快乐巴利palinanda.cc

论事·第二十二品 Bāvīsatimavaggo (208) 1. Parinibbānakathā

892已对照

二十二、第二十二品

(二百零八)一、般涅槃论

八百九十二、有未舍断某一结而般涅槃[的事]吗?是的。有未舍断某一有身见……乃至……未舍断无愧而般涅槃[的事]吗?不应这样说……乃至……

有未舍断某一结而般涅槃[的事]吗?是的。阿罗汉是有贪者……乃至……有烦恼者吗?不应这样说……乃至……不是阿罗汉是无贪者……乃至……无烦恼者吗?是的。若阿罗汉是无贪者……乃至……无烦恼者,那么,喂,也就不应当这样说:“有未舍断某一结而般涅槃[的事]。”

892Atthi kiñci saṃyojanaṃ appahāya parinibbānanti? Āmantā. Atthi kiñci sakkāyadiṭṭhiṃ appahāya…pe… anottappaṃ appahāya parinibbānanti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Atthi kiñci saṃyojanaṃ appahāya parinibbānanti? Āmantā. Arahā sarāgo…pe… sakilesoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu arahā nirāgo…pe… nikkilesoti? Āmantā. Hañci arahā nirāgo…pe… nikkileso, no ca vata re vattabbe – ‘‘atthi kiñci saṃyojanaṃ appahāya parinibbāna’’nti.
893已对照

八百九十三、不应说“有未舍断某一结而般涅槃[的事]”吗?是的。阿罗汉知一切佛境界吗?不应这样说。那么,有未舍断某一结而般涅槃[的事]。

893Na vattabbaṃ – ‘‘atthi kiñci saṃyojanaṃ appahāya parinibbāna’’nti? Āmantā. Arahā sabbaṃ buddhavisayaṃ jānātīti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi atthi kiñci saṃyojanaṃ appahāya parinibbānanti.
894已对照

般涅槃论终。

二十二、第二十二品

(二百零九)二、善心论

八百九十四、阿罗汉具善心而般涅槃吗?是的。阿罗汉在造作福行时……造作不动行时……作导向趣的业时……作导向有的业时……作导向统治权的业时……作导向主权的业时……作导向大财物的业时……作导向大眷属的业时……作导向天之福运的业时……作导向人之福运的业时般涅槃吗?不应这样说……乃至……

阿罗汉具善心而般涅槃吗?是的。阿罗汉在积集、损减、舍断、执取、散开、堆聚、熄灭、点燃时般涅槃吗?不应这样说……乃至……不是阿罗汉既不积集也不损减,[而是]损减了而住立吗?是的。若阿罗汉既不积集也不损减,[而是]损减了而住立,那么,喂,也就不应当这样说:“阿罗汉具善心而般涅槃。”不是阿罗汉既不舍断也不执取,[而是]舍断了而住立,既不散开也不堆聚,[而是]散开了而住立;不是阿罗汉既不熄灭也不点燃,[而是]熄灭了而住立吗?是的。若阿罗汉既不熄灭也不点燃,[而是]熄灭了而住立,那么,喂,也就不应当这样说:“阿罗汉具善心而般涅槃。”

894Arahā kusalacitto parinibbāyatīti? Āmantā. Arahā puññābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkharonto… āneñjābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkharonto… gatisaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto… bhavasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto… issariyasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto… adhipaccasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto… mahābhogasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto… mahāparivārasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto… devasobhagyasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto… manussasobhagyasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karonto parinibbāyatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Arahā kusalacitto parinibbāyatīti? Āmantā. Arahā ācinanto apacinanto pajahanto upādiyanto visinento ussinento vidhūpento sandhūpento parinibbāyatīti? Na hevaṃ vattabbe …pe… nanu arahā nevācināti na apacināti apacinitvā ṭhitoti? Āmantā. Hañci arahā nevācināti na apacināti apacinitvā ṭhito, no ca vata re vattabbe – ‘‘arahā kusalacitto parinibbāyatī’’ti. Nanu arahā neva pajahati na upādiyati pajahitvā ṭhito, neva visineti na ussineti visinetvā ṭhito; nanu arahā neva vidhūpeti na sandhūpeti vidhūpetvā ṭhitoti? Āmantā. Hañci arahā neva vidhūpeti na sandhūpeti vidhūpetvā ṭhito, no ca vata re vattabbe – ‘‘arahā kusalacitto parinibbāyatī’’ti.
895已对照

