快樂巴利palinanda.cc

增支部 · 四集·雲品 Valāhakavaggo

本經目錄三、第三五十[經](十一)一、雲品一、第一雲經二、第二雲經三、瓶經四、水池經五、芒果經六、第二芒果經七、鼠經八、牡牛經九、樹經十、毒蛇經雲品第一。

已對照

三、第三五十[經]

已對照

(十一)一、雲品

(11) 1. Valāhakavaggo
已對照

一、第一雲經

1. Paṭhamavalāhakasuttaṃ
101PTS 2.102緬 1.416已對照

一百零一、如是我聞——一時,世尊住在舍衛城祇樹林給孤獨園。在那裡,世尊召喚諸比丘:“諸比丘。”“尊者。”那些比丘應諾世尊。世尊這樣說——

101. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘bhikkhavo’’ti. ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca –
已對照

“諸比丘,有這四種雲。哪四種[雲]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。諸比丘,這就是四種雲。同樣,諸比丘,世間有這四種以云為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。

‘‘Cattārome, bhikkhave, valāhakā. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā, gajjitā ca vassitā ca. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā [pu. pa. 157] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā, gajjitā ca vassitā ca.
已對照

“諸比丘,人怎樣是打雷而不降雨的呢?諸比丘,在此,有一類人是說者,不是做者。諸比丘,人就是這樣是打雷而不降雨的。諸比丘,猶如那打雷而不降雨的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo bhāsitā hoti, no kattā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā, no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是降雨而不打雷的呢?諸比丘,在此,有一類人是做者,不是說者。諸比丘,人就是這樣是降雨而不打雷的。諸比丘,猶如那降雨而不打雷的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo kattā hoti, no bhāsitā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako vassitā, no gajjitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
緬 1.417已對照

“諸比丘,人怎樣是既不打雷也不降雨的呢?諸比丘,在此,有一類人既不是說者,也不是做者。諸比丘,人就是這樣是既不打雷也不降雨的。諸比丘,猶如那既不打雷也不降雨的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo neva bhāsitā hoti, no kattā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako neva gajjitā [neva gajjitā hoti (ka.)], no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是既打雷也降雨的呢?諸比丘,在此,有一類人既是說者,也是做者。諸比丘,人就是這樣是既打雷也降雨的。諸比丘,猶如那既打雷也降雨的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以云為喻的人。”第一[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo bhāsitā ca hoti kattā ca. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā ca [gajjitā ca hoti (ka.)] vassitā ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Paṭhamaṃ.
已對照

二、第二雲經

2. Dutiyavalāhakasuttaṃ
102PTS 2.103已對照

一百零二、“諸比丘,有這四種雲。哪四種[雲]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。諸比丘,這就是四種雲。同樣,諸比丘,世間有這四種以云為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。

102. ‘‘Cattārome, bhikkhave, valāhakā. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā gajjitā ca vassitā ca. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā, gajjitā ca vassitā ca.
已對照

“諸比丘,人怎樣是打雷而不降雨的呢?諸比丘,在此,有一類人學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他不如實了知‘此是苦’,不如實了知‘此是苦集’,不如實了知‘此是苦滅’,不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是打雷而不降雨的。諸比丘,猶如那打雷而不降雨的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti, no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti, ‘ayaṃ dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṃ nappajānāti, ‘ayaṃ dukkhanirodho’ti yathābhūtaṃ nappajānāti, ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā, no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
緬 1.418已對照

“諸比丘,人怎樣是降雨而不打雷的呢?諸比丘,在此,有一類人不學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是降雨而不打雷的。諸比丘,猶如那降雨而不打雷的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ na pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako vassitā, no gajjitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是既不打雷也不降雨的呢?諸比丘,在此,有一類人既不學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是既不打雷也不降雨的。諸比丘,猶如那既不打雷也不降雨的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo neva dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako neva gajjitā, no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
PTS 2.104已對照

