快樂巴利palinanda.cc

增支部 · 三集·小品 Cūḷavaggo

本經目錄五、小品一、現前經二、三處經三、義利經四、論說轉起經五、智者經六、具戒經七、有為相經八、無為相經九、山王經十、應作熱勤經十一、大盜經小品第五。第一五十[經]完畢。二、第二五十[經]

已對照

五、小品

5. Cūḷavaggo
已對照

一、現前經

1. Sammukhībhāvasuttaṃ
41已對照

四十一、“諸比丘,由於三種[事]現前,有信的良家子生起許多福。由於哪三種[事]現前呢?諸比丘,由於信現前,有信的良家子生起許多福;諸比丘,由於所施物現前,有信的良家子生起許多福;諸比丘,由於諸應奉施者現前,有信的良家子生起許多福。諸比丘,由於這三種[事]現前,有信的良家子生起許多福。”第一[經]。

41. ‘‘Tiṇṇaṃ, bhikkhave, sammukhībhāvā saddho kulaputto bahuṃ puññaṃ pasavati. Katamesaṃ tiṇṇaṃ? Saddhāya, bhikkhave, sammukhībhāvā saddho kulaputto bahuṃ puññaṃ pasavati. Deyyadhammassa, bhikkhave, sammukhībhāvā saddho kulaputto bahuṃ puññaṃ pasavati. Dakkhiṇeyyānaṃ, bhikkhave, sammukhībhāvā saddho kulaputto bahuṃ puññaṃ pasavati. Imesaṃ kho, bhikkhave, tiṇṇaṃ sammukhībhāvā saddho kulaputto bahuṃ puññaṃ pasavatī’’ti. Paṭhamaṃ.
已對照

二、三處經

2. Tiṭhānasuttaṃ
42緬 1.149已對照

四十二、“諸比丘,應依三種處知[他]是有信、有淨信者。依哪三種[處]呢?他樂於見具戒者,樂於聞正法,以離了慳垢的心居家,施捨無所保留、手常潔淨、樂於捨棄、堪受人乞求、樂於布施與分享。諸比丘,應依這三種處知[他]是有信、有淨信者。”

42. ‘‘Tīhi, bhikkhave, ṭhānehi saddho pasanno veditabbo. Katamehi tīhi? Sīlavantānaṃ dassanakāmo hoti, saddhammaṃ sotukāmo hoti, vigatamalamaccherena cetasā agāraṃ ajjhāvasati muttacāgo payatapāṇi vossaggarato yācayogo dānasaṃvibhāgarato. Imehi kho, bhikkhave, tīhi ṭhānehi saddho pasanno veditabbo’’.
已對照

“樂於見具戒者,願聽聞正法,

‘‘Dassanakāmo sīlavataṃ, saddhammaṃ sotumicchati;
已對照

調伏慳之垢,他確實被稱為有信者。”第二[經]。

Vinaye maccheramalaṃ, sa ve saddhoti vuccatī’’ti. dutiyaṃ;
已對照

三、義利經

3. Atthavasasuttaṃ
43PTS 1.151已對照

四十三、“諸比丘,見到三種義利的人,正足以為他人說法。哪三種[義利]呢?凡說法者,他是領會義者、領會法者;凡聽法者,他是領會義者、領會法者;凡說法者與凡聽法者,兩者都是領會義者、領會法者。諸比丘,見到這三種義利的人,正足以為他人說法。”第三[經]。

43. ‘‘Tayo, bhikkhave, atthavase sampassamānena alameva paresaṃ dhammaṃ desetuṃ. Katame tayo? Yo dhammaṃ deseti so atthappaṭisaṃvedī ca hoti dhammappaṭisaṃvedī ca. Yo dhammaṃ suṇāti so atthappaṭisaṃvedī ca hoti dhammappaṭisaṃvedī ca. Yo ceva dhammaṃ deseti yo ca dhammaṃ suṇāti ubho atthappaṭisaṃvedino ca honti dhammappaṭisaṃvedino ca. Ime kho, bhikkhave, tayo atthavase sampassamānena alameva paresaṃ dhammaṃ desetu’’nti. Tatiyaṃ.
已對照

