快乐巴利palinanda.cc

中部第135经 · 小业分别经 Cūḷakammavibhaṅgasuttaṃ [subhasuttantipi vuccati]

本经目录五、小业分别经

289已对照

五、小业分别经

二八九、如是我闻——一时,世尊住在舍卫城(Sāvatthī)的祇树林(Jetavana)给孤独园(Anāthapiṇḍika 之园)。于是,都提耶之子(Todeyyaputta)须婆青年(Subha māṇava)来到世尊之处;到了之后,与世尊互相问候。互相问候、交谈了一番愉快而值得忆念的话之后,坐在一旁。坐在一旁的都提耶之子须婆青年对世尊这样说——

289. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane, anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho subho māṇavo todeyyaputto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho subho māṇavo todeyyaputto bhagavantaṃ etadavoca –
PTS 3.203已对照

“乔达摩尊师,是什么因、什么缘,使得就在身为人类、已成为人的人们之中,可见卑劣与殊胜之性呢?乔达摩尊师,因为可见人们短寿,可见长寿;可见多病,可见少病;可见丑陋,可见端正;可见威势微小,可见威势广大;可见少财,可见大财;可见生于卑贱之家,可见生于高贵之家;可见劣慧,可见具慧。乔达摩尊师,是什么因、什么缘,使得就在身为人类、已成为人的人们之中,可见卑劣与殊胜之性呢?”

‘‘Ko nu kho, bho gotama, hetu ko paccayo yena manussānaṃyeva sataṃ manussabhūtānaṃ dissanti hīnappaṇītatā? Dissanti hi, bho gotama, manussā appāyukā, dissanti dīghāyukā; dissanti bavhābādhā [bahvābādhā (syā. kaṃ. ka.)], dissanti appābādhā; dissanti dubbaṇṇā, dissanti vaṇṇavanto; dissanti appesakkhā, dissanti mahesakkhā; dissanti appabhogā, dissanti mahābhogā; dissanti nīcakulīnā, dissanti uccākulīnā; dissanti duppaññā, dissanti paññavanto [paññāvanto (sī. pī.)]. Ko nu kho, bho gotama, hetu ko paccayo yena manussānaṃyeva sataṃ manussabhūtānaṃ dissanti hīnappaṇītatā’’ti?
缅 3.244已对照

“青年,诸众生是业为自所有者、业的继承者、以业为母胎、以业为亲属、以业为依止者;业区分众生,即:卑劣与殊胜之性。”“我不能详细了知乔达摩尊师这简略而未详细分别其义的所说之义。愿乔达摩尊师这样为我说法,使我能详细了知乔达摩尊师这简略而未详细分别其义的所说之义。”

‘‘Kammassakā, māṇava, sattā kammadāyādā kammayonī kammabandhū [kammayoni kammabandhu (sī.)] kammappaṭisaraṇā. Kammaṃ satte vibhajati yadidaṃ – hīnappaṇītatāyāti. Na kho ahaṃ imassa bhoto gotamassa saṃkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṃ avibhattassa vitthārena atthaṃ ājānāmi. Sādhu me bhavaṃ gotamo tathā dhammaṃ desetu yathā ahaṃ imassa bhoto gotamassa saṃkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṃ avibhattassa vitthārena atthaṃ ājāneyya’’nti.
290已对照

二九〇、“那么,青年,你要谛听,好好作意,我要说了。”“是的,尊师。”都提耶之子须婆青年应诺世尊。世尊这样说——

290. ‘‘Tena hi, māṇava, suṇāhi, sādhukaṃ manasi karohi; bhāsissāmī’’ti. ‘‘Evaṃ, bho’’ti kho subho māṇavo todeyyaputto bhagavato paccassosi. Bhagavā etadavoca –
已对照

“青年,在此,有一类女人或男人是杀生者——凶暴、血手,耽于打击杀害,于诸众生生命无悲悯。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于苦界、恶趣、堕处、地狱。若身坏命终之后未投生于苦界、恶趣、堕处、地狱,若来到人间,无论在哪里再生,都是短寿的。青年,这是导向短寿的行道,即:是杀生者——凶暴、血手,耽于打击杀害,于诸众生生命无悲悯。

‘‘Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā pāṇātipātī hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu [sabbapāṇabhūtesu (sī. ka.)]. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena [samādiṇṇena (pī. ka.)] kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati appāyuko hoti. Appāyukasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – pāṇātipātī hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu.
PTS 3.204已对照

