快樂巴利palinanda.cc

分別論·覺支分別 Bojjhaṅgavibhaṅgo 1. Suttantabhājanīyaṃ

本經目錄問分。覺支分別終。

466已對照

十、覺支分別

一、經分別

四百六十六、七覺支:念覺支、擇法覺支、精進覺支、喜覺支、輕安覺支、定覺支、舍覺支。

466Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo, dhammavicayasambojjhaṅgo, vīriyasambojjhaṅgo, pītisambojjhaṅgo, passaddhisambojjhaṅgo, samādhisambojjhaṅgo, upekkhāsambojjhaṅgo.
467已對照

四百六十七、此中什麼是念覺支?在此,比丘是具念者,具足最上的念與審慎,對久遠以前所作的、久遠以前所說的也能憶念、隨念——這稱為“念覺支”。

他這樣具念而住,以慧簡擇那法、遍察[那法]、進行遍審察——這稱為“擇法覺支”。

當他以慧簡擇那法、遍察[那法]、進行遍審察時,精進是已發起的、不退縮的——這稱為“精進覺支”。

對發起精進者,生起無食的喜——這稱為“喜覺支”。

意有喜者,身也輕安,心也輕安——這稱為“輕安覺支”。

身輕安而有樂者,心得定——這稱為“定覺支”。

他對那樣得定的心好好地觀察——這稱為“舍覺支”。

467Tattha katamo satisambojjhaṅgo? Idha bhikkhu satimā hoti paramena satinepakkena samannāgato, cirakatampi cirabhāsitampi saritā hoti anussaritā – ayaṃ vuccati ‘‘satisambojjhaṅgo’’. So tathā sato viharanto taṃ dhammaṃ paññāya pavicinati pavicarati parivīmaṃsamāpajjati – ayaṃ vuccati ‘‘dhammavicayasambojjhaṅgo’’. Tassa taṃ dhammaṃ paññāya pavicinato pavicarato parivīmaṃsamāpajjato āraddhaṃ hoti vīriyaṃ asallīnaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘vīriyasambojjhaṅgo’’. Āraddhavīriyassa uppajjati pīti nirāmisā – ayaṃ vuccati ‘‘pītisambojjhaṅgo’’. Pītimanassa kāyopi passambhati, cittampi passambhati – ayaṃ vuccati ‘‘passaddhisambojjhaṅgo’’. Passaddhakāyassa sukhino cittaṃ samādhiyati – ayaṃ vuccati ‘‘samādhisambojjhaṅgo’’. So tathā samāhitaṃ cittaṃ sādhukaṃ ajjhupekkhitā hoti – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhāsambojjhaṅgo’’.
468已對照

四百六十八、七覺支:念覺支、擇法覺支、精進覺支、喜覺支、輕安覺支、定覺支、舍覺支。

468Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo, dhammavicayasambojjhaṅgo, vīriyasambojjhaṅgo, pītisambojjhaṅgo, passaddhisambojjhaṅgo, samādhisambojjhaṅgo, upekkhāsambojjhaṅgo.
469已對照

四百六十九、此中什麼是念覺支?有於內在諸法的念,有於外在諸法的念。凡是於內在諸法的念,那也是念覺支,導向證智、正覺、涅槃。凡是於外在諸法的念,那也是念覺支,導向證智、正覺、涅槃。

此中什麼是擇法覺支?有於內在諸法的遍簡擇,有於外在諸法的遍簡擇。凡是於內在諸法的遍簡擇,那也是擇法覺支,導向證智、正覺、涅槃。凡是於外在諸法的遍簡擇,那也是擇法覺支,導向證智、正覺、涅槃。

此中什麼是精進覺支?有身的精進,有心的精進。凡是身的精進,那也是精進覺支,導向證智、正覺、涅槃。凡是心的精進,那也是精進覺支,導向證智、正覺、涅槃。

此中什麼是喜覺支?有有尋、有伺的喜,有無尋、無伺的喜。凡是有尋、有伺的喜,那也是喜覺支,導向證智、正覺、涅槃。凡是無尋、無伺的喜,那也是喜覺支,導向證智、正覺、涅槃。

