快樂巴利palinanda.cc

論事·第十品 Dasamavaggo (95) 1. Nirodhakathā

571已對照

十、第十品

(九十五)一、滅論

五百七十一、當尋求投生的五蘊未滅時,作用的五蘊生起嗎?是的。有十蘊的合集,十蘊來到現前嗎?不應這樣說……乃至……有十蘊的合集,十蘊來到現前嗎?是的。有兩觸……乃至……兩心的合集嗎?不應這樣說……乃至……

當尋求投生的五蘊未滅時,作用的四蘊生起嗎?是的。有九蘊的合集,九蘊來到現前嗎?不應這樣說……乃至……有九蘊的合集,九蘊來到現前嗎?是的。有兩觸……乃至……兩心的合集嗎?不應這樣說……乃至……

當尋求投生的五蘊未滅時,作用智生起嗎?是的。有六蘊的合集,六蘊來到現前嗎?不應這樣說……乃至……有六蘊的合集,六蘊來到現前嗎?是的。有兩觸……乃至……兩心的合集嗎?不應這樣說……乃至……

571Upapattesiye pañcakkhandhe aniruddhe kiriyā pañcakkhandhā uppajjantīti? Āmantā. Dasannaṃ khandhānaṃ samodhānaṃ hoti, dasa khandhā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… dasannaṃ khandhānaṃ samodhānaṃ hoti, dasa khandhā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Āmantā. Dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Upapattesiye pañcakkhandhe aniruddhe kiriyā cattāro khandhā uppajjantīti? Āmantā. Navannaṃ khandhānaṃ samodhānaṃ hoti, nava khandhā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… navannaṃ khandhānaṃ samodhānaṃ hoti, nava khandhā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Āmantā. Dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Upapattesiye pañcakkhandhe aniruddhe kiriyāñāṇaṃ uppajjatīti? Āmantā. Channaṃ khandhānaṃ samodhānaṃ hoti, cha khandhā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… channaṃ khandhānaṃ samodhānaṃ hoti, cha khandhā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Āmantā. Dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
572已對照

五百七十二、當尋求投生的五蘊已滅時,道生起嗎?是的。已死者修道,已命終者修道嗎?不應這樣說……乃至……

572Upapattesiye pañcakkhandhe niruddhe maggo uppajjatīti? Āmantā. Mato maggaṃ bhāveti, kālaṅkato maggaṃ bhāvetīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
573已對照

滅論終。

十、第十品

(九十六)二、色是道論

五百七十三、具道者的色是道嗎?是的。是有所緣的,它有轉向、關注、攝持、作意、思、希求、願求嗎?不應這樣說……乃至……不是它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?是的。若是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求,那麼,喂,也就不應當這樣說:“具道者的色是道。”

正語是道嗎?是的。是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……不是它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?是的。若是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求,那麼,喂,也就不應當這樣說:“正語是道。”

正業……乃至……正命是道嗎?是的。是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……不是它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?是的。若是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求,那麼,喂,也就不應當這樣說:“正命是道。”

573Maggasamaṅgissa rūpaṃ maggoti? Āmantā. Sārammaṇaṃ, atthi tassa āvaṭṭanā ābhogo samannāhāro manasikāro cetanā patthanā paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu anārammaṇaṃ, natthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Hañci anārammaṇaṃ, natthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhi; no ca vata re vattabbe – ‘‘maggasamaṅgissa rūpaṃ maggo’’ti. Sammāvācā maggoti? Āmantā. Sārammaṇā, atthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu anārammaṇā, natthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Hañci anārammaṇā, natthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhi; no ca vata re vattabbe – ‘‘sammāvācā maggo’’ti. Sammākammanto …pe… sammāājīvo maggoti? Āmantā. Sārammaṇo, atthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu anārammaṇo, natthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Hañci anārammaṇo, natthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhi; no ca vata re vattabbe – ‘‘sammāājīvo maggo’’ti.
574已對照

五百七十四、正見是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?是的。正語是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……正見是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?是的。正業……乃至……正命是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……正思惟……乃至……正精進……乃至……正念……乃至……

正定是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?是的。正語是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……正定是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?是的。正業……乃至……正命是道,而它是有所緣的,它有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……

正語是道,而它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?是的。正見是道,而它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……正語是道,而它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?是的。正思惟……乃至……正精進……正念……正定是道,而它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……

正業……乃至……正命是道,而它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?是的。正見……正思惟……正精進……正念……乃至……正定是道,而它是無所緣的,它沒有轉向……乃至……願求嗎?不應這樣說……乃至……

574Sammādiṭṭhi maggo, sā ca sārammaṇā, atthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Sammāvācā maggo, sā ca sārammaṇā, atthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe …pe… sammādiṭṭhi maggo, sā ca sārammaṇā, atthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Sammākammanto…pe… sammāājīvo maggo, so ca sārammaṇo, atthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāsaṅkappo…pe… sammāvāyāmo…pe… sammāsati…pe…. Sammāsamādhi maggo, so ca sārammaṇo, atthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Sammāvācā maggo, sā ca sārammaṇā, atthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāsamādhi maggo, so ca sārammaṇo, atthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Sammākammanto…pe… sammāājīvo maggo, so ca sārammaṇo, atthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sammāvācā maggo, sā ca anārammaṇā, natthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Sammādiṭṭhi maggo, sā ca anārammaṇā, natthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāvācā maggo, sā ca anārammaṇā, natthi tāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Sammāsaṅkappo…pe… sammāvāyāmo… sammāsati … sammāsamādhi maggo, so ca anārammaṇo, natthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sammākammanto …pe… sammāājīvo maggo, so ca anārammaṇo, natthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Āmantā. Sammādiṭṭhi… sammāsaṅkappo… sammāvāyāmo… sammāsati…pe… sammāsamādhi maggo, so ca anārammaṇo, natthi tassa āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
575已對照