“諸比丘,人怎樣是既打雷也降雨的呢?諸比丘,在此,有一類人學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是既打雷也降雨的。諸比丘,猶如那既打雷也降雨的雲;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以云為喻的人。”第二[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā ca vassitā ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Dutiyaṃ.
已對照

三、瓶經

3. Kumbhasuttaṃ
103已對照

一百零三、“諸比丘,有這四種瓶。哪四種[瓶]呢?空而有蓋的、滿而敞口的、空而敞口的、滿而有蓋的——諸比丘,這就是四種瓶。同樣,諸比丘,世間有這四種以瓶為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?空而有蓋的、滿而敞口的、空而敞口的、滿而有蓋的。

103. ‘‘Cattārome, bhikkhave, kumbhā. Katame cattāro? Tuccho pihito, pūro vivaṭo, tuccho vivaṭo, pūro pihito – ime kho, bhikkhave, cattāro kumbhā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro kumbhūpamā [pu. pa. 160] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Tuccho pihito, pūro vivaṭo, tuccho vivaṭo, pūro pihito.
緬 1.419已對照

“諸比丘,人怎樣是空而有蓋的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣是令人淨信的。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是空而有蓋的。諸比丘,猶如那空而有蓋的瓶;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo tuccho hoti pihito? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo tuccho hoti pihito. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho tuccho pihito; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是滿而敞口的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣不是令人淨信的。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是滿而敞口的。諸比丘,猶如那滿而敞口的瓶;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pūro hoti vivaṭo? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pūro hoti vivaṭo. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho pūro vivaṭo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是空而敞口的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣不是令人淨信的。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是空而敞口的。諸比丘,猶如那空而敞口的瓶;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo tuccho hoti vivaṭo? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo tuccho hoti vivaṭo. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho tuccho vivaṭo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
PTS 2.105已對照

“諸比丘,人怎樣是滿而有蓋的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣是令人淨信的。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是滿而有蓋的。諸比丘,猶如那滿而有蓋的瓶;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以瓶為喻的人。”第三[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pūro hoti pihito? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pūro hoti pihito. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho pūro pihito; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro kumbhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Tatiyaṃ.
已對照

四、水池經

4. Udakarahadasuttaṃ
104緬 1.420已對照

一百零四、“諸比丘,有這四種水池。哪四種[水池]呢?淺而現深的、深而現淺的、淺而現淺的、深而現深的——諸比丘,這就是四種水池。同樣,諸比丘,世間有這四種以水池為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?淺而現深的、深而現淺的、淺而現淺的、深而現深的。

104. ‘‘Cattārome, bhikkhave, udakarahadā. Katame cattāro? Uttāno gambhīrobhāso, gambhīro uttānobhāso, uttāno uttānobhāso, gambhīro gambhīrobhāso – ime kho, bhikkhave, cattāro udakarahadā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro udakarahadūpamā [pu. pa. 161] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Uttāno gambhīrobhāso, gambhīro uttānobhāso, uttāno uttānobhāso, gambhīro gambhīrobhāso.
已對照

“諸比丘,人怎樣是淺而現深的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣是令人淨信的。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是淺而現深的。諸比丘,猶如那淺而現深的水池;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo uttāno hoti gambhīrobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo uttāno hoti gambhīrobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado uttāno gambhīrobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
PTS 2.106已對照

“諸比丘,人怎樣是深而現淺的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣不是令人淨信的。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是深而現淺的。諸比丘,猶如那深而現淺的水池;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti uttānobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti uttānobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado gambhīro uttānobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是淺而現淺的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣不是令人淨信的。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是淺而現淺的。諸比丘,猶如那淺而現淺的水池;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo uttāno hoti uttānobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo uttāno hoti uttānobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado uttāno uttānobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
緬 1.421已對照

“諸比丘,人怎樣是深而現深的呢?諸比丘,在此,有某個人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣是令人淨信的。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是深而現深的。諸比丘,猶如那深而現深的水池;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以水池為喻的人。”第四[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti gambhīrobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti gambhīrobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado gambhīro gambhīrobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro udakarahadūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Catutthaṃ.
已對照