此中什麼是輕安覺支?有身輕安,有心輕安。凡是身輕安,那也是輕安覺支,導向證智、正覺、涅槃。凡是心輕安,那也是輕安覺支,導向證智、正覺、涅槃。

此中什麼是定覺支?有有尋、有伺的定,有無尋、無伺的定。凡是有尋、有伺的定,那也是定覺支,導向證智、正覺、涅槃。凡是無尋、無伺的定,那也是定覺支,導向證智、正覺、涅槃。

此中什麼是舍覺支?有於內在諸法的舍,有於外在諸法的舍。凡是於內在諸法的舍,那也是舍覺支,導向證智、正覺、涅槃。凡是於外在諸法的舍,那也是舍覺支,導向證智、正覺、涅槃。

469Tattha katamo satisambojjhaṅgo? Atthi ajjhattaṃ dhammesu sati, atthi bahiddhā dhammesu sati. Yadapi ajjhattaṃ dhammesu sati tadapi satisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Yadapi bahiddhā dhammesu sati tadapi satisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Tattha katamo dhammavicayasambojjhaṅgo? Atthi ajjhattaṃ dhammesu pavicayo, atthi bahiddhā dhammesu pavicayo. Yadapi ajjhattaṃ dhammesu pavicayo tadapi dhammavicayasambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Yadapi bahiddhā dhammesu pavicayo tadapi dhammavicayasambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Tattha katamo vīriyasambojjhaṅgo? Atthi kāyikaṃ vīriyaṃ, atthi cetasikaṃ vīriyaṃ. Yadapi kāyikaṃ vīriyaṃ tadapi vīriyasambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Yadapi cetasikaṃ vīriyaṃ tadapi vīriyasambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Tattha katamo pītisambojjhaṅgo? Atthi savitakkasavicārā pīti, atthi avitakkaavicārā pīti. Yadapi savitakkasavicārā pīti tadapi pītisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Yadapi avitakkaavicārā pīti tadapi pītisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Tattha katamo passaddhisambojjhaṅgo? Atthi kāyapassaddhi [kāyappassaddhi (syā. ka.)], atthi cittapassaddhi [cittappassaddhi (syā. ka.)]. Yadapi kāyapassaddhi tadapi passaddhisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Yadapi cittapassaddhi tadapi passaddhisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Tattha katamo samādhisambojjhaṅgo? Atthi savitakko savicāro samādhi, atthi avitakko avicāro samādhi. Yadapi savitakko savicāro samādhi tadapi samādhisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Yadapi avitakko avicāro samādhi tadapi samādhisambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Tattha katamo upekkhāsambojjhaṅgo? Atthi ajjhattaṃ dhammesu upekkhā, atthi bahiddhā dhammesu upekkhā. Yadapi ajjhattaṃ dhammesu upekkhā tadapi upekkhāsambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati. Yadapi bahiddhā dhammesu upekkhā tadapi upekkhāsambojjhaṅgo abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati.
470已對照

四百七十、七覺支:念覺支、擇法覺支、精進覺支、喜覺支、輕安覺支、定覺支、舍覺支。

470Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo, dhammavicayasambojjhaṅgo, vīriyasambojjhaṅgo, pītisambojjhaṅgo, passaddhisambojjhaṅgo, samādhisambojjhaṅgo, upekkhāsambojjhaṅgo.
471已對照

四百七十一、此中什麼是念覺支?在此,比丘修習依遠離、依離貪、依滅、成熟於舍遣的念覺支,修習擇法覺支……乃至……修習精進覺支……修習喜覺支……修習輕安覺支……修習定覺支……修習依遠離、依離貪、依滅、成熟於舍遣的舍覺支。

471Tattha katamo satisambojjhaṅgo? Idha bhikkhu satisambojjhaṅgaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ, dhammavicayasambojjhaṅgaṃ bhāveti…pe… vīriyasambojjhaṅgaṃ bhāveti… pītisambojjhaṅgaṃ bhāveti… passaddhisambojjhaṅgaṃ bhāveti… samādhisambojjhaṅgaṃ bhāveti… upekkhāsambojjhaṅgaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ.
472已對照