“青年,又在此,有一类女人或男人舍断杀生,远离杀生,放下棍棒,放下刀剑,有惭愧,具同情心,怀着利益、悲悯一切众生生命之心而住。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于善趣、天界。若身坏命终之后未投生于善趣、天界,若来到人间,无论在哪里再生,都是长寿的。青年,这是导向长寿的行道,即:舍断杀生,远离杀生,放下棍棒,放下刀剑,有惭愧,具同情心,怀着利益、悲悯一切众生生命之心而住。

‘‘Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho, lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati dīghāyuko hoti. Dīghāyukasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho, lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati.
291缅 3.245已对照

二九一、“青年,在此,有一类女人或男人本性以手、或以土块、或以棍棒、或以刀剑损恼众生。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于苦界、恶趣、堕处、地狱。若身坏命终之后未投生于苦界、恶趣、堕处、地狱,若来到人间,无论在哪里再生,都是多病的。青年,这是导向多病的行道,即:本性以手、或以土块、或以棍棒、或以刀剑损恼众生。

291. ‘‘Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā sattānaṃ viheṭhakajātiko hoti, pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati bavhābādho hoti. Bavhābādhasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – sattānaṃ viheṭhakajātiko hoti pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā.
已对照

“青年,又在此,有一类女人或男人本性不以手、或以土块、或以棍棒、或以刀剑损恼众生。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于善趣、天界。若身坏命终之后未投生于善趣、天界,若来到人间,无论在哪里再生,都是少病的。青年,这是导向少病的行道,即:本性不以手、或以土块、或以棍棒、或以刀剑损恼众生。

‘‘Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā sattānaṃ aviheṭhakajātiko hoti pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati appābādho hoti. Appābādhasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – sattānaṃ aviheṭhakajātiko hoti pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā.
292已对照

二九二、“青年,在此,有一类女人或男人是忿怒者、多恼者,即使被说了少许,也会黏着、动怒、起瞋恚、僵执,显露出怒、瞋与不悦。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于苦界、恶趣、堕处、地狱。若身坏命终之后未投生于苦界、恶趣、堕处、地狱,若来到人间,无论在哪里再生,都是丑陋的。青年,这是导向丑陋的行道,即:是忿怒者、多恼者,即使被说了少许,也会黏着、动怒、起瞋恚、僵执,显露出怒、瞋与不悦。

292. ‘‘Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā kodhano hoti upāyāsabahulo. Appampi vutto samāno abhisajjati kuppati byāpajjati patiṭṭhīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati dubbaṇṇo hoti. Dubbaṇṇasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – kodhano hoti upāyāsabahulo; appampi vutto samāno abhisajjati kuppati byāpajjati patiṭṭhīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti.
缅 3.246已对照

“青年,又在此,有一类女人或男人是不忿怒者、不多恼者,即使被说了很多,也不黏着、不动怒、不起瞋恚、不僵执,不显露出怒、瞋与不悦。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于善趣、天界。若身坏命终之后未投生于善趣、天界,若来到人间,无论在哪里再生,都是端正的。青年,这是导向端正的行道,即:是不忿怒者、不多恼者,即使被说了很多,也不黏着、不动怒、不起瞋恚、不僵执,不显露出怒、瞋与不悦。

‘‘Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā akkodhano hoti anupāyāsabahulo; bahumpi vutto samāno nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patiṭṭhīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati pāsādiko hoti. Pāsādikasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – akkodhano hoti anupāyāsabahulo; bahumpi vutto samāno nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patiṭṭhīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti.
293已对照

二九三、“青年,在此,有一类女人或男人是有嫉心者,对他人的利养、恭敬、尊重、敬仰、礼拜、供养生嫉、怀恨、结嫉。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于苦界、恶趣、堕处、地狱。若身坏命终之后未投生于苦界、恶趣、堕处、地狱,若来到人间,无论在哪里再生,都是威势微小的。青年,这是导向威势微小的行道,即:是有嫉心者,对他人的利养、恭敬、尊重、敬仰、礼拜、供养生嫉、怀恨、结嫉。

293. ‘‘Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā issāmanako hoti; paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu issati upadussati issaṃ bandhati. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati appesakkho hoti. Appesakkhasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – issāmanako hoti; paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu issati upadussati issaṃ bandhati.
PTS 3.205已对照

