快樂巴利palinanda.cc

增支部 · 五集·優婆塞品 Upāsakavaggo

本經目錄(十八)三、優婆塞品一、怯畏經二、自信經三、地獄經四、怨經五、旃陀羅經六、喜經七、商業經八、王經九、在家人經十、伽衛西經優婆塞品第三。

已對照

(十八)三、優婆塞品

(18) 3. Upāsakavaggo
已對照

一、怯畏經

1. Sārajjasuttaṃ
171已對照

一百七十一、如是我聞——一時,世尊住在舍衛城祇樹林給孤獨園。在那裡,世尊召喚諸比丘:“諸比丘。”“尊者。”那些比丘應諾世尊。世尊這樣說——

171. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘bhikkhavo’’ti. ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca –
已對照

“諸比丘,具足五種法的優婆塞,陷入怯畏。具足哪五種[法]呢?是殺生者,是取不與者,是欲邪行者,是虛妄語者,是住於谷酒、花果酒[等]酒類之放逸者。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,陷入怯畏。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako sārajjaṃ okkanto hoti. Katamehi pañcahi? Pāṇātipātī hoti, adinnādāyī hoti, kāmesumicchācārī hoti, musāvādī hoti, surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako sārajjaṃ okkanto hoti.
緬 2.179已對照

“諸比丘,具足五種法的優婆塞,有自信。具足哪五種[法]呢?是離殺生者,是離不與取者,是離欲邪行者,是離虛妄語者,是離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,有自信。”第一[經]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako visārado hoti. Katamehi pañcahi? Pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako visārado hotī’’ti. Paṭhamaṃ.
已對照

二、自信經

2. Visāradasuttaṃ
172PTS 3.204已對照

一百七十二、“諸比丘,具足五種法的優婆塞,無自信而住於家中。具足哪五種[法]呢?是殺生者……乃至……是住於谷酒、花果酒[等]酒類之放逸者。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,無自信而住於家中。

172. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako avisārado agāraṃ ajjhāvasati. Katamehi pañcahi? Pāṇātipātī hoti…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako avisārado agāraṃ ajjhāvasati.
已對照

“諸比丘,具足五種法的優婆塞,以自信住於家中。具足哪五種[法]呢?是離殺生者……乃至……是離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,以自信住於家中。”第二[經]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako visārado agāraṃ ajjhāvasati. Katamehi pañcahi? Pāṇātipātā paṭivirato hoti…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako visārado agāraṃ ajjhāvasatī’’ti. Dutiyaṃ.
已對照

三、地獄經

3. Nirayasuttaṃ
173已對照

一百七十三、“諸比丘,具足五種法的優婆塞,便如被取來放下[一般],就這樣[墮]在地獄中。具足哪五種[法]呢?是殺生者……乃至……是住於谷酒、花果酒[等]酒類之放逸者。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,便如被取來放下[一般],就這樣[墮]在地獄中。

173. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye. Katamehi pañcahi? Pāṇātipātī hoti…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye.
已對照

“諸比丘,具足五種法的優婆塞,便如被取來放下[一般],就這樣[生]在天界中。具足哪五種[法]呢?是離殺生者……乃至……是離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,便如被取來放下[一般],就這樣[生]在天界中。”第三[經]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge. Katamehi pañcahi? Pāṇātipātā paṭivirato hoti…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge’’ti. Tatiyaṃ.
已對照

四、怨經

4. Verasuttaṃ
174緬 2.180已對照

一百七十四、那時,給孤獨居士來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。世尊對坐在一旁的給孤獨居士這樣說——

174. Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho anāthapiṇḍikaṃ gahapatiṃ bhagavā etadavoca –
PTS 3.205已對照

“居士,未舍斷五種怖畏與怨,便被稱為‘破戒者’,並且投生於地獄。哪五種[怖畏與怨]呢?殺生、不與取、欲邪行、虛妄語、[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類——居士,未舍斷這五種怖畏與怨,便被稱為‘破戒者’,並且投生於地獄。

‘‘Pañca, gahapati, bhayāni verāni appahāya ‘dussīlo’ iti vuccati, nirayañca upapajjati. Katamāni pañca? Pāṇātipātaṃ, adinnādānaṃ, kāmesumicchācāraṃ, musāvādaṃ, surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ – imāni kho, gahapati, pañca bhayāni verāni appahāya ‘dussīlo’ iti vuccati, nirayañca upapajjati.
已對照

“居士,舍斷五種怖畏與怨,便被稱為‘持戒者’,並且投生於善趣。哪五種[怖畏與怨]呢?殺生、不與取、欲邪行、虛妄語、[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類——居士,舍斷這五種怖畏與怨,便被稱為‘持戒者’,並且投生於善趣。

‘‘Pañca, gahapati, bhayāni verāni pahāya ‘sīlavā’ iti vuccati, sugatiñca upapajjati. Katamāni pañca? Pāṇātipātaṃ, adinnādānaṃ, kāmesumicchācāraṃ, musāvādaṃ, surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ – imāni kho, gahapati, pañca bhayāni verāni pahāya ‘sīlavā’ iti vuccati, sugatiñca upapajjati.
已對照

“居士,凡殺生者以殺生為緣,既生出現法的怖畏與怨,也生出來世的怖畏與怨,也感受心的苦、憂——離殺生者既不生出現法的怖畏與怨,也不生出來世的怖畏與怨,也不感受心的苦、憂。對離殺生者而言,那怖畏與怨便這樣已平息。

‘‘Yaṃ, gahapati, pāṇātipātī pāṇātipātapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, pāṇātipātā paṭivirato neva diṭṭhadhammikaṃ bhayaṃ veraṃ pasavati, na samparāyikaṃ bhayaṃ veraṃ pasavati, na cetasikaṃ dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti. Pāṇātipātā paṭiviratassa evaṃ taṃ bhayaṃ veraṃ vūpasantaṃ hoti.
已對照

“居士,凡取不與者……乃至……。

‘‘Yaṃ, gahapati, adinnādāyī…pe….
已對照

“居士,凡欲邪行者……乃至……。

‘‘Yaṃ, gahapati, kāmesumicchācārī…pe….
已對照

“居士,凡虛妄語者……乃至……。

‘‘Yaṃ, gahapati, musāvādī…pe….
已對照

“居士,凡住於谷酒、花果酒[等]酒類之放逸者,以[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類為緣,既生出現法的怖畏與怨,也生出來世的怖畏與怨,也感受心的苦、憂——離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者既不生出現法的怖畏與怨,也不生出來世的怖畏與怨,也不感受心的苦、憂。對離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者而言,那怖畏與怨便這樣已平息。”

