快乐巴利palinanda.cc

增支部 · 五集·正法品 Saddhammavaggo

本经目录四、第四五十[经](十六)一、正法品一、第一正性决定经二、第二正性决定经三、第三正性决定经四、第一正法忘失经五、第二正法忘失经六、第三正法忘失经七、恶论经八、怯畏经九、优陀夷经十、难除经正法品第一。

已对照

四、第四五十[经]

已对照

(十六)一、正法品

(16) 1. Saddhammavaggo
已对照

一、第一正性决定经

1. Paṭhamasammattaniyāmasuttaṃ
151缅 2.154已对照

一百五十一、“诸比丘,具足五种法者,虽听正法,也不能入于决定、[即]于诸善法中的正性。具足哪五种[法]呢?轻蔑论,轻蔑说法者,轻蔑自己,散乱心而听法,不一心且不如理作意。诸比丘,具足这五种法者,虽听正法,也不能入于决定、[即]于诸善法中的正性。

151. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato suṇantopi saddhammaṃ abhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ. Katamehi pañcahi? Kathaṃ paribhoti, kathikaṃ [kathitaṃ (ka.)] paribhoti, attānaṃ paribhoti, vikkhittacitto dhammaṃ suṇāti, anekaggacitto ayoniso ca [ayoniso (syā. kaṃ.)] manasi karoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato suṇantopi saddhammaṃ abhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ.
PTS 3.175已对照

“诸比丘,具足五种法而听正法者,能入于决定、[即]于诸善法中的正性。具足哪五种[法]呢?不轻蔑论,不轻蔑说法者,不轻蔑自己,不散乱心而听法,一心并如理作意。诸比丘,具足这五种法而听正法者,能入于决定、[即]于诸善法中的正性。”第一[经]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ. Katamehi pañcahi? Na kathaṃ paribhoti, na kathikaṃ paribhoti, na attānaṃ paribhoti, avikkhittacitto dhammaṃ suṇāti, ekaggacitto yoniso ca manasi karoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammatta’’nti. Paṭhamaṃ.
已对照

二、第二正性决定经

2. Dutiyasammattaniyāmasuttaṃ
152已对照

一百五十二、“诸比丘,具足五种法者,即使听正法,也不能入于决定、[即]于诸善法中的正性。具足哪五种[法]呢?轻蔑论,轻蔑说法者,轻蔑自己,是劣慧者、愚钝者、聋哑[般]者,于未了知的[事]自以为已了知。诸比丘,具足这五种法者,即使听正法,也不能入于决定、[即]于诸善法中的正性。

152. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato suṇantopi saddhammaṃ abhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ. Katamehi pañcahi? Kathaṃ paribhoti, kathikaṃ paribhoti, attānaṃ paribhoti, duppañño hoti jaḷo eḷamūgo, anaññāte aññātamānī hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato suṇantopi saddhammaṃ abhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ.
缅 2.155已对照

“诸比丘,具足五种法而听正法者,能入于决定、[即]于诸善法中的正性。具足哪五种[法]呢?不轻蔑论,不轻蔑说法者,不轻蔑自己,是有慧者、不愚钝者、不聋哑[般]者,于未了知的[事]不自以为已了知。诸比丘,具足这五种法而听正法者,能入于决定、[即]于诸善法中的正性。”第二[经]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ. Katamehi pañcahi? Na kathaṃ paribhoti, na kathikaṃ paribhoti, na attānaṃ paribhoti, paññavā hoti ajaḷo aneḷamūgo, na anaññāte aññātamānī hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammatta’’nti. Dutiyaṃ.
已对照

三、第三正性决定经

3. Tatiyasammattaniyāmasuttaṃ
153PTS 3.176已对照

一百五十三、“诸比丘,具足五种法者,即使听正法,也不能入于决定、[即]于诸善法中的正性。具足哪五种[法]呢?是覆蔑者,为覆蔑所缠而听法;以诘难之心听法,寻求缺隙;对说法者心受打击、成为荒芜;是劣慧者、愚钝者、聋哑[般]者;于未了知的[事]自以为已了知。诸比丘,具足这五种法者,即使听正法,也不能入于决定、[即]于诸善法中的正性。

153. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato suṇantopi saddhammaṃ abhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ. Katamehi pañcahi? Makkhī dhammaṃ suṇāti makkhapariyuṭṭhito, upārambhacitto [saupārambhacitto (syā. kaṃ.)] dhammaṃ suṇāti randhagavesī, dhammadesake āhatacitto hoti khīlajāto [khilajāto (syā. pī.)], duppañño hoti jaḷo eḷamūgo, anaññāte aññātamānī hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato suṇantopi saddhammaṃ abhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ.
已对照

“诸比丘,具足五种法而听正法者,能入于决定、[即]于诸善法中的正性。具足哪五种[法]呢?不是覆蔑者,不为覆蔑所缠而听法;不以诘难之心听法,不寻求缺隙;对说法者心不受打击、不成为荒芜;是有慧者、不愚钝者、不聋哑[般]者;于未了知的[事]不自以为已了知。诸比丘,具足这五种法而听正法者,能入于决定、[即]于诸善法中的正性。”第三[经]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ. Katamehi pañcahi? Amakkhī dhammaṃ suṇāti na makkhapariyuṭṭhito, anupārambhacitto dhammaṃ suṇāti na randhagavesī, dhammadesake anāhatacitto hoti akhīlajāto, paññavā hoti ajaḷo aneḷamūgo, na anaññāte aññātamānī hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammatta’’nti. Tatiyaṃ.
已对照

四、第一正法忘失经

4. Paṭhamasaddhammasammosasuttaṃ
154已对照

一百五十四、“诸比丘,有这五种法导向正法的忘失、隐没。哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘们不恭敬地听法,不恭敬地学法,不恭敬地忆持法,不恭敬地详察所忆持诸法之义,不恭敬地了知义、了知法而行法随法。诸比丘,这五种法导向正法的忘失、隐没。

154. ‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattanti. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhū na sakkaccaṃ dhammaṃ suṇanti, na sakkaccaṃ dhammaṃ pariyāpuṇanti, na sakkaccaṃ dhammaṃ dhārenti, na sakkaccaṃ dhātānaṃ [dhatānaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] dhammānaṃ atthaṃ upaparikkhanti, na sakkaccaṃ atthamaññāya dhammamaññāya dhammānudhammaṃ paṭipajjanti. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattanti.
PTS 3.177缅 2.156已对照

“诸比丘,有这五种法导向正法的住立、不忘失、不隐没。哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘们恭敬地听法,恭敬地学法,恭敬地忆持法,恭敬地详察所忆持诸法之义,恭敬地了知义、了知法而行法随法。诸比丘,这五种法导向正法的住立、不忘失、不隐没。”第四[经]。

‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattanti. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhū sakkaccaṃ dhammaṃ suṇanti, sakkaccaṃ dhammaṃ pariyāpuṇanti, sakkaccaṃ dhammaṃ dhārenti, sakkaccaṃ dhātānaṃ dhammānaṃ atthaṃ upaparikkhanti, sakkaccaṃ atthamaññāya dhammamaññāya dhammānudhammaṃ paṭipajjanti. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattantī’’ti. Catutthaṃ.
已对照

五、第二正法忘失经

5. Dutiyasaddhammasammosasuttaṃ
155已对照

一百五十五、“诸比丘,有这五种法导向正法的忘失、隐没。哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘们不学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第一种法。

155. ‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattanti. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhū dhammaṃ na pariyāpuṇanti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. Ayaṃ, bhikkhave, paṭhamo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,不为他人广说法。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第二种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ na vitthārena paresaṃ desenti. Ayaṃ, bhikkhave, dutiyo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,不广教他人读诵法。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第三种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ na vitthārena paraṃ [paresaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.), pare (?)] vācenti. Ayaṃ, bhikkhave, tatiyo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,不广作诵习。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第四种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ na vitthārena sajjhāyaṃ karonti. Ayaṃ, bhikkhave, catuttho dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,不以心随寻、随伺,不以意随观察。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第五种法。诸比丘,这五种法导向正法的忘失、隐没。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ na cetasā anuvitakkenti anuvicārenti manasānupekkhanti. Ayaṃ, bhikkhave, pañcamo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattanti.
PTS 3.178已对照

