快樂巴利palinanda.cc

中部第131經 · 賢善一夜經 Bhaddekarattasuttaṃ

本經目錄一、賢善一夜經

272緬 3.226已對照

一、賢善一夜經

二七二、如是我聞——一時,世尊住在舍衛城(Sāvatthī)的祇樹林(Jetavana)給孤獨園(Anāthapiṇḍika 之園)。在那裡,世尊召喚諸比丘:“諸比丘。”“尊者。”那些比丘應諾世尊。世尊這樣說——“諸比丘,我要為你們說賢善一夜(bhaddekaratta)的綱要(uddesa)與分別(vibhaṅga)。你們要諦聽,好好作意,我要說了。”“是的,尊者。”那些比丘應諾世尊。世尊這樣說——

272. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘bhikkhavo’’ti. ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca – ‘‘bhaddekarattassa vo, bhikkhave, uddesañca vibhaṅgañca desessāmi. Taṃ suṇātha, sādhukaṃ manasi karotha; bhāsissāmī’’ti. ‘‘Evaṃ, bhante’’ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca –
已對照

“不應追隨過去,不應期望未來;

‘‘Atītaṃ nānvāgameyya, nappaṭikaṅkhe anāgataṃ;
已對照

凡過去的,那已舍離;而未來的,尚未到來。

Yadatītaṃ pahīnaṃ taṃ, appattañca anāgataṃ.
已對照

而凡於現在之法,於彼彼處觀照者,

‘‘Paccuppannañca yo [yaṃ (nettipāḷi)] dhammaṃ, tattha tattha vipassati;
已對照

不被牽引、不被動搖——智者應增長那[境]。

Asaṃhīraṃ [asaṃhiraṃ (syā. kaṃ. ka.)] asaṃkuppaṃ, taṃ vidvā manubrūhaye.
已對照

今天就應作熱勤,誰知明天的死?

‘‘Ajjeva kiccamātappaṃ [kiccaṃ ātappaṃ (sī. ka.)], ko jaññā maraṇaṃ suve;
已對照

因為我們與那具大軍的死神,並無約定。

Na hi no saṅgaraṃ tena, mahāsenena maccunā.
已對照

如是而住、熱勤、晝夜不懈者,

‘‘Evaṃ vihāriṃ ātāpiṃ, ahorattamatanditaṃ;
已對照

寂靜的牟尼稱他為‘賢善一夜者’。”

Taṃ ve bhaddekarattoti, santo ācikkhate muni’’ [munīti (sī. syā. kaṃ. pī.)].
273PTS 3.188已對照

二七三、“諸比丘,怎樣是追隨過去呢?[想]‘我過去世曾是這樣的色’,於彼引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的受’,於彼引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的想’,於彼引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的行’,於彼引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的識’,於彼引起歡喜——諸比丘,這樣就是追隨過去。

273. ‘‘Kathañca, bhikkhave, atītaṃ anvāgameti? ‘Evaṃrūpo ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ samanvāneti, ‘evaṃvedano ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ samanvāneti, ‘evaṃsañño ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ samanvāneti, ‘evaṃsaṅkhāro ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ samanvāneti, ‘evaṃviññāṇo ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ samanvāneti – evaṃ kho, bhikkhave, atītaṃ anvāgameti.
緬 3.227已對照

“諸比丘,怎樣是不追隨過去呢?[想]‘我過去世曾是這樣的色’,於彼不引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的受’,於彼不引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的想’,於彼不引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的行’,於彼不引起歡喜;[想]‘我過去世曾是這樣的識’,於彼不引起歡喜——諸比丘,這樣就是不追隨過去。

‘‘Kathañca, bhikkhave, atītaṃ nānvāgameti? ‘Evaṃrūpo ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ na samanvāneti, ‘evaṃvedano ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ na samanvāneti, ‘evaṃsañño ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ na samanvāneti, ‘evaṃsaṅkhāro ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ na samanvāneti, ‘evaṃviññāṇo ahosiṃ atītamaddhāna’nti tattha nandiṃ na samanvāneti – evaṃ kho, bhikkhave, atītaṃ nānvāgameti.
274已對照

二七四、“諸比丘,怎樣是期望未來呢?[想]‘願我未來世是這樣的色’,於彼引起歡喜;‘願我是這樣的受’……乃至……‘願我是這樣的想’……‘願我是這樣的行’……[想]‘願我未來世是這樣的識’,於彼引起歡喜——諸比丘,這樣就是期望未來。

274. ‘‘Kathañca, bhikkhave, anāgataṃ paṭikaṅkhati? ‘Evaṃrūpo siyaṃ anāgatamaddhāna’nti tattha nandiṃ samanvāneti, evaṃvedano siyaṃ…pe… evaṃsañño siyaṃ… evaṃsaṅkhāro siyaṃ… evaṃviññāṇo siyaṃ anāgatamaddhānanti tattha nandiṃ samanvāneti – evaṃ kho, bhikkhave, anāgataṃ paṭikaṅkhati.
已對照