‘‘Yaṃ, gahapati, surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī surāmerayamajjapamādaṭṭhānapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, samparāyikampi bhayaṃ veraṃ pasavati, cetasikampi dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato neva diṭṭhadhammikaṃ bhayaṃ veraṃ pasavati, na samparāyikaṃ bhayaṃ veraṃ pasavati, na cetasikaṃ dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti. Surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratassa evaṃ taṃ bhayaṃ veraṃ vūpasantaṃ hotī’’ti.
緬 2.181已對照

“凡殺害生命、說虛妄語,

‘‘Yo pāṇamatipāteti, musāvādañca bhāsati;
已對照

在世間取未與之物,並往[就]他人之妻,

Loke adinnaṃ ādiyati, paradārañca gacchati;
已對照

以及耽於飲谷酒、花果酒的人——

Surāmerayapānañca, yo naro anuyuñjati.
已對照

“未舍斷五種怨,被稱為破戒者;

‘‘Appahāya pañca verāni, dussīlo iti vuccati;
已對照

那劣慧者身壞之後,投生於地獄。

Kāyassa bhedā duppañño, nirayaṃ sopapajjati.
已對照

“凡不殺害生命、不說虛妄語,

‘‘Yo pāṇaṃ nātipāteti, musāvādaṃ na bhāsati;
已對照

在世間不取未與之物,不往[就]他人之妻,

Loke adinnaṃ nādiyati, paradāraṃ na gacchati;
PTS 3.206已對照

並且不耽於飲谷酒、花果酒的人——

Surāmerayapānañca, yo naro nānuyuñjati.
已對照

“舍斷五種怨,被稱為持戒者;

‘‘Pahāya pañca verāni, sīlavā iti vuccati;
已對照

那有慧者身壞之後,投生於善趣。”第四[經]。

Kāyassa bhedā sappañño, sugatiṃ sopapajjatī’’ti. catutthaṃ;
已對照

五、旃陀羅經

5. Caṇḍālasuttaṃ
175已對照

一百七十五、“諸比丘,具足五種法的優婆塞,是優婆塞中的旃陀羅、優婆塞中的垢、優婆塞中的被貶斥者。具足哪五種[法]呢?[他]無信;破戒;好行吉祥[迷信],只信吉祥而不[信]業;在此[教法]之外尋求應供者;並且先在那裡作供養。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,是優婆塞中的旃陀羅、優婆塞中的垢、優婆塞中的被貶斥者。

175. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako upāsakacaṇḍālo ca hoti upāsakamalañca upāsakapatikuṭṭho ca [upāsakapatikiṭṭho ca (sī. syā. kaṃ. pī.)]. Katamehi pañcahi? Assaddho hoti; dussīlo hoti; kotūhalamaṅgaliko hoti, maṅgalaṃ pacceti no kammaṃ; ito ca bahiddhā dakkhiṇeyyaṃ gavesati; tattha ca pubbakāraṃ karoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako upāsakacaṇḍālo ca hoti upāsakamalañca upāsakapatikuṭṭho ca.
已對照

“諸比丘,具足五種法的優婆塞,是優婆塞中的寶、優婆塞中的白蓮、優婆塞中的紅蓮。具足哪五種[法]呢?[他]有信;持戒;不好行吉祥[迷信],只信業而不[信]吉祥;不在此[教法]之外尋求應供者;並且先在此[教法]中作供養。諸比丘,具足這五種法的優婆塞,是優婆塞中的寶、優婆塞中的白蓮、優婆塞中的紅蓮。”第五[經]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato upāsako upāsakaratanañca hoti upāsakapadumañca upāsakapuṇḍarīkañca [upāsakapuṇḍarīko ca (pī. ka.)]. Katamehi pañcahi? Saddho hoti; sīlavā hoti; akotūhalamaṅgaliko hoti, kammaṃ pacceti no maṅgalaṃ; na ito bahiddhā dakkhiṇeyyaṃ gavesati; idha ca pubbakāraṃ karoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato upāsako upāsakaratanañca hoti upāsakapadumañca upāsakapuṇḍarīkañcā’’ti. Pañcamaṃ.
已對照

六、喜經

6. Pītisuttaṃ
176緬 2.182已對照

一百七十六、那時,給孤獨居士在約五百位優婆塞的圍繞下,來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。世尊對坐在一旁的給孤獨居士這樣說——

176. Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati pañcamattehi upāsakasatehi parivuto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho anāthapiṇḍikaṃ gahapatiṃ bhagavā etadavoca –
PTS 3.207已對照

“居士,你們以衣、缽食、坐臥處、病者所需的醫藥資具供侍比丘僧團。居士,然而不應僅以此為滿足:‘我們以衣、缽食、坐臥處、病者所需的醫藥資具供侍比丘僧團。’因此,居士,你們應當這樣修學:‘我們要如何能時時成就並住於遠離之喜?’居士,你們應當這樣修學。”

‘‘Tumhe kho, gahapati, bhikkhusaṅghaṃ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena. Na kho, gahapati, tāvatakeneva tuṭṭhi karaṇīyā – ‘mayaṃ bhikkhusaṅghaṃ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārenā’ti. Tasmātiha, gahapati, evaṃ sikkhitabbaṃ – ‘kinti mayaṃ kālena kālaṃ pavivekaṃ pītiṃ upasampajja vihareyyāmā’ti! Evañhi vo, gahapati, sikkhitabba’’nti.
已對照

這樣說時,具壽舍利弗對世尊這樣說:“稀有啊,尊者!未曾有啊,尊者!尊者,世尊所說的這[話],是何等善說:‘居士,你們以衣、缽食、坐臥處、病者所需的醫藥資具供侍比丘僧團。居士,然而不應僅以此為滿足:“我們以衣、缽食、坐臥處、病者所需的醫藥資具供侍比丘僧團。”因此,居士,你們應當這樣修學:“我們要如何能時時成就並住於遠離之喜?”居士,你們應當這樣修學。’尊者,當聖弟子成就並住於遠離之喜時,那時他沒有五種處。凡他與欲相應的苦、憂,那時他的那[苦、憂]也沒有。凡他與欲相應的樂、喜悅,那時他的那[樂、喜悅]也沒有。凡他與不善相應的苦、憂,那時他的那[苦、憂]也沒有。凡他與不善相應的樂、喜悅,那時他的那[樂、喜悅]也沒有。凡他與善相應的苦、憂,那時他的那[苦、憂]也沒有。尊者,當聖弟子成就並住於遠離之喜時,那時他沒有這五種處。”

