快樂巴利palinanda.cc

增支部 · 五集·安樂住品 Phāsuvihāravaggo

本經目錄三、第三五十[經](十一)一、安樂住品一、怯畏經二、被懷疑經三、大盜經四、柔軟沙門經五、安樂住經六、阿難經七、戒經八、無學經九、四方經十、林野經安樂住品第一。

已對照

三、第三五十[經]

已對照

(十一)一、安樂住品

(11) 1. Phāsuvihāravaggo
已對照

一、怯畏經

1. Sārajjasuttaṃ
101緬 2.112已對照

一百零一、“諸比丘,有這五種令有學無所畏之法。哪五種[法]呢?諸比丘,在此,比丘是有信者,是具戒者,是多聞者,是發起精進者,是有慧者。

101. ‘‘Pañcime, bhikkhave, sekhavesārajjakaraṇā dhammā. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhu saddho hoti, sīlavā hoti, bahussuto hoti, āraddhavīriyo hoti, paññavā hoti.
已對照

“諸比丘,凡無信者所有的怯畏,有信者沒有那怯畏。因此,這法是令有學無所畏的。

‘‘Yaṃ, bhikkhave, assaddhassa sārajjaṃ hoti, saddhassa taṃ sārajjaṃ na hoti. Tasmāyaṃ dhammo sekhavesārajjakaraṇo.
已對照

“諸比丘,凡破戒者所有的怯畏,具戒者沒有那怯畏。因此,這法是令有學無所畏的。

‘‘Yaṃ, bhikkhave, dussīlassa sārajjaṃ hoti, sīlavato taṃ sārajjaṃ na hoti. Tasmāyaṃ dhammo sekhavesārajjakaraṇo.
已對照

“諸比丘,凡少聞者所有的怯畏,多聞者沒有那怯畏。因此,這法是令有學無所畏的。

‘‘Yaṃ, bhikkhave, appassutassa sārajjaṃ hoti, bahussutassa taṃ sārajjaṃ na hoti. Tasmāyaṃ dhammo sekhavesārajjakaraṇo.
已對照

“諸比丘,凡懈怠者所有的怯畏,發起精進者沒有那怯畏。因此,這法是令有學無所畏的。

‘‘Yaṃ, bhikkhave, kusītassa sārajjaṃ hoti, āraddhavīriyassa taṃ sārajjaṃ na hoti. Tasmāyaṃ dhammo sekhavesārajjakaraṇo.
已對照

“諸比丘,凡劣慧者所有的怯畏,有慧者沒有那怯畏。因此,這法是令有學無所畏的。諸比丘,這就是五種令有學無所畏之法。”第一[經]。

‘‘Yaṃ, bhikkhave, duppaññassa sārajjaṃ hoti, paññavato taṃ sārajjaṃ na hoti. Tasmāyaṃ dhammo sekhavesārajjakaraṇo. Ime kho, bhikkhave, pañca sekhavesārajjakaraṇā dhammā’’ti. Paṭhamaṃ.
已對照

二、被懷疑經

2. Ussaṅkitasuttaṃ
102PTS 3.128已對照

一百零二、“諸比丘,具足五種法的比丘,即使是不動法者,也被懷疑、被猜疑為‘惡比丘’。

102. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu ussaṅkitaparisaṅkito hoti pāpabhikkhūti api akuppadhammopi [api akuppadhammo (sī. syā. kaṃ.)].
已對照

具足哪五種[法]呢?諸比丘,在此,比丘或以妓女為行處,或以寡婦為行處,或以成年少女為行處,或以黃門為行處,或以比丘尼為行處。

Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu vesiyāgocaro vā hoti, vidhavāgocaro vā hoti, thullakumārikāgocaro vā hoti, paṇḍakagocaro vā hoti, bhikkhunīgocaro vā hoti.
緬 2.113已對照

“諸比丘,具足這五種法的比丘,即使是不動法者,也被懷疑、被猜疑為‘惡比丘’。”第二[經]。

‘‘Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu ussaṅkitaparisaṅkito hoti pāpabhikkhūti api akuppadhammopī’’ti. Dutiyaṃ.
已對照