“青年,又在此,有一类女人或男人是无嫉心者,对他人的利养、恭敬、尊重、敬仰、礼拜、供养不生嫉、不怀恨、不结嫉。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于善趣、天界。若身坏命终之后未投生于善趣、天界,若来到人间,无论在哪里再生,都是威势广大的。青年,这是导向威势广大的行道,即:是无嫉心者,对他人的利养、恭敬、尊重、敬仰、礼拜、供养不生嫉、不怀恨、不结嫉。

‘‘Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā anissāmanako hoti; paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu na issati na upadussati na issaṃ bandhati. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati mahesakkho hoti. Mahesakkhasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – anissāmanako hoti; paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu na issati na upadussati na issaṃ bandhati.
294缅 3.247已对照

二九四、“青年,在此,有一类女人或男人不向沙门或婆罗门布施食、饮、衣、乘、花鬘、香、涂香、卧具、住处、灯明。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于苦界、恶趣、堕处、地狱。若身坏命终之后未投生于苦界、恶趣、堕处、地狱,若来到人间,无论在哪里再生,都是少财的。青年,这是导向少财的行道,即:不向沙门或婆罗门布施食、饮、衣、乘、花鬘、香、涂香、卧具、住处、灯明。

294. ‘‘Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā na dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṃ pānaṃ vatthaṃ yānaṃ mālāgandhavilepanaṃ seyyāvasathapadīpeyyaṃ. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati appabhogo hoti. Appabhogasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – na dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṃ pānaṃ vatthaṃ yānaṃ mālāgandhavilepanaṃ seyyāvasathapadīpeyyaṃ.
已对照

“青年,又在此,有一类女人或男人向沙门或婆罗门布施食、饮、衣、乘、花鬘、香、涂香、卧具、住处、灯明。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于善趣、天界。若身坏命终之后未投生于善趣、天界,若来到人间,无论在哪里再生,都是大财的。青年,这是导向大财的行道,即:向沙门或婆罗门布施食、饮、衣、乘、花鬘、香、涂香、卧具、住处、灯明。

‘‘Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṃ pānaṃ vatthaṃ yānaṃ mālāgandhavilepanaṃ seyyāvasathapadīpeyyaṃ. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati mahābhogo hoti. Mahābhogasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṃ pānaṃ vatthaṃ yānaṃ mālāgandhavilepanaṃ seyyāvasathapadīpeyyaṃ.
295已对照

二九五、“青年,在此,有一类女人或男人是顽固者、过慢者——不礼敬应礼敬者,不起迎应起迎者,不给应得座者座,不给应得路者路,不恭敬应恭敬者,不尊重应尊重者,不敬仰应敬仰者,不供养应供养者。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于苦界、恶趣、堕处、地狱。若身坏命终之后未投生于苦界、恶趣、堕处、地狱,若来到人间,无论在哪里再生,都是生于卑贱之家的。青年,这是导向生于卑贱之家的行道,即:是顽固者、过慢者——不礼敬应礼敬者,不起迎应起迎者,不给应得座者座,不给应得路者路,不恭敬应恭敬者,不尊重应尊重者,不敬仰应敬仰者,不供养应供养者。

295. ‘‘Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā thaddho hoti atimānī – abhivādetabbaṃ na abhivādeti, paccuṭṭhātabbaṃ na paccuṭṭheti, āsanārahassa na āsanaṃ deti, maggārahassa na maggaṃ deti, sakkātabbaṃ na sakkaroti, garukātabbaṃ na garukaroti, mānetabbaṃ na māneti, pūjetabbaṃ na pūjeti. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati nīcakulīno hoti. Nīcakulīnasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – thaddho hoti atimānī; abhivādetabbaṃ na abhivādeti, paccuṭṭhātabbaṃ na paccuṭṭheti, āsanārahassa na āsanaṃ deti, maggārahassa na maggaṃ deti, sakkātabbaṃ na sakkaroti, garukātabbaṃ na garukaroti, mānetabbaṃ na māneti, pūjetabbaṃ na pūjeti.
缅 3.248已对照

