快樂巴利palinanda.cc

論事·第十五品 Pannarasamavaggo (145) 1. Paccayatākathā

711已對照

十五、第十五品

(一百四十五)一、緣性論

七百一十一、緣性是分立的嗎?是的。不是審察是因,它也是增上嗎?是的。若審察是因,它也是增上,那麼,喂,就應當這樣說:“以因緣為緣,以增上緣為緣。”

不是欲增上是諸俱生法的增上嗎?是的。若欲增上是諸俱生法的增上,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以俱生緣為緣。”

711Paccayatā vavatthitāti? Āmantā. Nanu vīmaṃsā hetu, so ca adhipatīti? Āmantā. Hañci vīmaṃsā hetu, so ca adhipati, tena vata re vattabbe – ‘‘hetupaccayena paccayo, adhipatipaccayena paccayo’’ti. Nanu chandādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipatīti? Āmantā. Hañci chandādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, sahajātapaccayena paccayo’’ti.
712已對照

七百一十二、不是精進增上是諸俱生法的增上嗎?是的。若精進增上是諸俱生法的增上,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以俱生緣為緣。”

不是精進增上是諸俱生法的增上,它也是根嗎?是的。若精進增上是諸俱生法的增上,它也是根,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以根緣為緣。”

不是精進增上是諸俱生法的增上,它也是道支嗎?是的。若精進增上是諸俱生法的增上,它也是道支,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以道緣為緣。”

712Nanu vīriyādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipatīti? Āmantā. Hañci vīriyādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, sahajātapaccayena paccayo’’ti. Nanu vīriyādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca indriyanti? Āmantā. Hañci vīriyādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca indriyaṃ, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, indriyapaccayena paccayo’’ti. Nanu vīriyādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca maggaṅganti? Āmantā. Hañci vīriyādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca maggaṅgaṃ, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, maggapaccayena paccayo’’ti.
713已對照

七百一十三、不是心增上是諸俱生法的增上嗎?是的。若心增上是諸俱生法的增上,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以俱生緣為緣。”

不是心增上是諸俱生法的增上,它也是食嗎?是的。若心增上是諸俱生法的增上,它也是食,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以食緣為緣。”

不是心增上是諸俱生法的增上,它也是根嗎?是的。若心增上是諸俱生法的增上,它也是根,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以根緣為緣。”

713Nanu cittādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipatīti? Āmantā. Hañci cittādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, sahajātapaccayena paccayo’’ti. Nanu cittādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, so ca āhāroti? Āmantā. Hañci cittādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, so ca āhāro, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, āhārapaccayena paccayo’’ti. Nanu cittādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca indriyanti? Āmantā. Hañci cittādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca indriyaṃ, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, indriyapaccayena paccayo’’ti.
714已對照

七百一十四、不是審察增上是諸俱生法的增上嗎?是的。若審察增上是諸俱生法的增上,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以俱生緣為緣。”

不是審察增上是諸俱生法的增上,它也是根嗎?是的。若審察增上是諸俱生法的增上,它也是根,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以根緣為緣。”

不是審察增上是諸俱生法的增上,它也是道支嗎?是的。若審察增上是諸俱生法的增上,它也是道支,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以道緣為緣。”

714Nanu vīmaṃsādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipatīti? Āmantā. Hañci vīmaṃsādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, sahajātapaccayena paccayo’’ti. Nanu vīmaṃsādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca indriyanti? Āmantā. Hañci vīmaṃsādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca indriyaṃ, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, indriyapaccayena paccayo’’ti. Nanu vīmaṃsādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca maggaṅganti? Āmantā. Hañci vīmaṃsādhipati sahajātānaṃ dhammānaṃ adhipati, tañca maggaṅgaṃ, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, maggapaccayena paccayo’’ti.
715已對照

七百一十五、不是尊重聖法之後而生起省察,那[聖法]也是所緣嗎?是的。若尊重聖法之後而生起省察,那[聖法]也是所緣,那麼,喂,就應當這樣說:“以增上緣為緣,以所緣緣為緣。”

715Nanu ariyaṃ dhammaṃ garuṃ katvā uppajjati paccavekkhaṇā, tañcārammaṇanti? Āmantā. Hañci ariyaṃ dhammaṃ garuṃ katvā uppajjati paccavekkhaṇā, tañcārammaṇaṃ, tena vata re vattabbe – ‘‘adhipatipaccayena paccayo, ārammaṇapaccayena paccayo’’ti.
716已對照

七百一十六、不是前前的諸善法以無間緣為後後諸善法之緣,它也是串習嗎?是的。若前前的諸善法以無間緣為後後諸善法之緣,它也是串習,那麼,喂,就應當這樣說:“以無間緣為緣,以串習緣為緣。”

不是前前的諸不善法以無間緣為後後諸不善法之緣,它也是串習嗎?是的。若前前的諸不善法以無間緣為後後諸不善法之緣,它也是串習,那麼,喂,就應當這樣說:“以無間緣為緣,以串習緣為緣。”