五、芒果經

5. Ambasuttaṃ
105已對照

一百零五、“諸比丘,有這四種芒果。哪四種[芒果]呢?生而現熟色的、熟而現生色的、生而現生色的、熟而現熟色的——諸比丘,這就是四種芒果。同樣,諸比丘,世間有這四種以芒果為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?生而現熟色的、熟而現生色的、生而現生色的、熟而現熟色的。

105. ‘‘Cattārimāni, bhikkhave, ambāni. Katamāni cattāri? Āmaṃ pakkavaṇṇi [pakkavaṇṇī (pu. pa. 159)], pakkaṃ āmavaṇṇi [āmavaṇṇī (sī. syā. kaṃ. pī.)], āmaṃ āmavaṇṇi, pakkaṃ pakkavaṇṇi – imāni kho, bhikkhave, cattāri ambāni. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro ambūpamā [pakkavaṇṇī (pu. pa. 159)] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Āmo pakkavaṇṇī, pakko āmavaṇṇī, āmo āmavaṇṇī, pakko pakkavaṇṇī.
PTS 2.107已對照

“諸比丘,人怎樣是生而現熟色的呢?諸比丘,在此,有一類人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣是令人淨信的。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是生而現熟色的。諸比丘,猶如那生而現熟色的芒果;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āmo hoti pakkavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āmo hoti pakkavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ āmaṃ pakkavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是熟而現生色的呢?諸比丘,在此,有一類人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣不是令人淨信的。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是熟而現生色的。諸比丘,猶如那熟而現生色的芒果;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pakko hoti āmavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pakko hoti āmavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ pakkaṃ āmavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
緬 1.422已對照

“諸比丘,人怎樣是生而現生色的呢?諸比丘,在此,有一類人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣不是令人淨信的。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是生而現生色的。諸比丘,猶如那生而現生色的芒果;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āmo hoti āmavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āmo hoti āmavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ āmaṃ āmavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是熟而現熟色的呢?諸比丘,在此,有一類人的前進、後退、前視、旁視、屈、伸、持僧伽梨、缽與衣是令人淨信的。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是熟而現熟色的。諸比丘,猶如那熟而現熟色的芒果;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以芒果為喻的人。”第五[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pakko hoti pakkavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pakko hoti pakkavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ pakkaṃ pakkavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro ambūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Pañcamaṃ.
已對照

六、第二芒果經

6. Dutiyaambasuttaṃ
已對照

(第六[經]在義注中說是「義淺顯」,但在諸巴利寫本中任何地方都不見[其文]。)

(Chaṭṭhaṃ uttānatthamevāti aṭṭhakathāyaṃ dassitaṃ, pāḷipotthakesu pana katthacipi na dissati.) [( ) ‘‘chaṭṭhaṃ ukkānatthamevā’’ti aṭṭhakathāyaṃ dassitaṃ, pāḷipotthakesu pana katthacipi na dissati. ‘‘… āmaṃ pakkobhāsaṃ, pakkaṃ āmobhāsa’’ntiādinā pāṭho bhaveyya]
已對照

七、鼠經

7. Mūsikasuttaṃ
107已對照

一百零七、“諸比丘,有這四種鼠。哪四種[鼠]呢?挖洞而不居住的、居住而不挖洞的、既不挖洞也不居住的、既挖洞也居住的——諸比丘,這就是四種鼠。同樣,諸比丘,世間有這四種以鼠為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?挖洞而不居住的、居住而不挖洞的、既不挖洞也不居住的、既挖洞也居住的。

107. ‘‘Catasso imā, bhikkhave, mūsikā. Katamā catasso? Gādhaṃ kattā no vasitā, vasitā no gādhaṃ kattā, neva gādhaṃ kattā no vasitā, gādhaṃ kattā ca vasitā ca – imā kho, bhikkhave, catasso mūsikā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro mūsikūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Gādhaṃ kattā no vasitā, vasitā no gādhaṃ kattā, neva gādhaṃ kattā no vasitā, gādhaṃ kattā ca vasitā ca.
PTS 2.108已對照