“诸比丘,有这五种法导向正法的住立、不忘失、不隐没。哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘们学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第一种法。

‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattanti. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhū dhammaṃ pariyāpuṇanti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. Ayaṃ, bhikkhave, paṭhamo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
缅 2.157已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,为他人广说法。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第二种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ vitthārena paresaṃ desenti. Ayaṃ, bhikkhave, dutiyo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,广教他人读诵法。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第三种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ vitthārena paraṃ vācenti. Ayaṃ, bhikkhave, tatiyo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,广作诵习。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第四种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ vitthārena sajjhāyaṃ karonti. Ayaṃ, bhikkhave, catuttho dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们依所闻、依所受持,以心随寻、随伺,以意随观察。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第五种法。诸比丘,这五种法导向正法的住立、不忘失、不隐没。”第五[经]。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ cetasā anuvitakkenti anuvicārenti manasānupekkhanti. Ayaṃ, bhikkhave, pañcamo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattantī’’ti. Pañcamaṃ.
已对照

六、第三正法忘失经

6. Tatiyasaddhammasammosasuttaṃ
156已对照

一百五十六、“诸比丘,有这五种法导向正法的忘失、隐没。哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘们以恶安置的句文学恶把持的经。诸比丘,恶安置的句文,其义也难以引导。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第一种法。

156. [a. ni. 4.160] ‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattanti. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhū duggahitaṃ suttantaṃ pariyāpuṇanti dunnikkhittehi padabyañjanehi. Dunnikkhittassa, bhikkhave, padabyañjanassa atthopi dunnayo hoti. Ayaṃ, bhikkhave, paṭhamo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,比丘们是难受劝者,具足诸作难受劝之法,不能忍、不善持教诫。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第二种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū dubbacā honti, dovacassakaraṇehi dhammehi samannāgatā, akkhamā appadakkhiṇaggāhino anusāsaniṃ. Ayaṃ, bhikkhave, dutiyo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
PTS 3.179已对照

“再者,诸比丘,那些多闻者、通晓阿含者、持法者、持律者、持论母者的比丘,他们不恭敬地教他人读诵经;他们去世之后,经便断了根,无所依止。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第三种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, ye te bhikkhū bahussutā āgatāgamā dhammadharā vinayadharā mātikādharā, te na sakkaccaṃ suttantaṃ paraṃ vācenti; tesaṃ accayena chinnamūlako suttanto hoti appaṭisaraṇo. Ayaṃ, bhikkhave, tatiyo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
缅 2.158已对照

“再者,诸比丘,长老比丘们多欲、懈缓,于退堕为前导,于远离舍弃担负,不发起精进,以达到未达到的、证得未证得的、作证未作证的。他们的后辈人众随[前者]所见而效行;那[后辈人众]也多欲、懈缓,于退堕为前导,于远离舍弃担负,不发起精进,以达到未达到的、证得未证得的、作证未作证的。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第四种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, therā bhikkhū bāhulikā honti sāthalikā okkamane pubbaṅgamā paviveke nikkhittadhurā, na vīriyaṃ ārabhanti appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. Tesaṃ pacchimā janatā diṭṭhānugatiṃ āpajjati. Sāpi hoti bāhulikā sāthalikā okkamane pubbaṅgamā paviveke nikkhittadhurā, na vīriyaṃ ārabhati appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. Ayaṃ, bhikkhave, catuttho dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,僧团分裂了。诸比丘,而当僧团分裂时,便有彼此辱骂,有彼此诽谤,有彼此排斥,有彼此舍弃。在那里,未净信者不生净信,而已净信者中的一些人则生变异。诸比丘,这是导向正法的忘失、隐没的第五种法。诸比丘,这五种法导向正法的忘失、隐没。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, saṅgho bhinno hoti. Saṅghe kho pana, bhikkhave, bhinne aññamaññaṃ akkosā ca honti, aññamaññaṃ paribhāsā ca honti, aññamaññaṃ parikkhepā ca honti, aññamaññaṃ pariccajanā [pariccajā (syā. kaṃ.)] ca honti. Tattha appasannā ceva nappasīdanti, pasannānañca ekaccānaṃ aññathattaṃ hoti. Ayaṃ, bhikkhave, pañcamo dhammo saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattati. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā saddhammassa sammosāya antaradhānāya saṃvattanti.
已对照