經分別。

二、阿毗達摩分別

四百七十二、七覺支:念覺支、擇法覺支、精進覺支、喜覺支、輕安覺支、定覺支、舍覺支。

472Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo, dhammavicayasambojjhaṅgo, vīriyasambojjhaṅgo, pītisambojjhaṅgo, passaddhisambojjhaṅgo, samādhisambojjhaṅgo, upekkhāsambojjhaṅgo.
473已對照

四百七十三、此中什麼是七覺支?在此,比丘於某時修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有七覺支:念覺支……乃至……舍覺支。

473Tattha katame satta bojjhaṅgā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye satta bojjhaṅgā honti – satisambojjhaṅgo…pe… upekkhāsambojjhaṅgo.
474已對照

四百七十四、此中什麼是念覺支?凡念、隨念……乃至……正念、念覺支、道支、道所攝——這稱為“念覺支”。

此中什麼是擇法覺支?凡慧、了知……乃至……無痴、擇法、正見、擇法覺支、道支、道所攝——這稱為“擇法覺支”。

此中什麼是精進覺支?凡心的精進發勤……乃至……正精進、精進覺支、道支、道所攝——這稱為“精進覺支”。

此中什麼是喜覺支?凡喜、愉悅、歡悅、極歡悅、笑、大笑、欣喜、踴躍、心的滿意、喜覺支——這稱為“喜覺支”。

此中什麼是輕安覺支?凡受蘊、想蘊、行蘊、識蘊的輕安、極輕安、止息、極止息、已極止息之性、輕安覺支——這稱為“輕安覺支”。

此中什麼是定覺支?凡心的住立……乃至……正定、定覺支、道支、道所攝——這稱為“定覺支”。

此中什麼是舍覺支?凡舍、舍著、旁觀、心的中立性、舍覺支——這稱為“舍覺支”。這些稱為七覺支。其餘諸法與七覺支相應。

474Tattha katamo satisambojjhaṅgo? Yā sati anussati…pe… sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘satisambojjhaṅgo’’. Tattha katamo dhammavicayasambojjhaṅgo? Yā paññā pajānanā…pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘dhammavicayasambojjhaṅgo’’. Tattha katamo vīriyasambojjhaṅgo? Yo cetasiko vīriyārambho…pe… sammāvāyāmo vīriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘vīriyasambojjhaṅgo’’. Tattha katamo pītisambojjhaṅgo? Yā pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ [odaggaṃ (sī.) dha. sa. 9] attamanatā cittassa pītisambojjhaṅgo – ayaṃ vuccati ‘‘pītisambojjhaṅgo’’. Tattha katamo passaddhisambojjhaṅgo? Yā vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa viññāṇakkhandhassa passaddhi paṭippassaddhi passambhanā paṭippassambhanā paṭippassambhitattaṃ passaddhisambojjhaṅgo – ayaṃ vuccati ‘‘passaddhisambojjhaṅgo’’. Tattha katamo samādhisambojjhaṅgo? Yā cittassa ṭhiti…pe… sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘samādhisambojjhaṅgo’’. Tattha katamo upekkhāsambojjhaṅgo? Yā upekkhā upekkhanā ajjhupekkhanā majjhattatā cittassa upekkhāsambojjhaṅgo – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhāsambojjhaṅgo’’. Ime vuccanti satta bojjhaṅgā. Avasesā dhammā sattahi bojjhaṅgehi sampayuttā.
475已對照

四百七十五、七覺支:念覺支……乃至……舍覺支。

475Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo…pe… upekkhāsambojjhaṅgo.
476已對照

四百七十六、此中什麼是念覺支?在此,比丘於某時修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,凡於那時的念、隨念、正念、念覺支、道支、道所攝——這稱為“念覺支”。其餘諸法與念覺支相應……乃至……其餘諸法與擇法覺支相應……乃至……其餘諸法與精進覺支相應……乃至……其餘諸法與喜覺支相應……乃至……其餘諸法與輕安覺支相應……乃至……其餘諸法與定覺支相應。