五百七十五、不應說“具道者的色是道”嗎?是的。不是正語、正業、正命是道嗎?是的。若正語、正業、正命是道,那麼,喂,就應當這樣說:“具道者的色是道。”

575Na vattabbaṃ – ‘‘maggasamaṅgissa rūpaṃ maggo’’ti? Āmantā. Nanu sammāvācā sammākammanto sammāājīvo maggoti? Āmantā. Hañci sammāvācā sammākammanto sammāājīvo maggo, tena vata re vattabbe – ‘‘maggasamaṅgissa rūpaṃ maggo’’ti.
576已對照

色是道論終。

十、第十品

(九十七)三、具五識者有道論

五百七十六、具五識者有道的修習嗎?是的。不是五識依處已生、所緣已生嗎?是的。若五識依處已生、所緣已生,那麼,喂,也就不應當這樣說:“具五識者有道的修習。”

不是五識依處前生、所緣前生,依處是內的、所緣是外的,依處未破壞、所緣未破壞,依處各別、所緣各別,彼此不領受對方的行處與境,並非無攝持而生起,並非無作意而生起,並非不間斷地生起,並非不前不後地生起,並非彼此無間地生起,不是五識是無關注的嗎?是的。若五識是無關注的,那麼,喂,也就不應當這樣說:“具五識者有道的修習。”

576Pañcaviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanāti? Āmantā. Nanu pañcaviññāṇā uppannavatthukā uppannārammaṇāti? Āmantā. Hañci pañcaviññāṇā uppannavatthukā uppannārammaṇā, no ca vata re vattabbe – ‘‘pañcaviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā’’ti. Nanu pañcaviññāṇā purejātavatthukā purejātārammaṇā ajjhattikavatthukā bāhirārammaṇā asambhinnavatthukā asambhinnārammaṇā nānāvatthukā nānārammaṇā na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhonti, na asamannāhārā uppajjanti, na amanasikārā uppajjanti, na abbokiṇṇā uppajjanti, na apubbaṃ acarimaṃ uppajjanti, na aññamaññassa samanantarā uppajjanti, nanu pañcaviññāṇā anābhogāti? Āmantā. Hañci pañcaviññāṇā anābhogā, no ca vata re vattabbe – ‘‘pañcaviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā’’ti.
577已對照

五百七十七、具眼識者有道的修習嗎?是的。眼識緣於空性而生起嗎?不應這樣說……乃至……眼識緣於空性而生起嗎?是的。緣於眼與空性而生起眼識嗎?不應這樣說……乃至……緣於眼與空性而生起眼識嗎?是的。“緣於眼與空性而生起眼識”——確有[這]經嗎?沒有。“緣於眼與諸色而生起眼識”——確有[這]經嗎?是的。若“緣於眼與諸色而生起眼識”——確有[這]經,那麼,喂,也就不應當這樣說:“緣於眼與空性而生起眼識。”

577Cakkhuviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanāti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇanti? Āmantā. ‘‘Cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttantoti? Natthi. ‘‘Cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttantoti? Āmantā. Hañci ‘‘cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttanto, no ca vata re vattabbe – ‘‘cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti.
578已對照

五百七十八、具眼識者有道的修習嗎?是的。眼識緣於過去未來而生起嗎?不應這樣說……乃至……具眼識者有道的修習嗎?是的。眼識緣於觸……乃至……緣於受……緣於想……緣于思……緣於心……緣於眼……緣於身……乃至……緣於聲……乃至……緣於所觸而生起嗎?不應這樣說……乃至……

具意識者有道的修習,意識緣於空性而生起嗎?是的。具眼識者有道的修習,眼識緣於空性而生起嗎?不應這樣說……乃至……具意識者有道的修習,意識緣於過去未來而生起嗎?是的。具眼識者有道的修習,眼識緣於過去未來而生起嗎?不應這樣說……乃至……具意識者有道的修習,意識緣於觸……緣於受……乃至……緣於所觸而生起嗎?是的。具眼識者有道的修習,眼識緣於觸……緣於受……乃至……緣於所觸而生起嗎?不應這樣說……乃至……

578Cakkhuviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanāti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhuviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanāti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha…pe… vedanaṃ ārabbha… saññaṃ ārabbha … cetanaṃ ārabbha… cittaṃ ārabbha… cakkhuṃ ārabbha… kāyaṃ ārabbha…pe… saddaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Manoviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā, manoviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā, cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… manoviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā, manoviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā, cakkhuviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… manoviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā, manoviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha… vedanaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā, cakkhuviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha… vedanaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
579已對照

五百七十九、不應說“具五識者有道的修習”嗎?是的。世尊不是說過嗎:“諸比丘,在此,比丘以眼見色後,不取於相,不取隨相……乃至……以耳聞聲後……乃至……以鼻嗅香後……乃至……以舌嘗味後……乃至……以身觸所觸後,不取於相,不取隨相。”確有[這]經嗎?是的。那麼,具五識者有道的修習。

579Na vattabbaṃ – ‘‘pañcaviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā’’ti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī…pe… sotena saddaṃ sutvā…pe… ghānena gandhaṃ ghāyitvā…pe… jivhāya rasaṃ sāyitvā…pe… kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī’’ti! [ma. ni. 1.349; a. ni. 4.37] Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi pañcaviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanāti.
580已對照

具五識者有道論終。

十、第十品

(九十八)四、五識亦善亦不善論

五百八十、五識也是善的、也是不善的嗎?是的。不是五識依處已生、所緣已生嗎?是的。若五識依處已生、所緣已生,那麼,喂,也就不應當這樣說:“五識也是善的、也是不善的。”不是五識依處前生、所緣前生,依處是內的、所緣是外的,依處未破壞、所緣未破壞,依處各別、所緣各別,彼此不領受對方的行處與境,並非無攝持而生起,並非無作意而生起,並非不間斷地生起,並非不前不後地生起,並非彼此無間地生起,不是五識是無關注的嗎?是的。若五識是無關注的,那麼,喂,也就不應當這樣說:“五識也是善的、也是不善的。”