“诸比丘,有这五种法导向正法的住立、不忘失、不隐没。哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘们以善安置的句文学善把持的经。诸比丘,善安置的句文,其义也易于引导。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第一种法。

‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattanti. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhū suggahitaṃ suttantaṃ pariyāpuṇanti sunikkhittehi padabyañjanehi. Sunikkhittassa, bhikkhave, padabyañjanassa atthopi sunayo hoti. Ayaṃ, bhikkhave, paṭhamo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
PTS 3.180已对照

“再者,诸比丘,比丘们是易受劝者,具足诸作易受劝之法,能忍、善持教诫。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第二种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhū suvacā honti sovacassakaraṇehi dhammehi samannāgatā, khamā padakkhiṇaggāhino anusāsaniṃ. Ayaṃ, bhikkhave, dutiyo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,那些多闻者、通晓阿含者、持法者、持律者、持论母者的比丘,他们恭敬地教他人读诵经;他们去世之后,经不断根,有所依止。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第三种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, ye te bhikkhū bahussutā āgatāgamā dhammadharā vinayadharā mātikādharā, te sakkaccaṃ suttantaṃ paraṃ vācenti; tesaṃ accayena na chinnamūlako [acchinnamūlako (ka.) a. ni. 4.160] suttanto hoti sappaṭisaraṇo. Ayaṃ, bhikkhave, tatiyo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
缅 2.159已对照

“再者,诸比丘,长老比丘们不多欲、不懈缓,于退堕舍弃担负,于远离为前导,发起精进,以达到未达到的、证得未证得的、作证未作证的。他们的后辈人众随[前者]所见而效行;那[后辈人众]也不多欲、不懈缓,于退堕舍弃担负,于远离为前导,发起精进,以达到未达到的、证得未证得的、作证未作证的。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第四种法。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, therā bhikkhū na bāhulikā honti na sāthalikā, okkamane nikkhittadhurā paviveke pubbaṅgamā; vīriyaṃ ārabhanti appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. Tesaṃ pacchimā janatā diṭṭhānugatiṃ āpajjati. Sāpi hoti na bāhulikā na sāthalikā, okkamane nikkhittadhurā paviveke pubbaṅgamā, vīriyaṃ ārabhati appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya. Ayaṃ, bhikkhave, catuttho dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati.
已对照

“再者,诸比丘,僧团和合、和睦、无争、同一诵出,安乐而住。诸比丘,而当僧团和合时,既没有彼此辱骂,也没有彼此诽谤,没有彼此排斥,没有彼此舍弃。在那里,未净信者生净信,已净信者更为增长。诸比丘,这是导向正法的住立、不忘失、不隐没的第五种法。诸比丘,这五种法导向正法的住立、不忘失、不隐没。”第六[经]。

‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, saṅgho samaggo sammodamāno avivadamāno ekuddeso phāsuṃ viharati. Saṅghe kho pana, bhikkhave, samagge na ceva aññamaññaṃ akkosā honti, na ca aññamaññaṃ paribhāsā honti, na ca aññamaññaṃ parikkhepā honti, na ca aññamaññaṃ pariccajanā honti. Tattha appasannā ceva pasīdanti, pasannānañca bhiyyobhāvo hoti. Ayaṃ, bhikkhave, pañcamo dhammo saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattati. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattantī’’ti. Chaṭṭhaṃ.
已对照

七、恶论经

7. Dukkathāsuttaṃ
157PTS 3.181已对照

一百五十七、“诸比丘,以人与人相对照,对五种人的论是恶论。对哪五种[人]呢?诸比丘,对无信者,信论是恶论;对破戒者,戒论是恶论;对少闻者,多闻论是恶论;对悭者,施舍论是恶论;对劣慧者,慧论是恶论。

157. ‘‘Pañcannaṃ, bhikkhave, puggalānaṃ kathā dukkathā puggale puggalaṃ [puggalaṃ puggalaṃ (sī. pī.)] upanidhāya. Katamesaṃ pañcannaṃ? Assaddhassa, bhikkhave, saddhākathā dukkathā; dussīlassa sīlakathā dukkathā; appassutassa bāhusaccakathā dukkathā; maccharissa [macchariyassa (sī. pī. ka.)] cāgakathā dukkathā; duppaññassa paññākathā dukkathā.
已对照