此中什麼是舍覺支?在此,比丘於某時修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,凡於那時的舍、舍著、旁觀、心的中立性、舍覺支——這稱為“舍覺支”。其餘諸法與舍覺支相應。

476Tattha katamo satisambojjhaṅgo? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, yā tasmiṃ samaye sati anussati sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘satisambojjhaṅgo’’. Avasesā dhammā satisambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā dhammavicayasambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā vīriyasambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā pītisambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā passaddhisambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā samādhisambojjhaṅgasampayuttā. Tattha katamo upekkhāsambojjhaṅgo? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, yā tasmiṃ samaye upekkhā upekkhanā ajjhupekkhanā majjhattatā cittassa upekkhāsambojjhaṅgo – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhāsambojjhaṅgo’’. Avasesā dhammā upekkhāsambojjhaṅgasampayuttā.
477已對照

四百七十七、七覺支:念覺支……乃至……舍覺支。

477Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo…pe… upekkhāsambojjhaṅgo.
478已對照

四百七十八、此中什麼是七覺支?在此,比丘於某時修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,凡於那時有觸……乃至……有不散亂——這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,於那時有七覺支:念覺支……乃至……舍覺支。

478Tattha katame satta bojjhaṅgā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, yo tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti – ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye satta bojjhaṅgā honti – satisambojjhaṅgo…pe… upekkhāsambojjhaṅgo.
479已對照

四百七十九、此中什麼是念覺支?凡念、隨念……乃至……正念、念覺支、道支、道所攝——這稱為“念覺支”……乃至……。

此中什麼是舍覺支?凡舍、舍著、旁觀、心的中立性、舍覺支——這稱為“舍覺支”。這些稱為“七覺支”。其餘諸法與七覺支相應。

479Tattha katamo satisambojjhaṅgo? Yā sati anussati…pe… sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘satisambojjhaṅgo’’…pe…. Tattha katamo upekkhāsambojjhaṅgo? Yā upekkhā upekkhanā ajjhupekkhanā majjhattatā cittassa upekkhāsambojjhaṅgo – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhāsambojjhaṅgo’’. Ime vuccanti ‘‘satta bojjhaṅgā’’. Avasesā dhammā sattahi bojjhaṅgehi sampayuttā.
480已對照

四百八十、七覺支:念覺支……乃至……舍覺支。

480Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo…pe… upekkhāsambojjhaṅgo.
481已對照

四百八十一、此中什麼是念覺支?在此,比丘於某時修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂。這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,凡於那時的念、隨念、正念、念覺支、道支、道所攝——這稱為“念覺支”。其餘諸法與念覺支相應……乃至……其餘諸法與擇法覺支相應……乃至……其餘諸法與精進覺支相應……乃至……其餘諸法與喜覺支相應……乃至……其餘諸法與輕安覺支相應……乃至……其餘諸法與定覺支相應。

此中什麼是舍覺支?在此,比丘於某時修習能出離的、趣向損減的出世間禪,為舍斷諸見執、為證得第一地,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智,於那時有觸……乃至……有不散亂。這些法是善的。由於那同一出世間善禪已作、已修習,作為異熟,已離諸欲……乃至……成就並住於初禪——苦行道遲證智、空,凡於那時的舍、舍著、旁觀、心的中立性、舍覺支——這稱為“舍覺支”。其餘諸法與舍覺支相應。

481Tattha katamo satisambojjhaṅgo? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, yā tasmiṃ samaye sati anussati sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ – ayaṃ vuccati ‘‘satisambojjhaṅgo’’. Avasesā dhammā satisambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā dhammavicayasambojjhaṅgasampayuttā …pe… avasesā dhammā vīriyasambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā pītisambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā passaddhisambojjhaṅgasampayuttā…pe… avasesā dhammā samādhisambojjhaṅgasampayuttā. Tattha katamo upekkhāsambojjhaṅgo? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, yā tasmiṃ samaye upekkhā upekkhanā ajjhupekkhanā majjhattatā cittassa upekkhāsambojjhaṅgo – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhāsambojjhaṅgo’’. Avasesā dhammā upekkhāsambojjhaṅgasampayuttā.
482已對照

阿毗達摩分別。

三、問分

四百八十二、七覺支:念覺支、擇法覺支、精進覺支、喜覺支、輕安覺支、定覺支、舍覺支。

482Satta bojjhaṅgā – satisambojjhaṅgo, dhammavicayasambojjhaṅgo, vīriyasambojjhaṅgo, pītisambojjhaṅgo, passaddhisambojjhaṅgo, samādhisambojjhaṅgo, upekkhāsambojjhaṅgo.
483已對照

四百八十三、七覺支中,有幾種是善、幾種是不善、幾種是無記……乃至……幾種是有諍、幾種是無諍?