三、大盜經

3. Mahācorasuttaṃ
103已對照

一百零三、“諸比丘,具足五種支的大盜,挖穿牆壁,劫掠財物,行單家劫掠,埋伏於路上[攔劫]。具足哪五種[支]呢?諸比丘,在此,大盜依於險處,依於叢林,依於有力者,是散財者,是獨行者。

103. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, aṅgehi samannāgato mahācoro sandhimpi chindati, nillopampi harati, ekāgārikampi karoti, paripanthepi tiṭṭhati. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, mahācoro visamanissito ca hoti, gahananissito ca, balavanissito ca, bhogacāgī ca, ekacārī ca.
已對照

“諸比丘,大盜如何依於險處呢?諸比丘,在此,大盜依於難渡的河[中洲]或險峻的山[間]。諸比丘,大盜就是這樣依於險處。

‘‘Kathañca, bhikkhave, mahācoro visamanissito hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro nadīviduggaṃ vā nissito hoti pabbatavisamaṃ vā. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro visamanissito hoti.
已對照

“諸比丘,大盜如何依於叢林呢?諸比丘,在此,大盜依於草叢,或樹叢,或密林,或大林叢。諸比丘,大盜就是這樣依於叢林。

‘‘Kathañca, bhikkhave, mahācoro gahananissito hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro tiṇagahanaṃ vā nissito hoti rukkhagahanaṃ vā rodhaṃ [gedhaṃ (sī.) a. ni. 3.51] vā mahāvanasaṇḍaṃ vā. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro gahananissito hoti.
PTS 3.129已對照

“諸比丘,大盜如何依於有力者呢?諸比丘,在此,大盜依於國王或王的大臣。他這樣想:‘若有人對我說什麼,這些國王或王的大臣會替我遮掩而為我說項。’若有人對他說什麼,那些國王或王的大臣便替他遮掩而為他說項。諸比丘,大盜就是這樣依於有力者。

‘‘Kathañca, bhikkhave, mahācoro balavanissito hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro rājānaṃ vā rājamahāmattānaṃ vā nissito hoti. Tassa evaṃ hoti – ‘sace maṃ koci kiñci vakkhati, ime me rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇissantī’ti. Sace naṃ koci kiñci āha, tyassa rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇanti. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro balavanissito hoti.
已對照

“諸比丘,大盜如何是散財者呢?諸比丘,在此,大盜富裕,有大財富、大受用。他這樣想:‘若有人對我說什麼,我便從這裡[取]財物來籠絡[他]。’若有人對他說什麼,他便從那裡[取]財物來籠絡[他]。諸比丘,大盜就是這樣是散財者。

‘‘Kathañca, bhikkhave, mahācoro bhogacāgī hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro aḍḍho hoti mahaddhano mahābhogo. Tassa evaṃ hoti – ‘sace maṃ koci kiñci vakkhati, ito bhogena paṭisantharissāmī’ti. Sace naṃ koci kiñci āha, tato bhogena paṭisantharati. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro bhogacāgī hoti.
緬 2.114已對照

“諸比丘,大盜如何是獨行者呢?諸比丘,在此,大盜獨自一人作劫取[他人財物]者。這是什麼緣故呢?[他想:]‘願我的秘密計劃不洩漏到外面。’諸比丘,大盜就是這樣是獨行者。

‘‘Kathañca, bhikkhave, mahācoro ekacārī hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro ekakova gahaṇāni [niggahaṇāni (sī. syā. kaṃ. pī.)] kattā hoti. Taṃ kissa hetu? ‘Mā me guyhamantā bahiddhā sambhedaṃ agamaṃsū’ti. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro ekacārī hoti.
已對照

“諸比丘,具足這五種支的大盜,挖穿牆壁,劫掠財物,行單家劫掠,埋伏於路上[攔劫]。

‘‘Imehi kho, bhikkhave, pañcahaṅgehi samannāgato mahācoro sandhimpi chindati nillopampi harati ekāgārikampi karoti paripanthepi tiṭṭhati.
已對照

“同樣,諸比丘,具足五種法的惡比丘,守護受損、受害的自己,是有罪的,為智者所呵,生起許多非福。具足哪五種[法]呢?諸比丘,在此,惡比丘依於險處,依於叢林,依於有力者,是散財者,是獨行者。