“诸比丘,为什么对无信者,信论是恶论呢?诸比丘,当信论被谈论时,无信者便黏着、动怒、起瞋恚、僵执,显露出怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上不见那信具足,也不得以那为因缘的喜与愉悦。因此,对无信者,信论是恶论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, assaddhassa saddhākathā dukkathā? Assaddho, bhikkhave, saddhākathāya kacchamānāya abhisajjati kuppati byāpajjati patitthīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, saddhāsampadaṃ attani na samanupassati [na sampassati (sī.)], na ca labhati tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā assaddhassa saddhākathā dukkathā.
缅 2.160已对照

“诸比丘,为什么对破戒者,戒论是恶论呢?诸比丘,当戒论被谈论时,破戒者便黏着、动怒、起瞋恚、僵执,显露出怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上不见那戒具足,也不得以那为因缘的喜与愉悦。因此,对破戒者,戒论是恶论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, dussīlassa sīlakathā dukkathā? Dussīlo, bhikkhave, sīlakathāya kacchamānāya abhisajjati kuppati byāpajjati patitthīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, sīlasampadaṃ attani na samanupassati na ca labhati tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā dussīlassa sīlakathā dukkathā.
已对照

“诸比丘,为什么对少闻者,多闻论是恶论呢?诸比丘,当多闻论被谈论时,少闻者便黏着、动怒、起瞋恚、僵执,显露出怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上不见那闻具足,也不得以那为因缘的喜与愉悦。因此,对少闻者,多闻论是恶论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, appassutassa bāhusaccakathā dukkathā? Appassuto, bhikkhave, bāhusaccakathāya kacchamānāya abhisajjati kuppati byāpajjati patitthīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, sutasampadaṃ attani na samanupassati, na ca labhati tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā appassutassa bāhusaccakathā dukkathā.
PTS 3.182已对照

“诸比丘,为什么对悭者,施舍论是恶论呢?诸比丘,当施舍论被谈论时,悭者便黏着、动怒、起瞋恚、僵执,显露出怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上不见那施舍具足,也不得以那为因缘的喜与愉悦。因此,对悭者,施舍论是恶论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, maccharissa cāgakathā dukkathā? Maccharī, bhikkhave, cāgakathāya kacchamānāya abhisajjati kuppati byāpajjati patitthīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, cāgasampadaṃ attani na samanupassati na ca labhati tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā maccharissa cāgakathā dukkathā.
已对照

“诸比丘,为什么对劣慧者,慧论是恶论呢?诸比丘,当慧论被谈论时,劣慧者便黏着、动怒、起瞋恚、僵执,显露出怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上不见那慧具足,也不得以那为因缘的喜与愉悦。因此,对劣慧者,慧论是恶论。诸比丘,以人与人相对照,对这五种人的论是恶论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, duppaññassa paññākathā dukkathā? Duppañño, bhikkhave, paññākathāya kacchamānāya abhisajjati kuppati byāpajjati patitthīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, paññāsampadaṃ attani na samanupassati, na ca labhati tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā duppaññassa paññākathā dukkathā. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ puggalānaṃ kathā dukkathā puggale puggalaṃ upanidhāya.
已对照

“诸比丘,以人与人相对照,对五种人的论是善论。对哪五种[人]呢?诸比丘,对有信者,信论是善论;对具戒者,戒论是善论;对多闻者,多闻论是善论;对有施舍者,施舍论是善论;对有慧者,慧论是善论。

‘‘Pañcannaṃ, bhikkhave, puggalānaṃ kathā sukathā puggale puggalaṃ upanidhāya. Katamesaṃ pañcannaṃ? Saddhassa, bhikkhave, saddhākathā sukathā; sīlavato sīlakathā sukathā; bahussutassa bāhusaccakathā sukathā; cāgavato cāgakathā sukathā; paññavato paññākathā sukathā.
已对照