580Pañcaviññāṇā kusalāpi akusalāpīti? Āmantā. Nanu pañcaviññāṇā uppannavatthukā uppannārammaṇāti? Āmantā. Hañci pañcaviññāṇā uppannavatthukā uppannārammaṇā, no ca vata re vattabbe – ‘‘pañcaviññāṇā kusalāpi akusalāpī’’ti. Nanu pañcaviññāṇā purejātavatthukā purejātārammaṇā ajjhattikavatthukā bāhirārammaṇā asambhinnavatthukā asambhinnārammaṇā nānāvatthukā nānārammaṇā na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhonti, na asamannāhārā uppajjanti, na amanasikārā uppajjanti, na abbokiṇṇā uppajjanti, na apubbaṃ acarimaṃ uppajjanti, na aññamaññassa samanantarā uppajjanti, nanu pañcaviññāṇā anābhogāti? Āmantā. Hañci pañcaviññāṇā anābhogā, no ca vata re vattabbe – ‘‘pañcaviññāṇā kusalāpi akusalāpī’’ti.
581已對照

五百八十一、眼識是善的嗎?是的。眼識緣於空性而生起嗎?不應這樣說……乃至……眼識緣於空性而生起嗎?是的。緣於眼與空性而生起眼識嗎?不應這樣說。緣於眼與空性而生起眼識嗎?是的。“緣於眼與空性而生起眼識”——確有[這]經嗎?沒有。“緣於眼與諸色而生起眼識”——確有[這]經嗎?是的。若“緣於眼與諸色而生起眼識”——確有[這]經,那麼,喂,也就不應當這樣說:“緣於眼與空性而生起眼識。”

581Cakkhuviññāṇaṃ kusalanti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe. Cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇanti? Āmantā. Cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttantoti? Natthi. ‘‘Cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttantoti? Āmantā. Hañci ‘‘cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttanto, no ca vata re vattabbe – ‘‘cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti.
582已對照

五百八十二、眼識也是善的、也是不善的嗎?是的。眼識緣於過去未來而生起嗎?不應這樣說……乃至……眼識也是善的、也是不善的嗎?是的。眼識緣於觸……乃至……緣於心……緣於眼……乃至……緣於身……緣於聲……乃至……緣於所觸而生起嗎?不應這樣說……乃至……

意識也是善的、也是不善的,意識緣於空性而生起嗎?是的。眼識也是善的、也是不善的,眼識緣於空性而生起嗎?不應這樣說……乃至……意識也是善的、也是不善的,意識緣於過去未來而生起嗎?是的。眼識也是善的、也是不善的,眼識緣於過去未來而生起嗎?不應這樣說……乃至……意識也是善的、也是不善的,意識緣於觸……乃至……緣於心……乃至……緣於身……緣於聲……乃至……緣於所觸而生起嗎?是的。眼識也是善的、也是不善的,眼識緣於觸……乃至……緣於所觸而生起嗎?不應這樣說……乃至……

582Cakkhuviññāṇaṃ kusalampi akusalampīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Cakkhuviññāṇaṃ kusalampi akusalampīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha…pe… cittaṃ ārabbha… cakkhuṃ ārabbha…pe… kāyaṃ ārabbha… saddaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Manoviññāṇaṃ kusalampi akusalampi, manoviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ kusalampi akusalampi, cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… manoviññāṇaṃ kusalampi akusalampi, manoviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ kusalampi akusalampi, cakkhuviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… manoviññāṇaṃ kusalampi akusalampi, manoviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha…pe… cittaṃ ārabbha…pe… kāyaṃ ārabbha … saddaṃ ārabbha …pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ kusalampi akusalampi, cakkhuviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
583已對照

五百八十三、不應說“五識也是善的、也是不善的”嗎?是的。世尊不是說過嗎:“諸比丘,在此,比丘以眼見色後,取於相……乃至……不取於相……乃至……以耳聞聲後……乃至……以身觸所觸後,取於相……乃至……不取於相。”確有[這]經嗎?是的。那麼,五識也是善的、也是不善的。

583Na vattabbaṃ – ‘‘pañcaviññāṇā kusalāpi akusalāpī’’ti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā nimittaggāhī hoti…pe… na nimittaggāhī hoti…pe… sotena saddaṃ sutvā…pe… kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā nimittaggāhī hoti…pe… na nimittaggāhī hotī’’ti! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi pañcaviññāṇā kusalāpi akusalāpīti.
584已對照

五識亦善亦不善論終。

十、第十品

(九十九)五、有關注論

五百八十四、五識是有關注的嗎?是的。不是五識有已生的依處、已生的所緣嗎?是的。若五識有已生的依處、已生的所緣,那麼,喂,也就不應當這樣說:“五識是有關注的。”不是五識有前生的依處、前生的所緣,有內的依處、外的所緣,有未壞的依處、未壞的所緣,有各別的依處、各別的所緣,彼此不領受對方的行處與境,非無注意而生起,非無作意而生起,非無間雜而生起,非不前不後地生起——不是五識不彼此無間地生起嗎?是的。若五識不彼此無間地生起,那麼,喂,也就不應當這樣說:“五識是有關注的。”

584Pañcaviññāṇā sābhogāti? Āmantā. Nanu pañcaviññāṇā uppannavatthukā uppannārammaṇāti? Āmantā. Hañci pañcaviññāṇā uppannavatthukā uppannārammaṇā, no ca vata re vattabbe – ‘‘pañcaviññāṇā sābhogā’’ti. Nanu pañcaviññāṇā purejātavatthukā purejātārammaṇā ajjhattikavatthukā bāhirārammaṇā asambhinnavatthukā asambhinnārammaṇā nānāvatthukā nānārammaṇā na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhonti, na asamannāhārā uppajjanti, na amanasikārā uppajjanti, na abbokiṇṇā uppajjanti, na apubbaṃ acarimaṃ uppajjanti, nanu pañcaviññāṇā na aññamaññassa samanantarā uppajjantīti? Āmantā. Hañci pañcaviññāṇā na aññamaññassa samanantarā uppajjanti, no ca vata re vattabbe – ‘‘pañcaviññāṇā sābhogā’’ti.
585已對照

