九、九法人施设
二百零八、哪种人是正等正觉者呢？此处有一种人，于前所未闻之法中，自己现正觉诸谛，并于其中证得一切知性、于诸力[证得]自在。这种人称为“正等正觉者”。
哪种人是独觉佛呢？此处有一种人，于前所未闻之法中，自己现正觉诸谛，然而不于其中证得一切知性，也不于诸力[证得]自在。这种人称为“独觉佛”。
哪种人是俱分解脱者呢？此处有一种人，以身触八解脱而住，并以慧见诸漏灭尽。这种人称为“俱分解脱者”。
哪种人是慧解脱者呢？此处有一种人，并未以身触八解脱而住，而以慧见诸漏灭尽。这种人称为“慧解脱者”。
哪种人是身证者呢？此处有一种人，以身触八解脱而住，并以慧见某些漏灭尽。这种人称为“身证者”。
哪种人是见至者呢？此处有一种人，如实了知“此是苦”……乃至……如实了知“此是导至苦灭之道”，且如来所宣说的诸法已被他以慧善见、善察，并以慧见某些漏灭尽。这种人称为“见至者”。
哪种人是信解脱者呢？此处有一种人，如实了知“此是苦”……乃至……如实了知“此是导至苦灭之道”，且如来所宣说的诸法已被他以慧善见、善察，并以慧见某些漏灭尽，然而不如见至者那样。这种人称为“信解脱者”。
哪种人是随法行者呢？凡是为作证须陀洹果而行道的人，若其慧根增上，[便]修习以慧为运载、以慧为先导的圣道。这种人称为“随法行者”。为作证须陀洹果而行道的人[是]随法行者，住于果者[是]见至者。
哪种人是随信行者呢？凡是为作证须陀洹果而行道的人，若其信根增上，[便]修习以信为运载、以信为先导的圣道。这种人称为“随信行者”。为作证须陀洹果而行道的人[是]随信行者，住于果者[是]信解脱者。
208Katamo ca puggalo sammāsambuddho? Idhekacco puggalo pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṃ saccāni abhisambujjhati, tattha ca sabbaññutaṃ pāpuṇāti balesu ca vasībhāvaṃ. Ayaṃ vuccati puggalo sammāsambuddho. Katamo ca puggalo paccekasambuddho? Idhekacco puggalo pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṃ saccāni abhisambujjhati, na ca tattha sabbaññutaṃ pāpuṇāti na ca balesu vasībhāvaṃ. Ayaṃ vuccati puggalo paccekasambuddho. Katamo ca puggalo ubhatobhāgavimutto? Idhekacco puggalo aṭṭha vimokkhe kāyena phusitvā viharati paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ayaṃ vuccati puggalo ubhatobhāgavimutto. Katamo ca puggalo paññāvimutto? Idhekacco puggalo na heva kho aṭṭha vimokkhe kāyena phusitvā viharati paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ayaṃ vuccati puggalo paññāvimutto. Katamo ca puggalo kāyasakkhī? Idhekacco puggalo aṭṭha vimokkhe kāyena phusitvā viharati paññāya cassa disvā ekacce āsavā parikkhīṇā honti. Ayaṃ vuccati puggalo kāyasakkhī. Katamo ca puggalo diṭṭhippatto? Idhekacco puggalo ‘‘idaṃ dukkha’’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’’ti yathābhūtaṃ pajānāti, tathāgatappaveditā cassa dhammā paññāya vodiṭṭhā honti vocaritā, paññāya cassa disvā ekacce āsavā parikkhīṇā honti. Ayaṃ vuccati puggalo diṭṭhippatto. Katamo ca puggalo saddhāvimutto? Idhekacco puggalo ‘‘idaṃ dukkha’’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’’ti yathābhūtaṃ pajānāti, tathāgatappaveditā cassa dhammā paññāya vodiṭṭhā honti vocaritā, paññāya cassa disvā ekacce āsavā parikkhīṇā honti, no ca kho yathā diṭṭhippattassa. Ayaṃ vuccati puggalo saddhāvimutto. Katamo ca puggalo dhammānusārī? Yassa puggalassa sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipannassa paññindriyaṃ adhimattaṃ hoti, paññāvāhiṃ paññāpubbaṅgamaṃ ariyamaggaṃ bhāveti. Ayaṃ vuccati puggalo dhammānusārī. Sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipanno puggalo dhammānusārī, phale ṭhito diṭṭhippatto. Katamo ca puggalo saddhānusārī? Yassa puggalassa sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipannassa saddhindriyaṃ adhimattaṃ hoti, saddhāvāhiṃ saddhāpubbaṅgamaṃ ariyamaggaṃ bhāveti. Ayaṃ vuccati puggalo saddhānusārī. Sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipanno puggalo saddhānusārī, phale ṭhito saddhāvimuttoti.