不是前前的諸唯作無記法以無間緣為後後諸唯作無記法之緣,它也是串習嗎?是的。若前前的諸唯作無記法以無間緣為後後諸唯作無記法之緣,它也是串習,那麼,喂,就應當這樣說:“以無間緣為緣,以串習緣為緣。”

716Nanu purimā purimā kusalā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ anantarapaccayena paccayo, sā ca āsevanāti? Āmantā. Hañci purimā purimā kusalā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ anantarapaccayena paccayo, sā ca āsevanā, tena vata re vattabbe – ‘‘anantarapaccayena paccayo, āsevanapaccayena paccayo’’ti. Nanu purimā purimā akusalā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anantarapaccayena paccayo, sā ca āsevanāti? Āmantā. Hañci purimā purimā akusalā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anantarapaccayena paccayo, sā ca āsevanā, tena vata re vattabbe – ‘‘anantarapaccayena paccayo, āsevanapaccayena paccayo’’ti. Nanu purimā purimā kiriyābyākatā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ kiriyābyākatānaṃ dhammānaṃ anantarapaccayena paccayo, sā ca āsevanāti? Āmantā. Hañci purimā purimā kiriyābyākatā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ kiriyābyākatānaṃ dhammānaṃ anantarapaccayena paccayo, sā ca āsevanā, tena vata re vattabbe – ‘‘anantarapaccayena paccayo, āsevanapaccayena paccayo’’ti.
717已對照

七百一十七、不應說“緣性是分立的”嗎?是的。[同一法]以因緣為緣,以所緣緣為緣,以無間緣為緣,以等無間緣為緣嗎?不應這樣說。那麼,緣性是分立的。

717Na vattabbaṃ – ‘‘paccayatā vavatthitā’’ti? Āmantā. Hetupaccayena paccayo hoti, ārammaṇapaccayena paccayo hoti, anantarapaccayena paccayo hoti, samanantarapaccayena paccayo hotīti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi paccayatā vavatthitāti.
718已對照

緣性論終。

十五、第十五品

(一百四十六)二、相互緣論

七百一十八、唯以無明為緣而有行,不應說“也以行為緣而有無明”嗎?是的。不是無明與行俱生嗎?是的。若無明與行俱生,那麼,喂,就應當這樣說:“也以無明為緣而有行,也以行為緣而有無明。”

唯以愛為緣而有取,不應說“也以取為緣而有愛”嗎?是的。不是愛與取俱生嗎?是的。若愛與取俱生,那麼,喂,就應當這樣說:“也以愛為緣而有取,也以取為緣而有愛。”

718Avijjāpaccayāva saṅkhārā, na vattabbaṃ – ‘‘saṅkhārapaccayāpi avijjā’’ti? Āmantā. Nanu avijjā saṅkhārena sahajātāti? Āmantā. Hañci avijjā saṅkhārena sahajātā, tena vata re vattabbe – ‘‘avijjāpaccayāpi saṅkhārā, saṅkhārapaccayāpi avijjā’’ti. Taṇhāpaccayāva upādānaṃ, na vattabbaṃ – ‘‘upādānapaccayāpi taṇhā’’ti? Āmantā. Nanu taṇhā upādānena sahajātāti? Āmantā. Hañci taṇhā upādānena sahajātā, tena vata re vattabbe – ‘‘taṇhāpaccayāpi upādānaṃ, upādānapaccayāpi taṇhā’’ti.
719已對照

七百一十九、“諸比丘,以老死為緣而有生,以生為緣而有有”——確有[這]經嗎?沒有。那麼,唯以無明為緣而有行,不應說:“也以行為緣而有無明。”唯以愛為緣而有取,不應說:“也以取為緣而有愛。”

“諸比丘,以識為緣而有名色,也以名色為緣而有識”——確有[這]經嗎?是的。那麼,也以無明為緣而有行,也以行為緣而有無明;也以愛為緣而有取,也以取為緣而有愛。

719‘‘Jarāmaraṇapaccayā, bhikkhave, jāti, jātipaccayā bhavo’’ti – attheva suttantoti? Natthi. Tena hi avijjāpaccayāva saṅkhārā, na vattabbaṃ – ‘‘saṅkhārapaccayāpi avijjā’’ti. Taṇhāpaccayāva upādānaṃ, na vattabbaṃ – ‘‘upādānapaccayāpi taṇhā’’ti. ‘‘Viññāṇapaccayā, bhikkhave, nāmarūpaṃ, nāmarūpapaccayāpi viññāṇa’’nti [dī. ni. 2.58, thokaṃ pana visadisaṃ] – attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi avijjāpaccayāpi saṅkhārā, saṅkhārapaccayāpi avijjā; taṇhāpaccayāpi upādānaṃ, upādānapaccayāpi taṇhāti.
720已對照