四、論說轉起經

4. Kathāpavattisuttaṃ
44已對照

四十四、“諸比丘,依三種處,論說得以轉起。依哪三種[處]呢?凡說法者,他是領會義者、領會法者;凡聽法者,他是領會義者、領會法者;凡說法者與凡聽法者,兩者都是領會義者、領會法者。諸比丘,依這三種處,論說得以轉起。”第四[經]。

44. ‘‘Tīhi, bhikkhave, ṭhānehi kathā pavattinī hoti. Katamehi tīhi? Yo dhammaṃ deseti so atthappaṭisaṃvedī ca hoti dhammappaṭisaṃvedī ca. Yo dhammaṃ suṇāti so atthappaṭisaṃvedī ca hoti dhammappaṭisaṃvedī ca. Yo ceva dhammaṃ deseti yo ca dhammaṃ suṇāti ubho atthappaṭisaṃvedino ca honti dhammappaṭisaṃvedino ca. Imehi kho, bhikkhave, tīhi ṭhānehi kathā pavattinī hotī’’ti. Catutthaṃ.
已對照

五、智者經

5. Paṇḍitasuttaṃ
45緬 1.150已對照

四十五、“諸比丘,有這三種智者所施設的、善士所施設的[事]。哪三種[事]呢?諸比丘,布施是智者所施設的、善士所施設的;諸比丘,出家是智者所施設的、善士所施設的;諸比丘,奉侍父母是智者所施設的、善士所施設的。諸比丘,這就是三種智者所施設的、善士所施設的[事]。”

45. ‘‘Tīṇimāni, bhikkhave, paṇḍitapaññattāni sappurisapaññattāni. Katamāni tīṇi? Dānaṃ, bhikkhave, paṇḍitapaññattaṃ sappurisapaññattaṃ. Pabbajjā, bhikkhave, paṇḍitapaññattā sappurisapaññattā. Mātāpitūnaṃ, bhikkhave, upaṭṭhānaṃ paṇḍitapaññattaṃ sappurisapaññattaṃ. Imāni kho, bhikkhave, tīṇi paṇḍitapaññattāni sappurisapaññattānī’’ti.
已對照

“布施、不害、自制、調伏,為諸善人所施設;

‘‘Sabbhi dānaṃ upaññattaṃ, ahiṃsā saṃyamo damo;
已對照

奉侍父母,[是]寂靜者、梵行者[的行持]。

Mātāpitu upaṭṭhānaṃ, santānaṃ brahmacārinaṃ.
已對照

“這些是善人們的事處,智者應當奉行;

‘‘Sataṃ etāni ṭhānāni, yāni sevetha paṇḍito;
已對照

具足見的聖者,他趨向吉祥的世界。”第五[經]。

Ariyo dassanasampanno, sa lokaṃ bhajate siva’’nti. pañcamaṃ;
已對照

六、具戒經

6. Sīlavantasuttaṃ
46PTS 1.152已對照

四十六、“諸比丘,凡具戒的出家人依止村落或市鎮而住,在那裡,人們依三種處生起許多福。依哪三種[處]呢?以身、以語、以意。諸比丘,凡具戒的出家人依止村落或市鎮而住,在那裡,人們依這三種處生起許多福。”第六[經]。

46. ‘‘Yaṃ, bhikkhave, sīlavanto pabbajitā gāmaṃ vā nigamaṃ vā upanissāya viharanti. Tattha manussā tīhi ṭhānehi bahuṃ puññaṃ pasavanti. Katamehi tīhi? Kāyena, vācāya, manasā. Yaṃ, bhikkhave, sīlavanto pabbajitā gāmaṃ vā nigamaṃ vā upanissāya viharanti. Tattha manussā imehi tīhi ṭhānehi bahuṃ puññaṃ pasavantī’’ti. Chaṭṭhaṃ.
已對照