“諸比丘,人怎樣是挖洞而不居住的呢?諸比丘,在此,有一類人學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是挖洞而不居住的。諸比丘,猶如那挖洞而不居住的鼠;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā hoti no vasitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā hoti, no vasitā. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā gādhaṃ kattā, no vasitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
緬 1.423已對照

“諸比丘,人怎樣是居住而不挖洞的呢?諸比丘,在此,有一類人不學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是居住而不挖洞的。諸比丘,猶如那居住而不挖洞的鼠;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo vasitā hoti, no gādhaṃ kattā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ na pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo vasitā hoti, no gādhaṃ kattā. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā vasitā hoti, no gādhaṃ kattā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ, puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是既不挖洞也不居住的呢?諸比丘,在此,有一類人不學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他不如實了知‘此是苦’……乃至……不如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是既不挖洞也不居住的。諸比丘,猶如那既不挖洞也不居住的鼠;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva gādhaṃ kattā hoti no vasitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ na pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva gādhaṃ kattā hoti, no vasitā. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā neva gādhaṃ kattā hoti, no vasitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是既挖洞也居住的呢?諸比丘,在此,有一類人學法——經、應頌、記說、偈頌、自說、如是語、本生、未曾有法、智解。他如實了知‘此是苦’……乃至……如實了知‘此是導至苦滅之道’。諸比丘,人就是這樣是既挖洞也居住的。諸比丘,猶如那既挖洞也居住的鼠;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以鼠為喻的人。”第七[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā ca hoti vasitā ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā ca hoti vasitā ca. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā gādhaṃ kattā ca hoti vasitā ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro mūsikūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Sattamaṃ.
已對照

八、牡牛經

8. Balībaddasuttaṃ
108PTS 2.109已對照

一百零八、“諸比丘,有這四種牡牛。哪四種[牡牛]呢?對自群牛兇暴而不對他群牛兇暴的、對他群牛兇暴而不對自群牛兇暴的、對自群牛兇暴也對他群牛兇暴的、既不對自群牛兇暴也不對他群牛兇暴的——諸比丘,這就是四種牡牛。同樣,諸比丘,世間有這四種以牡牛為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?對自群牛兇暴而不對他群牛兇暴的、對他群牛兇暴而不對自群牛兇暴的、對自群牛兇暴也對他群牛兇暴的、既不對自群牛兇暴也不對他群牛兇暴的。

108. ‘‘Cattārome, bhikkhave, balībaddā [balivaddā (sī. syā. kaṃ. pī.), balibaddhā (ka.) pu. pa. 162]. Katame cattāro? Sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo, paragavacaṇḍo no sagavacaṇḍo, sagavacaṇḍo ca paragavacaṇḍo ca, neva sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo – ime kho, bhikkhave, cattāro balībaddā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro balībaddūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo, paragavacaṇḍo no sagavacaṇḍo, sagavacaṇḍo ca paragavacaṇḍo ca, neva sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo.
緬 1.424已對照