相互緣論終。

十五、第十五品

(一百四十七)三、世論

七百二十、世是完成的嗎?是的。是色嗎?不應這樣說……乃至……受……乃至……想……乃至……諸行……乃至……識嗎?不應這樣說……乃至……過去世是完成的嗎?是的。是色嗎?不應這樣說……乃至……受……乃至……想……乃至……諸行……乃至……識嗎?不應這樣說……乃至……未來世是完成的嗎?是的。是色嗎?不應這樣說……乃至……受……乃至……想……乃至……諸行……乃至……識嗎?不應這樣說……乃至……現在世是完成的嗎?是的。是色嗎?不應這樣說……乃至……受……乃至……想……乃至……諸行……乃至……識嗎?不應這樣說……乃至……

過去的色、受、想、諸行、識是過去世嗎?是的。有五個過去世嗎?不應這樣說……乃至……未來的色、受、想、諸行、識是未來世嗎?是的。有五個未來世嗎?不應這樣說……乃至……現在的色、受、想、諸行、識是現在世嗎?是的。有五個現在世嗎?不應這樣說……乃至……

過去的五蘊是過去世,未來的五蘊是未來世,現在的五蘊是現在世嗎?是的。有十五個世嗎?不應這樣說……乃至……

過去的十二處是過去世,未來的十二處是未來世,現在的十二處是現在世嗎?是的。有三十六個世嗎?不應這樣說……乃至……

過去的十八界是過去世,未來的十八界是未來世,現在的十八界是現在世嗎?是的。有五十四個世嗎?不應這樣說……乃至……

過去的二十二根是過去世,未來的二十二根是未來世,現在的二十二根是現在世嗎?是的。有六十六個世嗎?不應這樣說……乃至……

720Addhā parinipphannoti? Āmantā. Rūpanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā…pe… saññā…pe… saṅkhārā…pe… viññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… atīto addhā parinipphannoti? Āmantā. Rūpanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā…pe… saññā…pe… saṅkhārā…pe… viññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… anāgato addhā parinipphannoti? Āmantā. Rūpanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā…pe… saññā…pe… saṅkhārā…pe… viññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… paccuppanno addhā parinipphannoti? Āmantā. Rūpanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā…pe… saññā…pe… saṅkhārā…pe… viññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Atītaṃ rūpaṃ vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṃ atīto addhāti? Āmantā. Atītā pañcaddhāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… anāgataṃ rūpaṃ vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṃ anāgato addhāti? Āmantā. Anāgatā pañcaddhāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… paccuppannaṃ rūpaṃ vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṃ paccuppanno addhāti? Āmantā. Paccuppannā pañcaddhāti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Atītā pañcakkhandhā atīto addhā, anāgatā pañcakkhandhā anāgato addhā, paccuppannā pañcakkhandhā paccuppanno addhāti? Āmantā. Pannarasaddhāti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Atītāni dvādasāyatanāni atīto addhā, anāgatāni dvādasāyatanāni anāgato addhā, paccuppannāni dvādasāyatanāni paccuppanno addhāti? Āmantā. Chattiṃsa addhāti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Atītā aṭṭhārasa dhātuyo atīto addhā, anāgatā aṭṭhārasa dhātuyo anāgato addhā, paccuppannā aṭṭhārasa dhātuyo paccuppanno addhāti? Āmantā. Catupaññāsa addhāti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Atītāni bāvīsatindriyāni atīto addhā, anāgatāni bāvīsatindriyāni anāgato addhā, paccuppannāni bāvīsatindriyāni paccuppanno addhāti? Āmantā. Chasaṭṭhi addhāti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
721已對照

七百二十一、不應說“世是完成的”嗎?是的。世尊不是說過嗎:“諸比丘,有這三種論事。哪三種[論事]呢?諸比丘,或就過去世而談論:‘過去世曾是這樣。’諸比丘,或就未來世而談論:‘未來世將是這樣。’諸比丘,或就現在的現在世而談論:‘現在的現在[世]是這樣。’諸比丘,這就是三種論事。”確有[這]經嗎?是的。那麼,世是完成的。

721Na vattabbaṃ – ‘‘addhā parinipphannoti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘tīṇimāni, bhikkhave, kathāvatthūni! Katamāni tīṇi? Atītaṃ vā, bhikkhave, addhānaṃ ārabbha kathaṃ katheyya – ‘evaṃ ahosi atītamaddhāna’nti; anāgataṃ vā, bhikkhave, addhānaṃ ārabbha kathaṃ katheyya – ‘evaṃ bhavissati anāgatamaddhāna’nti; etarahi vā, bhikkhave, paccuppannaṃ addhānaṃ ārabbha kathaṃ katheyya – ‘evaṃ hoti etarahi paccuppanna’nti. Imāni kho, bhikkhave, tīṇi kathāvatthūnī’’ti [a. ni. 3.68; dī. ni. 3.305]. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi addhā parinipphannoti.
722已對照