‘‘Evamevaṃ kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato pāpabhikkhu khataṃ upahataṃ attānaṃ pariharati, sāvajjo ca hoti sānuvajjo viññūnaṃ, bahuñca apuññaṃ pasavati. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu visamanissito ca hoti, gahananissito ca, balavanissito ca, bhogacāgī ca, ekacārī ca.
已對照

“諸比丘,惡比丘如何依於險處呢?諸比丘,在此,惡比丘具足險惡的身業,具足險惡的語業,具足險惡的意業。諸比丘,惡比丘就是這樣依於險處。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu visamanissito hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu visamena kāyakammena samannāgato hoti, visamena vacīkammena samannāgato hoti, visamena manokammena samannāgato hoti. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu visamanissito hoti.
PTS 3.130已對照

“諸比丘,惡比丘如何依於叢林呢?諸比丘,在此,惡比丘是持邪見者,具邊執見。諸比丘,惡比丘就是這樣依於叢林。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu gahananissito hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu micchādiṭṭhiko hoti antaggāhikāya diṭṭhiyā samannāgato. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu gahananissito hoti.
已對照

“諸比丘,惡比丘如何依於有力者呢?諸比丘,在此,惡比丘依於國王或王的大臣。他這樣想:‘若有人對我說什麼,這些國王或王的大臣會替我遮掩而為我說項。’若有人對他說什麼,那些國王或王的大臣便替他遮掩而為他說項。諸比丘,惡比丘就是這樣依於有力者。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu balavanissito hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu rājānaṃ vā rājamahāmattānaṃ vā nissito hoti. Tassa evaṃ hoti – ‘sace maṃ koci kiñci vakkhati, ime me rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇissantī’ti. Sace naṃ koci kiñci āha, tyassa rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇanti. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu balavanissito hoti.
已對照

“諸比丘,惡比丘如何是散財者呢?諸比丘,在此,惡比丘是衣、缽食、坐臥處、病者所需的醫藥資具的獲得者。他這樣想:‘若有人對我說什麼,我便從這裡[取]利養來籠絡[他]。’若有人對他說什麼,他便從那裡[取]利養來籠絡[他]。諸比丘,惡比丘就是這樣是散財者。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu bhogacāgī hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu lābhī hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārānaṃ. Tassa evaṃ hoti – ‘sace maṃ koci kiñci vakkhati, ito lābhena paṭisantharissāmī’ti. Sace naṃ koci kiñci āha, tato lābhena paṭisantharati. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu bhogacāgī hoti.
緬 2.115已對照

“諸比丘,惡比丘如何是獨行者呢?諸比丘,在此,惡比丘獨自一人在邊地諸地方安住。他在那裡往訪諸家而得到利養。諸比丘,惡比丘就是這樣是獨行者。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu ekacārī hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu ekakova paccantimesu janapadesu nivāsaṃ kappeti. So tattha kulāni upasaṅkamanto lābhaṃ labhati. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu ekacārī hoti.
已對照

“諸比丘,具足這五種法的惡比丘,守護受損、受害的自己,是有罪的,為智者所呵,生起許多非福。”第三[經]。

‘‘Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato pāpabhikkhu khataṃ upahataṃ attānaṃ pariharati, sāvajjo ca hoti sānuvajjo viññūnaṃ, bahuñca apuññaṃ pasavatī’’ti. Tatiyaṃ.
已對照

四、柔軟沙門經

4. Samaṇasukhumālasuttaṃ
104已對照

一百零四、“諸比丘,具足五種法的比丘,是沙門中的柔軟沙門。

104. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu samaṇesu samaṇasukhumālo hoti.
PTS 3.131已對照

“具足哪五種[法]呢?諸比丘,在此,比丘多是受請求才受用衣,少有未受請求的;多是受請求才受用缽食,少有未受請求的;多是受請求才受用坐臥處,少有未受請求的;多是受請求才受用病者所需的醫藥資具,少有未受請求的。與他同住的那些同梵行者,多以可意的身業對待他,少以不可意的;多以可意的語業對待他,少以不可意的;多以可意的意業對待他,少以不可意的;多奉上可意的供獻,少有不可意的。而那些感受——由膽汁所起的,或由痰所起的,或由風所起的,或由聚合所生的,或由季候變化所生的,或由不當照護所生的,或由加害所生的,或由業異熟所生的——那些在他[身上]不多生起。他少病;他是那屬於增上心的、現法樂住的四禪的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者;他由於諸漏的滅盡,就在現法中自己以證智證知無漏的心解脫、慧解脫,成就並住。諸比丘,具足這五種法的比丘,是沙門中的柔軟沙門。