“諸比丘,人怎樣是對自群牛兇暴而不對他群牛兇暴的呢?諸比丘,在此,有一類人是自己會眾的驚擾者,不是他人會眾的[驚擾者]。諸比丘,人就是這樣是對自群牛兇暴而不對他群牛兇暴的。諸比丘,猶如那對自群牛兇暴而不對他群牛兇暴的牡牛;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo hoti, no paragavacaṇḍo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sakaparisaṃ ubbejetā hoti, no paraparisaṃ. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo hoti, no paragavacaṇḍo. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo sagavacaṇḍo, no paragavacaṇḍo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是對他群牛兇暴而不對自群牛兇暴的呢?諸比丘,在此,有一類人是他人會眾的驚擾者,不是自己會眾的[驚擾者]。諸比丘,人就是這樣是對他群牛兇暴而不對自群牛兇暴的。諸比丘,猶如那對他群牛兇暴而不對自群牛兇暴的牡牛;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo paragavacaṇḍo hoti, no sagavacaṇḍo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo paraparisaṃ ubbejetā hoti, no sakaparisaṃ. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo paragavacaṇḍo hoti, no sagavacaṇḍo. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo paragavacaṇḍo, no sagavacaṇḍo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是對自群牛兇暴也對他群牛兇暴的呢?諸比丘,在此,有一類人是自己會眾的驚擾者,也是他人會眾的[驚擾者]。諸比丘,人就是這樣是對自群牛兇暴也對他群牛兇暴的。諸比丘,猶如那對自群牛兇暴也對他群牛兇暴的牡牛;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo ca hoti paragavacaṇḍo ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sakaparisaṃ ubbejetā hoti paraparisañca. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo ca hoti paragavacaṇḍo ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo sagavacaṇḍo ca paragavacaṇḍo ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是既不對自群牛兇暴也不對他群牛兇暴的呢?諸比丘,在此,有一類人既不是自己會眾的驚擾者,也不是他人會眾的[驚擾者]。諸比丘,人就是這樣是既不對自群牛兇暴也不對他群牛兇暴的。諸比丘,猶如那既不對自群牛兇暴也不對他群牛兇暴的牡牛;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以牡牛為喻的人。”第八[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva sagavacaṇḍo hoti no paragavacaṇḍo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo neva sakaparisaṃ ubbejetā hoti, no paraparisañca. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva sagavacaṇḍo hoti, no paragavacaṇḍo. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo neva sagavacaṇḍo, no paragavacaṇḍo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro balībaddūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Aṭṭhamaṃ.
已對照

九、樹經

9. Rukkhasuttaṃ
109PTS 2.110已對照

一百零九、“諸比丘,有這四種樹。哪四種[樹]呢?邊材而以邊材為眷屬的、邊材而以心材為眷屬的、心材而以邊材為眷屬的、心材而以心材為眷屬的——諸比丘,這就是四種樹。同樣,諸比丘,世間有這四種以樹為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?邊材而以邊材為眷屬的、邊材而以心材為眷屬的、心材而以邊材為眷屬的、心材而以心材為眷屬的。

109. ‘‘Cattārome, bhikkhave, rukkhā. Katame cattāro? Pheggu phegguparivāro, pheggu sāraparivāro, sāro phegguparivāro, sāro sāraparivāro – ime kho, bhikkhave, cattāro rukkhā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro rukkhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Pheggu phegguparivāro, pheggu sāraparivāro, sāro phegguparivāro, sāro sāraparivāro.
緬 1.425已對照

“諸比丘,人怎樣是邊材而以邊材為眷屬的呢?諸比丘,在此,有一類人破戒、有惡法;他的會眾也破戒、有惡法。諸比丘,人就是這樣是邊材而以邊材為眷屬的。諸比丘,猶如那邊材而以邊材為眷屬的樹;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pheggu hoti phegguparivāro? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dussīlo hoti pāpadhammo; parisāpissa hoti dussīlā pāpadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pheggu hoti phegguparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho pheggu phegguparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是邊材而以心材為眷屬的呢?諸比丘,在此,有一類人破戒、有惡法;而他的會眾具戒、有善法。諸比丘,人就是這樣是邊材而以心材為眷屬的。諸比丘,猶如那邊材而以心材為眷屬的樹;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pheggu hoti sāraparivāro? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dussīlo hoti pāpadhammo; parisā ca khvassa hoti sīlavatī kalyāṇadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pheggu hoti sāraparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho pheggu sāraparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是心材而以邊材為眷屬的呢?諸比丘,在此,有一類人具戒、有善法;而他的會眾破戒、有惡法。諸比丘,人就是這樣是心材而以邊材為眷屬的。諸比丘,猶如那心材而以邊材為眷屬的樹;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sāro hoti phegguparivāro? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sīlavā hoti kalyāṇadhammo; parisā ca khvassa hoti dussīlā pāpadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sāro hoti phegguparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho sāro phegguparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是心材而以心材為眷屬的呢?諸比丘,在此,有一類人具戒、有善法;他的會眾也具戒、有善法。諸比丘,人就是這樣是心材而以心材為眷屬的。諸比丘,猶如那心材而以心材為眷屬的樹;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以樹為喻的人。”第九[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sāro hoti sāraparivāro? Idha bhikkhave, ekacco puggalo sīlavā hoti kalyāṇadhammo; parisāpissa hoti sīlavatī kalyāṇadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sāro hoti sāraparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho sāro sāraparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro rukkhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti [pu. pa. 170]. Navamaṃ.
已對照