八百九十五、不应说“阿罗汉具善心而般涅槃”吗?是的。不是阿罗汉念已现起、具念、正知地般涅槃吗?是的。若阿罗汉念已现起、具念、正知地般涅槃,那么,喂,就应当这样说:“阿罗汉具善心而般涅槃。”

895Na vattabbaṃ – ‘‘arahā kusalacitto parinibbāyatī’’ti? Āmantā. Nanu arahā upaṭṭhitassati sato sampajāno parinibbāyatīti? Āmantā. Hañci arahā upaṭṭhitassati sato sampajāno parinibbāyati, tena vata re vattabbe – ‘‘arahā kusalacitto parinibbāyatī’’ti.
896已对照

善心论终。

二十二、第二十二品

(二百一十)三、不动论

八百九十六、阿罗汉住于不动而般涅槃吗?是的。不是阿罗汉住于平常的心而般涅槃吗?是的。若阿罗汉住于平常的心而般涅槃,那么,喂,也就不应当这样说:“阿罗汉住于不动而般涅槃。”

阿罗汉住于不动而般涅槃吗?是的。阿罗汉住于作所成的心而般涅槃吗?不应这样说……乃至……不是阿罗汉住于异熟心而般涅槃吗?是的。若阿罗汉住于异熟心而般涅槃,那么,喂,也就不应当这样说:“阿罗汉住于不动而般涅槃。”

阿罗汉住于不动而般涅槃吗?是的。阿罗汉住于唯作无记心而般涅槃吗?不应这样说……乃至……不是阿罗汉住于异熟无记心而般涅槃吗?是的。若阿罗汉住于异熟无记心而般涅槃,那么,喂,也就不应当这样说:“阿罗汉住于不动而般涅槃。”

阿罗汉住于不动而般涅槃吗?是的。不是世尊从第四禅出定后,随即般涅槃了吗?是的。若世尊从第四禅出定后,随即般涅槃了,那么,喂,也就不应当这样说:“阿罗汉住于不动而般涅槃。”

896Arahā āneñje ṭhito parinibbāyatīti? Āmantā. Nanu arahā pakaticitte ṭhito parinibbāyatīti? Āmantā. Hañci arahā pakaticitte ṭhito parinibbāyati, no ca vata re vattabbe – ‘‘arahā āneñje ṭhito parinibbāyatī’’ti. Arahā āneñje ṭhito parinibbāyatīti? Āmantā. Arahā kiriyamaye citte ṭhito parinibbāyatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu arahā vipākacitte ṭhito parinibbāyatīti? Āmantā. Hañci arahā vipākacitte ṭhito parinibbāyati, no ca vata re vattabbe – ‘‘arahā āneñje ṭhito parinibbāyatī’’ti. Arahā āneñje ṭhito parinibbāyatīti? Āmantā. Arahā kiriyābyākate citte ṭhito parinibbāyatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu arahā vipākābyākate citte ṭhito parinibbāyatīti? Āmantā. Hañci arahā vipākābyākate citte ṭhito parinibbāyati, no ca vata re vattabbe – ‘‘arahā āneñje ṭhito parinibbāyatī’’ti. Arahā āneñje ṭhito parinibbāyatīti? Āmantā. Nanu bhagavā catutthajjhānā vuṭṭhahitvā samanantarā parinibbutoti [dī. ni. 2.219]? Āmantā. Hañci bhagavā catutthajjhānā vuṭṭhahitvā samanantarā parinibbuto, no ca vata re vattabbe – ‘‘arahā āneñje ṭhito parinibbāyatī’’ti.
897已对照

不动论终。

二十二、第二十二品

(二百一十一)四、法现观论

八百九十七、在住胎中有法现观吗?是的。在住胎中有说法、听法、论法、遍问、受持戒、于诸根守护门、于食知量、于初夜后夜致力于警寤吗?不应这样说……乃至……在住胎中没有说法、听法……乃至……于初夜后夜致力于警寤吗?是的。若在住胎中没有说法、听法……乃至……于初夜后夜致力于警寤,那么,喂,也就不应当这样说:“在住胎中有法现观。”

在住胎中有法现观吗?是的。不是正见的生起有二缘——他人之声与如理作意吗?是的。若正见的生起有二缘——他人之声与如理作意,那么,喂,也就不应当这样说:“在住胎中有法现观。”