世論終。

十五、第十五品

(一百四十八)四、剎那、頃刻、須臾論

七百二十二、剎那是完成的,頃刻是完成的,須臾是完成的嗎?是的。是色嗎?不應這樣說……乃至……受……想……諸行……識嗎?不應這樣說……乃至……

722Khaṇo parinipphanno, layo parinipphanno, muhuttaṃ parinipphannanti? Āmantā. Rūpanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā… saññā… saṅkhārā… viññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
723已對照

七百二十三、不應說“須臾是完成的”嗎?是的。世尊不是說過嗎:“諸比丘,有這三種論事。哪三種[論事]呢?諸比丘,或就過去世而談論:‘過去世曾是這樣。’諸比丘,或就未來世而談論:‘未來世將是這樣。’諸比丘,或就現在的現在世而談論:‘現在的現在[世]是這樣。’諸比丘,這就是三種論事。”確有[這]經嗎?是的。那麼,須臾是完成的。

723Na vattabbaṃ – ‘‘muhuttaṃ parinipphannanti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘tīṇimāni, bhikkhave, kathāvatthūni! Katamāni tīṇi? Atītaṃ vā, bhikkhave, addhānaṃ ārabbha kathaṃ katheyya – ‘evaṃ ahosi atītamaddhāna’nti; anāgataṃ vā, bhikkhave, addhānaṃ ārabbha kathaṃ katheyya – ‘evaṃ bhavissati anāgatamaddhāna’nti; etarahi vā, bhikkhave, paccuppannaṃ addhānaṃ ārabbha kathaṃ katheyya – ‘evaṃ hoti etarahi paccuppanna’nti. Imāni kho, bhikkhave, tīṇi kathāvatthūnī’’ti. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi muhuttaṃ parinipphannanti.
724已對照

剎那、頃刻、須臾論終。

十五、第十五品

(一百四十九)五、漏論

七百二十四、四漏是無漏的嗎?是的。是道、果、涅槃,須陀洹道、須陀洹果……乃至……覺支嗎?不應這樣說……乃至……

724Cattāro āsavā anāsavāti? Āmantā. Maggo phalaṃ nibbānaṃ, sotāpattimaggo sotāpattiphalaṃ…pe… bojjhaṅgoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
725已對照

七百二十五、不應說“四漏是無漏的”嗎?是的。另有某些漏,由於那些漏,這些漏成為有漏的嗎?不應這樣說。那麼,四漏是無漏的。

725Na vattabbaṃ – ‘‘cattāro āsavā anāsavāti? Āmantā. Atthaññeva āsavā yehi āsavehi te āsavā sāsavā hontīti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi cattāro āsavā anāsavāti.
726已對照

漏論終。

十五、第十五品

(一百五十)六、老死論

七百二十六、諸出世間法的老死是出世間的嗎?是的。是道、果、涅槃,須陀洹道、須陀洹果……乃至……覺支嗎?不應這樣說……乃至……須陀洹道的老死是須陀洹道嗎?不應這樣說……乃至……須陀洹道的老死是須陀洹道嗎?是的。須陀洹果的老死是須陀洹果嗎?不應這樣說……乃至……斯陀含道的……乃至……斯陀含果的……乃至……阿那含道的……乃至……阿那含果的……乃至……阿羅漢道的老死是阿羅漢道嗎?不應這樣說……乃至……阿羅漢道的老死是阿羅漢道嗎?是的。阿羅漢果的老死是阿羅漢果嗎?不應這樣說……乃至……諸念處的……諸正勤的……諸神足的……諸根的……諸力的……諸覺支的老死是覺支嗎?不應這樣說……乃至……

726Lokuttarānaṃ dhammānaṃ jarāmaraṇaṃ lokuttaranti? Āmantā. Maggo phalaṃ nibbānaṃ, sotāpattimaggo sotāpattiphalaṃ…pe… bojjhaṅgoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sotāpattimaggassa jarāmaraṇaṃ sotāpattimaggoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sotāpattimaggassa jarāmaraṇaṃ sotāpattimaggoti? Āmantā. Sotāpattiphalassa jarāmaraṇaṃ sotāpattiphalanti? Na hevaṃ vattabbe …pe… sakadāgāmimaggassa…pe… sakadāgāmiphalassa…pe… anāgāmimaggassa…pe… anāgāmiphalassa…pe… arahattamaggassa jarāmaraṇaṃ arahattamaggoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… arahattamaggassa jarāmaraṇaṃ arahattamaggoti? Āmantā. Arahattaphalassa jarāmaraṇaṃ arahattaphalanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… satipaṭṭhānānaṃ… sammappadhānānaṃ… iddhipādānaṃ… indriyānaṃ… balānaṃ… bojjhaṅgānaṃ jarāmaraṇaṃ bojjhaṅgoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
727已對照