五百八十五、眼識是有關注的嗎?是的。眼識緣於空性而生起嗎?不應這樣說……乃至……眼識緣於空性而生起嗎?是的。緣眼與空性而生眼識嗎?不應這樣說……乃至……緣眼與空性而生眼識嗎?是的。“緣眼與空性而生眼識”——確有[這]經嗎?沒有……乃至……“緣眼與諸色而生眼識”——確有[這]經嗎?是的。若“緣眼與諸色而生眼識”——確有[這]經,那麼,喂,也就不應當這樣說:“緣眼與空性而生眼識。”

眼識是有關注的嗎?是的。眼識緣於過去、未來而生起嗎?不應這樣說……乃至……眼識是有關注的嗎?是的。眼識緣於觸……乃至……緣於所觸而生起嗎?不應這樣說……乃至……意識是有關注的,意識緣於空性而生起嗎?是的。眼識是有關注的,眼識緣於空性而生起嗎?不應這樣說……乃至……意識是有關注的,意識緣於過去、未來而生起嗎?是的。眼識是有關注的,眼識緣於過去、未來而生起嗎?不應這樣說……乃至……意識是有關注的,意識緣於觸……乃至……緣於所觸而生起嗎?是的。眼識是有關注的,眼識緣於觸……乃至……緣於所觸而生起嗎?不應這樣說……乃至……

585Cakkhuviññāṇaṃ sābhoganti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇanti? Āmantā. ‘‘Cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttantoti? Natthi…pe… ‘‘cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttantoti? Āmantā. Hañci ‘‘cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti – attheva suttanto, no ca vata re vattabbe – ‘‘cakkhuñca paṭicca suññatañca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti. Cakkhuviññāṇaṃ sābhoganti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhuviññāṇaṃ sābhoganti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… manoviññāṇaṃ sābhogaṃ, manoviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ sābhogaṃ, cakkhuviññāṇaṃ suññataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… manoviññāṇaṃ sābhogaṃ, manoviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ sābhogaṃ, cakkhuviññāṇaṃ atītānāgataṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… manoviññāṇaṃ sābhogaṃ, manoviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Āmantā. Cakkhuviññāṇaṃ sābhogaṃ, cakkhuviññāṇaṃ phassaṃ ārabbha…pe… phoṭṭhabbaṃ ārabbha uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
586已對照

五百八十六、不應說“五識是有關注的”嗎?是的。世尊不是說過嗎:“諸比丘,在此,比丘以眼見色後,取於相……乃至……不取於相……乃至……以身觸所觸後,取於相……乃至……不取於相。”確有[這]經嗎?是的。那麼,五識是有關注的……乃至……

586Na vattabbaṃ – ‘‘pañcaviññāṇā sābhogā’’ti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā nimittaggāhī hoti…pe… na nimittaggāhī hoti…pe… kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā nimittaggāhī hoti…pe… na nimittaggāhī hotī’’ti! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi pañcaviññāṇā sābhogāti…pe….
587已對照

有關注論終。

十、第十品

(一百)六、兩種戒論

五百八十七、具道者具足兩種戒嗎?是的。具道者具足兩種觸、兩種受、兩種想、兩種思、兩種心、兩種信、兩種精進、兩種念、兩種定、兩種慧嗎?不應這樣說……乃至……

具道者具足世間的戒嗎?是的。具道者具足世間的觸、世間的受、世間的慧、世間的思、世間的心、世間的信、世間的精進、世間的念、世間的定、世間的慧嗎?不應這樣說……乃至……

具道者具足世間的與出世間的戒嗎?是的。具道者具足世間的與出世間的觸……乃至……具足世間的與出世間的慧嗎?不應這樣說……乃至……具道者具足世間的戒嗎?是的。具道者是凡夫嗎?不應這樣說……乃至……

587Maggasamaṅgī dvīhi sīlehi samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī dvīhi phassehi dvīhi vedanāhi dvīhi saññāhi dvīhi cetanāhi dvīhi cittehi dvīhi saddhāhi dvīhi vīriyehi dvīhi satīhi dvīhi samādhīhi dvīhi paññāhi samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Maggasamaṅgī lokiyena sīlena samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyena phassena lokiyāya vedanāya lokiyāya paññāya lokiyāya cetanāya lokiyena cittena lokiyāya saddhāya lokiyena vīriyena lokiyāya satiyā lokiyena samādhinā lokiyāya paññāya samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Maggasamaṅgī lokiyena ca lokuttarena ca sīlena samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyena ca lokuttarena ca phassena samannāgato…pe… lokiyāya ca lokuttarāya ca paññāya samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… maggasamaṅgī lokiyena sīlena samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī puthujjanoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
588已對照

五百八十八、具道者具足世間的正語嗎?是的。具道者具足世間的正見嗎?不應這樣說……乃至……具道者具足世間的正語嗎?是的。具道者具足世間的正思惟……乃至……世間的正精進……乃至……世間的正念……乃至……世間的正定嗎?不應這樣說……乃至……具道者具足世間的正業……乃至……世間的正命嗎?是的。具道者具足世間的正見……乃至……世間的正定嗎?不應這樣說……乃至……

具道者具足世間的與出世間的正語嗎?是的。具道者具足世間的與出世間的正見嗎?不應這樣說……乃至……具道者具足世間的與出世間的正語嗎?是的。具道者具足世間的與出世間的正思惟……乃至……世間的與出世間的正精進……乃至……世間的與出世間的正念……乃至……世間的與出世間的正定嗎?不應這樣說……乃至……