Evaṃ vutte āyasmā sāriputto bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘acchariyaṃ, bhante, abbhutaṃ, bhante! Yāva subhāsitaṃ cidaṃ, bhante, bhagavatā – ‘tumhe kho, gahapati, bhikkhusaṅghaṃ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena. Na kho, gahapati, tāvatakeneva tuṭṭhi karaṇīyā – mayaṃ bhikkhusaṅghaṃ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārenāti. Tasmātiha, gahapati, evaṃ sikkhitabbaṃ – kinti mayaṃ kālena kālaṃ pavivekaṃ pītiṃ upasampajja vihareyyāmāti! Evañhi vo, gahapati, sikkhitabba’nti. Yasmiṃ, bhante, samaye ariyasāvako pavivekaṃ pītiṃ upasampajja viharati, pañcassa ṭhānāni tasmiṃ samaye na honti. Yampissa kāmūpasaṃhitaṃ dukkhaṃ domanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa kāmūpasaṃhitaṃ sukhaṃ somanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa akusalūpasaṃhitaṃ dukkhaṃ domanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa akusalūpasaṃhitaṃ sukhaṃ somanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa kusalūpasaṃhitaṃ dukkhaṃ domanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yasmiṃ, bhante, samaye ariyasāvako pavivekaṃ pītiṃ upasampajja viharati, imānissa pañca [imāni pañcassa (syā. kaṃ.)] ṭhānāni tasmiṃ samaye na hontī’’ti.
PTS 3.208緬 2.183已對照

“善哉,善哉,舍利弗!舍利弗,當聖弟子成就並住於遠離之喜時,那時他沒有五種處。凡他與欲相應的苦、憂,那時他的那[苦、憂]也沒有。凡他與欲相應的樂、喜悅,那時他的那[樂、喜悅]也沒有。凡他與不善相應的苦、憂,那時他的那[苦、憂]也沒有。凡他與不善相應的樂、喜悅,那時他的那[樂、喜悅]也沒有。凡他與善相應的苦、憂,那時他的那[苦、憂]也沒有。舍利弗,當聖弟子成就並住於遠離之喜時,那時他沒有這五種處。”第六[經]。

‘‘Sādhu sādhu, sāriputta! Yasmiṃ, sāriputta, samaye ariyasāvako pavivekaṃ pītiṃ upasampajja viharati, pañcassa ṭhānāni tasmiṃ samaye na honti. Yampissa kāmūpasaṃhitaṃ dukkhaṃ domanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa kāmūpasaṃhitaṃ sukhaṃ somanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa akusalūpasaṃhitaṃ dukkhaṃ domanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa akusalūpasaṃhitaṃ sukhaṃ somanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yampissa kusalūpasaṃhitaṃ dukkhaṃ domanassaṃ, tampissa tasmiṃ samaye na hoti. Yasmiṃ, sāriputta, samaye ariyasāvako pavivekaṃ pītiṃ upasampajja viharati, imānissa [imānettha (sī.)] pañca ṭhānāni tasmiṃ samaye na hontī’’ti. Chaṭṭhaṃ.
已對照

七、商業經

7. Vaṇijjāsuttaṃ
177已對照

一百七十七、“諸比丘,有這五種商[業]是優婆塞所不應作的。哪五種[商業]呢?刀劍之商、有情之商、肉之商、酒之商、毒之商——諸比丘,這五種商[業]是優婆塞所不應作的。”第七[經]。

177. ‘‘Pañcimā, bhikkhave, vaṇijjā upāsakena akaraṇīyā. Katamā pañca? Satthavaṇijjā, sattavaṇijjā, maṃsavaṇijjā, majjavaṇijjā, visavaṇijjā – imā kho, bhikkhave, pañca vaṇijjā upāsakena akaraṇīyā’’ti. Sattamaṃ.
已對照

八、王經

8. Rājāsuttaṃ
178PTS 3.209緬 2.184已對照

一百七十八、“諸比丘,你們認為怎樣?你們可曾見過或聽過:‘這人舍斷殺生,離殺生’,諸王便以遠離殺生為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置?”“不是的,尊者。”“善哉,諸比丘!諸比丘,我也既未見過、也未聽過:‘這人舍斷殺生,離殺生’,諸王便以遠離殺生為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。然而,[人們]如實地宣告他的惡業:‘這人奪去了女人或男人的性命。’諸王便以殺生為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。你們可曾見過或聽過這樣的事?”“尊者,我們見過,也聽過,[今後]還會聽到。”

178. ‘‘Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, api nu tumhehi diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā – ‘ayaṃ puriso pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭiviratoti [paṭivirato hotīti (sī.), paṭivirato hoti (syā. kaṃ. pī.)]. Tamenaṃ rājāno gahetvā pāṇātipātā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’’’ti? ‘‘No hetaṃ, bhante’’. ‘‘Sādhu, bhikkhave! Mayāpi kho etaṃ, bhikkhave, neva diṭṭhaṃ na sutaṃ – ‘ayaṃ puriso pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā pāṇātipātā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’ti. Api ca, khvassa tatheva pāpakammaṃ pavedenti [tatheva pāpakaṃ kammaṃ pavedayanti (sī.), tadeva pāpakammaṃ pavedeti (syā. kaṃ.)] – ‘ayaṃ puriso itthiṃ vā purisaṃ vā jīvitā voropesīti [voropetīti (syā. kaṃ.)]. Tamenaṃ rājāno gahetvā pāṇātipātahetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karonti. Api nu tumhehi evarūpaṃ diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā’’’ti? ‘‘Diṭṭhañca no, bhante, sutañca suyyissati [sūyissati (sī. pī.)] cā’’ti.
已對照

“諸比丘,你們認為怎樣?你們可曾見過或聽過:‘這人舍斷不與取,離不與取’,諸王便以遠離不與取為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置?”“不是的,尊者。”“善哉,諸比丘!諸比丘,我也既未見過、也未聽過:‘這人舍斷不與取,離不與取’,諸王便以遠離不與取為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。然而,[人們]如實地宣告他的惡業:‘這人從村中或林野以盜心取了未與之物。’諸王便以不與取為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。你們可曾見過或聽過這樣的事?”“尊者,我們見過,也聽過,[今後]還會聽到。”

‘‘Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, api nu tumhehi diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā – ‘ayaṃ puriso adinnādānaṃ pahāya adinnādānā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā adinnādānā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’’’ti? ‘‘No hetaṃ bhante’’. ‘‘Sādhu, bhikkhave! Mayāpi kho etaṃ, bhikkhave, neva diṭṭhaṃ na sutaṃ – ‘ayaṃ puriso adinnādānaṃ pahāya adinnādānā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā adinnādānā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’ti. Api ca khvassa tatheva pāpakammaṃ pavedenti – ‘ayaṃ puriso gāmā vā araññā vā adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyīti [ādiyati (syā. kaṃ.)]. Tamenaṃ rājāno gahetvā adinnādānahetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karonti. Api nu tumhehi evarūpaṃ diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā’’’ti? ‘‘Diṭṭhañca no, bhante, sutañca suyyissati cā’’ti.
PTS 3.210已對照

