快乐巴利palinanda.cc

增支部 · 五集·想品 Saññāvaggo

本经目录(七)二、想品一、第一想经二、第二想经三、第一增长经四、第二增长经五、论议经六、共活经七、第一神足经八、第二神足经九、厌离经十、漏尽经想品第二。

已对照

(七)二、想品

(7) 2. Saññāvaggo
已对照

一、第一想经

1. Paṭhamasaññāsuttaṃ
61缅 2.70已对照

六十一、“诸比丘,有这五种想,若修习、多作,有大果、大功德,入于不死、以不死为终点。哪五种[想]呢?不净想、死想、过患想、于食厌逆想、于一切世间不乐想——诸比丘,这五种想若修习、多作,有大果、大功德,入于不死、以不死为终点。”第一[经]。

61. ‘‘Pañcimā, bhikkhave, saññā bhāvitā bahulīkatā mahapphalā honti mahānisaṃsā amatogadhā amatapariyosānā. Katamā pañca? Asubhasaññā, maraṇasaññā, ādīnavasaññā, āhāre paṭikūlasaññā, sabbaloke anabhiratasaññā [anabhiratisaññā (ka.) a. ni. 5.121-122, 303-304 passitabbaṃ] – imā kho, bhikkhave, pañca saññā bhāvitā bahulīkatā mahapphalā honti mahānisaṃsā amatogadhā amatapariyosānā’’ti. Paṭhamaṃ.
已对照

二、第二想经

2. Dutiyasaññāsuttaṃ
62PTS 3.80已对照

六十二、“诸比丘,有这五种想,若修习、多作,有大果、大功德,入于不死、以不死为终点。哪五种[想]呢?无常想、无我想、死想、于食厌逆想、于一切世间不乐想——诸比丘,这五种想若修习、多作,有大果、大功德,入于不死、以不死为终点。”第二[经]。

62. ‘‘Pañcimā, bhikkhave, saññā bhāvitā bahulīkatā mahapphalā honti mahānisaṃsā amatogadhā amatapariyosānā. Katamā pañca? Aniccasaññā, anattasaññā, maraṇasaññā, āhāre paṭikūlasaññā, sabbaloke anabhiratasaññā – imā kho, bhikkhave, pañca saññā bhāvitā bahulīkatā mahapphalā honti mahānisaṃsā amatogadhā amatapariyosānā’’ti. Dutiyaṃ.
已对照

三、第一增长经

3. Paṭhamavaḍḍhisuttaṃ
63已对照

六十三、“诸比丘,以五种增长而增长的圣弟子,以圣增长而增长,是身之精要的摄取者,也是身之最胜的摄取者。哪五种[增长]呢?以信增长,以戒增长,以闻增长,以施舍增长,以慧增长——诸比丘,以这五种增长而增长的圣弟子,以圣增长而增长,是身之精要的摄取者,也是身之最胜的摄取者。”

“凡以信与戒而增长,

以慧、施舍与闻于两方面[增长]者;

那样的善士、明智者,

就在此世为自己摄取精要。”第三[经]。

63. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, vaḍḍhīhi vaḍḍhamāno ariyasāvako ariyāya vaḍḍhiyā vaḍḍhati, sārādāyī ca hoti varādāyī ca kāyassa. Katamāhi pañcahi? Saddhāya vaḍḍhati, sīlena vaḍḍhati, sutena vaḍḍhati, cāgena vaḍḍhati, paññāya vaḍḍhati – imāhi kho, bhikkhave, pañcahi vaḍḍhīhi vaḍḍhamāno ariyasāvako ariyāya vaḍḍhiyā vaḍḍhati, sārādāyī ca hoti varādāyī ca kāyassā’’ti.
‘‘Saddhāya sīlena ca yo pavaḍḍhati [yodha vaḍḍhati (sī.)],
Paññāya cāgena sutena cūbhayaṃ;
So tādiso sappuriso vicakkhaṇo,
Ādīyatī sāramidheva attano’’ti. tatiyaṃ;
已对照

四、第二增长经

4. Dutiyavaḍḍhisuttaṃ
64缅 2.71已对照

六十四、“诸比丘,以五种增长而增长的圣女弟子,以圣增长而增长,是身之精要的摄取者,也是身之最胜的摄取者。哪五种[增长]呢?以信增长,以戒增长,以闻增长,以施舍增长,以慧增长——诸比丘,以这五种增长而增长的圣女弟子,以圣增长而增长,是身之精要的摄取者,也是身之最胜的摄取者。”

“凡以信与戒而增长,

以慧、施舍与闻于两方面[增长]者;