“諸比丘,怎樣是不期望未來呢?[想]‘願我未來世是這樣的色’,於彼不引起歡喜;‘願我是這樣的受’……‘願我是這樣的想’……‘願我是這樣的行’……[想]‘願我未來世是這樣的識’,於彼不引起歡喜——諸比丘,這樣就是不期望未來。

‘‘Kathañca, bhikkhave, anāgataṃ nappaṭikaṅkhati? ‘Evaṃrūpo siyaṃ anāgatamaddhāna’nti tattha nandiṃ na samanvāneti, evaṃvedano siyaṃ … evaṃsañño siyaṃ… evaṃsaṅkhāro siyaṃ… ‘evaṃviññāṇo siyaṃ anāgatamaddhāna’nti tattha nandiṃ na samanvāneti – evaṃ kho, bhikkhave, anāgataṃ nappaṭikaṅkhati.
275PTS 3.189緬 3.228已對照

二七五、“諸比丘,怎樣是於現在諸法被牽引呢?諸比丘,在此,無聞凡夫不見諸聖者,不善巧於聖者之法,未受聖者之法調教;不見諸善士,不善巧於善士之法,未受善士之法調教——他隨觀色為自我,或[隨觀]自我為有色,或[隨觀]色在自我中,或[隨觀]自我在色中。對受……乃至……對想……對諸行……他隨觀識為自我,或[隨觀]自我為有識,或[隨觀]識在自我中,或[隨觀]自我在識中——諸比丘,這樣就是於現在諸法被牽引。

“諸比丘,怎樣是於現在諸法不被牽引呢?諸比丘,在此,有聞聖弟子見諸聖者,善巧於聖者之法,善受聖者之法調教;見諸善士,善巧於善士之法,善受善士之法調教——他不隨觀色為自我,不[隨觀]自我為有色,不[隨觀]色在自我中,不[隨觀]自我在色中。不對受……不對想……不對諸行……他不隨觀識為自我,不[隨觀]自我為有識,不[隨觀]識在自我中,不[隨觀]自我在識中——諸比丘,這樣就是於現在諸法不被牽引。

“不應追隨過去,不應期望未來;

凡過去的,那已舍離;而未來的,尚未到來。

而凡於現在之法,於彼彼處觀照者,

不被牽引、不被動搖——智者應增長那[境]。

今天就應作熱勤,誰知明天的死?

因為我們與那具大軍的死神,並無約定。

如是而住、熱勤、晝夜不懈者,

寂靜的牟尼稱他為‘賢善一夜者’。”

“‘諸比丘,我要為你們說賢善一夜的綱要與分別’——這樣所說的,就是就這個而說的。”

世尊說了這[番話]。那些比丘滿意、歡喜世尊之所說。

275. ‘‘Kathañca, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu saṃhīrati? Idha, bhikkhave, assutavā puthujjano ariyānaṃ adassāvī ariyadhammassa akovido ariyadhamme avinīto sappurisānaṃ adassāvī sappurisadhammassa akovido sappurisadhamme avinīto rūpaṃ attato samanupassati, rūpavantaṃ vā attānaṃ, attani vā rūpaṃ, rūpasmiṃ vā attānaṃ; vedanaṃ…pe… saññaṃ… saṅkhāre… viññāṇaṃ attato samanupassati, viññāṇavantaṃ vā attānaṃ attani vā viññāṇaṃ, viññāṇasmiṃ vā attānaṃ – evaṃ kho, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu saṃhīrati.
‘‘Kathañca, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu na saṃhīrati? Idha, bhikkhave, sutavā ariyasāvako ariyānaṃ dassāvī ariyadhammassa kovido ariyadhamme suvinīto sappurisānaṃ dassāvī sappurisadhammassa kovido sappurisadhamme suvinīto na rūpaṃ attato samanupassati, na rūpavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā rūpaṃ, na rūpasmiṃ vā attānaṃ; na vedanaṃ… na saññaṃ… na saṅkhāre… na viññāṇaṃ attato samanupassati, na viññāṇavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā viññāṇaṃ, na viññāṇasmiṃ vā attānaṃ – evaṃ kho, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu na saṃhīrati.
‘‘Atītaṃ nānvāgameyya, nappaṭikaṅkhe anāgataṃ;
Yadatītaṃ pahīnaṃ taṃ, appattañca anāgataṃ.
‘‘Paccuppannañca yo dhammaṃ, tattha tattha vipassati;
Asaṃhīraṃ asaṃkuppaṃ, taṃ vidvā manubrūhaye.
‘‘Ajjeva kiccamātappaṃ, ko jaññā maraṇaṃ suve;
Na hi no saṅgaraṃ tena, mahāsenena maccunā.
‘‘Evaṃ vihāriṃ ātāpiṃ, ahorattamatanditaṃ;
Taṃ ve bhaddekarattoti, santo ācikkhate munī’’ti.
‘‘‘Bhaddekarattassa vo, bhikkhave, uddesañca vibhaṅgañca desessāmī’ti – iti yaṃ taṃ vuttaṃ idametaṃ paṭicca vutta’’nti.
Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti.
Bhaddekarattasuttaṃ niṭṭhitaṃ paṭhamaṃ.
已對照

《賢善一夜經》終,[《分別品》中之]第一[經]。