在住胎中有法现观吗?是的。睡着者、放逸者、失念者、不正知者有法现观吗?不应这样说……乃至……

897Atthi gabbhaseyyāya dhammābhisamayoti? Āmantā. Atthi gabbhaseyyāya dhammadesanā, dhammassavanaṃ, dhammasākacchā, paripucchā, sīlasamādānaṃ, indriyesu guttadvāratā, bhojane mattaññutā, pubbarattāpararattaṃ jāgariyānuyogoti? Na hevaṃ vattabbe…pe… natthi gabbhaseyyāya dhammadesanā, dhammassavanaṃ…pe… pubbarattāpararattaṃ jāgariyānuyogoti? Āmantā. Hañci natthi gabbhaseyyāya dhammadesanā, dhammassavanaṃ…pe… pubbarattāpararattaṃ jāgariyānuyogo, no ca vata re vattabbe – ‘‘atthi gabbhaseyyāya dhammābhisamayo’’ti. Atthi gabbhaseyyāya dhammābhisamayoti? Āmantā. Nanu dve paccayā sammādiṭṭhiyā uppādāya – parato ca ghoso, yoniso ca manasikāroti? Āmantā. Hañci dve paccayā sammādiṭṭhiyā uppādāya – parato ca ghoso, yoniso ca manasikāro, no ca vata re vattabbe – ‘‘atthi gabbhaseyyāya dhammābhisamayo’’ti. Atthi gabbhaseyyāya dhammābhisamayoti? Āmantā. Suttassa pamattassa muṭṭhassatissa asampajānassa dhammābhisamayoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
898已对照

法现观论终。

二十二、第二十二品

(二百一十二至二百一十四)五至七、三篇论

八百九十八、在住胎中有获得阿罗汉果[的事]吗?是的。睡着者、放逸者、失念者、不正知者有获得阿罗汉果[的事]吗?不应这样说……乃至……

898Atthi gabbhaseyyāya arahattappattīti? Āmantā. Suttassa pamattassa muṭṭhassatissa asampajānassa arahattappattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
899已对照

八百九十九、梦中者有法现观吗?是的。睡着者、放逸者、失念者、不正知者有法现观吗?不应这样说……乃至……

899Atthi supinagatassa dhammābhisamayoti? Āmantā. Suttassa pamattassa muṭṭhassatissa asampajānassa dhammābhisamayoti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
900已对照

九百、梦中者有获得阿罗汉果[的事]吗?是的。睡着者、放逸者、失念者、不正知者有获得阿罗汉果[的事]吗?不应这样说……乃至……

900Atthi supinagatassa arahattappattīti? Āmantā. Suttassa pamattassa muṭṭhassatissa asampajānassa arahattappattīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
901已对照

三篇论终。

二十二、第二十二品

(二百一十五)八、无记论

九百零一、梦中者的一切心都是无记的吗?是的。在梦中会杀生吗?是的。若在梦中会杀生,那么,喂,也就不应当这样说:“梦中者的一切心都是无记的。”

在梦中会取不与……乃至……会说妄语、会说离间语、会说粗恶语、会说杂秽语、会挖穿墙壁、会劫掠财物、会行单家劫掠、会埋伏于路上[拦劫]、会侵犯他人之妻、会劫掠村庄、会劫掠市镇,在梦中会行淫欲法,梦中者会遗出不净,在梦中会布施,会施衣,会施钵食,会施坐卧处,会施病者所需的医药资具,会施硬食,会施软食,会施饮水,会礼敬塔庙,会在塔庙献上花鬘,献上香,献上涂香……乃至……会右绕塔庙吗?是的。若在梦中会右绕塔庙,那么,喂,也就不应当这样说:“梦中者的一切心都是无记的。”