那样的具戒优婆夷,

就在此世为自己摄取精要。”第四[经]。

64. ‘‘Pañcahi, bhikkhave, vaḍḍhīhi vaḍḍhamānā ariyasāvikā ariyāya vaḍḍhiyā vaḍḍhati, sārādāyinī ca hoti varādāyinī ca kāyassa. Katamāhi pañcahi? Saddhāya vaḍḍhati, sīlena vaḍḍhati, sutena vaḍḍhati, cāgena vaḍḍhati, paññāya vaḍḍhati – imāhi kho, bhikkhave, pañcahi vaḍḍhīhi vaḍḍhamānā ariyasāvikā ariyāya vaḍḍhiyā vaḍḍhati, sārādāyinī ca hoti varādāyinī ca kāyassā’’ti.
‘‘Saddhāya sīlena ca yā pavaḍḍhati [yādha vaḍḍhati (sī.)],
Paññāya cāgena sutena cūbhayaṃ;
Sā tādisī sīlavatī upāsikā,
Ādīyatī sāramidheva attano’’ti. catutthaṃ;
已对照

五、论议经

5. Sākacchasuttaṃ
65PTS 3.81已对照

六十五、“诸比丘,具足五种法的比丘,是堪与诸同梵行者论议者。具足哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘自己是戒具足者,并且是戒具足之论中所提问题的解答者;自己是定具足者,并且是定具足之论中所提问题的解答者;自己是慧具足者,并且是慧具足之论中所提问题的解答者;自己是解脱具足者,并且是解脱具足之论中所提问题的解答者;自己是解脱知见具足者,并且是解脱知见具足之论中所提问题的解答者。诸比丘,具足这五种法的比丘,是堪与诸同梵行者论议者。”第五[经]。

65. [a. ni. 5.164] ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu alaṃsākaccho sabrahmacārīnaṃ. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu attanā ca sīlasampanno hoti, sīlasampadāya kathāya ca āgataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca samādhisampanno hoti, samādhisampadāya kathāya ca āgataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca paññāsampanno hoti, paññāsampadāya kathāya ca āgataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca vimuttisampanno hoti, vimuttisampadāya kathāya ca āgataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca vimuttiñāṇadassanasampanno hoti, vimuttiñāṇadassanasampadāya kathāya ca āgataṃ pañhaṃ byākattā hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu alaṃsākaccho sabrahmacārīna’’nti. Pañcamaṃ.
已对照

六、共活经

6. Sājīvasuttaṃ
66缅 2.72已对照

六十六、“诸比丘,具足五种法的比丘,是堪与诸同梵行者共活者。具足哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘自己是戒具足者,并且是戒具足之论中所构设问题的解答者;自己是定具足者,并且是定具足之论中所构设问题的解答者;自己是慧具足者,并且是慧具足之论中所构设问题的解答者;自己是解脱具足者,并且是解脱具足之论中所构设问题的解答者;自己是解脱知见具足者,并且是解脱知见具足之论中所构设问题的解答者。诸比丘,具足这五种法的比丘,是堪与诸同梵行者共活者。”第六[经]。

66. [a. ni. 5.164] ‘‘Pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu alaṃsājīvo sabrahmacārīnaṃ. Katamehi pañcahi? Idha, bhikkhave, bhikkhu attanā ca sīlasampanno hoti, sīlasampadāya kathāya ca kataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca samādhisampanno hoti, samādhisampadāya kathāya ca kataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca paññāsampanno hoti, paññāsampadāya kathāya ca kataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca vimuttisampanno hoti, vimuttisampadāya kathāya ca kataṃ pañhaṃ byākattā hoti; attanā ca vimuttiñāṇadassanasampanno hoti, vimuttiñāṇadassanasampadāya kathāya ca kataṃ pañhaṃ byākattā hoti. Imehi kho, bhikkhave, pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu alaṃsājīvo sabrahmacārīna’’nti. Chaṭṭhaṃ.
已对照

七、第一神足经

7. Paṭhamaiddhipādasuttaṃ
67PTS 3.82已对照

六十七、“诸比丘,无论任何比丘或比丘尼,修习五种法,多作五种法,他可期待两种果之一:于现法中[得]究竟智(aññā),或若有余依,[得]阿那含性(anāgāmitā)。

67. ‘‘Yo hi koci, bhikkhave, bhikkhu vā bhikkhunī vā pañca dhamme [ime pañca dhamme (ka.)] bhāveti, pañca dhamme [ime pañca dhamme (ka.)] bahulīkaroti, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ – diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā.
已对照

“哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘修习具足欲定勤行的神足,精进定……乃至……心定……修习具足审察定勤行的神足,以奋发为第五。诸比丘,无论任何比丘或比丘尼,修习这五种法,多作这五种法,他可期待两种果之一:于现法中[得]究竟智,或若有余依,[得]阿那含性。”第七[经]。

‘‘Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhu chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti, vīriyasamādhi…pe… cittasamādhi… vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti, ussoḷhiññeva pañcamiṃ [ussoḷhīyeva pañcamī (sī.)]. Yo hi koci, bhikkhave, bhikkhu vā bhikkhunī vā ime pañca dhamme bhāveti, ime pañca dhamme bahulīkaroti, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ – diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā’’ti. Sattamaṃ.
已对照