“青年,又在此,有一类女人或男人是不顽固者、不过慢者——礼敬应礼敬者,起迎应起迎者,给应得座者座,给应得路者路,恭敬应恭敬者,尊重应尊重者,敬仰应敬仰者,供养应供养者。他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于善趣、天界。若身坏命终之后未投生于善趣、天界,若来到人间,无论在哪里再生,都是生于高贵之家的。青年,这是导向生于高贵之家的行道,即:是不顽固者、不过慢者——礼敬应礼敬者,起迎应起迎者,给应得座者座,给应得路者路,恭敬应恭敬者,尊重应尊重者,敬仰应敬仰者,供养应供养者。

‘‘Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā atthaddho hoti anatimānī; abhivādetabbaṃ abhivādeti, paccuṭṭhātabbaṃ paccuṭṭheti, āsanārahassa āsanaṃ deti, maggārahassa maggaṃ deti, sakkātabbaṃ sakkaroti, garukātabbaṃ garukaroti, mānetabbaṃ māneti, pūjetabbaṃ pūjeti. So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati uccākulīno hoti. Uccākulīnasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – atthaddho hoti anatimānī; abhivādetabbaṃ abhivādeti, paccuṭṭhātabbaṃ paccuṭṭheti, āsanārahassa āsanaṃ deti, maggārahassa maggaṃ deti, sakkātabbaṃ sakkaroti, garukātabbaṃ garukaroti, mānetabbaṃ māneti, pūjetabbaṃ pūjeti.
296已对照

二九六、“青年,在此,有一类女人或男人前往沙门或婆罗门之处而不遍问:‘尊者,什么是善?什么是不善?什么是有罪?什么是无罪?什么应亲近?什么不应亲近?我做什么会长夜带来不利与苦?我做什么又会长夜带来利益与安乐?’他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于苦界、恶趣、堕处、地狱。若身坏命终之后未投生于苦界、恶趣、堕处、地狱,若来到人间,无论在哪里再生,都是劣慧的。青年,这是导向劣慧的行道,即:前往沙门或婆罗门之处而不遍问:‘尊者,什么是善?什么是不善?什么是有罪?什么是无罪?什么应亲近?什么不应亲近?我做什么会长夜带来不利与苦?我做什么又会长夜带来利益与安乐?’”

296. ‘‘Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā upasaṅkamitvā na paripucchitā hoti – ‘kiṃ, bhante, kusalaṃ, kiṃ akusalaṃ; kiṃ sāvajjaṃ, kiṃ anavajjaṃ; kiṃ sevitabbaṃ, kiṃ na sevitabbaṃ; kiṃ me karīyamānaṃ dīgharattaṃ ahitāya dukkhāya hoti, kiṃ vā pana me karīyamānaṃ dīgharattaṃ hitāya sukhāya hotī’ti? So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati duppañño hoti. Duppaññasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā upasaṅkamitvā na paripucchitā hoti – ‘kiṃ, bhante, kusalaṃ, kiṃ akusalaṃ; kiṃ sāvajjaṃ, kiṃ anavajjaṃ; kiṃ sevitabbaṃ, kiṃ na sevitabbaṃ; kiṃ me karīyamānaṃ dīgharattaṃ ahitāya dukkhāya hoti, kiṃ vā pana me karīyamānaṃ dīgharattaṃ hitāya sukhāya hotī’’’ti?
PTS 3.206缅 3.249已对照

“青年,又在此,有一类女人或男人前往沙门或婆罗门之处而遍问:‘尊者,什么是善?什么是不善?什么是有罪?什么是无罪?什么应亲近?什么不应亲近?我做什么会长夜带来不利与苦?我做什么又会长夜带来利益与安乐?’他由于那如此圆满、如此执取的业,身坏命终之后,投生于善趣、天界。若身坏命终之后未投生于善趣、天界,若来到人间,无论在哪里再生,都是大慧的。青年,这是导向大慧的行道,即:前往沙门或婆罗门之处而遍问:‘尊者,什么是善?什么是不善?什么是有罪?什么是无罪?什么应亲近?什么不应亲近?我做什么会长夜带来不利与苦?我做什么又会长夜带来利益与安乐?’”