七百二十七、不應說“諸出世間法的老死是出世間的”嗎?是的。是世間的嗎?不應這樣說。那麼,是出世間的。

727Na vattabbaṃ – ‘‘lokuttarānaṃ dhammānaṃ jarāmaraṇaṃ lokuttaranti? Āmantā. Lokiyanti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi lokuttaranti.
728已對照

老死論終。

十五、第十五品

(一百五十一)七、想受論

七百二十八、想受滅等至是出世間的嗎?是的。是道、果、涅槃,須陀洹道、須陀洹果……乃至……覺支嗎?不應這樣說……乃至……

728Saññāvedayitanirodhasamāpatti lokuttarāti? Āmantā. Maggo phalaṃ nibbānaṃ, sotāpattimaggo sotāpattiphalaṃ…pe… bojjhaṅgoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
729已對照

七百二十九、不應說“想受滅等至是出世間的”嗎?是的。是世間的嗎?不應這樣說。那麼,是出世間的。

729Na vattabbaṃ – ‘‘saññāvedayitanirodhasamāpatti lokuttarāti? Āmantā. Lokiyāti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi lokuttarāti.
730已對照

想受論終。

十五、第十五品

(一百五十二)八、第二想受論

七百三十、想受滅等至是世間的嗎?是的。是色嗎?不應這樣說……乃至……受……想……諸行……識嗎?不應這樣說……乃至……是欲界的嗎?不應這樣說……乃至……是色界的嗎?不應這樣說……乃至……是無色界的嗎?不應這樣說……乃至……

730Saññāvedayitanirodhasamāpatti lokiyāti? Āmantā. Rūpanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā… saññā… saṅkhārā… viññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kāmāvacarāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… rūpāvacarāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… arūpāvacarāti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
731已對照

七百三十一、不應說“想受滅等至是世間的”嗎?是的。是出世間的嗎?不應這樣說。那麼,是世間的。

731Na vattabbaṃ – ‘‘saññāvedayitanirodhasamāpatti lokiyāti? Āmantā. Lokuttarāti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi lokiyāti.
732已對照

第二想受論終。

十五、第十五品

(一百五十三)九、第三想受論

七百三十二、入想受滅者會命終嗎?是的。入想受滅者有臨死的觸、臨死的受、臨死的想、臨死的思、臨死的心嗎?不應這樣說……乃至……入想受滅者沒有臨死的觸、臨死的受、臨死的想、臨死的思、臨死的心嗎?是的。若入想受滅者沒有臨死的觸、臨死的受、臨死的想、臨死的思、臨死的心,那麼,喂,也就不應當這樣說:“入想受滅者會命終。”

入想受滅者會命終嗎?是的。入想受滅者有觸、受、想、思、心嗎?不應這樣說……乃至……入想受滅者沒有觸、受、想、思、心嗎?是的。無觸者[有]命終,無受者[有]命終……乃至……無心者[有]命終嗎?不應這樣說……乃至……不是有觸者[有]命終……乃至……有心者[有]命終嗎?是的。若有觸者[有]命終……乃至……有心者[有]命終,那麼,喂,也就不應當這樣說:“入想受滅者會命終。”

入想受滅者會命終嗎?是的。於入想受滅者的身,毒會侵入,刀會侵入,火會侵入嗎?不應這樣說……乃至……於入想受滅者的身,毒不會侵入,刀不會侵入,火不會侵入嗎?是的。若於入想受滅者的身,毒不會侵入,刀不會侵入,火不會侵入,那麼,喂,也就不應當這樣說:“入想受滅者會命終。”

入想受滅者會命終嗎?是的。於入想受滅者的身,毒會侵入,刀會侵入,火會侵入嗎?是的。[他]並非入滅者嗎?不應這樣說……乃至……

732Saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyyāti? Āmantā. Atthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa māraṇantiyo phasso, māraṇantiyā vedanā, māraṇantiyā saññā, māraṇantiyā cetanā, māraṇantiyaṃ cittanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… natthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa māraṇantiyo phasso, māraṇantiyā vedanā, māraṇantiyā saññā, māraṇantiyā cetanā, māraṇantiyaṃ cittanti? Āmantā. Hañci natthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa māraṇantiyo phasso, māraṇantiyā vedanā, māraṇantiyā saññā, māraṇantiyā cetanā, māraṇantiyaṃ cittaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyyā’’ti. Saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyyāti? Āmantā. Atthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa phasso vedanā saññā cetanā cittanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… natthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa phasso vedanā saññā cetanā cittanti? Āmantā. Aphassakassa kālaṃ kiriyā, avedanakassa kālaṃ kiriyā…pe… acittakassa kālaṃ kiriyāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu saphassakassa kālaṃ kiriyā…pe… sacittakassa kālaṃ kiriyāti? Āmantā. Hañci saphassakassa kālaṃ kiriyā…pe… sacittakassa kālaṃ kiriyā, no ca vata re vattabbe – ‘‘saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyyā’’ti. Saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyyāti? Āmantā. Saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa kāye visaṃ kameyya, satthaṃ kameyya, aggi kameyyāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa kāye visaṃ na kameyya, satthaṃ na kameyya, aggi na kameyyāti? Āmantā. Hañci saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa kāye visaṃ na kameyya, satthaṃ na kameyya, aggi na kameyya, no ca vata re vattabbe – ‘‘saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyyā’’ti. Saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyyāti? Āmantā. Saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa kāye visaṃ kameyya, satthaṃ kameyya, aggi kameyyāti? Āmantā. Na nirodhaṃ samāpannoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
733已對照