七、有為相經

7. Saṅkhatalakkhaṇasuttaṃ
47已對照

四十七、“諸比丘,有為者有這三種有為相。哪三種[有為相]呢?生起被見到,滅去被見到,住者的變異被見到。諸比丘,這就是有為者的三種有為相。”第七[經]。

47. ‘‘Tīṇimāni, bhikkhave, saṅkhatassa saṅkhatalakkhaṇāni. Katamāni tīṇi? Uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitassa aññathattaṃ paññāyati. Imāni kho, bhikkhave, tīṇi saṅkhatassa saṅkhatalakkhaṇānī’’ti. Sattamaṃ.
已對照

八、無為相經

8. Asaṅkhatalakkhaṇasuttaṃ
48已對照

四十八、“諸比丘,無為者有這三種無為相。哪三種[無為相]呢?生起不被見到,滅去不被見到,住者的變異不被見到。諸比丘,這就是無為者的三種無為相。”第八[經]。

48. ‘‘Tīṇimāni, bhikkhave, asaṅkhatassa asaṅkhatalakkhaṇāni. Katamāni tīṇi? Na uppādo paññāyati, na vayo paññāyati, na ṭhitassa aññathattaṃ paññāyati. Imāni kho, bhikkhave, tīṇi asaṅkhatassa asaṅkhatalakkhaṇānī’’ti. Aṭṭhamaṃ.
已對照

九、山王經

9. Pabbatarājasuttaṃ
49緬 1.151已對照

四十九、“諸比丘,依止雪山王,大樹(mahāsāla)以三種增長而增長。以哪三種[增長]呢?以枝葉增長,以樹皮與外皮增長,以邊材與心材增長。諸比丘,依止雪山王,大樹以這三種增長而增長。

49. ‘‘Himavantaṃ, bhikkhave, pabbatarājaṃ nissāya mahāsālā tīhi vaḍḍhīhi vaḍḍhanti. Katamāhi tīhi? Sākhāpattapalāsena vaḍḍhanti, tacapapaṭikāya vaḍḍhanti, pheggusārena vaḍḍhanti. Himavantaṃ, bhikkhave, pabbatarājaṃ nissāya mahāsālā imāhi tīhi vaḍḍhīhi vaḍḍhanti.
已對照

“同樣,諸比丘,依止有信的家長(kulapati),家中之人以三種增長而增長。以哪三種[增長]呢?以信增長,以戒增長,以慧增長。諸比丘,依止有信的家長,家中之人以這三種增長而增長。”

‘‘Evamevaṃ kho, bhikkhave, saddhaṃ kulapatiṃ nissāya anto jano tīhi vaḍḍhīhi vaḍḍhati. Katamāhi tīhi? Saddhāya vaḍḍhati, sīlena vaḍḍhati, paññāya vaḍḍhati. Saddhaṃ, bhikkhave, kulapatiṃ nissāya anto jano imāhi tīhi vaḍḍhīhi vaḍḍhatī’’ti.
已對照

“猶如在荒野、在林中的廣大岩石之山,

‘‘Yathāpi pabbato selo, araññasmiṃ brahāvane;
已對照

諸樹依止它,那些林中之王得以增長;

Taṃ rukkhā upanissāya, vaḍḍhante te vanappatī.
已對照

“同樣,在此依止具足戒、有信的家長,

‘‘Tatheva sīlasampannaṃ, saddhaṃ kulapatiṃ idha;
已對照

妻兒與眷屬得以增長,

Upanissāya vaḍḍhanti, puttadārā ca bandhavā;
已對照

同僚、親族眾,以及依他而活的人們。

Amaccā ñātisaṅghā ca, ye cassa anujīvino.
PTS 1.153已對照

“他們見到那位具戒者的戒、舍與諸善行,

‘‘Tyāssa sīlavato sīlaṃ, cāgaṃ sucaritāni ca;
已對照

明眼者們便為了自己的利益而隨之仿效。

Passamānānukubbanti, attamatthaṃ [ye bhavanti (sī. syā. kaṃ. pī.)] vicakkhaṇā.
已對照