具道者具足世間的與出世間的正業……乃至……正命嗎?是的。具道者具足世間的與出世間的正見嗎?不應這樣說……乃至……具道者具足世間的與出世間的正命嗎?是的。具道者具足世間的與出世間的正思惟……乃至……世間的與出世間的正定嗎?不應這樣說……乃至……

588Maggasamaṅgī lokiyāya sammāvācāya samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyāya sammādiṭṭhiyā samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… maggasamaṅgī lokiyāya sammāvācāya samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyena sammāsaṅkappena…pe… lokiyena sammāvāyāmena…pe… lokiyāya sammāsatiyā…pe… lokiyena sammāsamādhinā samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… maggasamaṅgī lokiyena sammākammantena…pe… lokiyena sammāājīvena samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyāya sammādiṭṭhiyā…pe… lokiyena sammāsamādhinā samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Maggasamaṅgī lokiyāya ca lokuttarāya ca sammāvācāya samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyāya ca lokuttarāya ca sammādiṭṭhiyā samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… maggasamaṅgī lokiyāya ca lokuttarāya ca sammāvācāya samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyena ca lokuttarena ca sammāsaṅkappena…pe… lokiyena ca lokuttarena ca sammāvāyāmena …pe… lokiyāya ca lokuttarāya ca sammāsatiyā…pe… lokiyena ca lokuttarena ca sammāsamādhinā samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Maggasamaṅgī lokiyena ca lokuttarena ca sammākammantena…pe… sammāājīvena samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyāya ca lokuttarāya ca sammādiṭṭhiyā samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… maggasamaṅgī lokiyena ca lokuttarena ca sammāājīvena samannāgatoti? Āmantā. Maggasamaṅgī lokiyena ca lokuttarena ca sammāsaṅkappena…pe… lokiyena ca lokuttarena ca sammāsamādhinā samannāgatoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
589已對照

五百八十九、不應說“具道者具足兩種戒”嗎?是的。世間的戒已滅時,道生起嗎?是的。破戒者、毀戒者、斷戒者修習道嗎?不應這樣說……乃至……那麼,具道者具足兩種戒。

589Na vattabbaṃ – ‘‘maggasamaṅgī dvīhi sīlehi samannāgato’’ti? Āmantā. Lokiye sīle niruddhe maggo uppajjatīti? Āmantā. Dussīlo khaṇḍasīlo chinnasīlo maggaṃ bhāvetīti? Na hevaṃ vattabbe …pe… tena hi maggasamaṅgī dvīhi sīlehi samannāgatoti.
590已對照

兩種戒論終。

十、第十品

(一百零一)七、戒非心所論

五百九十、戒是非心所嗎?是的。[戒是]色……乃至……涅槃……乃至……眼處……乃至……身處……色處……乃至……觸處嗎?不應這樣說……乃至……戒是非心所嗎?是的。觸是非心所嗎?不應這樣說……乃至……戒是非心所嗎?是的。受……乃至……想……乃至……思……乃至……信……乃至……精進……乃至……念……乃至……定……乃至……慧是非心所嗎?不應這樣說……乃至……

觸是心所嗎?是的。戒是心所嗎?不應這樣說……乃至……受……乃至……想……乃至……思……乃至……信……乃至……精進……乃至……念……乃至……定……乃至……慧是心所嗎?是的。戒是心所嗎?不應這樣說……乃至……

590Sīlaṃ acetasikanti? Āmantā. Rūpaṃ…pe… nibbānaṃ…pe… cakkhāyatanaṃ …pe… kāyāyatanaṃ… rūpāyatanaṃ…pe… phoṭṭhabbāyatananti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sīlaṃ acetasikanti? Āmantā. Phasso acetasikoti? Na hevaṃ vattabbe …pe… sīlaṃ acetasikanti? Āmantā. Vedanā…pe… saññā…pe… cetanā…pe… saddhā…pe… vīriyaṃ…pe… sati…pe… samādhi…pe… paññā acetasikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Phasso cetasikoti? Āmantā. Sīlaṃ cetasikanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā…pe… saññā…pe… cetanā…pe… saddhā…pe… vīriyaṃ…pe… sati…pe… samādhi…pe… paññā cetasikāti? Āmantā. Sīlaṃ cetasikanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
591已對照

五百九十一、戒是非心所嗎?是的。[戒]有不可愛果嗎?不應這樣說……乃至……不是[戒]有可愛果嗎?是的。若[戒]有可愛果,那麼,喂,也就不應當這樣說:“戒是非心所。”

信有可愛果,信是心所嗎?是的。戒有可愛果,戒是心所嗎?不應這樣說……乃至……精進……乃至……念……乃至……定……乃至……慧有可愛果,慧是心所嗎?是的。戒有可愛果,戒是心所嗎?不應這樣說……乃至……

戒有可愛果,戒是非心所嗎?是的。信有可愛果,信是非心所嗎?不應這樣說……乃至……戒有可愛果,戒是非心所嗎?是的。精進……乃至……念……乃至……定……乃至……慧有可愛果,慧是非心所嗎?不應這樣說……乃至……

591Sīlaṃ acetasikanti? Āmantā. Aniṭṭhaphalanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu iṭṭhaphalanti? Āmantā. Hañci iṭṭhaphalaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘sīlaṃ acetasika’’nti. Saddhā iṭṭhaphalā, saddhā cetasikāti? Āmantā. Sīlaṃ iṭṭhaphalaṃ, sīlaṃ cetasikanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vīriyaṃ…pe… sati…pe… samādhi…pe… paññā iṭṭhaphalā, paññā cetasikāti? Āmantā. Sīlaṃ iṭṭhaphalaṃ, sīlaṃ cetasikanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sīlaṃ iṭṭhaphalaṃ, sīlaṃ acetasikanti? Āmantā. Saddhā iṭṭhaphalā, saddhā acetasikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sīlaṃ iṭṭhaphalaṃ, sīlaṃ acetasikanti? Āmantā. Vīriyaṃ…pe… sati…pe… samādhi…pe… paññā iṭṭhaphalā, paññā acetasikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
592已對照