“诸比丘,为什么对有信者,信论是善论呢?诸比丘,当信论被谈论时,有信者不黏着、不动怒、不起瞋恚、不僵执,不显露怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上看见那信具足,也得到以那为因缘的喜与愉悦。因此,对有信者,信论是善论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, saddhassa saddhākathā sukathā? Saddho, bhikkhave, saddhākathāya kacchamānāya nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patitthīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, saddhāsampadaṃ attani samanupassati labhati ca tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā saddhassa saddhākathā sukathā.
缅 2.161已对照

“诸比丘,为什么对具戒者,戒论是善论呢?诸比丘,当戒论被谈论时,具戒者不黏着、不动怒、不起瞋恚、不僵执,不显露怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上看见那戒具足,也得到以那为因缘的喜与愉悦。因此,对具戒者,戒论是善论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, sīlavato sīlakathā sukathā? Sīlavā, bhikkhave, sīlakathāya kacchamānāya nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patitthīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, sīlasampadaṃ attani samanupassati, labhati ca tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā sīlavato sīlakathā sukathā.
PTS 3.183已对照

“诸比丘,为什么对多闻者,多闻论是善论呢?诸比丘,当多闻论被谈论时,多闻者不黏着、不动怒、不起瞋恚、不僵执,不显露怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上看见那闻具足,也得到以那为因缘的喜与愉悦。因此,对多闻者,多闻论是善论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, bahussutassa bāhusaccakathā sukathā? Bahussuto, bhikkhave, bāhusaccakathāya kacchamānāya nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patitthīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, sutasampadaṃ attani samanupassati, labhati ca tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā bahussutassa bāhusaccakathā sukathā.
已对照

“诸比丘,为什么对有施舍者,施舍论是善论呢?诸比丘,当施舍论被谈论时,有施舍者不黏着、不动怒、不起瞋恚、不僵执,不显露怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上看见那施舍具足,也得到以那为因缘的喜与愉悦。因此,对有施舍者,施舍论是善论。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, cāgavato cāgakathā sukathā? Cāgavā, bhikkhave, cāgakathāya kacchamānāya nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patitthīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, cāgasampadaṃ attani samanupassati, labhati ca tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā cāgavato cāgakathā sukathā.
已对照

“诸比丘,为什么对有慧者,慧论是善论呢?诸比丘,当慧论被谈论时,有慧者不黏着、不动怒、不起瞋恚、不僵执,不显露怒、瞋与不悦。这是什么缘故呢?诸比丘,因为他在自己身上看见那慧具足,也得到以那为因缘的喜与愉悦。因此,对有慧者,慧论是善论。诸比丘,以人与人相对照,对这五种人的论是善论。”第七[经]。

‘‘Kasmā ca, bhikkhave, paññavato paññākathā sukathā? Paññavā, bhikkhave, paññākathāya kacchamānāya nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patitthīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti. Taṃ kissa hetu? Tañhi so, bhikkhave, paññāsampadaṃ attani samanupassati labhati ca tatonidānaṃ pītipāmojjaṃ. Tasmā paññavato paññākathā sukathā. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ puggalānaṃ kathā sukathā puggale puggalaṃ upanidhāyā’’ti. Sattamaṃ.
已对照

八、怯畏经

8. Sārajjasuttaṃ
158已对照

一百五十八、“诸比丘,具足五种法的比丘陷入怯畏。具足哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘是无信者,是破戒者,是少闻者,是懈怠者,是劣慧者。诸比丘,具足这五种法的比丘陷入怯畏。

158. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu sārajjaṃ okkanto [okkamanto (ka.)] hoti. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu assaddho hoti, dussīlo hoti, appassuto hoti, kusīto hoti, dupañño hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi, dhammehi samannāgato bhikkhu sārajjaṃ okkanto hoti.
PTS 3.184缅 2.162已对照

“诸比丘,具足五种法的比丘有自信。具足哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘是有信者,是具戒者,是多闻者,是发起精进者,是有慧者。诸比丘,具足这五种法的比丘有自信。”第八[经]。

‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu visārado hoti. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu saddho hoti, sīlavā hoti, bahussuto hoti, āraddhavīriyo hoti, paññavā hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu visārado hotī’’ti. Aṭṭhamaṃ.
已对照