‘‘Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu yācitova bahulaṃ cīvaraṃ paribhuñjati, appaṃ ayācito; yācitova bahulaṃ piṇḍapātaṃ paribhuñjati, appaṃ ayācito; yācitova bahulaṃ senāsanaṃ paribhuñjati, appaṃ ayācito; yācitova bahulaṃ gilānappaccayabhesajjaparikkhāraṃ paribhuñjati, appaṃ ayācito. Yehi kho pana sabrahmacārīhi saddhiṃ viharati, tyassa [tyāssa (ka.) a. ni. 4.87] manāpeneva bahulaṃ kāyakammena samudācaranti, appaṃ amanāpena; manāpeneva bahulaṃ vacīkammena samudācaranti, appaṃ amanāpena; manāpeneva bahulaṃ manokammena samudācaranti, appaṃ amanāpena; manāpaṃyeva upahāraṃ upaharanti, appaṃ amanāpaṃ. Yāni kho pana tāni vedayitāni pittasamuṭṭhānāni vā semhasamuṭṭhānāni vā vātasamuṭṭhānāni vā sannipātikāni vā utupariṇāmajāni vā visamaparihārajāni vā opakkamikāni vā kammavipākajāni vā, tānissa na bahudeva uppajjanti. Appābādho hoti, catunnaṃ jhānānaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī, āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu samaṇesu samaṇasukhumālo hoti.
PTS 3.132緬 2.116已對照

“諸比丘,凡若有人正確地說[某人是]‘沙門中的柔軟沙門’,諸比丘,正確地說時,他會說的正是我:‘沙門中的柔軟沙門。’諸比丘,因為我多是受請求才受用衣,少有未受請求的;多是受請求才受用缽食,少有未受請求的;多是受請求才受用坐臥處,少有未受請求的;多是受請求才受用病者所需的醫藥資具,少有未受請求的。與我同住的那些比丘,多以可意的身業對待我,少以不可意的;多以可意的語業對待我,少以不可意的;多以可意的意業對待我,少以不可意的;多奉上可意的供獻,少有不可意的。而那些感受——由膽汁所起的,或由痰所起的,或由風所起的,或由聚合所生的,或由季候變化所生的,或由不當照護所生的,或由加害所生的,或由業異熟所生的——那些在我[身上]不多生起。我少病;我是那屬於增上心的、現法樂住的四禪的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者;由於諸漏的滅盡……乃至……證知,成就並住。

‘‘Yañhi taṃ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya – ‘samaṇesu samaṇasukhumālo’ti, mameva taṃ, bhikkhave, sammā [mameva taṃ sammā (?)] vadamāno vadeyya – ‘samaṇesu samaṇasukhumālo’ti. Ahañhi, bhikkhave, yācitova bahulaṃ cīvaraṃ paribhuñjāmi, appaṃ ayācito; yācitova bahulaṃ piṇḍapātaṃ paribhuñjāmi, appaṃ ayācito; yācitova bahulaṃ senāsanaṃ paribhuñjāmi, appaṃ ayācito; yācitova bahulaṃ gilānappaccayabhesajjaparikkhāraṃ paribhuñjāmi, appaṃ ayācito. Yehi kho pana bhikkhūhi saddhiṃ viharāmi, te maṃ manāpeneva bahulaṃ kāyakammena samudācaranti, appaṃ amanāpena; manāpeneva bahulaṃ vacīkammena samudācaranti, appaṃ amanāpena; manāpeneva bahulaṃ manokammena samudācaranti, appaṃ amanāpena; manāpaṃyeva upahāraṃ upaharanti, appaṃ amanāpaṃ. Yāni kho pana tāni vedayitāni – pittasamuṭṭhānāni vā semhasamuṭṭhānāni vā vātasamuṭṭhānāni vā sannipātikāni vā utupariṇāmajāni vā visamaparihārajāni vā opakkamikāni vā kammavipākajāni vā – tāni me na bahudeva uppajjanti. Appābādhohamasmi, catunnaṃ kho panasmi [catunnaṃ kho pana (sī.), catunnaṃ (syā. pī.)] jhānānaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī [nikāmalābhī homi (sī. ka.)] akicchalābhī akasiralābhī, āsavānaṃ khayā…pe… sacchikatvā upasampajja viharāmi.
已對照