901Sabbaṃ supinagatassa cittaṃ abyākatanti? Āmantā. Supinantena pāṇaṃ haneyyāti? Āmantā. Hañci supinantena pāṇaṃ haneyya, no ca vata re vattabbe – ‘‘sabbaṃ supinagatassa cittaṃ abyākata’’nti. Supinantena adinnaṃ ādiyeyya…pe… musā bhaṇeyya, pisuṇaṃ bhaṇeyya, pharusaṃ bhaṇeyya, samphaṃ palapeyya, sandhiṃ chindeyya, nillopaṃ hareyya, ekāgārikaṃ kareyya, paripanthe tiṭṭheyya, paradāraṃ gaccheyya, gāmaghātakaṃ kareyya, nigamaghātakaṃ kareyya, supinantena methunaṃ dhammaṃ paṭiseveyya, supinagatassa asuci mucceyya, supinantena dānaṃ dadeyya, cīvaraṃ dadeyya, piṇḍapātaṃ dadeyya, senāsanaṃ dadeyya, gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṃ dadeyya, khādanīyaṃ dadeyya, bhojanīyaṃ dadeyya, pānīyaṃ dadeyya, cetiyaṃ vandeyya, cetiye mālaṃ āropeyya, gandhaṃ āropeyya, vilepanaṃ āropeyya…pe… cetiyaṃ abhidakkhiṇaṃ kareyyāti? Āmantā. Hañci supinantena cetiyaṃ abhidakkhiṇaṃ kareyya, no ca vata re vattabbe – ‘‘sabbaṃ supinagatassa cittaṃ abyākata’’nti.
902已对照

九百零二、不应说“梦中者的一切心都是无记的”吗?是的。不是世尊说了梦中者的心是不可称说的吗?是的。若世尊说了梦中者的心是不可称说的,那么,喂,就应当这样说:“梦中者的一切心都是无记的。”

902Na vattabbaṃ – ‘‘sabbaṃ supinagatassa cittaṃ abyākata’’nti? Āmantā. Nanu supinagatassa cittaṃ abbohāriyaṃ vuttaṃ bhagavatāti? Āmantā. Hañci supinagatassa cittaṃ abbohāriyaṃ vuttaṃ bhagavatā, tena vata re vattabbe – ‘‘sabbaṃ supinagatassa cittaṃ abyākata’’nti.
903已对照

无记论终。

二十二、第二十二品

(二百一十六)九、串习缘论

九百零三、没有任何串习缘性吗?是的。世尊不是说过吗:“诸比丘,杀生若被习行、修习、多作,会导向地狱,导向畜生胎,导向饿鬼界。杀生的最轻的异熟,对已成为人者,是导向短寿的。”确有[这]经吗?是的。那么,有某种串习缘性。

没有任何串习缘性吗?是的。世尊不是说过吗:“诸比丘,不与取若被习行、修习、多作,会导向地狱,导向畜生胎,导向饿鬼界。不与取的最轻的异熟,对已成为人者,是导向财物衰患的……乃至……欲邪行的最轻的异熟,对已成为人者,是导向与敌人结怨的……乃至……虚妄语的最轻的异熟,对已成为人者,是导向以不实之事[被]诽谤的……乃至……离间语的最轻的异熟,对已成为人者,是导向与朋友分裂的……乃至……粗恶语的最轻的异熟,对已成为人者,是导向[听到]不可意之声的……乃至……杂秽语的最轻的异熟,对已成为人者,是导向言语不被采信的。诸比丘,饮谷酒、花果酒若被习行……乃至……饮谷酒、花果酒的最轻的异熟,对已成为人者,是导向疯狂的。”确有[这]经吗?是的。那么,有某种串习缘性。

903Natthi kāci āsevanapaccayatāti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘pāṇātipāto, bhikkhave, āsevito bhāvito bahulīkato nirayasaṃvattaniko tiracchānayonisaṃvattaniko pettivisayasaṃvattaniko, yo sabbalahuso pāṇātipātassa vipāko manussabhūtassa appāyukasaṃvattaniko hotī’’ti [a. ni. 8.40]. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi atthi kāci āsevanapaccayatāti. Natthi kāci āsevanapaccayatāti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘adinnādānaṃ, bhikkhave, āsevitaṃ bhāvitaṃ bahulīkataṃ nirayasaṃvattanikaṃ tiracchānayonisaṃvattanikaṃ pettivisayasaṃvattanikaṃ, yo sabbalahuso adinnādānassa vipāko manussabhūtassa bhogabyasanasaṃvattaniko hoti…pe… yo sabbalahuso kāmesumicchācārassa vipāko manussabhūtassa sapattaverasaṃvattaniko hoti…pe… yo sabbalahuso musāvādassa vipāko manussabhūtassa abbhūtabbhakkhānasaṃvattaniko hoti…pe… yo sabbalahuso pisuṇāya vācāya vipāko manussabhūtassa mittehi bhedanasaṃvattaniko hoti…pe… yo sabbalahuso pharusāya vācāya vipāko manussabhūtassa amanāpasaddasaṃvattaniko hoti…pe… yo sabbalahuso samphappalāpassa vipāko manussabhūtassa anādeyyavācāsaṃvattaniko hoti, surāmerayapānaṃ, bhikkhave, āsevitaṃ…pe… yo sabbalahuso surāmerayapānassa vipāko manussabhūtassa ummattakasaṃvattaniko hotī’’ti [a. ni. 8.40]! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi atthi kāci āsevanapaccayatāti.
904已对照

