便能自己為自己記說:‘我已盡地獄,已盡畜生胎,已盡餓鬼界,已盡苦界、惡趣、墮處;我是須陀洹,不墮惡趣,[趣向]決定,以正覺為歸趣。’”第八[經]。

‘‘Yato kho, bhikkhave, ariyasāvakassa imāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti, imehi ca catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṃ byākareyya – ‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto; sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’’’ti. Aṭṭhamaṃ.
已對照

九、嫌恨事經

9. Āghātavatthusuttaṃ
29已對照

二十九、“諸比丘,有這九種嫌恨事。哪九種[嫌恨事]呢?[想]‘他曾對我作無益’而結嫌恨;[想]‘他正對我作無益’而結嫌恨;[想]‘他將對我作無益’而結嫌恨;[想]‘他曾對我所愛、可意者作無益’……乃至……[想]‘正作無益’……乃至……[想]‘將作無益’而結嫌恨;[想]‘他曾對我所不愛、不可意者作有益’……乃至……[想]‘正作有益’……乃至……[想]‘將作有益’而結嫌恨。諸比丘,這就是九種嫌恨事。”第九[經]。

29. [vibha. 960; dī. ni. 3.340; a. ni. 10.79] ‘‘Navayimāni, bhikkhave, āghātavatthūni. Katamāni nava? ‘Anatthaṃ me acarī’ti āghātaṃ bandhati; ‘anatthaṃ me caratī’ti āghātaṃ bandhati; ‘anatthaṃ me carissatī’ti āghātaṃ bandhati; ‘piyassa me manāpassa anatthaṃ acarī’ti…pe… ‘anatthaṃ caratī’ti…pe… ‘anatthaṃ carissatī’ti āghātaṃ bandhati; ‘appiyassa me amanāpassa atthaṃ acarī’ti …pe… ‘atthaṃ caratī’ti…pe… ‘atthaṃ carissatī’ti āghātaṃ bandhati. Imāni kho, bhikkhave, nava āghātavatthūnī’’ti. Navamaṃ.
已對照

十、除嫌恨經

10. Āghātapaṭivinayasuttaṃ
30PTS 4.409已對照

三十、“諸比丘,有這九種除嫌恨[之法]。哪九種[法]呢?[想]‘他曾對我作無益,那在此哪裡求得到呢’而除去嫌恨;[想]‘他正對我作無益,那在此哪裡求得到呢’而除去嫌恨;[想]‘他將對我作無益,那在此哪裡求得到呢’而除去嫌恨;[想]‘他曾對我所愛、可意者作無益……乃至……正作無益……乃至……將作無益,那在此哪裡求得到呢’而除去嫌恨;[想]‘他曾對我所不愛、不可意者作有益……乃至……正作有益……乃至……將作有益,那在此哪裡求得到呢’而除去嫌恨。諸比丘,這就是九種除嫌恨[之法]。”第十[經]。

30. [dī. ni. 3.340, 359] ‘‘Navayime, bhikkhave, āghātapaṭivinayā. Katame nava? ‘Anatthaṃ me acari [acarīti (syā.), evaṃ ‘‘carati, carissati’’ padesupi], taṃ kutettha labbhā’ti āghātaṃ paṭivineti; ‘anatthaṃ me carati, taṃ kutettha labbhā’ti āghātaṃ paṭivineti; ‘anatthaṃ me carissati, taṃ kutettha labbhā’ti āghātaṃ paṭivineti; piyassa me manāpassa anatthaṃ acari…pe… anatthaṃ carati…pe… ‘anatthaṃ carissati, taṃ kutettha labbhā’ti āghātaṃ paṭivineti; appiyassa me amanāpassa atthaṃ acari…pe… atthaṃ carati…pe… ‘atthaṃ carissati, taṃ kutettha labbhā’ti āghātaṃ paṭivineti. Ime kho, bhikkhave, nava āghātapaṭivinayā’’ti. Dasamaṃ.
已對照

十一、次第滅經

11. Anupubbanirodhasuttaṃ
31緬 3.209已對照

三十一、“諸比丘,有這九種次第滅。哪九種[次第滅]呢?入初禪者,欲想已滅;入第二禪者,尋、伺已滅;入第三禪者,喜已滅;入第四禪者,入息、出息已滅;入空無邊處者,色想已滅;入識無邊處者,空無邊處想已滅;入無所有處者,識無邊處想已滅;入非想非非想處者,無所有處想已滅;入想受滅者,想與受已滅。諸比丘,這就是九種次第滅。”第十一[經]。

31. ‘‘Navayime, bhikkhave, anupubbanirodhā. Katame nava? Paṭhamaṃ jhānaṃ samāpannassa kāmasaññā [āmissasaññā (syā.)] niruddhā hoti; dutiyaṃ jhānaṃ samāpannassa vitakkavicārā niruddhā honti; tatiyaṃ jhānaṃ samāpannassa pīti niruddhā hoti; catutthaṃ jhānaṃ samāpannassa assāsapassāsā niruddhā honti; ākāsānañcāyatanaṃ samāpannassa rūpasaññā niruddhā hoti; viññāṇañcāyatanaṃ samāpannassa ākāsānañcāyatanasaññā niruddhā hoti; ākiñcaññāyatanaṃ samāpannassa viññāṇañcāyatanasaññā niruddhā hoti; nevasaññānāsaññāyatanaṃ samāpannassa ākiñcaññāyatanasaññā niruddhā hoti; saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa saññā ca vedanā ca niruddhā honti. Ime kho, bhikkhave, nava anupubbanirodhā’’ti [dī. ni. 3.344, 349]. Ekādasamaṃ.
已對照

眾生居品第三。

Sattāvāsavaggo tatiyo.
已對照

其攝頌——

三處、馬駒、渴愛,眾生、慧、石柱;

兩怨、兩嫌恨,以及次第滅。

Tassuddānaṃ –
Tiṭhānaṃ khaḷuṅko taṇhā, sattapaññā silāyupo;
Dve verā dve āghātāni, anupubbanirodhena cāti.