十、毒蛇經

10. Āsīvisasuttaṃ
110PTS 2.111緬 1.426已對照

一百一十、“諸比丘,有這四種毒蛇。哪四種[毒蛇]呢?毒[速]發而非劇毒的、劇毒而毒不[速]發的、毒[速]發且劇毒的、毒既不[速]發也非劇毒的——諸比丘,這就是四種毒蛇。同樣,諸比丘,世間有這四種以毒蛇為喻的人存在、可得。哪四種[人]呢?毒[速]發而非劇毒的、劇毒而毒不[速]發的、毒[速]發且劇毒的、毒既不[速]發也非劇毒的。

110. ‘‘Cattārome, bhikkhave, āsīvisā [āsivisā (ka.) pu. pa. 163]. Katame cattāro? Āgataviso na ghoraviso, ghoraviso na āgataviso, āgataviso ca ghoraviso ca, nevāgataviso na ghoraviso – ime kho, bhikkhave, cattāro āsīvisā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro āsīvisūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Āgataviso na ghoraviso, ghoraviso na āgataviso, āgataviso ca ghoraviso ca, nevāgataviso na ghoraviso.
已對照

“諸比丘,人怎樣是毒[速]發而非劇毒的呢?諸比丘,在此,有一類人經常發怒,而他的那忿不長久潛伏。諸比丘,人就是這樣是毒[速]發而非劇毒的。諸比丘,猶如那毒[速]發而非劇毒的毒蛇;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āgataviso hoti, na ghoraviso? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho [kopo (ka.) pu. pa. 163] na dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āgataviso hoti, na ghoraviso. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso āgataviso, na ghoraviso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是劇毒而毒不[速]發的呢?諸比丘,在此,有一類人並不經常發怒,而他的那忿長久潛伏。諸比丘,人就是這樣是劇毒而毒不[速]發的。諸比丘,猶如那劇毒而毒不[速]發的毒蛇;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo ghoraviso hoti, na āgataviso? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo na heva kho abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo ghoraviso hoti, na āgataviso. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso ghoraviso, na āgataviso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是毒[速]發且劇毒的呢?諸比丘,在此,有一類人經常發怒,而他的那忿長久潛伏。諸比丘,人就是這樣是毒[速]發且劇毒的。諸比丘,猶如那毒[速]發且劇毒的毒蛇;諸比丘,我說這個人與它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āgataviso ca hoti ghoraviso ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āgataviso ca hoti ghoraviso ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso āgataviso ca ghoraviso ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已對照

“諸比丘,人怎樣是毒既不[速]發也非劇毒的呢?諸比丘,在此,有一類人並不經常發怒,而他的那忿不長久潛伏。諸比丘,人就是這樣是毒既不[速]發也非劇毒的。諸比丘,猶如那毒既不[速]發也非劇毒的毒蛇;諸比丘,我說這個人與它相似。諸比丘,這就是世間存在、可得的四種以毒蛇為喻的人。”第十[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo nevāgataviso hoti na ghoraviso? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo na heva kho abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho na dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo nevāgataviso hoti, na ghoraviso. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso nevāgataviso na ghoraviso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro āsīvisūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Dasamaṃ.
已對照

雲品第一。

Valāhakavaggo paṭhamo.
已對照

其攝頌——

兩雲、瓶、水池,有兩芒果;

鼠、牡牛、樹,與毒蛇,此為十。

Tassuddānaṃ –
Dve valāhā kumbha-udaka, rahadā dve honti ambāni;
Mūsikā balībaddā rukkhā, āsīvisena te dasāti.