八、第二神足经

8. Dutiyaiddhipādasuttaṃ
68已对照

六十八、“诸比丘,我在正觉之前,还是未成正觉的菩萨时,修习了五种法,多作了五种法。哪五种[法]呢?我修习了具足欲定勤行的神足,精进定……心定……修习了具足审察定勤行的神足,以奋发为第五。诸比丘,由于已修习、已多作这些以奋发为第五的法,凡为证知、作证而使心转向任何应以证知作证之法,当有其因时,我便于彼彼[法]上达到了亲证之能。

68. ‘‘Pubbevāhaṃ, bhikkhave, sambodhā anabhisambuddho bodhisattova samāno pañca dhamme bhāvesiṃ, pañca dhamme bahulīkāsiṃ [bahulimakāsiṃ (ka.), bahulamakāsiṃ (ka.)]. Katame pañca? Chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāvesiṃ, vīriyasamādhi… cittasamādhi… vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāvesiṃ, ussoḷhiññeva pañcamiṃ. So kho ahaṃ, bhikkhave, imesaṃ ussoḷhipañcamānaṃ dhammānaṃ bhāvitattā bahulīkatattā yassa yassa abhiññāsacchikaraṇīyassa dhammassa cittaṃ abhininnāmesiṃ abhiññāsacchikiriyāya, tatra tatreva sakkhibhabbataṃ pāpuṇiṃ sati sati āyatane.
缅 2.73已对照

“我若希望:‘愿我体验多种神变……乃至……以身自在通行,直到梵天界’——当有其因时,我便于彼彼[法]上达到了亲证之能。

‘‘So sace ākaṅkhiṃ – ‘anekavihitaṃ iddhividhaṃ paccanubhaveyyaṃ…pe… yāva brahmalokāpi kāyena vasaṃ vatteyya’nti, tatra tatreva sakkhibhabbataṃ pāpuṇiṃ sati sati āyatane.
PTS 3.83已对照

“我若希望……乃至……‘愿我由于诸漏的灭尽,就在现法中自己以证智证知无漏的心解脱、慧解脱,成就并住’——当有其因时,我便于彼彼[法]上达到了亲证之能。”第八[经]。

‘‘So sace ākaṅkhiṃ…pe… ‘āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya’nti, tatra tatreva sakkhibhabbataṃ pāpuṇiṃ sati sati āyatane’’ti. Aṭṭhamaṃ.
已对照

九、厌离经

9. Nibbidāsuttaṃ
69已对照

六十九、“诸比丘,有这五种法,若修习、多作,一向导向厌离、离贪、灭、寂止、证智、正觉、涅槃。

69. ‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā bhāvitā bahulīkatā ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattanti.
已对照

“哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘于身随观不净而住,于食有厌逆想,于一切世间有不乐想,于一切行随观无常,且死想于内善现起。诸比丘,这五种法若修习、多作,一向导向厌离、离贪、灭、寂止、证智、正觉、涅槃。”第九[经]。

‘‘Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhu asubhānupassī kāye viharati, āhāre paṭikūlasaññī, sabbaloke anabhiratasaññī [anabhiratisaññī (ka.) a. ni. 5.121-122, 303-304 passitabbaṃ], sabbasaṅkhāresu aniccānupassī, maraṇasaññā kho panassa ajjhattaṃ sūpaṭṭhitā hoti. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā bhāvitā bahulīkatā ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattantī’’ti. Navamaṃ.
已对照

十、漏尽经

10. Āsavakkhayasuttaṃ
70已对照

七十、“诸比丘,有这五种法,若修习、多作,导向诸漏的灭尽。哪五种[法]呢?诸比丘,在此,比丘于身随观不净而住,于食有厌逆想,于一切世间有不乐想,于一切行随观无常,且死想于内善现起。诸比丘,这五种法若修习、多作,导向诸漏的灭尽。”第十[经]。

70. ‘‘Pañcime, bhikkhave, dhammā bhāvitā bahulīkatā āsavānaṃ khayāya saṃvattanti. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhu asubhānupassī kāye viharati, āhāre paṭikūlasaññī, sabbaloke anabhiratasaññī, sabbasaṅkhāresu aniccānupassī, maraṇasaññā kho panassa ajjhattaṃ sūpaṭṭhitā hoti. Ime kho, bhikkhave, pañca dhammā bhāvitā bahulīkatā āsavānaṃ khayāya saṃvattantī’’ti. Dasamaṃ.
已对照

想品第二。

Saññāvaggo dutiyo.
已对照

其摄颂——

两想与两增长,论议以及共活;

所说的两神足,厌离与漏尽。

Tassuddānaṃ –
Dve ca saññā dve vaḍḍhī ca, sākacchena ca sājīvaṃ;
Iddhipādā ca dve vuttā, nibbidā cāsavakkhayāti.