五百九十二、戒是非心所嗎?是的。[戒]是無果、無異熟的嗎?不應這樣說……乃至……不是[戒]是有果、有異熟的嗎?是的。若[戒]是有果、有異熟的,那麼,喂,也就不應當這樣說:“戒是非心所。”……乃至……

眼處是非心所、無異熟的嗎?是的。戒是非心所、無異熟的嗎?不應這樣說……乃至……耳處……乃至……身處……乃至……色處……乃至……觸處是非心所、無異熟的嗎?是的。戒是非心所、無異熟的嗎?不應這樣說……乃至……

戒是非心所、有異熟的嗎?是的。眼處是非心所、有異熟的嗎?不應這樣說……乃至……戒是非心所、有異熟的嗎?是的。耳處……乃至……身處……色處……乃至……觸處是非心所、有異熟的嗎?不應這樣說……乃至……

592Sīlaṃ acetasikanti? Āmantā. Aphalaṃ avipākanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu saphalaṃ savipākanti? Āmantā. Hañci saphalaṃ savipākaṃ, no ca vata re vattabbe – ‘‘sīlaṃ acetasika’’nti…pe…. Cakkhāyatanaṃ acetasikaṃ avipākanti? Āmantā. Sīlaṃ acetasikaṃ avipākanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sotāyatanaṃ…pe… kāyāyatanaṃ …pe… rūpāyatanaṃ…pe… phoṭṭhabbāyatanaṃ acetasikaṃ avipākanti? Āmantā. Sīlaṃ acetasikaṃ avipākanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sīlaṃ acetasikaṃ savipākanti? Āmantā. Cakkhāyatanaṃ acetasikaṃ savipākanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sīlaṃ acetasikaṃ savipākanti? Āmantā. Sotāyatanaṃ…pe… kāyāyatanaṃ… rūpāyatanaṃ…pe… phoṭṭhabbāyatanaṃ acetasikaṃ savipākanti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
593已對照

五百九十三、正語是非心所嗎?是的。正見是非心所嗎?不應這樣說……乃至……正語是非心所嗎?是的。正思惟……乃至……正精進……乃至……正念……乃至……正定是非心所嗎?不應這樣說……乃至……正業……乃至……正命是非心所嗎?是的。正見是非心所嗎?不應這樣說……乃至……正命是非心所嗎?是的。正思惟……正精進……正念……正定是非心所嗎?不應這樣說……乃至……

正見是心所嗎?是的。正語是心所嗎?不應這樣說……乃至……正見是心所嗎?是的。正業……乃至……正命是心所嗎?不應這樣說……乃至……正思惟……乃至……正精進……乃至……正念……乃至……正定是心所嗎?是的。正語是心所嗎?不應這樣說……乃至……正定是心所嗎?是的。正業……乃至……正命是心所嗎?不應這樣說……乃至……

593Sammāvācā acetasikāti? Āmantā. Sammādiṭṭhi acetasikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāvācā acetasikāti? Āmantā. Sammāsaṅkappo…pe… sammāvāyāmo…pe… sammāsati…pe… sammāsamādhi acetasikoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammākammanto…pe… sammāājīvo acetasikoti? Āmantā. Sammādiṭṭhi acetasikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāājīvo acetasikoti? Āmantā. Sammāsaṅkappo… sammāvāyāmo… sammāsati… sammāsamādhi acetasikoti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sammādiṭṭhi cetasikāti? Āmantā. Sammāvācā cetasikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammādiṭṭhi cetasikāti? Āmantā. Sammākammanto…pe… sammāājīvo cetasikoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāsaṅkappo…pe… sammāvāyāmo…pe… sammāsati…pe… sammāsamādhi cetasikoti? Āmantā. Sammāvācā cetasikāti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāsamādhi cetasikoti? Āmantā. Sammākammanto…pe… sammāājīvo cetasikoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
594已對照

五百九十四、不應說“戒是非心所”嗎?是的。戒生起之後已滅時,[他]成為破戒者嗎?不應這樣說。那麼,戒是非心所。

594Na vattabbaṃ – ‘‘sīlaṃ acetasika’’nti? Āmantā. Sīle uppajjitvā niruddhe dussīlo hotīti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi sīlaṃ acetasikanti.
595已對照

戒非心所論終。

十、第十品

(一百零二)八、戒不隨心轉論

五百九十五、戒不隨心轉嗎?是的。[戒是]色……涅槃……眼處……乃至……觸處嗎?不應這樣說……乃至……戒不隨心轉嗎?是的。觸不隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……戒不隨心轉嗎?是的。受……乃至……想……思……信……精進……念……定……乃至……慧不隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……

觸隨心轉嗎?是的。戒隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……受……乃至……想……思……信……精進……念……定……乃至……慧隨心轉嗎?是的。戒隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……

595Sīlaṃ na cittānuparivattīti? Āmantā. Rūpaṃ… nibbānaṃ… cakkhāyatanaṃ…pe… phoṭṭhabbāyatananti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sīlaṃ na cittānuparivattīti? Āmantā. Phasso na cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sīlaṃ na cittānuparivattīti? Āmantā. Vedanā…pe… saññā… cetanā… saddhā… vīriyaṃ… sati… samādhi…pe… paññā na cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Phasso cittānuparivattīti? Āmantā. Sīlaṃ cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… vedanā…pe… saññā… cetanā … saddhā… vīriyaṃ… sati… samādhi…pe… paññā cittānuparivattīti? Āmantā. Sīlaṃ cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
596已對照

五百九十六、正語不隨心轉嗎?是的。正見不隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……正語不隨心轉嗎?是的。正思惟……正精進……正念……乃至……正定不隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……

正業……乃至……正命不隨心轉嗎?是的。正見不隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……正命不隨心轉嗎?是的。正思惟……正精進……正念……乃至……正定不隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……

正見隨心轉嗎?是的。正語隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……正見隨心轉嗎?是的。正業……乃至……正命隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……