483Sattannaṃ bojjhaṅgānaṃ kati kusalā, kati akusalā, kati abyākatā…pe… kati saraṇā, kati araṇā?
484已對照

一、三法

四百八十四、或善、或無記。喜覺支與樂受相應;六覺支或與樂受相應、或與不苦不樂受相應。或異熟、或異熟法法。是非執受非順取的。是非雜染非順雜染的。或有尋有伺、或無尋唯伺、或無尋無伺。喜覺支不與喜俱行,與樂俱行,不與舍俱行;六覺支或與喜俱行、或與樂俱行、或與舍俱行。既非應以見、亦非應以修舍斷。是無應以見、亦無應以修舍斷之因的。或趣向損減、或非趣向積集非趣向損減。或有學、或無學。是無量的。是無量所緣的。是殊勝的。或正性決定、或不決定。不以道為所緣,或以道為因、或以道為增上;或不應說是“以道為因的”,也不應說是“以道為增上的”。或已生、或未生、或將生。或過去、或未來、或現在。不應說是“過去所緣的”,也不應說是“未來所緣的”,也不應說是“現在所緣的”。或內、或外、或內外。是外所緣的。是無見無對的。

484Siyā kusalā, siyā abyākatā. Pītisambojjhaṅgo sukhāya vedanāya sampayutto; cha bojjhaṅgā siyā sukhāya vedanāya sampayuttā, siyā adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttā. Siyā vipākā, siyā vipākadhammadhammā. Anupādinnaanupādāniyā. Asaṃkiliṭṭhaasaṃkilesikā. Siyā savitakkasavicārā, siyā avitakkavicāramattā, siyā avitakkaavicārā. Pītisambojjhaṅgo na pītisahagato, sukhasahagato, na upekkhāsahagato; cha bojjhaṅgā siyā pītisahagatā, siyā sukhasahagatā, siyā upekkhāsahagatā. Neva dassanena na bhāvanāya pahātabbā. Neva dassanena na bhāvanāya pahātabbahetukā. Siyā apacayagāmino, siyā nevācayagāmināpacayagāmino. Siyā sekkhā, siyā asekkhā. Appamāṇā. Appamāṇārammaṇā. Paṇītā. Siyā sammattaniyatā, siyā aniyatā. Na maggārammaṇā, siyā maggahetukā, siyā maggādhipatino; siyā na vattabbā maggahetukātipi, maggādhipatinotipi. Siyā uppannā, siyā anuppannā, siyā uppādino. Siyā atītā, siyā anāgatā, siyā paccuppannā. Na vattabbā atītārammaṇātipi, anāgatārammaṇātipi, paccuppannārammaṇātipi. Siyā ajjhattā, siyā bahiddhā, siyā ajjhattabahiddhā. Bahiddhārammaṇā. Anidassanaappaṭighā.
485已對照