“在此行了法——導向善趣之道——之後,

‘‘Idha dhammaṃ caritvāna, maggaṃ sugatigāminaṃ;
已對照

他們歡喜於天界,隨欲享樂而喜悅。”第九[經]。

Nandino devalokasmiṃ, modanti kāmakāmino’’ti. navamaṃ;
已對照

十、應作熱勤經

10. Ātappakaraṇīyasuttaṃ
50已對照

五十、“諸比丘,在三種處應作熱勤。在哪三種[處]呢?為令未生的惡不善法不生,應作熱勤;為令未生的善法生起,應作熱勤;為忍受已生起的身體上的苦的、劇的、粗的、辛辣的、不悅的、不合意的、奪命的諸受,應作熱勤。諸比丘,在這三種處應作熱勤。

50. ‘‘Tīhi, bhikkhave, ṭhānehi ātappaṃ karaṇīyaṃ. Katamehi tīhi? Anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya ātappaṃ karaṇīyaṃ, anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya ātappaṃ karaṇīyaṃ, uppannānaṃ sārīrikānaṃ vedanānaṃ dukkhānaṃ tibbānaṃ kharānaṃ kaṭukānaṃ asātānaṃ amanāpānaṃ pāṇaharānaṃ adhivāsanāya ātappaṃ karaṇīyaṃ. Imehi tīhi, bhikkhave, ṭhānehi ātappaṃ karaṇīyaṃ.
緬 1.152已對照

“諸比丘,當比丘為令未生的惡不善法不生而作熱勤,為令未生的善法生起而作熱勤,為忍受已生起的身體上的苦的、劇的、粗的、辛辣的、不悅的、不合意的、奪命的諸受而作熱勤時,諸比丘,這稱為為了正確地終結苦而熱勤、審慎、具唸的比丘。”第十[經]。

‘‘Yato kho, bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya ātappaṃ karoti, anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya ātappaṃ karoti, uppannānaṃ sārīrikānaṃ vedanānaṃ dukkhānaṃ tibbānaṃ kharānaṃ kaṭukānaṃ asātānaṃ amanāpānaṃ pāṇaharānaṃ adhivāsanāya ātappaṃ karoti. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, bhikkhu ātāpī nipako sato sammā dukkhassa antakiriyāyā’’ti. Dasamaṃ.
已對照

十一、大盜經

11. Mahācorasuttaṃ
51已對照

五十一、“諸比丘,具足三支的大盜,挖穿牆壁,劫掠財物,行單家劫掠,埋伏於路上[攔劫]。具足哪三[支]呢?諸比丘,在此,大盜依於險處,依於叢林,依於有力者。諸比丘,大盜如何依於險處呢?諸比丘,在此,大盜依於難渡的河[中洲]或險峻的山[間]。諸比丘,大盜就是這樣依於險處。

51. ‘‘Tīhi, bhikkhave, aṅgehi samannāgato mahācoro sandhimpi chindati, nillopampi harati, ekāgārikampi karoti, paripanthepi tiṭṭhati. Katamehi tīhi? Idha, bhikkhave, mahācoro visamanissito ca hoti, gahananissito ca hoti, balavanissito ca hoti. Kathañca, bhikkhave, mahācoro visamanissito hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro nadīviduggaṃ vā nissito hoti pabbatavisamaṃ vā. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro visamanissito hoti.
PTS 1.154已對照

“諸比丘,大盜如何依於叢林呢?諸比丘,在此,大盜依於草叢,或樹叢,或密林,或大林叢。諸比丘,大盜就是這樣依於叢林。

‘‘Kathañca, bhikkhave, mahācoro gahananissito hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro tiṇagahanaṃ vā nissito hoti, rukkhagahanaṃ vā rodhaṃ [gedhaṃ (sī. pī.)] vā mahāvanasaṇḍaṃ vā. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro gahananissito hoti.
已對照