“諸比丘,你們認為怎樣?你們可曾見過或聽過:‘這人舍斷欲邪行,離欲邪行’,諸王便以遠離欲邪行為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置?”“不是的,尊者。”“善哉,諸比丘!諸比丘,我也既未見過、也未聽過:‘這人舍斷欲邪行,離欲邪行’,諸王便以遠離欲邪行為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。然而,[人們]如實地宣告他的惡業:‘這人與他人的婦女、他人的少女私通。’諸王便以欲邪行為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。你們可曾見過或聽過這樣的事?”“尊者,我們見過,也聽過,[今後]還會聽到。”

‘‘Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, api nu tumhehi diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā – ‘ayaṃ puriso kāmesumicchācāraṃ pahāya kāmesumicchācārā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā kāmesumicchācārā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’’’ti? ‘‘No hetaṃ, bhante’’. ‘‘Sādhu, bhikkhave! Mayāpi kho etaṃ, bhikkhave, neva diṭṭhaṃ na sutaṃ – ‘ayaṃ puriso kāmesumicchācāraṃ pahāya kāmesumicchācārā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā kāmesumicchācārā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’ti. Api ca khvassa tatheva pāpakammaṃ pavedenti – ‘ayaṃ puriso paritthīsu parakumārīsu cārittaṃ āpajjīti [āpajjati (syā. kaṃ.)]. Tamenaṃ rājāno gahetvā kāmesumicchācārahetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karonti. Api nu tumhehi evarūpaṃ diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā’’’ti? ‘‘Diṭṭhañca no, bhante, sutañca suyyissati cā’’ti.
緬 2.185已對照

“諸比丘,你們認為怎樣?你們可曾見過或聽過:‘這人舍斷虛妄語,離虛妄語’,諸王便以遠離虛妄語為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置?”“不是的,尊者。”“善哉,諸比丘!諸比丘,我也既未見過、也未聽過:‘這人舍斷虛妄語,離虛妄語’,諸王便以遠離虛妄語為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。然而,[人們]如實地宣告他的惡業:‘這人以虛妄語毀壞了居士或居士子的利益。’諸王便以虛妄語為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。你們可曾見過或聽過這樣的事?”“尊者,我們見過,也聽過,[今後]還會聽到。”

‘‘Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, api nu tumhehi diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā – ‘ayaṃ puriso musāvādaṃ pahāya musāvādā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā musāvādā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’’’ti? ‘‘No hetaṃ, bhante’’. ‘‘Sādhu, bhikkhave! Mayāpi kho etaṃ, bhikkhave, neva diṭṭhaṃ na sutaṃ – ‘ayaṃ puriso musāvādaṃ pahāya musāvādā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā musāvādā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’ti. Api ca khvassa tatheva pāpakammaṃ pavedenti – ‘ayaṃ puriso gahapatissa vā gahapatiputtassa vā musāvādena atthaṃ pabhañjīti [bhañjatīti (sī.), bhañjati (syā. kaṃ.), bhañjīti (pī.)]. Tamenaṃ rājāno gahetvā musāvādahetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karonti. Api nu tumhehi evarūpaṃ diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā’’’ti? ‘‘Diṭṭhañca no, bhante, sutañca suyyissati cā’’ti.
PTS 3.211已對照

“諸比丘,你們認為怎樣?你們可曾見過或聽過:‘這人舍斷[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類,離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類’,諸王便以遠離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置?”“不是的,尊者。”“善哉,諸比丘!諸比丘,我也既未見過、也未聽過:‘這人舍斷[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類,離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類’,諸王便以遠離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。然而,[人們]如實地宣告他的惡業:‘這人耽於[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類,奪去了女人或男人的性命;這人耽於[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類,從村中或林野以盜心取了未與之物;這人耽於[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類,與他人的婦女、他人的少女私通;這人耽於[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類,以虛妄語毀壞了居士或居士子的利益。’諸王便以[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類為因,把他抓起來,或殺,或縛,或驅逐出國,或隨意處置。你們可曾見過或聽過這樣的事?”“尊者,我們見過,也聽過,[今後]還會聽到。”第八[經]。

‘‘Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, api nu tumhehi diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā – ‘ayaṃ puriso surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ pahāya surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā surāmerayamajjapamādaṭṭhānā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’ti? ‘‘No hetaṃ, bhante’’. ‘‘Sādhu, bhikkhave! Mayāpi kho etaṃ, bhikkhave, neva diṭṭhaṃ na sutaṃ – ‘ayaṃ puriso surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ pahāya surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratoti. Tamenaṃ rājāno gahetvā surāmerayamajjapamādaṭṭhānā veramaṇihetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karontī’ti. Api ca khvassa tatheva pāpakammaṃ pavedenti – ‘ayaṃ puriso surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ anuyutto itthiṃ vā purisaṃ vā jīvitā voropesi [voropeti (syā.)]; ayaṃ puriso surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ anuyutto gāmā vā araññā vā adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyi [ādiyati (sī. syā.)]; ayaṃ puriso surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ anuyutto paritthīsu parakumārīsu cārittaṃ āpajji [āpajjati (sī. syā.)]; ayaṃ puriso surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ anuyutto gahapatissa vā gahapatiputtassa vā musāvādena atthaṃ pabhañjīti. Tamenaṃ rājāno gahetvā surāmerayamajjapamādaṭṭhānahetu hananti vā bandhanti vā pabbājenti vā yathāpaccayaṃ vā karonti. Api nu tumhehi evarūpaṃ diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā’’’ti? ‘‘Diṭṭhañca no, bhante, sutañca suyyissati cā’’ti. Aṭṭhamaṃ.
已對照

九、在家人經

9. Gihisuttaṃ
179緬 2.186已對照

一百七十九、那時,給孤獨居士在約五百位優婆塞的圍繞下,來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。那時,世尊召喚具壽舍利弗:“舍利弗,你們若知道任何一位穿白衣的在家人,於五學處行為已防護,是四種屬於增上心的現法樂住的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者,他若願意,便能自己為自己記說:‘我已盡地獄,已盡畜生胎,已盡餓鬼界,已盡苦界、惡趣、墮處;我是須陀洹,不墮惡趣,[趣向]決定,以正覺為歸趣。’”

179. Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati pañcamattehi upāsakasatehi parivuto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Atha kho bhagavā āyasmantaṃ sāriputtaṃ āmantesi – ‘‘yaṃ kañci [yaṃ kiñci (sī. pī.)], sāriputta, jāneyyātha gihiṃ odātavasanaṃ pañcasu sikkhāpadesu saṃvutakammantaṃ catunnaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhiṃ akicchalābhiṃ akasiralābhiṃ, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṃ byākareyya – ‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto, sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’’’ti.
PTS 3.212已對照