七百三十三、入想受滅者不會命終嗎?是的。有那決定,依那決定而決定了的入想受滅者不會命終嗎?沒有。若沒有那決定,依那決定而決定了的入想受滅者不會命終,那麼,喂,也就不應當這樣說:“入想受滅者不會命終。”

733Saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno na kālaṃ kareyyāti? Āmantā. Atthi so niyāmo yena niyāmena niyato saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno na kālaṃ kareyyāti? Natthi. Hañci natthi so niyāmo yena niyāmena niyato saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno na kālaṃ kareyya, no ca vata re vattabbe – ‘‘saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno na kālaṃ kareyyāti.
734已對照

七百三十四、具眼識者不會命終嗎?是的。有那決定,依那決定而決定了的具眼識者不會命終嗎?沒有。若沒有那決定,依那決定而決定了的具眼識者不會命終,那麼,喂,也就不應當這樣說:“具眼識者不會命終。”

734Cakkhuviññāṇasamaṅgī na kālaṃ kareyyāti? Āmantā. Atthi so niyāmo yena niyāmena niyato cakkhuviññāṇasamaṅgī na kālaṃ kareyyāti? Natthi. Hañci natthi so niyāmo yena niyāmena niyato cakkhuviññāṇasamaṅgī na kālaṃ kareyya, no ca vata re vattabbe – ‘‘cakkhuviññāṇasamaṅgī na kālaṃ kareyyā’’ti.
735已對照

第三想受論終。

十五、第十五品

(一百五十四)十、趣無想眾生論

七百三十五、想受滅等至是趣無想眾生的嗎?是的。入想受滅者有無貪善根、無瞋善根、無痴善根,信、精進、念、定、慧嗎?不應這樣說……乃至……入想受滅者沒有無貪善根、無瞋善根……乃至……慧嗎?是的。若入想受滅者沒有無貪善根、無瞋善根、無痴善根,信、精進、念、定、慧,那麼,喂,也就不應當這樣說:“想受滅等至是趣無想眾生的。”

想受滅等至是趣無想眾生的嗎?是的。入想受滅者有觸、受、想、思、心嗎?不應這樣說……乃至……入想受滅者沒有觸、受、想、思、心嗎?是的。無觸者[有]道修習……乃至……無心者[有]道修習嗎?不應這樣說……乃至……不是有觸者[有]道修習……乃至……有心者[有]道修習嗎?是的。若有觸者[有]道修習……乃至……有心者[有]道修習,那麼,喂,也就不應當這樣說:“想受滅等至是趣無想眾生的。”

想受滅等至是趣無想眾生的嗎?是的。凡入想受滅者,他們全都是趣無想眾生的嗎?不應這樣說……乃至……

735Saññāvedayitanirodhasamāpatti asaññasattupikāti? Āmantā. Atthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa alobho kusalamūlaṃ, adoso kusalamūlaṃ, amoho kusalamūlaṃ, saddhā vīriyaṃ sati samādhi paññāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… natthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa alobho kusalamūlaṃ, adoso kusalamūlaṃ…pe… paññāti? Āmantā. Hañci natthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa alobho kusalamūlaṃ, adoso kusalamūlaṃ, amoho kusalamūlaṃ, saddhā vīriyaṃ sati samādhi paññā, no ca vata re vattabbe – ‘‘saññāvedayitanirodhasamāpatti asaññasattupikā’’ti. Saññāvedayitanirodhasamāpatti asaññasattupikāti? Āmantā. Atthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa phasso vedanā saññā cetanā cittanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… natthi saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa phasso vedanā saññā cetanā cittanti? Āmantā. Aphassakassa maggabhāvanā…pe… acittakassa maggabhāvanāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu saphassakassa maggabhāvanā…pe… sacittakassa maggabhāvanāti? Āmantā. Hañci saphassakassa maggabhāvanā…pe… sacittakassa maggabhāvanā, no ca vata re vattabbe – ‘‘saññāvedayitanirodhasamāpatti asaññasattupikā’’ti. Saññāvedayitanirodhasamāpatti asaññasattupikāti? Āmantā. Ye keci saññāvedayitanirodhaṃ samāpajjanti, sabbe te asaññasattupikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
736已對照

七百三十六、不應說“想受滅等至是趣無想眾生的”嗎?是的。不是在此也是無想者,在那裡也是無想者嗎?是的。若在此也是無想者,在那裡也是無想者,那麼,喂,就應當這樣說:“想受滅等至是趣無想眾生的。”