正思惟……正精進……正念……乃至……正定隨心轉嗎?是的。正語隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……正定隨心轉嗎?是的。正業……乃至……正命隨心轉嗎?不應這樣說……乃至……

596Sammāvācā na cittānuparivattīti? Āmantā. Sammādiṭṭhi na cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāvācā na cittānuparivattīti? Āmantā. Sammāsaṅkappo… sammāvāyāmo… sammāsati…pe… sammāsamādhi na cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sammākammanto…pe… sammāājīvo na cittānuparivattīti? Āmantā. Sammādiṭṭhi na cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāājīvo na cittānuparivattīti? Āmantā. Sammāsaṅkappo… sammāvāyāmo… sammāsati…pe… sammāsamādhi na cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sammādiṭṭhi cittānuparivattīti? Āmantā. Sammāvācā cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammādiṭṭhi cittānuparivattīti? Āmantā. Sammākammanto…pe… sammāājīvo cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Sammāsaṅkappo … sammāvāyāmo… sammāsati…pe… sammāsamādhi cittānuparivattīti? Āmantā. Sammāvācā cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… sammāsamādhi cittānuparivattīti? Āmantā. Sammākammanto…pe… sammāājīvo cittānuparivattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
597已對照

五百九十七、不應說“戒不隨心轉”嗎?是的。戒生起之後已滅時,[他]成為破戒者嗎?不應這樣說。那麼,戒不隨心轉。

597Na vattabbaṃ – ‘‘sīlaṃ na cittānuparivattī’’ti? Āmantā. Sīle uppajjitvā niruddhe dussīlo hotīti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi sīlaṃ na cittānuparivattīti.
598已對照

戒不隨心轉論終。

十、第十品

(一百零三)九、受持為因論

五百九十八、以受持為因的戒增長嗎?是的。以受持為因的觸增長,受增長,想增長,思增長,心增長,信增長,精進增長,念增長,定增長,慧增長嗎?不應這樣說……乃至……

以受持為因的戒增長嗎?是的。[它]如蔓草般增長,如葛藤般增長,如樹般增長,如草般增長,如文闍草叢般增長嗎?不應這樣說……乃至……

598Samādānahetukaṃ sīlaṃ vaḍḍhatīti? Āmantā. Samādānahetuko phasso vaḍḍhati, vedanā vaḍḍhati, saññā vaḍḍhati, cetanā vaḍḍhati, cittaṃ vaḍḍhati, saddhā vaḍḍhati, vīriyaṃ vaḍḍhati, sati vaḍḍhati, samādhi vaḍḍhati, paññā vaḍḍhatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Samādānahetukaṃ sīlaṃ vaḍḍhatīti? Āmantā. Latā viya vaḍḍhati, māluvā viya vaḍḍhati, rukkho viya vaḍḍhati, tiṇaṃ viya vaḍḍhati, muñjapuñjo viya vaḍḍhatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
599已對照

五百九十九、以受持為因的戒增長嗎?是的。對受持戒之後尋思欲尋者、尋思瞋恚尋者、尋思害尋者,戒增長嗎?是的。有兩個觸……乃至……兩個心的合集嗎?不應這樣說……乃至……有兩個觸……乃至……兩個心的合集嗎?是的。善與不善、有罪與無罪、劣與勝、黑白相對的諸法來到當面相會嗎?不應這樣說……乃至……

善與不善、有罪與無罪、劣與勝、黑白相對的諸法來到當面相會嗎?是的。世尊不是說過嗎:“諸比丘,有這四種極遠之事。哪四種[極遠之事]呢?諸比丘,天空與大地,這是第一種極遠之事……乃至……因此善人們的法遠離非善人們。”確有[這]經嗎?是的。那麼,就不應說:“善與不善、有罪與無罪、劣與勝、黑白相對的諸法來到當面相會。”

599Samādānahetukaṃ sīlaṃ vaḍḍhatīti? Āmantā. Sīlaṃ samādiyitvā kāmavitakkaṃ vitakkentassa byāpādavitakkaṃ vitakkentassa vihiṃsāvitakkaṃ vitakkentassa sīlaṃ vaḍḍhatīti? Āmantā. Dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Āmantā. Kusalākusalā sāvajjānavajjā hīnapaṇītā kaṇhasukkasappaṭibhāgā dhammā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Kusalākusalā sāvajjānavajjā hīnapaṇītā kaṇhasukkasappaṭibhāgā dhammā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘cattārimāni, bhikkhave, suvidūravidūrāni! Katamāni cattāri? Nabhañca, bhikkhave, pathavī ca – idaṃ paṭhamaṃ suvidūravidūraṃ…pe… tasmā sataṃ dhammo asabbhi ārakā’’ti. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi na vattabbaṃ – ‘‘kusalākusalā sāvajjānavajjā hīnapaṇītā kaṇhasukkasappaṭibhāgā dhammā sammukhībhāvaṃ āgacchantī’’ti.
600已對照

六百、不應說“以受持為因的戒增長”嗎?是的。世尊不是說過嗎:“種園林者、種林者……乃至……這些人是住於法者、具戒者、往生天界者。”確有[這]經嗎?是的。那麼,以受持為因的戒增長。

600Na vattabbaṃ – ‘‘samādānahetukaṃ sīlaṃ vaḍḍhatī’’ti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘ārāmaropā vanaropā…pe… dhammaṭṭhā sīlasampannā te janā saggagāmino’’ti. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi samādānahetukaṃ sīlaṃ vaḍḍhatīti.
601已對照

受持為因論終。

十、第十品

(一百零四)十、表是戒論

六百零一、表是戒嗎?是的。[表是]離殺生嗎?不應這樣說……乃至……離不與取嗎?不應這樣說……乃至……離欲邪行嗎?不應這樣說……乃至……離虛妄語嗎?不應這樣說……乃至……離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類嗎?不應這樣說……乃至……