“他於哪五學處行為已防護呢?舍利弗,在此,聖弟子是離殺生者,是離不與取者,是離欲邪行者,是離虛妄語者,是離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類者。他於這五學處行為已防護。

‘‘Katamesu pañcasu sikkhāpadesu saṃvutakammanto hoti? Idha, sāriputta, ariyasāvako pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti. Imesu pañcasu sikkhāpadesu saṃvutakammanto hoti.
已對照

“他是哪四種屬於增上心的現法樂住的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者呢?舍利弗,在此,聖弟子對佛具足不壞淨信——‘那位世尊亦即是阿羅漢、正等正覺者、明行具足、善逝、世間解、無上者、調御丈夫、天人導師、佛陀、世尊。’這是他已證得的第一種屬於增上心的現法樂住,為了未清淨之心的清淨,為了未皎潔之心的皎潔。

‘‘Katamesaṃ catunnaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī? Idha, sāriputta, ariyasāvako buddhe aveccappasādena samannāgato hoti – ‘itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi, satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’ti. Ayamassa paṭhamo ābhicetasiko diṭṭhadhammasukhavihāro adhigato hoti avisuddhassa cittassa visuddhiyā apariyodātassa cittassa pariyodapanāya.
已對照

“再者,舍利弗,聖弟子對法具足不壞淨信——‘法是世尊所善說的,是現見的、無時的、來見的、引導的、智者應各自證知的。’這是他已證得的第二種屬於增上心的現法樂住,為了未清淨之心的清淨,為了未皎潔之心的皎潔。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, ariyasāvako dhamme aveccappasādena samannāgato hoti – ‘svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṃ veditabbo viññūhī’ti. Ayamassa dutiyo ābhicetasiko diṭṭhadhammasukhavihāro adhigato hoti avisuddhassa cittassa visuddhiyā apariyodātassa cittassa pariyodapanāya.
PTS 3.213緬 2.187已對照

“再者,舍利弗,聖弟子對僧具足不壞淨信——‘世尊的弟子僧是善行道者,世尊的弟子僧是正直行道者,世尊的弟子僧是如理行道者,世尊的弟子僧是正當行道者,也就是四雙八輩之人——這就是世尊的弟子僧,應供養、應款待、應奉施、應合掌,是世間無上的福田。’這是他已證得的第三種屬於增上心的現法樂住,為了未清淨之心的清淨,為了未皎潔之心的皎潔。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, ariyasāvako saṅghe aveccappasādena samannāgato hoti – ‘suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho ujuppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho ñāyappaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho sāmīcippaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho, yadidaṃ cattāri purisayugāni aṭṭha purisapuggalā esa bhagavato sāvakasaṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā’ti. Ayamassa tatiyo ābhicetasiko diṭṭhadhammasukhavihāro adhigato hoti avisuddhassa cittassa visuddhiyā apariyodātassa cittassa pariyodapanāya.
已對照

“再者,舍利弗,聖弟子具足聖者所愛樂的諸戒——無毀、無穿、無斑、無雜、自在、智者所贊、不被執取、導向定。這是他已證得的第四種屬於增上心的現法樂住,為了未清淨之心的清淨,為了未皎潔之心的皎潔。他是這四種屬於增上心的現法樂住的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, ariyasāvako ariyakantehi sīlehi samannāgato hoti akhaṇḍehi acchiddehi asabalehi akammāsehi bhujissehi viññuppasatthehi aparāmaṭṭhehi samādhisaṃvattanikehi. Ayamassa catuttho ābhicetasiko diṭṭhadhammasukhavihāro adhigato hoti avisuddhassa cittassa visuddhiyā apariyodātassa cittassa pariyodapanāya. Imesaṃ catunnaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī.
已對照

“舍利弗,你們若知道任何一位穿白衣的在家人——於這五學處行為已防護,是這四種屬於增上心的現法樂住的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者,他若願意,便能自己為自己記說:‘我已盡地獄,已盡畜生胎,已盡餓鬼界,已盡苦界、惡趣、墮處;我是須陀洹,不墮惡趣,[趣向]決定,以正覺為歸趣。’”

‘‘Yaṃ kañci, sāriputta, jāneyyātha gihiṃ odātavasanaṃ – imesu pañcasu sikkhāpadesu saṃvutakammantaṃ, imesañca catunnaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhiṃ akicchalābhiṃ akasiralābhiṃ, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṃ byākareyya – ‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto, sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’’’ti.
已對照

“見到諸地獄中的怖畏,應當避開諸惡;

‘‘Nirayesu bhayaṃ disvā, pāpāni parivajjaye;
已對照

智者受持聖法之後,應當避開[諸惡]。

Ariyadhammaṃ samādāya, paṇḍito parivajjaye.
已對照

“縱有勇力,也不應傷害諸生類;

‘‘Na hiṃse pāṇabhūtāni, vijjamāne parakkame;
已對照

不應明知而說虛妄,不應取用未與之物。

Musā ca na bhaṇe jānaṃ, adinnaṃ na parāmase.
已對照

“以自己的妻子為滿足,並應遠離他人之妻;

‘‘Sehi dārehi santuṭṭho, paradārañca ārame [nārame (sī. syā.)];
已對照

人不應飲令心迷亂的花果酒、谷酒。

Merayaṃ vāruṇiṃ jantu, na pive cittamohaniṃ.
緬 2.188已對照

“應當隨念正覺者,並應隨尋思法;

‘‘Anussareyya sambuddhaṃ, dhammañcānuvitakkaye;
已對照

為了天界,應修習無惱害的、有益的心。

Abyāpajjaṃ [abyāpajjhaṃ (?) abyāpajjhaṃ (ka.)] hitaṃ cittaṃ, devalokāya bhāvaye.
已對照

“當可施之物已備妥時,對求福、尋求[福]者[而言],

‘‘Upaṭṭhite deyyadhamme, puññatthassa jigīsato [jigiṃsato (sī. syā. kaṃ. pī.)];
已對照

先施與諸寂靜者,奉施成為廣大的。

Santesu paṭhamaṃ dinnā, vipulā hoti dakkhiṇā.
已對照

“諸寂靜者,我確實要宣說——舍利弗,你聽我說:

‘‘Santo have pavakkhāmi, sāriputta suṇohi me;
PTS 3.214已對照

如是,於黑的、白的、赤的或黃褐的,

Iti kaṇhāsu setāsu, rohiṇīsu harīsu vā.
已對照

“斑雜的、[與犢]同色的,或鴿色的諸母牛中,

‘‘Kammāsāsu sarūpāsu, gosu pārevatāsu vā;
已對照

於這些之中無論哪一種[母牛],生出了調順的牛王,

Yāsu kāsuci etāsu, danto jāyati puṅgavo.
已對照

“堪任荷負、具足力量、以美好的速度前行,

‘‘Dhorayho balasampanno, kalyāṇajavanikkamo;
已對照

[人們]就把它套上重擔,不考察它的毛色。

Tameva bhāre yuñjanti, nāssa vaṇṇaṃ parikkhare.
已對照

“同樣,在人們之中,無論生於哪一種[家族]——

‘‘Evamevaṃ manussesu, yasmiṃ kismiñci jātiye;
已對照

剎帝利、婆羅門、吠舍、首陀羅、旃陀羅、補羯娑,

Khattiye brāhmaṇe vesse, sudde caṇḍālapukkuse.
已對照

“於這些之中無論哪一種,生出了調順、善持禁戒者,

‘‘Yāsu kāsuci etāsu, danto jāyati subbato;
已對照

住於法、具足戒、說真實語、心有慚,

Dhammaṭṭho sīlasampanno, saccavādī hirīmano.
已對照

“已斷生與死、梵行圓滿,

‘‘Pahīnajātimaraṇo, brahmacariyassa kevalī;
已對照

已舍擔、離繫縛、所作已辦、無漏,

Pannabhāro visaṃyutto, katakicco anāsavo.
已對照

“到達一切法的彼岸、不執取而寂滅——

‘‘Pāragū sabbadhammānaṃ, anupādāya nibbuto;
已對照

而在那離塵的田中,奉施成為廣大的。

Tasmiñca viraje khette, vipulā hoti dakkhiṇā.
已對照

“而愚人們不了知[田]、劣慧、無聞,

‘‘Bālā ca avijānantā, dummedhā assutāvino;
已對照

在[此教]外施予布施,不親近諸寂靜者;

Bahiddhā dadanti dānāni, na hi sante upāsare.
已對照

“而那些親近諸寂靜者——有慧、為堅固者所尊重者,

‘‘Ye ca sante upāsanti, sappaññe dhīrasammate;
已對照

他們對善逝的信已生根、已住立。

Saddhā ca nesaṃ sugate, mūlajātā patiṭṭhitā.
已對照

“他們或往天界,或在此[世]生於[好]家;

‘‘Devalokañca te yanti, kule vā idha jāyare;
已對照

諸智者次第證得涅槃。”第九[經]。

Anupubbena nibbānaṃ, adhigacchanti paṇḍitā’’ti. navamaṃ;
已對照

十、伽衛西經

10. Gavesīsuttaṃ
180緬 2.189已對照

一百八十、一時,世尊與大比丘僧團一同在憍薩羅國遊行。世尊走在大道上時,看見某處有一大片娑羅林;看見之後,從道路走下,來到那娑羅林;到了之後,深入那娑羅林,在某處現出了微笑。

180. Ekaṃ samayaṃ bhagavā kosalesu cārikaṃ carati mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ. Addasā kho bhagavā addhānamaggappaṭipanno aññatarasmiṃ padese mahantaṃ sālavanaṃ; disvāna [disvā (sī. pī.)] maggā okkamma [ukkamma (katthaci)] yena taṃ sālavanaṃ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā taṃ sālavanaṃ ajjhogāhetvā aññatarasmiṃ padese sitaṃ pātvākāsi.
PTS 3.215已對照

那時,具壽阿難這樣想:“世尊現出微笑,究竟是什麼因、什麼緣呢?諸如來不會無緣無故現出微笑。”於是,具壽阿難對世尊這樣說——“尊者,世尊現出微笑,究竟是什麼因、什麼緣呢?諸如來不會無緣無故現出微笑。”

Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi – ‘‘ko nu kho hetu ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya? Na akāraṇena tathāgatā sitaṃ pātukarontī’’ti. Atha kho āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘ko nu kho, bhante, hetu ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya? Na akāraṇena tathāgatā sitaṃ pātukarontī’’ti.
已對照

“阿難,從前在這地方有一座城市,興盛、繁榮、人眾多、人煙稠密。阿難,迦葉世尊(Kassapa bhagavā)、阿羅漢、正等正覺者依止那座城市而住。阿難,迦葉世尊、阿羅漢、正等正覺者有一位名叫伽衛西(Gavesī)的優婆塞,[他]於諸戒是不作圓滿者。阿難,有約五百位優婆塞,是由伽衛西優婆塞令其表白[為優婆塞]、令其受勸導的,[他們]於諸戒是不作圓滿者。阿難,那時伽衛西優婆塞這樣想:‘我對這五百位優婆塞是多所助益者、先導、勸導者,而我於諸戒是不作圓滿者,這五百位優婆塞於諸戒也是不作圓滿者。如此,這是完全相等的,[我]沒有任何超出之處;來吧,我要為了超出[他們]而行。’”

‘‘Bhūtapubbaṃ, ānanda, imasmiṃ padese nagaraṃ ahosi iddhañceva phītañca bahujanaṃ ākiṇṇamanussaṃ. Taṃ kho panānanda, nagaraṃ kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho upanissāya vihāsi. Kassapassa kho panānanda, bhagavato arahato sammāsambuddhassa gavesī nāma upāsako ahosi sīlesu aparipūrakārī. Gavesinā kho, ānanda, upāsakena pañcamattāni upāsakasatāni paṭidesitāni samādapitāni [samādāpitāni (?)] ahesuṃ sīlesu aparipūrakārino. Atha kho, ānanda, gavesissa upāsakassa etadahosi – ‘ahaṃ kho imesaṃ pañcannaṃ upāsakasatānaṃ bahūpakāro [bahukāro (katthaci)] pubbaṅgamo samādapetā [samādāpetā (?)], ahañcamhi sīlesu aparipūrakārī, imāni ca pañca upāsakasatāni sīlesu aparipūrakārino. Iccetaṃ samasamaṃ, natthi kiñci atirekaṃ; handāhaṃ atirekāyā’’’ti.
PTS 3.216緬 2.190已對照

“阿難,於是伽衛西優婆塞來到那五百位優婆塞之處;到了之後,對那五百位優婆塞這樣說——‘諸位具壽,從今日起,請憶持我為於諸戒是作圓滿者。’阿難,那時那五百位優婆塞這樣想:‘尊貴的伽衛西對我們是多所助益者、先導、勸導者。尊貴的伽衛西尚且將成為於諸戒是作圓滿者,何況我們?’阿難,於是那五百位優婆塞來到伽衛西優婆塞之處;到了之後,對伽衛西優婆塞這樣說——‘從今日起,請尊貴的伽衛西也憶持這五百位優婆塞為於諸戒是作圓滿者。’阿難,那時伽衛西優婆塞這樣想:‘我對這五百位優婆塞是多所助益者、先導、勸導者,而我於諸戒是作圓滿者,這五百位優婆塞於諸戒也是作圓滿者。如此,這是完全相等的,[我]沒有任何超出之處;來吧,我要為了超出[他們]而行。’”