736Na vattabbaṃ – ‘‘saññāvedayitanirodhasamāpatti asaññasattupikā’’ti? Āmantā. Nanu idhāpi asaññī tatrāpi asaññīti? Āmantā. Hañci idhāpi asaññī tatrāpi asaññī, tena vata re vattabbe – ‘‘saññāvedayitanirodhasamāpatti asaññasattupikā’’ti.
737已對照

趣無想眾生論終。

十五、第十五品

(一百五十五)十一、業積集論

七百三十七、業異,業積集異嗎?是的。觸異,觸積集異;受異,受積集異;想異,想積集異;思異,思積集異;心異,心積集異;信異,信積集異;精進異,精進積集異;念異,念積集異;定異,定積集異;慧異,慧積集異;貪異,貪積集異……乃至……無愧異,無愧積集異嗎?不應這樣說……乃至……

737Aññaṃ kammaṃ añño kammūpacayoti? Āmantā. Añño phasso, añño phassūpacayo; aññā vedanā, añño vedanūpacayo; aññā saññā, añño saññūpacayo; aññā cetanā, añño cetanūpacayo; aññaṃ cittaṃ, añño cittūpacayo; aññā saddhā, añño saddhūpacayo; aññaṃ vīriyaṃ, añño vīriyūpacayo; aññā sati, añño satūpacayo; añño samādhi, añño samādhūpacayo; aññā paññā, añño paññūpacayo; añño rāgo, añño rāgūpacayo…pe… aññaṃ anottappaṃ, añño anottappūpacayoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
738已對照

七百三十八、業異,業積集異嗎?是的。業積集與業俱生嗎?不應這樣說……乃至……

業積集與業俱生嗎?是的。與善業俱生的業積集是善的嗎?不應這樣說……乃至……

與善業俱生的業積集是善的嗎?是的。與那與樂受相應的業俱生的業積集,是與樂受相應的嗎?不應這樣說……乃至……與苦受……乃至……與那與不苦不樂受相應的業俱生的業積集,是與不苦不樂受相應的嗎?不應這樣說……乃至……

738Aññaṃ kammaṃ, añño kammūpacayoti? Āmantā. Kammūpacayo kammena sahajātoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Kammūpacayo kammena sahajātoti, āmantā. Kusalena kammena sahajāto kammūpacayo kusaloti, na hevaṃ vattabbe…pe…. Kusalena kammena sahajāto kammūpacayo kusaloti? Āmantā. Sukhāya vedanāya sampayuttena kammena sahajāto kammūpacayo sukhāya vedanāya sampayuttoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… dukkhāya vedanāya…pe… adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttena kammena sahajāto kammūpacayo adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
739已對照

七百三十九、業積集與業俱生嗎?是的。與不善業俱生的業積集是不善的嗎?不應這樣說……乃至……

與不善業俱生的業積集是不善的嗎?是的。與那與樂受相應的業俱生的業積集,是與樂受相應的嗎?不應這樣說……乃至……與苦受……乃至……與那與不苦不樂受相應的業俱生的業積集,是與不苦不樂受相應的嗎?不應這樣說……乃至……

739Kammūpacayo kammena sahajātoti? Āmantā. Akusalena kammena sahajāto kammūpacayo akusaloti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Akusalena kammena sahajāto kammūpacayo akusaloti? Āmantā. Sukhāya vedanāya sampayuttena kammena sahajāto kammūpacayo sukhāya vedanāya sampayuttoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… dukkhāya vedanāya…pe… adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttena kammena sahajāto kammūpacayo adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
740已對照

七百四十、業與心俱生,業是有所緣的嗎?是的。業積集與心俱生,業積集是有所緣的嗎?不應這樣說……乃至……業積集與心俱生,業積集是無所緣的嗎?是的。業與心俱生,業是無所緣的嗎?不應這樣說……乃至……

業與心俱生,心在壞滅時,業壞滅嗎?是的。業積集與心俱生,心在壞滅時,業積集壞滅嗎?不應這樣說……乃至……

業積集與心俱生,心在壞滅時,業積集不壞滅嗎?是的。業與心俱生,心在壞滅時,業不壞滅嗎?不應這樣說……乃至……

740Kammaṃ cittena sahajātaṃ, kammaṃ sārammaṇanti? Āmantā. Kammūpacayo cittena sahajāto, kammūpacayo sārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kammūpacayo cittena sahajāto, kammūpacayo anārammaṇoti? Āmantā. Kammaṃ cittena sahajātaṃ, kammaṃ anārammaṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Kammaṃ cittena sahajātaṃ, cittaṃ bhijjamānaṃ kammaṃ bhijjatīti? Āmantā. Kammūpacayo cittena sahajāto, cittaṃ bhijjamānaṃ kammūpacayo bhijjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Kammūpacayo cittena sahajāto, cittaṃ bhijjamānaṃ kammūpacayo na bhijjatīti? Āmantā. Kammaṃ cittena sahajātaṃ, cittaṃ bhijjamānaṃ kammaṃ na bhijjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
741已對照