九百零四、没有任何串习缘性吗?是的。世尊不是说过吗:“诸比丘,邪见若被习行、修习、多作,会导向地狱,导向畜生胎,导向饿鬼界。”确有[这]经吗?是的。那么,有某种串习缘性。

没有任何串习缘性吗?是的。世尊不是说过吗:“邪思惟……乃至……诸比丘,邪定若被习行、修习……乃至……导向饿鬼界。”确有[这]经吗?是的。那么,有某种串习缘性。

904Natthi kāci āsevanapaccayatāti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘micchādiṭṭhi, bhikkhave, āsevitā bhāvitā bahulīkatā nirayasaṃvattanikā tiracchānayonisaṃvattanikā pettivisayasaṃvattanikā’’ti. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi atthi kāci āsevanapaccayatāti. Natthi kāci āsevanapaccayatāti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘micchāsaṅkappo…pe… micchāsamādhi, bhikkhave, āsevito bhāvito…pe… pettivisayasaṃvattaniko’’ti! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi atthi kāci āsevanapaccayatāti.
905已对照

九百零五、没有任何串习缘性吗?是的。世尊不是说过吗:“诸比丘,正见若被习行、修习、多作,是入于不死、以不死为归趣、以不死为终点的。”确有[这]经吗?是的。那么,有某种串习缘性。

没有任何串习缘性吗?是的。世尊不是说过吗:“诸比丘,正思惟若被习行、修习、多作……乃至……诸比丘,正定若被习行、修习、多作,是入于不死、以不死为归趣、以不死为终点的。”确有[这]经吗?是的。那么,有某种串习缘性。

905Natthi kāci āsevanapaccayatāti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘sammādiṭṭhi, bhikkhave, āsevitā bhāvitā bahulīkatā amatogadhā hoti amataparāyanā amatapariyosānā’’ti! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi atthi kāci āsevanapaccayatāti. Natthi kāci āsevanapaccayatāti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘sammāsaṅkappo, bhikkhave, āsevito bhāvito bahulīkato…pe… sammāsamādhi, bhikkhave, āsevito bhāvito bahulīkato amatogadho hoti amataparāyano amatapariyosāno’’ti attheva suttantoti, āmantā. Tena hi atthi kāci āsevanapaccayatāti.
906已对照

串习缘论终。

二十二、第二十二品

(二百一十七)十、刹那论

九百零六、一切法是一心刹那的吗?是的。在[一]心中,大地住立,大海住立,须弥山王住立,水住立,火住立,风住立,草、木与林木住立吗?不应这样说……乃至……

一切法是一心刹那的吗?是的。眼处与眼识俱生吗?不应这样说……乃至……眼处与眼识俱生吗?是的。具寿舍利弗不是这样说过吗:“贤友们,若内的眼不坏,而外的诸色不来到[眼]境,也没有与之相应的专注,那么与之相应的那一分识便还不显现。贤友们,若内的眼不坏,外的诸色也来到[眼]境,却没有与之相应的专注,那么与之相应的那一分识便还不显现。而贤友们,当内的眼不坏,外的诸色也来到[眼]境,与之相应的专注也有了——这样,与之相应的那一分识便显现了。”确有[这]经吗?是的。那么,就不应说:“眼处与眼识俱生。”

耳处……乃至……鼻处……乃至……舌处……乃至……身处与身识俱生吗?不应这样说……乃至……身处与身识俱生吗?是的。具寿舍利弗不是这样说过吗:“贤友们,若内的身不坏,而外的诸所触不来到[身]境,也没有……乃至……贤友们,若内的身不坏,外的诸所触也来到[身]境,却没有……乃至……而贤友们,当内的身不坏,外的诸所触也来到[身]境,与之相应的专注也有了——这样,与之相应的那一分识便显现了。”确有[这]经吗?是的。那么,就不应说:“身处与身识俱生。”