‘‘Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā upasaṅkamitvā paripucchitā hoti – ‘kiṃ, bhante, kusalaṃ, kiṃ akusalaṃ; kiṃ sāvajjaṃ, kiṃ anavajjaṃ; kiṃ sevitabbaṃ, kiṃ na sevitabbaṃ; kiṃ me karīyamānaṃ dīgharattaṃ ahitāya dukkhāya hoti, kiṃ vā pana me karīyamānaṃ dīgharattaṃ hitāya sukhāya hotī’ti? So tena kammena evaṃ samattena evaṃ samādinnena kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. No ce kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati, sace manussattaṃ āgacchati yattha yattha paccājāyati mahāpañño hoti. Mahāpaññasaṃvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṃ – samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā upasaṅkamitvā paripucchitā hoti – ‘kiṃ, bhante, kusalaṃ, kiṃ akusalaṃ; kiṃ sāvajjaṃ, kiṃ anavajjaṃ; kiṃ sevitabbaṃ, kiṃ na sevitabbaṃ; kiṃ me karīyamānaṃ dīgharattaṃ ahitāya dukkhāya hoti, kiṃ vā pana me karīyamānaṃ dīgharattaṃ hitāya sukhāya hotī’’’ti?
297已对照

二九七、“青年,如是,导向短寿的行道带来短寿,导向长寿的行道带来长寿;导向多病的行道带来多病,导向少病的行道带来少病;导向丑陋的行道带来丑陋,导向端正的行道带来端正;导向威势微小的行道带来威势微小,导向威势广大的行道带来威势广大;导向少财的行道带来少财,导向大财的行道带来大财;导向生于卑贱之家的行道带来生于卑贱之家,导向生于高贵之家的行道带来生于高贵之家;导向劣慧的行道带来劣慧,导向大慧的行道带来大慧。青年,诸众生是业为自所有者、业的继承者、以业为母胎、以业为亲属、以业为依止者;业区分众生,即:卑劣与殊胜之性。”

这样说时,都提耶之子须婆青年对世尊这样说——“奇哉!乔达摩尊师,奇哉!乔达摩尊师。乔达摩尊师,犹如把倒覆的扶起,把遮蔽的揭开,为迷路者指示道路,在黑暗中持来油灯,使有眼者得见诸色。正是如此,乔达摩尊师以种种方式开显了法。我皈依那位乔达摩尊师、法与比丘僧团。愿乔达摩尊师忆持我为优婆塞,从今日起,终生皈依。”

297. ‘‘Iti kho, māṇava, appāyukasaṃvattanikā paṭipadā appāyukattaṃ upaneti, dīghāyukasaṃvattanikā paṭipadā dīghāyukattaṃ upaneti; bavhābādhasaṃvattanikā paṭipadā bavhābādhattaṃ upaneti, appābādhasaṃvattanikā paṭipadā appābādhattaṃ upaneti; dubbaṇṇasaṃvattanikā paṭipadā dubbaṇṇattaṃ upaneti, pāsādikasaṃvattanikā paṭipadā pāsādikattaṃ upaneti; appesakkhasaṃvattanikā paṭipadā appesakkhattaṃ upaneti, mahesakkhasaṃvattanikā paṭipadā mahesakkhattaṃ upaneti; appabhogasaṃvattanikā paṭipadā appabhogattaṃ upaneti, mahābhogasaṃvattanikā paṭipadā mahābhogattaṃ upaneti; nīcakulīnasaṃvattanikā paṭipadā nīcakulīnattaṃ upaneti, uccākulīnasaṃvattanikā paṭipadā uccākulīnattaṃ upaneti; duppaññasaṃvattanikā paṭipadā duppaññattaṃ upaneti, mahāpaññasaṃvattanikā paṭipadā mahāpaññattaṃ upaneti. Kammassakā, māṇava, sattā kammadāyādā kammayonī kammabandhū kammappaṭisaraṇā. Kammaṃ satte vibhajati yadidaṃ – hīnappaṇītatāyā’’ti.
Evaṃ vutte, subho māṇavo todeyyaputto bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘abhikkantaṃ, bho gotama, abhikkantaṃ, bho gotama! Seyyathāpi, bho gotama, nikkujjitaṃ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṃ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṃ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṃ dhāreyya – ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṃ bhotā gotamena anekapariyāyena dhammo pakāsito. Esāhaṃ bhavantaṃ gotamaṃ saraṇaṃ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca. Upāsakaṃ maṃ bhavaṃ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gata’’nti.
Cūḷakammavibhaṅgasuttaṃ niṭṭhitaṃ pañcamaṃ.
已对照

《小业分别经》终,[《分别品》中之]第五[经]。