七百四十一、業中有業積集嗎?是的。那同一業即是那業積集嗎?不應這樣說……乃至……

業中有業積集,從業積集產生異熟嗎?是的。那同一業即是那業積集,即是那業異熟嗎?不應這樣說……乃至……

業中有業積集,從業積集產生異熟,異熟是有所緣的嗎?是的。業積集是有所緣的嗎?不應這樣說……乃至……業積集是無所緣的嗎?是的。異熟是無所緣的嗎?不應這樣說……乃至……

741Kammamhi kammūpacayoti? Āmantā. Taññeva kammaṃ so kammūpacayoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Kammamhi kammūpacayo, kammūpacayato vipāko nibbattatīti? Āmantā. Taññeva kammaṃ, so kammūpacayo, so kammavipākoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Kammamhi kammūpacayo, kammūpacayato vipāko nibbattati, vipāko sārammaṇoti? Āmantā. Kammūpacayo sārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kammūpacayo anārammaṇoti? Āmantā. Vipāko anārammaṇoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
742已對照

七百四十二、業異,業積集異嗎?是的。世尊不是說過嗎:“富樓那,在此,有人造作有惱害且無惱害的身行,有惱害且無惱害的語行……乃至……造作意行;他造作了有惱害且無惱害的身行、有惱害且無惱害的語行……乃至……造作了意行之後,投生於有惱害且無惱害的世間。當他已投生於有惱害且無惱害的世間時,有惱害且無惱害的諸觸觸及他。他被有惱害且無惱害的諸觸所觸,感受苦樂交雜的、有惱害且無惱害之受,猶如人、一部分天與一部分墮處者。富樓那,如是,由實有[之業]而有眾生的投生。凡他所作的,他便依那[業]而投生。當他已投生時,[異熟的]諸觸觸及他。富樓那,如是,我也說:‘眾生是業的繼承者。’”確有[這]經嗎?是的。那麼,就不應說:“業異,業積集異。”

742Aññaṃ kammaṃ añño kammūpacayoti, āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘idha, puṇṇa, ekacco sabyābajjhampi abyābajjhampi [sabyāpajjhampi abyāpajjhampi (ka.) ma. ni. 2.81 passitabbaṃ] kāyasaṅkhāraṃ abhisaṅkharoti, sabyābajjhampi abyābajjhampi vacīsaṅkhāraṃ…pe… manosaṅkhāraṃ abhisaṅkharoti, so sabyābajjhampi abyābajjhampi kāyasaṅkhāraṃ abhisaṅkharitvā, sabyābajjhampi abyābajjhampi vacīsaṅkhāraṃ…pe… manosaṅkhāraṃ abhisaṅkharitvā sabyābajjhampi abyābajjhampi lokaṃ upapajjati. Tamenaṃ sabyābajjhampi abyābajjhampi lokaṃ upapannaṃ samānaṃ sabyābajjhāpi abyābajjhāpi phassā phusanti. So sabyābajjhehipi abyābajjhehipi phassehi phuṭṭho samāno sabyābajjhampi abyābajjhampi vedanaṃ vedeti vokiṇṇasukhadukkhaṃ, seyyathāpi manussā ekacce ca devā ekacce ca vinipātikā. Iti kho, puṇṇa, bhūtā bhūtassa upapatti hoti, yaṃ karoti tena upapajjati, upapannametaṃ phassā phusanti. Evampāhaṃ, puṇṇa, ‘kammadāyādā sattā’ti vadāmī’’ti [ma. ni. 2.81]. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi na vattabbaṃ – ‘‘aññaṃ kammaṃ, añño kammūpacayo’’ti.
742已對照

業積集論終。

第十五品。

其攝頌——

緣性是分立的,緣起,世,剎那、頃刻、須臾,四漏是無漏的,出世間諸法的老死是出世間的,想受滅等至是出世間的,想受滅等至是世間的,入想受滅者會命終,那同一道[導向]無想眾生的投生,業異,業積集異。

742Tassuddānaṃ – Paccayatā vavatthitā, paṭiccasamuppādo, addhā, khaṇo layo muhuttaṃ, cattāro āsavā anāsavā, lokuttarānaṃ dhammānaṃ jarāmaraṇaṃ lokuttarā, saññāvedayitanirodhasamāpatti lokuttarā, saññāvedayitanirodhasamāpatti lokiyā, saññāvedayitanirodhaṃ samāpanno kālaṃ kareyya, sveva maggo asaññasattupapattiyā, aññaṃ kammaṃ añño kammūpacayoti.
742已對照

第三五十[論]。

其攝頌——

隨眠、防護、劫、根本,以及分立的。

742Tassuddānaṃ – Anusayā, saṃvaro, kappo, mūlañca vavatthitāti.