“諸比丘,凡若有人正確地說[某人是]‘沙門中的柔軟沙門’,諸比丘,正確地說時,他會說的正是我:‘沙門中的柔軟沙門。’”第四[經]。

‘‘Yañhi taṃ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya – ‘samaṇesu samaṇasukhumālo’ti, mameva taṃ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya – ‘samaṇesu samaṇasukhumālo’’’ti. Catutthaṃ.
已對照

五、安樂住經

5. Phāsuvihārasuttaṃ
105已對照

一百零五、“諸比丘,有這五種安樂住。哪五種[安樂住]呢?諸比丘,在此,比丘對諸同梵行者,於顯處與屏處都現起慈的身業;慈的語業……乃至……對諸同梵行者,於顯處與屏處都現起慈的意業。凡是那些無毀、無穿、無斑、無雜、自在、智者所贊、不被執取、導向定的諸戒,他以這樣的諸戒與諸同梵行者一同住於戒的共同,於顯處與屏處皆然。凡是那聖的、能出離的、能令依之而行者正盡苦的見,他以這樣的見與諸同梵行者一同住於見的共同,於顯處與屏處皆然。諸比丘,這就是五種安樂住。”第五[經]。

105. ‘‘Pañcime, bhikkhave, phāsuvihārā. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhuno mettaṃ kāyakammaṃ paccupaṭṭhitaṃ hoti sabrahmacārīsu āvi ceva raho ca, mettaṃ vacīkammaṃ…pe… mettaṃ manokammaṃ paccupaṭṭhitaṃ hoti sabrahmacārīsu āvi ceva raho ca. Yāni tāni sīlāni akhaṇḍāni acchiddāni asabalāni akammāsāni bhujissāni viññuppasatthāni aparāmaṭṭhāni samādhisaṃvattanikāni, tathārūpehi sīlehi sīlasāmaññagato viharati sabrahmacārīhi āvi ceva raho ca. Yāyaṃ diṭṭhi ariyā niyyānikā niyyāti takkarassa sammā dukkhakkhayāya, tathārūpāya diṭṭhiyā diṭṭhisāmaññagato viharati sabrahmacārīhi āvi ceva raho ca. Ime kho, bhikkhave, pañca phāsuvihārā’’ti. Pañcamaṃ.
已對照

六、阿難經

6. Ānandasuttaṃ
106緬 2.117已對照

一百零六、一時,世尊住在憍賞彌瞿師羅園。那時,具壽阿難來到世尊之處;到了之後,禮敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的具壽阿難對世尊這樣說——

106. Ekaṃ samayaṃ bhagavā kosambiyaṃ viharati ghositārāme. Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca –
PTS 3.133已對照

“尊者,比丘要到什麼程度,住在僧團中才能安樂而住呢?”“阿難,當比丘自己戒具足,不因戒[的事]呵責他人時,阿難,到這樣程度,比丘住在僧團中也能安樂而住。”

‘‘Kittāvatā nu kho, bhante, bhikkhu saṅghe [bhikkhuṃsaṃgho (syā. pī.)] viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti? ‘‘Yato kho, ānanda, bhikkhu attanā [attanā ca (pī. ka.)] sīlasampanno hoti, no [no ca (ka.)] paraṃ adhisīle sampavattā [sampavattā hoti (ka.)]; ettāvatāpi kho, ānanda, bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti.
已對照

“尊者,可還有別的理趣,[依之]比丘住在僧團中能安樂而住呢?”“阿難,可以有。阿難,當比丘自己戒具足,不因戒[的事]呵責他人;是觀察自己者,不是觀察他人者時,阿難,到這樣程度,比丘住在僧團中也能安樂而住。”