‘‘Atha kho, ānanda, gavesī upāsako yena tāni pañca upāsakasatāni tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tāni pañca upāsakasatāni etadavoca – ‘ajjatagge maṃ āyasmanto sīlesu paripūrakāriṃ dhārethā’ti! Atha kho, ānanda, tesaṃ pañcannaṃ upāsakasatānaṃ etadahosi – ‘ayyo kho gavesī amhākaṃ bahūpakāro pubbaṅgamo samādapetā. Ayyo hi nāma gavesī sīlesu paripūrakārī bhavissati. Kimaṅgaṃ [kimaṅga (sī. pī.)] pana maya’nti [pana na mayanti (sī.) a. ni. 4.159; cūḷava. 330; saṃ. ni. 5.1020 pāḷiyā saṃsandetabbaṃ]! Atha kho, ānanda, tāni pañca upāsakasatāni yena gavesī upāsako tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā gavesiṃ upāsakaṃ etadavocuṃ – ‘ajjatagge ayyo gavesī imānipi pañca upāsakasatāni sīlesu paripūrakārino dhāretū’ti. Atha kho, ānanda, gavesissa upāsakassa etadahosi – ‘ahaṃ kho imesaṃ pañcannaṃ upāsakasatānaṃ bahūpakāro pubbaṅgamo samādapetā, ahañcamhi sīlesu paripūrakārī, imānipi pañca upāsakasatāni sīlesu paripūrakārino. Iccetaṃ samasamaṃ, natthi kiñci atirekaṃ; handāhaṃ atirekāyā’’’ti!
已對照

“阿難,於是伽衛西優婆塞來到那五百位優婆塞之處;到了之後,對那五百位優婆塞這樣說——‘諸位具壽,從今日起,請憶持我為梵行者,遠行[於非梵行之外],遠離在俗之法——淫慾。’阿難,那時那五百位優婆塞這樣想:‘尊貴的伽衛西對我們是多所助益者、先導、勸導者。尊貴的伽衛西尚且將成為梵行者,遠行[於非梵行之外],遠離在俗之法——淫慾,何況我們?’阿難,於是那五百位優婆塞來到伽衛西優婆塞之處;到了之後,對伽衛西優婆塞這樣說——‘從今日起,請尊貴的伽衛西也憶持這五百位優婆塞為梵行者,遠行[於非梵行之外],遠離在俗之法——淫慾。’阿難,那時伽衛西優婆塞這樣想:‘我對這五百位優婆塞是多所助益者、先導、勸導者。我於諸戒是作圓滿者。這五百位優婆塞於諸戒也是作圓滿者。我是梵行者,遠行[於非梵行之外],遠離在俗之法——淫慾。這五百位優婆塞也是梵行者,遠行[於非梵行之外],遠離在俗之法——淫慾。如此,這是完全相等的,[我]沒有任何超出之處;來吧,我要為了超出[他們]而行。’”

‘‘Atha kho, ānanda, gavesī upāsako yena tāni pañca upāsakasatāni tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tāni pañca upāsakasatāni etadavoca – ‘ajjatagge maṃ āyasmanto brahmacāriṃ dhāretha ārācāri [anācāriṃ (pī.)] virataṃ methunā gāmadhammā’ti. Atha kho, ānanda, tesaṃ pañcannaṃ upāsakasatānaṃ etadahosi – ‘ayyo kho gavesī amhākaṃ bahūpakāro pubbaṅgamo samādapetā. Ayyo hi nāma gavesī brahmacārī bhavissati ārācārī virato methunā gāmadhammā. Kimaṅgaṃ pana maya’nti! Atha kho, ānanda, tāni pañca upāsakasatāni yena gavesī upāsako tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā gavesiṃ upāsakaṃ etadavocuṃ – ‘ajjatagge ayyo gavesī imānipi pañca upāsakasatāni brahmacārino dhāretu ārācārino viratā methunā gāmadhammā’ti. Atha kho, ānanda, gavesissa upāsakassa etadahosi – ‘ahaṃ kho imesaṃ pañcannaṃ upāsakasatānaṃ bahūpakāro pubbaṅgamo samādapetā. Ahañcamhi sīlesu paripūrakārī. Imānipi pañca upāsakasatāni sīlesu paripūrakārino. Ahañcamhi brahmacārī ārācārī virato methunā gāmadhammā. Imānipi pañca upāsakasatāni brahmacārino ārācārino viratā methunā gāmadhammā. Iccetaṃ samasamaṃ, natthi kiñci atirekaṃ; handāhaṃ atirekāyā’’’ti.
PTS 3.217緬 2.191已對照

“阿難,於是伽衛西優婆塞來到那五百位優婆塞之處;到了之後,對那五百位優婆塞這樣說——‘諸位具壽,從今日起,請憶持我為一食者、止於[非]夜食者、遠離非時食者。’阿難,那時那五百位優婆塞這樣想:‘尊貴的伽衛西是多所助益者、先導、勸導者。尊貴的伽衛西尚且將成為一食者、止於[非]夜食者、遠離非時食者,何況我們?’阿難,於是那五百位優婆塞來到伽衛西優婆塞之處;到了之後,對伽衛西優婆塞這樣說——‘從今日起,請尊貴的伽衛西也憶持這五百位優婆塞為一食者、止於[非]夜食者、遠離非時食者。’阿難,那時伽衛西優婆塞這樣想:‘我對這五百位優婆塞是多所助益者、先導、勸導者。我於諸戒是作圓滿者。這五百位優婆塞於諸戒也是作圓滿者。我是梵行者,遠行[於非梵行之外],遠離在俗之法——淫慾。這五百位優婆塞也是梵行者,遠行[於非梵行之外],遠離在俗之法——淫慾。我是一食者、止於[非]夜食者、遠離非時食者。這五百位優婆塞也是一食者、止於[非]夜食者、遠離非時食者。如此,這是完全相等的,[我]沒有任何超出之處;來吧,我要為了超出[他們]而行。’”