二、二法

四百八十五、擇法覺支是因,六覺支與因相應。擇法覺支既是因、又是有因,六覺支不應說是“既是因、又是有因的”,[而]是有因而非因。擇法覺支既是因、又與因相應,六覺支不應說是“既是因、又與因相應的”,[而]與因相應而非因。六覺支是非因而有因的,擇法覺支不應說是“非因而有因的”,也不應說是“非因而無因的”。是有緣的。是有為的。是無見的。是無對的。是非色的。是出世間的。為某[識]所識知,不為某[識]所識知。非漏。是無漏的,與漏不相應。不應說是“既是漏、又是有漏的”,也不應說是“是有漏而非漏的”。[不應說是]“既是漏、又與漏相應”,也不應說是“與漏相應而非漏的”。是與漏不相應而無漏的。非結……乃至……非系……乃至……非暴流……乃至……非軛……乃至……非蓋……乃至……非執取……乃至……是有所緣的。非心。是心所的。與心相應。與心相雜。以心為等起。與心俱有。隨心轉。與心相雜而以心為等起。與心相雜、以心為等起、與心俱有。與心相雜、以心為等起、隨心轉。是外的。是非所造的。是非執受的。非取……乃至……非煩惱……乃至……不應以見舍斷。不應以修舍斷。是無應以見舍斷之因的。是無應以修舍斷之因的。或有尋、或無尋。或有伺、或無伺。

喜覺支是無喜的,六覺支或有喜、或無喜。喜覺支不與喜俱行,六覺支或與喜俱行、或不與喜俱行。喜覺支與樂俱行,六覺支或與樂俱行、或不與樂俱行。喜覺支不與舍俱行,六覺支或與舍俱行、或不與舍俱行。是非欲界的。是非色界的。是非無色界的。是不繫屬的。或導向出離、或不導向出離。或決定、或不決定。是無上的。是無諍的。

485Dhammavicayasambojjhaṅgo hetu, cha bojjhaṅgā hetusampayuttā. Dhammavicayasambojjhaṅgo hetu ceva sahetuko ca, cha bojjhaṅgā na vattabbā hetū ceva sahetukā cāti, sahetukā ceva na ca hetū. Dhammavicayasambojjhaṅgo hetu ceva hetusampayutto ca, cha bojjhaṅgā na vattabbā hetū ceva hetusampayuttā cāti, hetusampayuttā ceva na ca hetū. Cha bojjhaṅgā na hetū sahetukā, dhammavicayasambojjhaṅgo na vattabbo na hetusahetukotipi, na hetuahetukotipi. Sappaccayā. Saṅkhatā. Anidassanā. Appaṭighā. Arūpā. Lokuttarā. Kenaci viññeyyā, kenaci na viññeyyā. No āsavā. Anāsavā āsavavippayuttā. Na vattabbā āsavā ceva sāsavā cātipi, sāsavā ceva no ca āsavātipi. Āsavā ceva āsavasampayuttā cātipi, āsavasampayuttā ceva no ca āsavātipi. Āsavavippayuttā. Anāsavā. No saṃyojanā…pe… no ganthā…pe… no oghā…pe… no yogā…pe… no nīvaraṇā…pe… no parāmāsā…pe… sārammaṇā. No cittā. Cetasikā. Cittasampayuttā. Cittasaṃsaṭṭhā. Cittasamuṭṭhānā. Cittasahabhuno. Cittānuparivattino. Cittasaṃsaṭṭhasamuṭṭhānā. Cittasaṃsaṭṭhasamuṭṭhānasahabhuno. Cittasaṃsaṭṭhasamuṭṭhānānuparivattino. Bāhirā. No upādā. Anupādinnā. No upādānā…pe… no kilesā…pe… na dassanena pahātabbā. Na bhāvanāya pahātabbā. Na dassanena pahātabbahetukā. Na bhāvanāya pahātabbahetukā. Siyā savitakkā, siyā avitakkā. Siyā savicārā, siyā avicārā. Pītisambojjhaṅgo appītiko, cha bojjhaṅgā siyā sappītikā, siyā appītikā. Pītisambojjhaṅgo na pītisahagato, cha bojjhaṅgā siyā pītisahagatā, siyā na pītisahagatā. Pītisambojjhaṅgo sukhasahagato, cha bojjhaṅgā siyā sukhasahagatā, siyā na sukhasahagatā. Pītisambojjhaṅgo na upekkhāsahagato, cha bojjhaṅgā siyā upekkhāsahagatā, siyā na upekkhāsahagatā. Na kāmāvacarā. Na rūpāvacarā. Na arūpāvacarā. Apariyāpannā. Siyā niyyānikā, siyā aniyyānikā. Siyā niyatā, siyā aniyatā. Anuttarā. Araṇāti.
已對照

問分。

已對照

覺支分別終。