‘‘Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo yathā bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti? ‘‘Siyā, ānanda [ānandāti bhagavā āvoca (syā. pī.)]! Yato kho, ānanda, bhikkhu attanā sīlasampanno hoti, no paraṃ adhisīle sampavattā; attānupekkhī ca hoti, no parānupekkhī; ettāvatāpi kho, ānanda, bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti.
已對照

“尊者,可還有別的理趣,[依之]比丘住在僧團中能安樂而住呢?”“阿難,可以有。阿難,當比丘自己戒具足,不因戒[的事]呵責他人;是觀察自己者,不是觀察他人者;是不知名者,且不因那不知名而戰慄時,阿難,到這樣程度,比丘住在僧團中也能安樂而住。”

‘‘Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo yathā bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti? ‘‘Siyā, ānanda! Yato kho, ānanda, bhikkhu attanā sīlasampanno hoti, no paraṃ adhisīle sampavattā; attānupekkhī ca hoti, no parānupekkhī; apaññāto ca hoti, tena ca apaññātakena no paritassati; ettāvatāpi kho, ānanda, bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti.
已對照

“尊者,可還有別的理趣,[依之]比丘住在僧團中能安樂而住呢?”“阿難,可以有。阿難,當比丘自己戒具足,不因戒[的事]呵責他人;是觀察自己者,不是觀察他人者;是不知名者,且不因那不知名而戰慄;是那屬於增上心的、現法樂住的四禪的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者時,阿難,到這樣程度,比丘住在僧團中也能安樂而住。”

‘‘Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo yathā bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti? ‘‘Siyā, ānanda! Yato kho, ānanda, bhikkhu attanā sīlasampanno hoti, no paraṃ adhisīle sampavattā; attānupekkhī ca hoti, no parānupekkhī; apaññāto ca hoti, tena ca apaññātakena no paritassati; catunnañca [catunnaṃ (pī. ka.)] jhānānaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī; ettāvatāpi kho, ānanda, bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti.
PTS 3.134緬 2.118已對照

“尊者,可還有別的理趣,[依之]比丘住在僧團中能安樂而住呢?”“阿難,可以有。阿難,當比丘自己戒具足,不因戒[的事]呵責他人;是觀察自己者,不是觀察他人者;是不知名者,且不因那不知名而戰慄;是那屬於增上心的、現法樂住的四禪的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者;由於諸漏的滅盡,就在現法中自己以證智證知無漏的心解脫、慧解脫,成就並住時,阿難,到這樣程度,比丘住在僧團中也能安樂而住。

‘‘Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo yathā bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyyā’’ti? ‘‘Siyā, ānanda! Yato kho, ānanda, bhikkhu attanā sīlasampanno hoti, no paraṃ adhisīle sampavattā; attānupekkhī ca hoti, no parānupekkhī; apaññāto ca hoti, tena ca apaññātakena no paritassati; catunnañca jhānānaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī; āsavānañca [āsavānaṃ (sī. pī. ka.)] khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati; ettāvatāpi kho, ānanda, bhikkhu saṅghe viharanto phāsuṃ vihareyya.
已對照

“阿難,我說:沒有比這安樂住更上、更殊勝的另一種安樂住。”第六[經]。

‘‘Imamhā cāhaṃ, ānanda, phāsuvihārā añño phāsuvihāro uttaritaro vā paṇītataro vā natthīti vadāmī’’ti. Chaṭṭhaṃ.
已對照

七、戒經

7. Sīlasuttaṃ
107已對照

一百零七、“諸比丘,具足五種法的比丘,是應供養者、應款待者、應奉施者、應合掌者,是世間無上的福田。

107. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa.
已對照

“具足哪五種[法]呢?諸比丘,在此,比丘是戒具足者,是定具足者,是慧具足者,是解脫具足者,是解脫知見具足者。

‘‘Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu sīlasampanno hoti, samādhisampanno hoti, paññāsampanno hoti, vimuttisampanno hoti, vimuttiñāṇadassanasampanno hoti.
已對照

“諸比丘,具足這五種法的比丘,是應供養者、應款待者、應奉施者、應合掌者,是世間無上的福田。”第七[經]。

‘‘Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā’’ti. Sattamaṃ.
已對照

八、無學經

8. Asekhasuttaṃ
108已對照

一百零八、“諸比丘,具足五種法的比丘,是應供養者、應款待者、應奉施者……乃至……是世間無上的福田。

108. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo…pe… anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa.
緬 2.119已對照