‘‘Atha kho, ānanda, gavesī upāsako yena tāni pañca upāsakasatāni tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tāni pañca upāsakasatāni etadavoca – ‘ajjatagge maṃ āyasmanto ekabhattikaṃ dhāretha rattūparataṃ virataṃ vikālabhojanā’ti. Atha kho, ānanda, tesaṃ pañcannaṃ upāsakasatānaṃ etadahosi – ‘ayyo kho gavesī bahūpakāro pubbaṅgamo samādapetā. Ayyo hi nāma gavesī ekabhattiko bhavissati rattūparato virato vikālabhojanā. Kimaṅgaṃ pana maya’nti! Atha kho, ānanda, tāni pañca upāsakasatāni yena gavesī upāsako tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā gavesiṃ upāsakaṃ etadavocuṃ – ‘ajjatagge ayyo gavesī imānipi pañca upāsakasatāni ekabhattike dhāretu rattūparate virate vikālabhojanā’ti. Atha kho, ānanda, gavesissa upāsakassa etadahosi – ‘ahaṃ kho imesaṃ pañcannaṃ upāsakasatānaṃ bahūpakāro pubbaṅgamo samādapetā. Ahañcamhi sīlesu paripūrakārī. Imānipi pañca upāsakasatāni sīlesu paripūrakārino. Ahañcamhi brahmacārī ārācārī virato methunā gāmadhammā. Imānipi pañca upāsakasatāni brahmacārino ārācārino viratā methunā gāmadhammā. Ahañcamhi ekabhattiko rattūparato virato vikālabhojanā. Imānipi pañca upāsakasatāni ekabhattikā rattūparatā viratā vikālabhojanā. Iccetaṃ samasamaṃ, natthi kiñci atirekaṃ; handāhaṃ atirekāyā’’’ti.
已對照

“阿難,於是伽衛西優婆塞來到迦葉世尊、阿羅漢、正等正覺者之處;到了之後,對迦葉世尊、阿羅漢、正等正覺者這樣說——‘尊者,願我得在世尊處出家,願我得具足戒。’阿難,伽衛西優婆塞便在迦葉世尊、阿羅漢、正等正覺者處得了出家,得了具足戒。阿難,而伽衛西比丘受具足戒不久,獨一、遠離、不放逸、熱勤、自策勵而住,不久便就在現法中自己以證智證知、成就並住於那無上的梵行終點——善男子們正是為此而正確地從家出家、成為無家者的。他證知:‘生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。’阿難,而伽衛西比丘也成為阿羅漢之一。

‘‘Atha kho, ānanda, gavesī upāsako yena kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavoca – ‘labheyyāhaṃ, bhante, bhagavato santike pabbajjaṃ labheyyaṃ upasampada’nti. Alattha kho, ānanda, gavesī upāsako kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa santike pabbajjaṃ, alattha upasampadaṃ. Acirūpasampanno kho panānanda, gavesī bhikkhu eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti, tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi. ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti abbhaññāsi. Aññataro ca panānanda, gavesī bhikkhu arahataṃ ahosi.
PTS 3.218緬 2.192已對照

“阿難,那時那五百位優婆塞這樣想:‘尊貴的伽衛西對我們是多所助益者、先導、勸導者。尊貴的伽衛西尚且將剃除鬚髮,披上袈裟衣,從家出家、成為無家者,何況我們?’阿難,於是那五百位優婆塞來到迦葉世尊、阿羅漢、正等正覺者之處;到了之後,對迦葉世尊、阿羅漢、正等正覺者這樣說——‘尊者,願我們得在世尊處出家,願我們得具足戒。’阿難,那五百位優婆塞便在迦葉世尊、阿羅漢、正等正覺者處得了出家,得了具足戒。

‘‘Atha kho, ānanda, tesa pañcannaṃ upāsakasatānaṃ etadahosi – ‘ayyo kho gavesī amhākaṃ bahūpakāro pubbaṅgamo samādapetā. Ayyo hi nāma gavesī kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajissati. Kimaṅgaṃ pana maya’nti! Atha kho, ānanda, tāni pañca upāsakasatāni yena kassapo bhagavā arahaṃ sammāsambuddho tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā kassapaṃ bhagavantaṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ etadavocuṃ – ‘labheyyāma mayaṃ, bhante, bhagavato santike pabbajjaṃ, labheyyāma upasampada’nti. Alabhiṃsu kho, ānanda, tāni pañca upāsakasatāni kassapassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa santike pabbajjaṃ, alabhiṃsu upasampadaṃ.
已對照

“阿難,那時伽衛西比丘這樣想:‘我是這無上解脫樂的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者。但願這五百位比丘也成為這無上解脫樂的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者!’阿難,於是那五百位比丘遠離、不放逸、熱勤、自策勵而住,不久便就在現法中自己以證智證知、成就並住於那無上的梵行終點——善男子們正是為此而正確地從家出家、成為無家者的。他們證知:‘生已盡,梵行已立,應作已作,再無後有。’”

‘‘Atha kho, ānanda, gavesissa bhikkhuno etadahosi – ‘ahaṃ kho imassa anuttarassa vimuttisukhassa nikāmalābhī homi akicchalābhī akasiralābhī. Aho vatimānipi pañca bhikkhusatāni imassa anuttarassa vimuttisukhassa nikāmalābhino assu akicchalābhino akasiralābhino’ti. Atha kho, ānanda, tāni pañca bhikkhusatāni vūpakaṭṭhā [bhikkhusatāni ekekā vūpakaṭṭhā (syā. kaṃ.)] appamattā ātāpino pahitattā viharantā nacirasseva – yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti, tadanuttaraṃ – brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihariṃsu. ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti abbhaññiṃsu’’.
已對照

“阿難,如是,以伽衛西為首的那五百位比丘,向著更上更上、更殊勝更殊勝而努力,作證了無上的解脫。因此,阿難,你們應當這樣修學:‘我們要向著更上更上、更殊勝更殊勝而努力,作證無上的解脫。’阿難,你們應當這樣修學。”第十[經]。

‘‘Iti kho, ānanda, tāni pañca bhikkhusatāni gavesīpamukhāni uttaruttari [uttaruttariṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] paṇītapaṇītaṃ vāyamamānā anuttaraṃ vimuttiṃ sacchākaṃsu. Tasmātiha, ānanda, evaṃ sikkhitabbaṃ – ‘uttaruttari paṇītapaṇītaṃ vāyamamānā anuttaraṃ vimuttiṃ sacchikarissāmā’ti. Evañhi vo, ānanda, sikkhitabba’’nti. Dasamaṃ.
已對照

優婆塞品第三。

Upāsakavaggo tatiyo.
PTS 3.219已對照

其攝頌——

怯畏、自信、地獄,怨、旃陀羅為第五;

喜、商業、諸王,在家人以及伽衛西。

Tassuddānaṃ –
Sārajjaṃ visārado nirayaṃ, veraṃ caṇḍālapañcamaṃ;
Pīti vaṇijjā rājāno, gihī ceva gavesināti.