禮敬是戒,起迎是戒,合掌是戒,恭敬之業是戒,供座是戒,供臥具是戒,供洗足水是戒,供擦腳板是戒,沐浴時擦背是戒嗎?是的。[那是]離殺生嗎?不應這樣說……乃至……離[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類嗎?不應這樣說……乃至……

601Viññatti sīlanti? Āmantā. Pāṇātipātā veramaṇīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… adinnādānā veramaṇīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kāmesumicchācārā veramaṇīti? Na hevaṃ vattabbe …pe… musāvādā veramaṇīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhānā veramaṇīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Abhivādanaṃ sīlaṃ, paccuṭṭhānaṃ sīlaṃ, añjalikammaṃ sīlaṃ, sāmīcikammaṃ sīlaṃ, āsanābhihāro sīlaṃ, seyyābhihāro sīlaṃ, pādodakābhihāro sīlaṃ, pādakathalikābhihāro sīlaṃ, nhāne piṭṭhiparikammaṃ sīlanti? Āmantā. Pāṇātipātā veramaṇīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhānā veramaṇīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
602已對照

六百零二、不應說“表是戒”嗎?是的。[表是]惡戒嗎?不應這樣說……乃至……那麼,表是戒。

602Na vattabbaṃ – ‘‘viññatti sīla’’nti? Āmantā. Dussilyanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… tena hi viññatti sīlanti.
603已對照

表是戒論終。

十、第十品

(一百零五)十一、無表是惡戒論

六百零三、無表是惡戒嗎?是的。[無表是]殺生嗎?不應這樣說……乃至……不與取嗎?不應這樣說……乃至……欲邪行嗎?不應這樣說……乃至……虛妄語嗎?不應這樣說……乃至……[導致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒類嗎?不應這樣說……乃至……

對受持惡業之後行布施者,福與非福兩者都增長嗎?不應這樣說……乃至……福與非福兩者都增長嗎?是的。有兩個觸……乃至……兩個心的合集嗎?不應這樣說……乃至……有兩個觸……乃至……兩個心的合集嗎?是的。善與不善、有罪與無罪、劣與勝、黑白相對的諸法來到當面相會嗎?不應這樣說……乃至……

善與不善、有罪與無罪、劣與勝、黑白相對的諸法來到當面相會嗎?是的。世尊不是說過嗎:“諸比丘,有這四種極遠之事。哪四種[極遠之事]呢?諸比丘,天空與大地,這是第一種極遠之事……乃至……因此善人們的法遠離非善人們。”確有[這]經嗎?是的。那麼,就不應說:“善與不善、有罪與無罪、劣與勝、黑白相對的諸法來到當面相會。”

603Aviññatti dussilyanti? Āmantā. Pāṇātipātoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… adinnādānanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kāmesumicchācāroti? Na hevaṃ vattabbe…pe… musāvādoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… surāmerayamajjapamādaṭṭhānanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Pāpakammaṃ samādiyitvā dānaṃ dadantassa puññañca apuññañca ubho vaḍḍhantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… puññañca apuññañca ubho vaḍḍhantīti? Āmantā. Dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… dvinnaṃ phassānaṃ…pe… dvinnaṃ cittānaṃ samodhānaṃ hotīti? Āmantā. Kusalākusalā sāvajjānavajjā hīnapaṇītā kaṇhasukkasappaṭibhāgā dhammā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Kusalākusalā sāvajjānavajjā hīnapaṇītā kaṇhasukkasappaṭibhāgā dhammā sammukhībhāvaṃ āgacchantīti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘cattārimāni, bhikkhave, suvidūravidūrāni! Katamāni cattāri? Nabhañca, bhikkhave, pathavī ca – idaṃ paṭhamaṃ suvidūravidūraṃ…pe… tasmā sataṃ dhammo asabbhi ārakā’’ti. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi na vattabbaṃ – ‘‘kusalākusalā sāvajjānavajjā hīnapaṇītā kaṇhasukkasappaṭibhāgā dhammā sammukhībhāvaṃ āgacchantī’’ti.
604已對照

六百零四、不應說“無表是惡戒”嗎?是的。不是[他]曾受持惡業嗎?是的。若[他]曾受持惡業,那麼,喂,就應當這樣說:“無表是惡戒。”

604Na vattabbaṃ – ‘‘aviññatti dussilya’’nti? Āmantā. Nanu pāpakammaṃ samādinno āsīti? Āmantā. Hañci pāpakammaṃ samādinno āsi, tena vata re vattabbe – ‘‘aviññatti dussilya’’nti.
604已對照

無表是惡戒論終。

第十品。

其攝頌——

尋求投生的五蘊未滅時,作用的五蘊生起;具道者的色是道;具五識者有道修習;五識亦善亦不善;五識是有關注的;具道者具足兩種戒;戒是非心所;戒不隨心轉;以受持為因的戒增長;表是戒;無表是惡戒。

604Tassuddānaṃ – Upapattesiye pañcakkhandhe aniruddhe kiriyā pañcakkhandhā uppajjanti, maggasamaṅgissa rūpaṃ maggo, pañcaviññāṇasamaṅgissa atthi maggabhāvanā, pañcaviññāṇā kusalāpi akusalāpi, pañcaviññāṇā sābhogā, maggasamaṅgī dvīhi sīlehi samannāgato, sīlaṃ acetasikaṃ, sīlaṃ na cittānuparivatti, samādānahetukaṃ sīlaṃ vaḍḍhatīti, viññattisīlaṃ aviññatti dussilyanti.
604已對照

第二五十[論]。

其攝頌——

決定、攝、趣、功德,以及滅。

604Tassuddānaṃ – Niyāmasaṅgahagatānisaṃsatā ca nirodhoti [niyāma saṅgahagatānisaṃsatā atthi pañcavokārabhavo nirodho maggasamaṅgissa pañcavokārabhavoti (sī. syā. ka.), niyāma saṅgaha gatānisaṃsatā atthi pañcavokārabhavo maggasamaṅgissa no pañcavokārabhavo (pī.)].