“具足哪五種[法]呢?諸比丘,在此,比丘具足無學的戒蘊,具足無學的定蘊,具足無學的慧蘊,具足無學的解脫蘊,具足無學的解脫知見蘊。諸比丘,具足這五種法的比丘,是應供養者……乃至……是世間無上的福田。”第八[經]。

‘‘Katamehi, pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu asekhena sīlakkhandhena samannāgato hoti, asekhena samādhikkhandhena samannāgato hoti, asekhena paññākkhandhena samannāgato hoti, asekhena vimuttikkhandhena samannāgato hoti, asekhena vimuttiñāṇadassanakkhandhena samannāgato hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti…pe… anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā’’ti. Aṭṭhamaṃ.
已對照

九、四方經

9. Cātuddisasuttaṃ
109PTS 3.135已對照

一百零九、“諸比丘,具足五種法的比丘,是四方[無礙]者。具足哪五種[法]呢?諸比丘,在此,比丘具戒,以波羅提木叉律儀防護而住,具足正行與行處,於微細的罪過也見怖畏,受持學處而學習;是多聞者、憶持所聞者、積集所聞者,凡是那些初善、中善、後善的,具足義理與文句的,顯示完全圓滿、遍淨的梵行的法,他對這樣的諸法多聞、憶持、以語熟習、以意隨觀察、以見善通達;對隨得的衣、缽食、坐臥處、病緣藥資具知足;是那屬於增上心的、現法樂住的四禪的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者;由於諸漏的滅盡,就在現法中自己以證智證知無漏的心解脫、慧解脫,成就並住。諸比丘,具足這五種法的比丘,是四方[無礙]者。”第九[經]。

109. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu cātuddiso hoti. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu sīlavā hoti, pātimokkhasaṃvarasaṃvuto viharati ācāragocarasampanno aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī, samādāya sikkhati sikkhāpadesu; bahussuto hoti sutadharo sutasannicayo, ye te dhammā ādikalyāṇā majjhekalyāṇā pariyosānakalyāṇā sātthaṃ sabyañjanaṃ kevalaparipuṇṇaṃ parisuddhaṃ brahmacariyaṃ abhivadanti, tathārūpāssa dhammā bahussutā honti dhātā vacasā paricitā manasānupekkhitā diṭṭhiyā suppaṭividdhā; santuṭṭho hoti itarītaracīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena; catunnaṃ jhānānaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī; āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati. Imehi, kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu cātuddiso hotī’’ti. Navamaṃ.
已對照

十、林野經

10. Araññasuttaṃ
110PTS 3.136緬 2.120已對照

一百一十、“諸比丘,具足五種法的比丘,適合親近林野、叢林邊地的邊遠坐臥處。具足哪五種[法]呢?諸比丘,在此,比丘具戒……乃至……受持學處而學習;是多聞者……乃至……以見善通達;住於發起精進,有力、堅固勇猛,於諸善法不放下[重]擔;是那屬於增上心的、現法樂住的四禪的隨願而得者、不難而得者、豐足而得者;由於諸漏的滅盡,就在現法中自己以證智證知無漏的心解脫、慧解脫,成就並住。諸比丘,具足這五種法的比丘,適合親近林野、叢林邊地的邊遠坐臥處。”第十[經]。

110. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu alaṃ araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevituṃ. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu sīlavā hoti…pe… samādāya sikkhati sikkhāpadesu; bahussuto hoti…pe… diṭṭhiyā suppaṭividdhā; āraddhavīriyo viharati thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu; catunnaṃ jhānānaṃ ābhicetasikānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārānaṃ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī; āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu alaṃ araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevitu’’nti. Dasamaṃ.
已對照

安樂住品第一。

Phāsuvihāravaggo paṭhamo.
已對照

其攝頌——

怯畏、被懷疑、盜,柔軟、安樂為第五;

阿難、戒與無學,四方以及林野。

Tassuddānaṃ –
Sārajjaṃ saṅkito coro, sukhumālaṃ phāsu pañcamaṃ;
Ānanda sīlāsekhā ca, cātuddiso araññena cāti.