九、优陀夷经

9. Udāyīsuttaṃ
159已对照

一百五十九、如是我闻——一时,世尊住在憍赏弥的瞿师罗园。那时,具寿优陀夷为大在家会众所围绕,坐着说法。具寿阿难看见具寿优陀夷为大在家会众所围绕,坐着说法。看见之后,来到世尊之处;到了之后,礼敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的具寿阿难对世尊这样说——“尊者,具寿优陀夷为大在家会众所围绕而说法。”

159. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā kosambiyaṃ viharati ghositārāme. Tena kho pana samayena āyasmā udāyī mahatiyā gihiparisāya parivuto dhammaṃ desento nisinno hoti. Addasā kho āyasmā ānando āyasmantaṃ udāyiṃ mahatiyā gihiparisāya parivutaṃ dhammaṃ desentaṃ nisinnaṃ. Disvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘āyasmā, bhante, udāyī mahatiyā gihiparisāya parivuto dhammaṃ desetī’’ti [desento nisinno’’ti (syā.)].
已对照

“阿难,为他人说法实不容易。阿难,为他人说法者,应在内[心]现起五种法之后,为他人说法。哪五种[法]呢?应[想着]‘我要说次第之论’而为他人说法;应[想着]‘我要显示理趣而说论’而为他人说法;应[想着]‘我要缘于护念而说论’而为他人说法;应[想着]‘我要不以财物为目的而说论’而为他人说法;应[想着]‘我要不损害自己与他人而说论’而为他人说法。阿难,为他人说法实不容易。阿难,为他人说法者,应在内[心]现起这五种法之后,为他人说法。”第九[经]。

‘‘Na kho, ānanda, sukaraṃ paresaṃ dhammaṃ desetuṃ. Paresaṃ, ānanda, dhammaṃ desentena pañca dhamme ajjhattaṃ upaṭṭhāpetvā paresaṃ dhammo desetabbo. Katame pañca? ‘Anupubbiṃ kathaṃ [ānupubbikathaṃ (sī.), anupubbikathaṃ (syā. pī. ka.)] kathessāmī’ti paresaṃ dhammo desetabbo; ‘pariyāyadassāvī kathaṃ kathessāmī’ti paresaṃ dhammo desetabbo; ‘anuddayataṃ paṭicca kathaṃ kathessāmī’ti paresaṃ dhammo desetabbo; ‘na āmisantaro kathaṃ kathessāmī’ti paresaṃ dhammo desetabbo; ‘attānañca parañca anupahacca kathaṃ kathessāmī’ti paresaṃ dhammo desetabbo. Na kho, ānanda, sukaraṃ paresaṃ dhammaṃ desetuṃ. Paresaṃ, ānanda, dhammaṃ desentena ime pañca dhamme ajjhattaṃ upaṭṭhāpetvā paresaṃ dhammo desetabbo’’ti. Navamaṃ.
已对照

十、难除经

10. Duppaṭivinodayasuttaṃ
160PTS 3.185缅 2.163已对照

一百六十、“诸比丘,有这五种已生起而难以除遣的[法]。哪五种[法]呢?已生起的贪难以除遣,已生起的瞋难以除遣,已生起的痴难以除遣,已生起的辩才难以除遣,已生起的欲出行之心难以除遣。诸比丘,这就是五种已生起而难以除遣的[法]。”第十[经]。

160. ‘‘Pañcime, bhikkhave, uppannā duppaṭivinodayā. Katame pañca? Uppanno rāgo duppaṭivinodayo, uppanno doso duppaṭivinodayo, uppanno moho duppaṭivinodayo, uppannaṃ paṭibhānaṃ duppaṭivinodayaṃ, uppannaṃ gamikacittaṃ duppaṭivinodayaṃ. Ime kho, bhikkhave, pañca uppannā duppaṭivinodayā’’ti. Dasamaṃ.
已对照

正法品第一。

Saddhammavaggo paṭhamo.
已对照

其摄颂——

三正性决定,三正法忘失;

恶论以及怯畏,优陀夷、难除。

Tassuddānaṃ –
Tayo sammattaniyāmā, tayo saddhammasammosā;
Dukkathā ceva sārajjaṃ, udāyidubbinodayāti.