“諸比丘,大盜如何依於有力者呢?諸比丘,在此,大盜依於國王或王的大臣。他這樣想:‘若有人對我說什麼,這些國王或王的大臣會替我遮掩而為我說項。’若有人對他說什麼,那些國王或王的大臣便替他遮掩而為他說項。諸比丘,大盜就是這樣依於有力者。諸比丘,具足這三支的大盜,挖穿牆壁,劫掠財物,行單家劫掠,埋伏於路上[攔劫]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, mahācoro balavanissito hoti? Idha, bhikkhave, mahācoro rājānaṃ vā rājamahāmattānaṃ vā nissito hoti. Tassa evaṃ hoti – ‘sace maṃ koci kiñci vakkhati, ime me rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇissantī’ti. Sace naṃ koci kiñci āha, tyāssa rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇanti. Evaṃ kho, bhikkhave, mahācoro balavanissito hoti. Ime kho, bhikkhave, tīhi aṅgehi samannāgato mahācoro sandhimpi chindati, nillopampi harati, ekāgārikampi karoti, paripanthepi tiṭṭhati.
已對照

“同樣,諸比丘,具足三支的惡比丘,守護受損、受害的自己,是有罪的,為智者所呵,生起許多非福。具足哪三[支]呢?諸比丘,在此,惡比丘依於險處,依於叢林,依於有力者。

‘‘Evamevaṃ kho, bhikkhave, tīhi aṅgehi samannāgato pāpabhikkhu khataṃ upahataṃ attānaṃ pariharati, sāvajjo ca hoti sānuvajjo ca viññūnaṃ, bahuñca apuññaṃ pasavati. Katamehi tīhi? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu visamanissito ca hoti gahananissito ca balavanissito ca.
緬 1.153已對照

“諸比丘,惡比丘如何依於險處呢?諸比丘,在此,惡比丘具足險惡的身業,具足險惡的語業,具足險惡的意業。諸比丘,惡比丘就是這樣依於險處。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu visamanissito hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu visamena kāyakammena samannāgato hoti, visamena vacīkammena samannāgato hoti, visamena manokammena samannāgato hoti. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu visamanissito hoti.
已對照

“諸比丘,惡比丘如何依於叢林呢?諸比丘,在此,惡比丘是持邪見者,具邊執見。諸比丘,惡比丘就是這樣依於叢林。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu gahananissito hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu micchādiṭṭhiko hoti, antaggāhikāya diṭṭhiyā samannāgato hoti. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu gahananissito hoti.
PTS 1.155已對照

“諸比丘,惡比丘如何依於有力者呢?諸比丘,在此,惡比丘依於國王或王的大臣。他這樣想:‘若有人對我說什麼,這些國王或王的大臣會替我遮掩而為我說項。’若有人對他說什麼,那些國王或王的大臣便替他遮掩而為他說項。諸比丘,惡比丘就是這樣依於有力者。諸比丘,具足這三種法的惡比丘,守護受損、受害的自己,是有罪的,為智者所呵,生起許多非福。”第十一[經]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, pāpabhikkhu balavanissito hoti? Idha, bhikkhave, pāpabhikkhu rājānaṃ vā rājamahāmattānaṃ vā nissito hoti. Tassa evaṃ hoti – ‘sace maṃ koci kiñci vakkhati, ime me rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇissantī’ti. Sace naṃ koci kiñci āha, tyāssa rājāno vā rājamahāmattā vā pariyodhāya atthaṃ bhaṇanti. Evaṃ kho, bhikkhave, pāpabhikkhu balavanissito hoti. Imehi kho, bhikkhave, tīhi dhammehi samannāgato pāpabhikkhu khataṃ upahataṃ attānaṃ pariharati, sāvajjo ca hoti sānuvajjo ca viññūnaṃ, bahuñca apuññaṃ pasavatī’’ti. Ekādasamaṃ.
已對照

小品第五。

Cūḷavaggo pañcamo.
已對照

其攝頌——

現前、處、義利,轉起、智者、具戒;

有為、山、熱勤,與大盜為十一。

Tassuddānaṃ –
Sammukhī ṭhānatthavasaṃ, pavatti paṇḍita sīlavaṃ;
Saṅkhataṃ pabbatātappaṃ, mahācorenekādasāti [mahācorena te dasāti (ka.)].
已對照

第一五十[經]完畢。

Paṭhamo paṇṇāsako samatto.
已對照

二、第二五十[經]

2. Dutiyapaṇṇāsakaṃ