906Ekacittakkhaṇikā sabbe dhammāti? Āmantā. Citte mahāpathavī saṇṭhāti, mahāsamuddo saṇṭhāti, sinerupabbatarājā saṇṭhāti, āpo saṇṭhāti, tejo saṇṭhāti, vāyo saṇṭhāti, tiṇakaṭṭhavanappatayo saṇṭhahantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe…. Ekacittakkhaṇikā sabbe dhammāti? Āmantā. Cakkhāyatanaṃ cakkhuviññāṇena sahajātanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… cakkhāyatanaṃ cakkhuviññāṇena sahajātanti? Āmantā. Nanu āyasmā sāriputto etadavoca – ‘‘ajjhattikañceva, āvuso, cakkhuṃ aparibhinnaṃ hoti, bāhirā ca rūpā na āpāthaṃ āgacchanti, no ca tajjo samannāhāro hoti, neva tāva tajjassa viññāṇabhāgassa [viññāṇabhāvassa (bahūsu)] pātubhāvo hoti. Ajjhattikañceva, āvuso, cakkhuṃ aparibhinnaṃ hoti, bāhirā ca rūpā āpāthaṃ āgacchanti, no ca tajjo samannāhāro hoti, neva tāva tajjassa viññāṇabhāgassa pātubhāvo hoti. Yato ca kho, āvuso, ajjhattikañceva cakkhuṃ aparibhinnaṃ hoti, bāhirā ca rūpā āpāthaṃ āgacchanti, tajjo ca samannāhāro hoti, evaṃ tajjassa viññāṇabhāgassa pātubhāvo hotī’’ti [ma. ni. 1.306]! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi na vattabbaṃ – ‘‘cakkhāyatanaṃ cakkhuviññāṇena sahajāta’’nti. Sotāyatanaṃ…pe… ghānāyatanaṃ…pe… jivhāyatanaṃ…pe… kāyāyatanaṃ kāyaviññāṇena sahajātanti? Na hevaṃ vattabbe…pe… kāyāyatanaṃ kāyaviññāṇena sahajātanti? Āmantā. Nanu āyasmā sāriputto etadavoca – ‘‘ajjhattiko ceva, āvuso, kāyo aparibhinno hoti, bāhirā ca phoṭṭhabbā na āpāthaṃ āgacchanti, no ca…pe… ajjhattiko ceva, āvuso, kāyo aparibhinno hoti, bāhirā ca phoṭṭhabbā āpāthaṃ āgacchanti, no ca…pe… yato ca kho, āvuso, ajjhattiko ceva kāyo aparibhinno hoti, bāhirā ca phoṭṭhabbā āpāthaṃ āgacchanti, tajjo ca samannāhāro hoti, evaṃ tajjassa viññāṇabhāgassa pātubhāvo hotī’’ti [ma. ni. 1.306]! Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi na vattabbaṃ – ‘‘kāyāyatanaṃ kāyaviññāṇena sahajāta’’nti.
907已对照

九百零七、不应说“一切法是一心刹那的”吗?是的。一切法是恒常的、坚固的、常恒的、不变易之法吗?不应这样说。那么,一切法是一心刹那的。

907Na vattabbaṃ – ‘‘ekacittakkhaṇikā sabbe dhammā’’ti? Āmantā. Sabbe dhammā niccā dhuvā sassatā avipariṇāmadhammāti? Na hevaṃ vattabbe. Tena hi ekacittakkhaṇikā sabbe dhammāti.
907已对照

刹那论终。

第二十二品。

其摄颂——

有未舍断某一结而般涅槃[的事];阿罗汉具善心而般涅槃;阿罗汉住于不动而般涅槃;在住胎中有法现观;在住胎中有获得阿罗汉果[的事];梦中者有法现观;梦中者有获得阿罗汉果[的事];梦中者的一切心都是无记的;没有任何串习缘性;一切法是一心刹那的。

907Tassuddānaṃ – Atthi kiñci saṃyojanaṃ appahāya parinibbānaṃ, arahā kusalacitto parinibbāyati, arahā āneñje ṭhito parinibbāyati, atthi gabbhaseyyāya dhammābhisamayo, atthi gabbhaseyyāya arahattappatti, atthi supinagatassa dhammābhisamayo, atthi supinagatassa arahattappatti, sabbaṃ supinagatassa cittaṃ abyākataṃ, natthi kāci āsevanapaccayatā, ekacittakkhaṇikā sabbe dhammāti.